<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE TEI.2 SYSTEM "http://www.uni-mannheim.de/mateo/camenatools/DTD/teixlite.dtd"><TEI.2>


<teiHeader type="text">

<fileDesc TEIform="fileDesc">

<titleStmt TEIform="titleStmt">
        
<title TEIform="title">Solatium Podagricorum: Libri Duo</title>
        
<title type="sub" TEIform="title">Machine-readable text</title>
        
<author n="Bald" TEIform="author">Jacob Balde SJ </author>
        
<editor role="editor" TEIform="editor">Balde, Jacob SJ</editor>
      
</titleStmt>
      
<editionStmt TEIform="editionStmt">
        
<edition TEIform="edition">XML version, markup prototype, December 1999</edition>
        
<respStmt TEIform="respStmt">
<name TEIform="name">Susanne Mussmann</name>
<resp TEIform="resp">markup</resp>
</respStmt>
      
</editionStmt>
			
<publicationStmt TEIform="publicationStmt">
				
<publisher TEIform="publisher">Camena</publisher>
				
<address TEIform="address">
				  
<addrLine TEIform="addrLine">
<anchor n="http://www.uni-mannheim.de/mateo/camena/bald5" type="href" id="bald1" TEIform="anchor"/>
</addrLine>
				
</address>
			
</publicationStmt>
			
<notesStmt TEIform="notesStmt">
 			 
<note type="href" place="unspecified" anchored="yes" TEIform="note">http://www.uni-mannheim.de/mateo/camena/</note> 
			 
<note type="pathname" place="unspecified" anchored="yes" TEIform="note">bald5</note>
 			 
<note type="filename" place="unspecified" anchored="yes" TEIform="note">baldesolatium.html</note>
 			 
<note type="titleimage" place="unspecified" anchored="yes" TEIform="note">bald001.jpg</note>
		 	 
<note type="srcfile" place="unspecified" anchored="yes" TEIform="note">baldesolatium.xml</note>
  			 
<note type="imgpath" place="unspecified" anchored="yes" TEIform="note">bald5/jpg</note>
			 
<note type="imgtype" place="unspecified" anchored="yes" TEIform="note">html</note>
			
</notesStmt>
      
<sourceDesc default="NO" TEIform="sourceDesc">
        
<bibl default="NO" TEIform="bibl">Muenchen: Wagner, 1661.</bibl>
      
</sourceDesc>
    
</fileDesc>
   
<encodingDesc TEIform="encodingDesc">
      
<editorialDecl default="NO" TEIform="editorialDecl">
          
<p TEIform="p">Regeln fuer die Texterfassung 03/2001</p>
        
</editorialDecl>
      
<refsDecl doctype="TEI.2" TEIform="refsDecl">
          
<p TEIform="p">not necessary</p>
      
</refsDecl>
    
</encodingDesc>
    
<revisionDesc TEIform="revisionDesc">
        
<change TEIform="change">
          
<date TEIform="date">13 September 2002</date>
          
<respStmt TEIform="respStmt">
            
<name TEIform="name">Susanne Mussmann</name>
            
<resp TEIform="resp">markup</resp>
          
</respStmt>
          
<item TEIform="item">typed-structural tagging complete-no semantic tagging- spell-check complete</item>
        
</change>
        
<change TEIform="change">
          
<date TEIform="date">14 Februar 2003</date>
          
<respStmt TEIform="respStmt">
            
<name TEIform="name">Ruediger Niehl</name>
            
<resp TEIform="resp">markup</resp>
          
</respStmt>
          
<item TEIform="item">Text corrected manually</item>
        
</change>
       
</revisionDesc>
 
</teiHeader>




 




<text><gap id="sampling"/><front>



<pb id="s001" n="A3a" TEIform="pb"/>


<pb id="s002" n="A3b" TEIform="pb"/>


<div type="dedication" org="uniform" sample="complete" part="N" TEIform="div">


<pb id="s003" n="A4a" TEIform="pb"/>


<head>

AD <name type="person" TEIform="name">THOMAM BARNAZOLIUM</name> Occasio, et Argumentum huius susceptae Scriptionis.
</head>

<p TEIform="p">
AUDIO, mirari te audaciam meam, sustinentem Podagricis <reg orig="solatia" TEIform="reg">solacia</reg> impertiri. An nesciam, Podagram ab
ipsismet Medicis vocari morbum odiosum, tetrum, desperatum, insanabilem? Respondere possem, et me
mirari admirationem tuam. Quos enim rectius solabimur, quam egentes, tristes, derelictos? Non aggredior
humani generis pestem scripto expugnare; sed homines affectos <reg orig="eâ" TEIform="reg">ea</reg> demulcere, quoquo modo <name type="myth" TEIform="name">Heliconides</name> possunt. Deinde, nosti <name type="myth" TEIform="name">Fortunae</name> meae rotam. Ab aliis movetur. Saepe impellor ad ea, quae animus
aversatur, tandem incitatus, semel incepta, si cum Auctoris voto et praesagitionibus non pugnant, omni
studio perurget. Accipe mixtae scriptionis occasionem, causam, Argumentum. Miserere, et absolve
Auctorem.

Iter per autumnales ferias confectum strictim

<pb id="s004" n="A4b" TEIform="pb"/>

exponam. Invitatus, <name type="place" TEIform="name">Augustam Vindelicorum</name> 
<name type="place" TEIform="name">Neoburgo</name> concesseram: ut proximus illi, propior fierem;
situm loci ceteraque artis ornamenta lustraturus. Perveni illuc hora tertia pomeridiana: omni benevolentia
excultus; et hospitali tessera etiam contra foetorem <orig reg="quadriduani" TEIform="orig">quatriduani</orig> 
<name type="religion" TEIform="name">Lazari</name> munitus.

Altero statim die, <name type="place" TEIform="name">augustalis</name> curia usque ad oculorum hebetudinem, pervisa est. Sequenti luce <name type="place" TEIform="name">Dilingam</name>,
quo in primis vota direxeram, delatus sum cum <name type="person" TEIform="name">Ludovico Berghemio</name>, radiantis ingenii masculo. homo
eutrapelicus, in rhaeda UNIVERSI huius, etiam rerum anima carentium morbos argutissime percensere
noverat; quippe Medicae artis callens, febribus pellendis clarus, et aestivis caloribus temperandis. Ad eum
usque diem, urbem hanc celeberrimam, et populo Academico, admodum referto, frequentari solitam,
invisere sors numquam dederat. Memorare longum esset, de humanitate nobis exhibita, rebusque
monstratis. Quod alia epistola conficiam. Triduum impensum est familiaribus alloquiis.

Redii <name type="place" TEIform="name">Augustam</name>, valde sero; et pluvio caelo tenebras augente. Portae iam clausae erant. ergo, ut mos est, ad
destinatum subsidium convertimur: arcanum illud, et famosum multis nominibus adytum: quod Viatores
temporis angustia exclusi, vel a quocumque casu intercepti usurpare solent.<note place="unspecified" anchored="yes" TEIform="note"> Vulgo, der Einlass zu <name type="place" TEIform="name">Augsburg</name>.</note> Ne nescias, inter praecipua

<pb id="s005" n="A5a" TEIform="pb"/>

Urbis <name type="place" TEIform="name">Augustanae</name> monumenta, velut octavum miraculum, habetur, celebre oppido, ac sumptuosum. Quid narrem? necessitate coacti vix ad excubias secesseramus: cum scintillavit pervium lumen. Iamque et alii
aderant, <corr sic="eandam" resp="transcriber" TEIform="corr">eandem</corr> nobiscum veniam praestolantes. <corr sic="Demititur" resp="transcriber" TEIform="corr">Demittitur</corr> primo machina super sublicium pontem: quem
occupare iubemur bini et bini, stridente cardine, post cataractam, admissi ad primum limen. Quod simul
eramus ingressi: ecce, aliud ostium aperitur; unaque aversum, quasi urgente fulminis cuneo verberatum,
contremuit; in sua claustra, artificis ingeniosa molitione, resiliens. Fragore homines et iumenta
percellebantur. Secundum hoc, alii aditus reserati nos acceperunt, eodem modo ac sonitu <reg orig="spacio" TEIform="reg">spatio</reg>que
intromissos coercentes. Nullus insidiis parandis locus; nulli strategemati collocando. Nam semel intromissi
tantisper captivi sunt, donec noscantur, et aere luant moram, aliorumque vigilias. Ego me cum <name type="myth" TEIform="name">Aenea</name> et
<name type="myth" TEIform="name">Sibylla</name>, in antro <name type="place" TEIform="name">Taenari</name>, stare putabam. <name type="person" TEIform="name">Berghemius</name> aliquantulum palpitabat. Anguli in anfractus
porriguntur, et obliqui situs horror, sibi respondentibus angulis occurrit. Alter <name type="myth" TEIform="name">Daedalus</name> hunc Labyrinthum
videri possit excogitasse. Qualem tamen perhibent fuisse tantummodo <name type="nation" TEIform="name">Algovium</name> colonum, utique
nihilominus <orig reg="exserti" TEIform="orig">exerti</orig> iudicii virum; ab aratro ad naturalem architectonicem suopte ingenio traductum.

<pb id="s006" n="A5b" TEIform="pb"/>

Nisi <name type="myth" TEIform="name">Ariadna</name> Pecunia argenteo filo te rexerit, quantumvis <name type="myth" TEIform="name">Theseo</name> fortior, inextricabiles cavernas, et ferratos
postes, nequidquam evaseris. Quippe in meditullio, <name type="myth" TEIform="name">Minotaurus</name> exactor victimam petit; ex superiore
pergula demittens funem, cum candela et corbe. Postquam sonantem <reg orig="bracteam" TEIform="reg">bratteam</reg>, in facies minutas concisam,
immolavimus: hiscente ultima porta, evadere licuit ex <name type="myth" TEIform="name">Averno</name> emissis, in plateam liberae urbis. Quomodo <bibl default="NO" TEIform="bibl">lib. VI. Aeneid.</bibl>
</p>

<cit TEIform="cit">
<bibl default="NO" TEIform="bibl"/>
<q direct="unspecified" TEIform="q">

<lg met="hexa" org="uniform" sample="complete" part="N" TEIform="lg">

<l part="N" TEIform="l">----- Gnatum <name type="myth" TEIform="name">Anchises</name> unaque <name type="myth" TEIform="name">Sibyllam</name>
</l>

<l part="N" TEIform="l">Prosequitur dictis, portaque emisit eburna.</l>

<l part="N" TEIform="l">Ille viam secat ad naves, sociosque revisit.</l>

</lg>

</q>
</cit>

<p TEIform="p">Ego et <name type="person" TEIform="name">Ludovicus</name>, via secta, longa et lata ad nostros quoque revisimus. Vix intrato Collegio, offendi
inexspectatum, gratissimum tamen hospitem, <abbr expan="Reverendum Patrem" TEIform="abbr">R. P.</abbr> 
<name type="person" TEIform="name">Godefridum Foyensem</name>, <name type="place" TEIform="name">Romam</name> versus tendentem.
Praeterea multos florentissimos iuvenes advenas. Pars Collegia remotiora, pars Athenaeum <name type="place" TEIform="name">Ingolstadiense</name>
petebant. Omnes <name type="nation" TEIform="name">Germani</name>, et huius Provinciae, sed ex diversis regionibus, in Matris sinum reduces.
Liberali salutatione perfunctus, facile poteram deprehendere; qui semper <name type="place" TEIform="name"><reg orig="Istrum" TEIform="reg">Histrum</reg></name>, qui aliquando <name type="place" TEIform="name">Rhenum</name>, vel
qui <name type="place" TEIform="name">Mincium</name>, aut ipsum <name type="place" TEIform="name"><reg orig="Tybrim" TEIform="reg">Thybrim</reg></name> bibissent. Nam <name type="place" TEIform="name">Mantua</name>, vel <name type="place" TEIform="name">Roma</name> ad nos reversi, patentiorem paginam
faciebant ceteris. Scires lustrasse <name type="place" TEIform="name">Italiam</name>: ut lingua et altiore voce, sic peregrinis moribus, suavissime

<pb id="bald007" n="A6a" TEIform="pb"/>

conditis dignoscendi: quomodo poma <name type="place" TEIform="name">Cydonia</name> suco non patrio tincta.

Sed tu iam dudum stupes; quod haec, ad te vel propositum meum nihil pertinentia, commemorem. Permitte
modo cetera narrare; mox ad exspectatum Thema convertar: et intelliges, quam apto filo nexa cohaereant.
Petebas, ut tibi perscriberem, quid <name type="place" TEIform="name">Augustae Vindelicorum</name> vidissem. Urbem hanc, de die magnifice
ostentare se posse, vel ex nocturno adyto conicias.

Iacet pulcherrimo situ: magna, et commerciis gravis, praesertim opificum parantium telam, et artificum
crateres aureos figurantium. prostant passim toreumata, illecebrae oculorum, inventa omnis generis, auro
facta, auro emenda. Ceterum <corr sic="fossa" resp="printer" TEIform="corr">fossae</corr>, moenia, propugnacula, Civitatem egregie munitam, aedificia, etiam
splendidam faciunt. Domus praecelsae, atque emblematum formis et statuarum umbonibus insignes.
plerasque in palatiis Principum numeres. Fama accepi, munificentiam <name type="person" TEIform="name">Fuggerianam</name>, opibus in eiusmodi
monumenta profusis, Patriam suam sic decorare voluisse. vix plateam, aut templum intrabis, e quo non
luceat Familiae gentilicius splendor. Iam vero multiplex ac latum Forum porrecta compitorum <reg orig="spacia" TEIform="reg">spatia</reg>.
Aedilium et quotidianis operis praefectorum curam, <orig reg="mundities" TEIform="orig">mundicies</orig> ubique demonstrat. sunt et opaca viridaria:
hortis, verna amoenitate,

<pb id="s008" n="A6b" TEIform="pb"/>


<orig reg="pomeria" TEIform="orig">pomoeria</orig> intus et extra cingentibus. quo divertere solent Patricii, proceres, mercatores negotiis fessi: dum
curas alio, quam <name type="place" TEIform="name">Lyci</name> praeterfluentis, liquore diluunt. praetereo numerum et fastigia Templorum: opes item
sacrasque Reliquias, lipsana et venerabiles Tumbas: ad haec ambitus, xystos, porticus, vestibula. quale
magnificentius ex aurichalco, <name type="myth" TEIform="name">Martis</name> et <name type="myth" TEIform="name">Bellonae</name> Armamentarium coronat.

De Curiae maiestate liber scribi possit uti et scriptus a <name type="person" TEIform="name">Matthaeo Sendelio</name>, editusque in lucem, <date value="1657-01-01" TEIform="date">Anno <reg orig="seculi" TEIform="reg">saeculi</reg>
huius 57.</date> circumfertur. adeoque supervacaneum fuerit, novum opus admoliri. quod tu et <name type="person" TEIform="name">Christoph. Clavius</name>
flagitabatis.

Fontes praecipue notabiles, et in primis <name type="myth" TEIform="name">Mercurii</name>, <name type="myth" TEIform="name">Herculis</name>, <name type="person" TEIform="name">Caes. Augusti</name>: ex quo ultimus nomen derivat.
Hic ante conspectum curiae positus, celebrior manat. Cum et ceteri sectis per aera viis, et emicantibus
lymphis spectabiles, in marmoreum alveum recidant; siphonibus deinde et nympharum conchis, in publicos
usus dispensandi: hic frequentioribus fistulis auras perpluit; immissumque agmen aquarum, multiformi
voluptate arcuatim erigit: ut tanto gratiore spectaculo, saepe coloribus madidae iridis simillimo, labentes,
quasi per distinctos radios, recipiat. Chalcographi iam olim his fontibus laverunt manus suas; invisis
imaginibus simulacra <corr sic="repraesentates" resp="transcriber" TEIform="corr">repraesentantes</corr> venalia.

<pb id="s009" n="A7a" TEIform="pb"/>

ita enim ex communi aqua, quam caelandi artificio quodammodo privatam fecerant, <name type="place" TEIform="name">Tagi</name>, et <name type="place" TEIform="name">Pactoli</name>
divitias hausere. En et alterum de tuis petitis.

Ut tamen cupiditatem propensius satiem; praedictis unum adhuc adiiciam: quod literis, nisi nostris,
mandatum non est. Horologia mirabar, omniumque, ad unius tenorem, consensum quod et <name type="person" TEIform="name">Carolum V.</name>
ibidem comitia celebrantem, Caesarea commendatione adprobasse, intelligo. neque tantum in turribus
Urbis, sed et privatis recessibus habentur Audi: quod nisi auribus, et non tantum uno sensu usurpassem, vix
crederem narranti. Ad <name type="person" TEIform="name">Gasparem Melyzum</name>, virum humanissimum, et prisci candoris <name type="nation" TEIform="name">Suevum</name> invisere cum
imperio, voluptas fuit; Comite <name type="person" TEIform="name">Spinello Ginnebusio</name>, oratore clarissimo: qui lingua promptior quam pedibus,
eo me duxerat, gratiosus ac paene domesticus eius. Vix assederamus: quum Horologia ex Crystallo
composita, (novum inventum!) excitant canorem dulcissimum. et respondebant ad numerum. rapuerat me
concentus liquidissimi soni, nam Symphonia erat quasi Melica. videbar mihi, una audire modulantes
alaudas: ut solent autumnali tempore gyrari. nimirum <name type="person" TEIform="name">Wolfgango</name> ministro (qui nuptias suas non poterat
satis commendare, intercalaribus encomiis) identidem pondera scitissime ad temperamentum revocante.
Contemplanti

<pb id="s010" n="A7b" TEIform="pb"/>

diutius inventum hoc, et vero ex merito admiranti, inciderant versus <name type="person" TEIform="name">Claudiani Poetae</name>, de vitrea Sphaera
<name type="person" TEIform="name">Archimedis</name> compositi: et, nescio sane, an non dignius ad hoc miraculum adhibendi. Recitabam.
</p>

<lg met="dist" org="uniform" sample="complete" part="N" TEIform="lg">

<l part="N" TEIform="l">
<name type="myth" TEIform="name">Iuppiter</name> in parvo cum cerneret aethera vitro:</l>

<l rend="indent" part="N" TEIform="l">Risit, et ad Superos talia dicta dedit.</l>

<l part="N" TEIform="l">Hucine mortalis progressa potentia curae?</l>

<l rend="indent" part="N" TEIform="l">Iam meus in fragili luditur orbe labor! etc.</l>

</lg>

<p TEIform="p">
Poterat hoc quivis Deorum; poterat et <rs type="myth" n="Bacchus" TEIform="rs"><name type="myth" TEIform="name">Iovis</name> filius bimater</rs> dicere. Spectavimus olim, atque etiam audivimus,
simile opus elaboratissimae artis, <name type="place" TEIform="name">Argentorati</name>, in <name type="place" TEIform="name">Alsatia</name>; sed, ut verum fatear, non ad eundem gustum.
Appetebat vespera: et ecce repetentibus domum, adhuc in <abbr expan="gradibus" TEIform="abbr">gradib'</abbr>, Horologia laudata procul insonare
credidimus. tanta suavitate, et quasi stupore mentis, permulserant. Venio nunc tandem ad te mi <name type="person" n="Thomas Barnazolius" TEIform="name">Thoma</name>:
immo verius ad me et scopum meum. ignosce exerranti in tui gratiam.

Quodam die <name type="place" TEIform="name">Augustae</name> cum colloquia familiariter misceremus; interrogatus, quae ex omnibus visis mihi
praecipue placuissent; hospitali sermone lautissime responderam addidi quoque: odorari potuisse me
nidorem Paritatis, quocumque ambularem (quando etiam numero DEUS impare gaudet, vel Poetae ex
<name type="person" TEIform="name">Virgilio</name> sciant, divinius esse) praeterea et hoc: nescio an uspiam in plures Podagricos impegerim. deinde,

<pb id="s011" n="A8a" TEIform="pb"/>

loci hic morbus est, an hominum? scitabar.

Equidem in <name type="place" TEIform="name">Tyroli</name> parcius mirarer. nam ibi bibuntur vina cum faecibus; quae absorpta, ubi se cumulaverint,
tandem exaestuant. At vos <name type="place" TEIform="name">Neccarico</name> latice, ut plurimum, utimini. et tamen enervatis pedes, pretioso hoc
malo oneratos. Hic unus ex accumbentibus: sive is loci morbus sit, sive hominum; age, quia calamo tuo
vena et acumen nondum deest: quid miseris insultare pergis? solare potius. Non loci, non vini, non
hominum sed aetatis quoque hoc stipendium esse scias. etiam quercus senio labitur, et carina fatiscit. si
potes, iuva. scribe, quod affectos oblectet. quippe ni facias? non rogamus indebita: aut intempestivis
precibus urgemus. quanta <reg orig="solatia" TEIform="reg">solacia</reg> impendisti minus dignis? Alius quidem hortator libellos etiam meos
afferre, et quodammodo invidiose exprobrare sustinuit. en, tu ille, inquiens: in Lyricis solatus es imberbem
lib. 1 Ode 20. tantum malum tibi videbatur, ad hirci formam propius non accessisse! lib. 2, Od. 23.
Aegrum, bene. laudamus misericordem venam. lib. 4. Od. 20. Caecum. nitide, clare. lib. 1 Od, 35. lib. 30
Od. 41. lib. 4. Od. 21. Orbum. optime, in tempore. lib. 2. Od. 25. exsulem. Nil melius. lib. 3. Od. 37. lib. 4.
Od. 8. spoliatum. ac si <name type="nation" TEIform="name">Samaritanus</name> fuisses: vinum et oleum infudisti. In Silvis vero (folia Silvarum
ostenderat)

<pb id="s012" n="A8b" TEIform="pb"/>

solatus es deformem. lib 5. Od. 8. pulchre. lib. 8. Od. 18 Hominem obscuri ingenii. clarissime. Sed cui
bono? Od. 19. <corr sic="Calumiis" resp="printer" TEIform="corr">Calumniis</corr> afflictum. iustissime. lib. 5. Od 15. ibidem caecutientem conatus es illuminare.
laudamus conatum. Iam vero masculos ad <corr sic="humiliaris" resp="printer" TEIform="corr">humilioris</corr> staturae globum abiectos, ut altius erigeres, pedibus
illorum cothurnatis, integrum Librum sextum subiecisti, velut scabellum. Per te pygmaei gigantibus passim
insultant. <name type="myth" TEIform="name">Cyclopis</name> prostrati membra et articulos, pro lubidine et ludibrio metiuntur; quamvis a nullo pictore
constituti. Taceo, quod umbras (Macilentos inquam) immanibus encomiis obumbraveris. ossa triumphant
adeps diffluit, graciles, <bibl default="NO" TEIform="bibl">Agathyrso</bibl> suo tuti gloriantur. Quid? insuper et Pinguibus, (nova insania!) ne
desperarent, defensuris se adversus spectra, Clipeum <name type="myth" TEIform="name">Aiacis</name> in manum dedisti, <bibl default="NO" TEIform="bibl">Antagathyrsum</bibl>, quo facto
ambidexter inventus es. Ultra est aliquid, quo tendas? ausus es super haec omnia, deforme, per <name type="myth" TEIform="name">Iovem</name>,
bellum, invenustum profecto, per <name type="myth" TEIform="name">Venerem</name>, et tres <name type="myth" TEIform="name">Gratias</name>, bellum ausus es formosulis indicere: omnesque
<name type="person" TEIform="name">Chrysogonos</name> et <name type="myth" TEIform="name">Narcissos</name> Torvis tuis et tauriformibus larvis posthabere. Qua fronte? torva, dices, sed et
contumaci adversus omnium <reg orig="seculorum" TEIform="reg">saeculorum</reg> iudicia. egisti autem causam abdominum, non perfunctorie, modica
carminis stilla: sed pleno torrente perbacchatus.

<pb id="s013" n="B1a" TEIform="pb"/>

Quid autem horum, quos recensere fastidium est, umbratilis calamitas ad Podagricorum solitarios, et, heu,
nimis veros dolores? non indigebant ceteri <reg orig="solatio" TEIform="reg">solacio</reg>. Istos si tota <name type="myth" TEIform="name">Castalide</name> perfuderis; prae copia malorum, a mitissima quoque humanitate, allevari se vix senserint. Quare si quid facundiae tibi superat; hic, sodes, hic ingenium exerce tuum. Nisi ad inopiam et fundum venisti; debes adhuc Orbi istum laborem, debes <name type="myth" TEIform="name">Musis</name> tuis, spondeo non inglorium. Habebis summos et imos, Consules et cives, Reges et Principes exquisitae
novitatis beneficio obnoxios. Ita quidem iste, et alii adfrementes.

Ego, quia in aliena domo immodicis exhortationibus obruebar, sic me comiter gessi, ut nec omnino
abnuerem; nec tamen certa pollicitatione constringi vellem. Nam longe diversis scriptionibus absolvendis
intentus eram. ita expediveram me, blanda dissimulatione usus, inter spem et consilium media. non multo
post <name type="place" TEIform="name">Neoburgum</name> redii, pro <name type="place" TEIform="name">Lyco</name> 
<name type="place" TEIform="name">Danubium</name> revisens. Ubi statueram famosam illam <name type="place" TEIform="name">Argolicam</name> Eclipsin anni quinquagesimi quarti, tubo <term type="literary" TEIform="term">Satyrico</term>, (quando quivis opticus ineptior erat) etiam in praeterita temporum ostenta valituro, perlustrare. Dum in hoc sum, magnam Mundi caliginem evolvens: dum stellarum vim humana cerebella vulnerantium, et siderata Astrologorum capita observo; venit 

<pb id="s014" n="B1b" TEIform="pb"/>


<name type="place" TEIform="name">Augusta</name> 
<name type="place" TEIform="name">Neoburgum</name> 
<name type="person" TEIform="name">Guilielmus Petmessius</name>, inter <name type="religion" TEIform="name">Marianophilos</name> non postremus institor. Continuo ad me: qui valent nostri Podagrici? reposui: si valent, bene est. Non egebunt medico vate. Sed ille aliud sciscitabatur. nimirum, quam strenuam manum desiderato opusculo admovissem. At ego subridens,
professus eram me astris operari: quibus defixus in caelo, nescirem, quid Podagrici in terris agitarent. Quo
audito exhorruit. vehementius deinde hortari, leniter obiurgare, suppliciter orare: demum obtestari per curva
et recta: per omnes Podagricorum nodos et cuneos, perque dolentium articulorum tophos: ut ne tot mortalium, in sontico humore luctantium, Rem publicam et depositam causam negligerem. duraturum ad posteros illum librum, cuius iucunda lectio, vel acquiescentem in sella vel lecto defixum, unica dumtaxat solacii gutta asperserit. Quid facerem? contraxi humeros; articulisque manuum inter se pectinatim nexis, et ad pectus comice ductis, gemebundus concrepui. Tum, occiditis me, dixi, Paradoxis vestris. Non satis est, ut vel propriis inventis conficiar. Vide, quaeso, praeter <bibl default="NO" TEIform="bibl"><name type="myth" TEIform="name">Uraniam</name></bibl> nostram, portum quidem iam spectantem: attamen (quomodo Regiae sponsae, lenta pompa in <name type="place" TEIform="name">Germaniam</name>, per mare traduci amant) qualicumque apparatu instructam; sed exspectatione sui, se aliosque macerantem; et per te iam maiores

<pb id="s015" n="B2a" TEIform="pb"/>

trahere cogendam moras. Vide inquam catalogum argumentorum, quaestionum, lemmatum; quae scribenda
restant: ostendique rerum farraginem: et, quia avidum videbam, deduxi in fecunda <term type="literary" TEIform="term">Satyrarum</term> pascua,
quibus saginatae, et iam aliquae in procinctu stantes emitterentur in nitidam lucem. Si animum habes, lege
sis Titulos, licet temere congestos: lege, obsecro: ut cognoscas, quantis molitionibus importunus intercedas.

In luxum et crudeles nugas huius <reg orig="seculi" TEIform="reg">saeculi</reg>. <term type="literary" TEIform="term">Satyra</term> in folio regali.

De duplici Philautiae speculo, convexo et concavo: quam lepidas facies reddat.

Lucri, an famae odor, potentius nasum feriat.

Quare Aulica vita, dicatur splendidum sophisma.

An hoc <reg orig="seculo" TEIform="reg">saeculo</reg> Vitia magis honorentur, quam Virtutes.

Adversus eos, Qui se nequiter humiliant. <term type="literary" TEIform="term">Satyra</term>.

An quaedam simplicitas detur, radix duplicis superbiae et Vanitatis.

<pb id="s016" n="B2b" TEIform="pb"/>

Philosophi, an Poetae, sapientius delirent.

An Vulgi proverbiis semper fides habenda sit.

Adversus molesta litigia Grammaticorum, saepe de Unica syllaba, immo et apice, superbe et putide rixantium.

Quomodo <reg orig="seculi" TEIform="reg">saeculi</reg> Homines honorifice se ludificent. <term type="literary" TEIform="term">Panegyricus</term>.

Senum Virtutes ac Vitia, Iuvenum Virtutibus ac Vitiis comparata.

Optimorum domesticae rei procuratorum, diu desideratum <term type="literary" TEIform="term">Encomium</term>.

Adversus <corr sic="insanibile" resp="transcriber" TEIform="corr">insanabile</corr> cacoethes et pruritum scribendi libros.

De Variis modis mendicandi contra profanum hoc: Nihil gratis.

Suspicandi facultatem esse Utilem, et saepe Valde necessariam. Demonstratio.

Quomodo intelligendum illud Oraculum <name type="person" TEIform="name">Virgilii</name> 
<cit TEIform="cit">
<bibl default="NO" TEIform="bibl">lib 6. Aeneidos.</bibl> 
<q direct="unspecified" TEIform="q">
<l part="N" TEIform="l">Quisque suos patimur <name type="myth" TEIform="name"><reg orig="Maneis" TEIform="reg">Manes</reg></name>
</l>
</q>
</cit>.


An aeque iam commune sit, Dissimulare, quam simulare. Item, an simulantium et dissimulantium, idem sit
centrum.

<pb id="s017" n="B3a" TEIform="pb"/>

Criminor te, criminor abs te, Grammaticum esse, non <name type="religion" TEIform="name">Christianum</name>.

De <reg orig="lacrymis" TEIform="reg">lacrimis</reg> Crocodili. lib. unus.

Utri stultiores, qui Physiognomiae nimis multa, an qui nihil tribuunt.

Hysteron proteron huius <reg orig="seculi" TEIform="reg">saeculi</reg>.

Quomodo se ludibrio prostituant, qui Vanitate immodica inflati, dona Gratiae, Naturae, Fortunae confundunt.

Adversus Pseudopoliticos. <term type="literary" TEIform="term">Satyra</term>.

Quid intelligatur per illud. Mundum opinionibus Regi.

Metus amittendi honoris, an cupiditas adipiscendi, homines ad peccandum fortius impellat.

An illud Poetae Verum:</p> 
<lg met="hexa" org="uniform" sample="complete" part="N" TEIform="lg">
<l part="N" TEIform="l">Invidia <name type="nation" TEIform="name">Siculi</name> non invenere tyranni</l>

<l part="N" TEIform="l"> tormentum maius.</l> 
</lg>

<p TEIform="p">

Quibus atrocius dominetur Fastus, Ingeniosis, an stupidis.

Leonis et Vulpis Anatomia Politica.

Instructio ad delicate timidos, Ut Vexati, innocentem iocum ioco transmittant.

<pb id="s018" n="B3b" TEIform="pb"/>

Cur mollibus Vestiti, plerumque sint durae cervicis.

An Poetarum somnia, sint quorundam Philosophorum Vigiliis anteponenda.

An Stoici neoterici habeant genium peculiarem et Uniformem.

An etiam dedecus sit in dedecorante; sicut Honor est in honorante.

Quem locum in <name type="org" TEIform="name">Senatu</name> obtinere debeant, qui barbaro vocabulo volunt dici et haberi; Satisfactores.

An demonstrari possit, AUTONOMIAM nostro <reg orig="seculo" TEIform="reg">saeculo</reg> nocentiorem esse, quam ATHEISMUM.

An detur Talentum regendi ad pondo; sicut datur Talentum argenti <name type="nation" TEIform="name">Atticum</name>.

Turpe esse, <name type="religion" TEIform="name">Christianis</name> 
<name type="religion" TEIform="name">Synagogas</name> aedificari. Demonstratio.

Cum Veteris Coenobiarchae oraculum sit: Ille parum orat, qui tantum orat, quando flectit genua: An pariter
censendus sit parum studere, qui tantum studet, quando sedet.

Ambitionis indoles, genius, mores, natalis

<pb id="s019" n="B4a" TEIform="pb"/>

stella, curae, labores, sopor, Vigiliae, tormenta. <term type="literary" TEIform="term">Genethliacum</term> et <term type="literary" TEIform="term">Epicedium</term>.

Innatae, acquisitae, an infusae simplicitatis sit, persuadere sibi, omnia, quae cogitat et agit, intra animum
reducta, hominibus celari arcano impenetrabili.

Veritatis extorris supplex Libellus. item alter: <name type="myth" TEIform="name">Astraeae</name>.

<name type="myth" TEIform="name">Herculis</name> 
<name type="religion" TEIform="name">Christiani</name> Labor XIII. sive Repurgatio <name type="place" TEIform="name">Parnassi</name>, in stabulum <name type="myth" TEIform="name">Augiae</name> conversi. <term type="literary" TEIform="term">Satyra</term> in obscenos Poetas nostri temporis.

De Variarum Gentium diversis moribus, affectibus, Vitiis et Virtutibus.

Dominari, an servire, sit ingeniosius.

Larva Politici Vultus dignoscenda, saltem ex defectu narium et oculorum.

An ambire favores, et captare Favonios, sit idem. De calamitate naufragantium in sicco.

An et quomodo, etiam stante Vultu ascetico, nihilominus deprehendi possint dediti magis respectibus humanis, quam divinis.

<pb id="s020" n="B4b" TEIform="pb"/>

Cur, qui sibi divina Videntur pati, plerumque contumaces sint.

Illustrium Titulorum ingruentium nova inventio, et pompa defensa, et explosa.

Prudentia Carnis et Spiritus, lineis parallelis distincta, et demonstrata, etc.

De Variis modis excusandi se, Vel alios. adversus culpas palliatas, et <name type="religion" TEIform="name">Adamidarum</name> innatam superbiam.

Obstupuit <name type="person" TEIform="name">Petmessius</name> ad haec meditamenta. et speras, inquit, haec omnia ante mortem ad exitum perducere?
sepia te prius et calami cum vita deficient. deinde inter legendum annotavi aliqua, quae te saltem
suspicionibus, si non invidia, vel odio onerabunt. Iam vel bonae mentis scripta facile in maledicentiam
patent. in <name type="myth" TEIform="name">Momi</name> cerebro etiam candor nigrescit. Vitia perstringere, intutum: in ambiguis ludere,
periculosum<corr sic=" " resp="transcriber" TEIform="corr">;</corr> denique censuras aversamur omnes. Apud sinistrum interpretem excitabis crabrones et fucos,
qui alioqui in factiosorum capitum nidis otiosi sedissent.

Hic interfatus monui: poneret curas. non esse, quod imaginariae sollicitudini suae subiiceret ullam
calumniandi libidinem. procul hi stimuli. Sed iusta confutatione respondeo.

<pb id="s021" n="B5a" TEIform="pb"/>

aiebas, Fata, successus et molitiones praevorsura. Rogo te: futura contingentia ad DEUM referamus. Illi vivimus, qui primum diem infudit. spiritum ab ipso datum alius non adimet. recipiet, qui dedit, quando
placebit. hominum opinionibus, aut praesagiis, venalis non est. Iam ante viginti et amplius annos, non
semel tumulo destinabar. quot interea extuli? quot vidi compositos? subsidentibus crassis, enatavit Macies,
et apprehensa tabula per mare mortuum evasit in litus. Nihil igitur moveri debet animus vanis mortalium
commentis. fingant <name type="nation" TEIform="name">Chaldaei</name>, quod lubet. augurentur <name type="nation" TEIform="name">Etrusci</name>, quantum volent. Quisque ineundis superstitionibus suis suavissime indulgeat: parum interest.

At nec praesumas, ex lectis sententiis immensum volumen conficiendum: non occupabunt Poemata ista spatium, quale <bibl default="NO" TEIform="bibl">Satyra contra abusum Tabaci</bibl> sibi vindicavit. quaedam cursim, una alterave pagella
absolventur. quomodo <bibl default="NO" TEIform="bibl">Gloriam Medicinae</bibl> asserui, etiam apud aliquos, qui encomia sua invenire non
possunt, Ne hallucineris: audi porro consilii mei rationes. Saeculum nostrum seria, seriis modis proposita,
fastidit <corr sic=" " resp="transcriber" TEIform="corr">,</corr> 
<bibl default="NO" TEIform="bibl"><name type="person" n="Verres" TEIform="name">Verrinas</name></bibl>, <bibl default="NO" TEIform="bibl"><name type="person" n="Catilina" TEIform="name">Catilinarias</name></bibl>, <bibl default="NO" TEIform="bibl">Philippicas</bibl> non fert. furit, ardet, odit. Decipi amat facilibus dicendi et agendi
modis. Exploseram <bibl default="NO" TEIform="bibl">Vanitatem Mundi</bibl>: an nescis, quantis hiatibus hausta fuerit etiam vanissimos oblectavit, in

<pb id="s022" n="B5b" TEIform="pb"/>

illa hodieque, tamquam in speculo, effigiem suam vituperant et iactant. Ita est, dicunt. vera cecinit. quis
neget? sed nostris utimur annis. Recole alias lucubrationes meas. Macri ignoscunt Pinguibus: hi Macilentis.
utrique sub scuto suo tuti, se invicem animosissime derident. Putas me inflammatiora scripturum? Putas, si comptulos, calamistratos, formosos pavoninis alis eventilem, atque laudibus in caelum tollam, Torvos
aegre laturos praeconia? ausim spondere: non succensebunt, neque indignabuntur, immo laudabunt: sed
torquatis columbulis <name type="person" TEIform="name">Catullianis</name> nihilomnius praeferent formam torvi bovis: certe pulpam. e pugna victores
ambo discedent. Ea quoque, quae legisti, non asperis cruciabo verbis. <name type="place" TEIform="name">Heliconii</name> mellis cados aperiam: et vel
invitos et aspernantes, et nocentes circuitu delectabo. pascam sui spectaculo ipsosmet spectatores, placiturus; quamvis manticam a tergo in oculos reiciam. nemo offendetur. innoxii ictus erunt, quasi aliud agentis.
parcente manu feriam umbras. non enim est animus tonitrua ciere, aut fulmina iaculari ex <name type="person" TEIform="name">Iuvenalis</name> armamentario. Scintillabunt versus negligente iactu: quasi festivi ignes in <name type="place" TEIform="name">Parnasso</name> excitati, ad <reg orig="laeticiam" TEIform="reg">laetitiam</reg> evolent. Ut scias: humanae res sic se habent, etiam perversae, minis et fulgetris emendari respuunt.
Illecebrosis fabulae ambagibus sponte succumbent. Dixeram.

<pb id="s023" n="B6a" TEIform="pb"/>


<name type="person" TEIform="name">Petmessius</name> denuo in complexus ruere: plenoque ore; iam denique, inquit, non avertam animum a proposito,
in hilaritatem et amoena quaeque porrecto. nihil hic, ut video, turbidum. probo impetum, et me hercule, si
quis furor sub illo lateret. Divi secundent coepta, iuvenesces ipso conatu superandi aetatis declivia. quo
tempore alii iam marcere solent, tu in laboribus <name type="myth" TEIform="name">Palladiis</name> instar olivae flores, et optimo suco spumas.
Macte animi, et te virum in promissis exhibendis praesta. feret aetatem, quod tuleris.

Unum quaeso; sed hoc iam submissius oro: ne tamen et nostram Podagricorum spartam desere, imple
desideria et exspectationem flagitantium. Misce hoc opiparum genus hominum Paradoxis tuis. Carmina
multis pedibus ambulant (Scazontibus exceptis) recto talo. si pede laborantibus aliquos suffeceris; nullo tui
dispendio facies. Persuasit. annui tandem votis, venerans abeuntem <name type="place" TEIform="name">Ingolstadium</name> ad <name type="religion" TEIform="name">Mariam de Victoria</name>.
Secundum haec, remota <bibl default="NO" TEIform="bibl">Eclipsi</bibl> et <bibl default="NO" TEIform="bibl"><name type="myth" TEIform="name">Urania</name></bibl>, imperatum fatalem laborem aggressus sum, Fatis debitus, Fatis immolandus.

Iam Poema confectum erat: uti eius fragmenta in plano iacent. <name type="place" TEIform="name">Rhodii</name> Colossi putes fuisse, saltem quoad
pedes: cum subiit mentem profundior cogitatio. Quid si aliqui ex Podagricis <name type="myth" TEIform="name">Pegasum</name> tuum recusent conscendere.

<pb id="s024" n="B6b" TEIform="pb"/>

Non omnes Poetae sunt; ergo non omnibus proderis. Equo Poetarum multi vehi nec possunt, nec volunt
gnari quidem <name type="nation" TEIform="name">Latini</name> sermonis, sed cetera rudes, indocti, ad fabulas surdi: Asini ad Lyram. alipedem
caballum frenare nescient, succussionibus inassueti. nullum proinde ex quantavis cura salutarium
inventionum, aut varietate glomerati carminis, sensuri <reg orig="solatium" TEIform="reg">solacium</reg>. Expendi rem, atque ad consilium retuli.
Deliberatione habita, respondi mihi: omnino utilem et his materiam, ad votum, soluta oratione deducendam
esse. Atque ut ego nec Medicus sim, nec Medicinam profitear: quia tamen et olim <bibl default="NO" TEIform="bibl">Gloria Medicinae</bibl> per meas <term type="literary" TEIform="term">Satyras</term> non levi bracchio asserta est: et saepe tristis necessitas, comite experientia, <reg orig="solertes" TEIform="reg">sollertes</reg> facit; non
verebor dare de hoc argumento, quid sentiam. hausi ex ipsis Medicorum fontibus, aut verius cisternis. Nam
plerique, quia pro desperato morbo habent, pauca scribunt, aut Metaphysica. Post grandes hiatus et magna
promissa, decerpta tradunt ex arboribus <name type="person" TEIform="name">Galenicis</name> et Chymicis folia autumnalia, rapidis ludibria ventis. Ego
excepi, et refero. Omnibus consideratis digessi scitu digna in Quaestiones, et Problemata: quibus intellectis,
et aegros mulceo, et Poema illustro.
</p>

</div>

</front><body><div1><p/></div1></body></text>














</TEI.2>
