Gotiberis : Hoc est De Goticis Per Hispaniam Regibus, E Teutonica Gente Originem Trahentibus : Libri Sex ... carmine scripti. Addita est Genealogia Regum Hispanicorum. Machine-readable text Candidus, Pantaleon Candidus, Pantaleon XML version, markup prototype, December 1999 Ruediger Niehlmarkup Camena
http://www.uni-mannheim.de/mateo/camena/ candidus2 candidusgotiberis.html avan001.jpg candidusgotiberis.xml candidus2/jpg html Argentorati : Typis Antonij Bertrami, 1587.

Regeln fuer die Texterfassung 03/2001

not necessary

 13 April 2005 Ruediger Niehl markup new TEI header; typed text - structural markup complete - no semantic markup - Morpheus spell check 30 August 2005 Jutta Jaeger markup worked in manual corrections supplied by G. Burkard PANTALEONIS CANDIDI GOTIBERIDOS LIBER TERTIUS. Digressio: Priusquam historia Pelagii regis, qui reliquias Goticas collegit. et restauravit, continuatur: primi fundatores Hispaniae, tum variorum populorum in eam invasiones, atque Gotorum immigrationes commemorantur. OCcupat et linquit venientibus accola terras. Nam quantum heu longaeva solet mutare vetustas, Quam variasque vices affert revolubile tempus? Hanc vulgo quae nunc memoratur Iberia terram, Non eadem tenuit quondam gens, plurimus illam Diversusque mari incumbens dominator ab alto Advena subiecit pedibus propriamque dicavit Sponte sibi, ceu quemque vehens sua vivida virtus Extulit, ante alios insignem, praeque valentem, Viribus atque petens sublimia Martius ardor. Nec quae Gotica stirps Regum praesentibus illam Imperiis iam immota premit sua castra sub ipsa Prima locavit humo ante alias per saecula gentes, De primis fundatoribus Hispaniae. Longa super series rerum et mirabilis ordo. Haec te adeo (datur en maestis age laetus ocellis Paulisper modus et nostrae indulgentia dextrae) Haec ego te, mentem paucis adverte, docebo, Et per prima loci populorum exordia ducam. Principio humanae post tristia funera gentis, Excidiumque gravi sontis miserabile mundi, Diluvio: Noa genitus bifronte Iapetus, Thubal. Eduxit thalamo Heroem nomenque Thubalo Indidit, abstrusae inquirentem in viscera terrae, Argenti et rivos subter, caecisque metalla Vestigantem adytis, atque aurea frustra secantem, Ille his prima tulit ponens vestigia terris Numinis auspicio dextri, simul aequora longis Intentata prius superasset inertia, remis, Constituitque domos cognatae et culmina genti. Iberus. Natus ab hoc regni sedem fundavit Iberus, Unde suum vetus hoc iam servat Iberia nomen, Et celer aeternis iactans se cornibus amnis. Ille salo maris undisoni inviolabilis amnis. Nec te praetereunt quae tot celebrata Poetis Tagus. Auriferi pretiosa Tagi sunt flumina, nec quae Baetus. Uvidus albentes fert margine Baetis olivas Qua tenus Elysii felicia iugera campi, Omnia de cognominibus sua nomina primis, Indita habent ducibus, priscumque tuentur honorem. Deabus. Quid Deabum fulvo clarum cui nomen ab aere Quaesitae obscuris fossa tellure cavernis, Divitiae atque metalliferi vis nobilis auri Indiderant, quid Tergeminos ego carmine natos Geriones. Gerionas referam, quorum sub vindice dextra, Res steterat defensa diu telluris Iberae Donec belli potens has olim missus ad oras, Hercules. Amphitryoniades victos subiungeret Heros, Tantorumque daret monumentum insigne laborum. Sideribus geminas minitantes mole columnas, Qua brevis angustis se flexibus interceptans, Stringitur Oceanus, Phoebumque excludit Olympo, Terra etiam innumeras Hispanide conderet urbes Qua Tartessiacam rara arctant littora Calpen, Augustique forum quae nunc cognomine fertur. Excelsae et Libyae tumulos nova moenia turres. Qua Pyraeneus ferit aurea sidera vertex. Et quae praeterea felix Hispania muris Moenia clara videt. Porro subit Hispalus illi Hispalus. Hispanus. Hispanusque nepos de quis Hispania nomen Servat adhuc, et erant gemini duo sidera fratres, Hesperus. Atlas. Hesperus, et magni late comes Herculis Atlas. Italicis ambo, ut perhibent, regionibus orti. Quorum ille Italiam simul ac Hispanidas oras, Hesperiam de se voluit cognomine dici. Sycoris. Sycanus. Non opus aut Sycorim, natum aut memorare Sycanum, Trinacriae qui post sua nomina tradidit orae Quae procul Ausoniis immobilis eminet undis, Lusus. Nec Lusum Lusitanas qui condidit urbes, Aeternum et genti nomen dedit extulit inde Siculus. Testa. Romus. Palatuus. Cacus. Se Siculus, dein Testa potens, et Romus et acer Palatuus magnis iuvenis notissimus armis. Celtiber et Cacus, ferri qui providus usum Repperit, aerata et belli stridoribus arma Venit Erythraeus, venit quoque Gargoris ingens Hesperiae imperio ductor, qui dulcia sollers Mella premens magno ditavit munere gentem. Dein Habidus silvis puer enutritus in altis Brutorum assuevit mori, cursusque frequentans Indomitos, nullis sinuosa per avia cessit, Mobilitate feris, laqueo sed denique captus Venantum, ac vero vix demum cognitus ore, Ad regno agnatos fato est summissus honores Ac Habidi, regnum quod haberet, nomina gessit. Ille boves docuit terras proscindere aratro, Et Cereris genti per campos repperit usum. Hercules Graecus, anno Mundi 2841. Nondum continuos ter mille absolverat annos, Luminis aetherei ductor, splendentis ab ortu Sideris, et magni post prima exordia mundi, Cum mare pugnaces lintres, atque horrida Graii Herculis, attonitum sensit procul arma, ferosque Assultus, validas ubi toto ex aequore praedas, Verteret, et magnas sua sub iuga mitteret urbes. Caerulus extimuit stupefacto gurgite Nereus, Et Thetis Ambrosium refugis caput occulit undis. Tunc ille Hesperias vestigia flexit in oras, Innumeramque manum populis induxit Iberis, Imperium late exercens Hispanide terra. Saguntum. Graia Sagunthus adhuc duce stat fundata Zacyntho, Nobilis illa fide Romanae, et foedere gentis. Scis etenim et meminisse potes, fortissimus olim, Ingrediens quantis se ostenderit Hannibal armis, Dedita cum Ausoniis avellere membra pararet Marte Saguntinas ut tristi obsederit arces, Effugiisque premens excluserit omnibus urbem Horrificum intentans letum, et miserabile fatum, Dedere ni sese et poenis submittere vellent, Audiit has iras repulitque animosa Sagunthos Infractoque moram tulit obsidionis acerbam. Post tamen haud ullam sperans super hoste salutem Letum animo, atque graves praecepit pectore flammas, Una quod haec libertatis solatia salvae. Constantes sed enim iurato foedere cives Hostis ut effugerent crudelia fata prementis. Ingentem mediis lucentem moenibus igni Constituere Pyram qua res, qua cara suorum Munera, certatim superaggressere, simulque Cominus in subitas dederunt sua corpora flammas, Ista relinquentes monumenta invisa laborum. Regna dein multae petiere Hispanica gentes. Populi Hispaniam occupantes. Fama est Maeonios Pactoli à flumine Lydos Imperium quaesisse mari, atque his orbis in oris, Lydi anno Mundi 2905. Sceptra habuisse diu nec non resonantis ab Hebri Vorticibus venisse Getas, Mavortia corda, Thraces, id est, Getae seu Goti. Armorumque Deo agnatos, quo praeside numquam Se victos gladiorum usu belloque fatentur. Tunc primum terris sedit gens Gotica Iberis, Plurimae adhuc illis restant auctoribus urbes. Susana quae quondam, nunc clara Lucenta, vocatur. Ac Abdera suum cognato è stemmate Thracum Nomen habens, et quae Germana vocabula Burgi Oppida structa ferunt illis quam plurima terris. Hinc igitur sua divinis exordia Gotis. Quippe fatebor enim nec te puer optime tandem Ignorare volo, tibi nunc quos ordine Reges Hispanos memoro pulchroque in stemmate sisto, Esse duces omnes praestanti ab origine Gotos Diversis tantum Hispanas venere sub oras Temporibus, gemina nec non ambage viarum: Navibus hi primum, terra venere nepotes, Sedibus ex iisdem Thracumque è finibus orae, Thracia magnanimis nota olim patria Gotis, Quique iacet tractus Boreali obnoxius aurae. Goti quomodo in Thraciam et ad Septentrionem sint delati? Sed tamen huc qua sint delati ambage monebo. Non genus, è scopulis, durisve è cautibus ortum, Eve mari trahit, aut rapidi ferventibus undis Danubii, hoc hominum, claram quod ad aequoris Arcton Parrhasii atque Istri fluvium quondam arva tenebat, Caelo semen inest hominum genti, atque ferarum. Terra iacet Syriae nitidas fragrantis ad oras, Cedrifero Libani manans qua vertice flumen, Auratis gremio per aquas tralucet arenis. Ruffus ager tristemque sinu rubicante cruorem Ostentans, ubi fas, primos hausisse parentes Aetheris has auras primo, vitamque tulisse, Credere erit, quod ibi fraterno sanguine primum Heu gravis immaduit tellus, quin finibus illis Aut certe haud procul hinc quod nunc genus onne per orbem Esse vides gressum è patria tenuisse putandum est Cum tribus exoriens soboles è fratribus olim Maxima nunc terras sese diffudit in omnes Et qua primus equis montes afflavit anhelis Exoriens, et qua iam vespere fessa retorquet, Frena cadens, gelidoque aestu lavat aequora Titan. Aut qua perpetuis damnat iuga cana pruinis, Cimmerios iuxta populos, aut littoreae qua Ferventes cumulos subitus ruit Auster arenae. Certe Asia in magna quondam stirps Gotica, sede Quaesita, belli tutos virtute penates, Obtinuit, multos late dominata per annos, Inter Germanas soboles fortissima gentes, Inclita militiae studiis et Martis honore. Ipsa re tanti mensuram nominis explens. Namque Getae aut Goti signat vox Martis alumnum. Quin etiam ignotas multo conamine ripas Abietibus superans luctantibus Hellesponti Littus in Europae et felicia pascua terrae Emicuit, patrio incedens ardore iuventus, Spumeus undanti qua permeat agmine Tyras, Quaque acie armisonum invadens septemplice Pontum Pulsat agens rapido cumulatas vortice silvas Dulcibus insedit ripis, infraque supraque. Bulgarus has sedes trux nunc tenet atque Walachus Ad Istrum. Hastifer: altricis piscoso margine Alutae. Quin et Taurica nunc ubi littore Chersonesus Cingitur Euxino, patriae discrimina vocis Teutonidum audiri fas est: de fonte profectus Incola Danubii, media è Germanidos ora, Cornua si fluvio quaerat suprema secundo, Lingua idem patrium quoque tunc agnoverit Istrum, Dicet et, hic vere Germanicus insonat Ister. Nec procul inde oculis Byzantia moenia cernet. Scilicet haec illa est vastis Mavortia campis Terra procul, Geticae latis hae Thracibus orae, Et loca Penthidae quondam regnata Lycurgo, Qua miserae Aeneas post saeva incendia Troiae, Hospitium antiquum, sociosque petivit amicos, Classe repentina ventosa per aequora vectus, Martia fluctisoni qua nunc tremit hostia Peuce Danubii, fama est longe post tempore Syrmum, Gotorum tenuit qui sceptra potentia, Regem, (A quo clara suum nacta est urbs Syrmia nomen) Fortis Alexandri bello quo frangeret orbem Obvium iisse armis contraque in Marte stetisse. Dux quoque Lysimachus Getici ducis acribus armis Dromachidae inferior vinclisque solutus acerbis Huic natam lecto sociam dedit, omnis ab illo Paruit hinc Getis regio circum Istridas oras. Quin et Warfestus; quo non veracior alter, Intulit oppressis feralia Thracibus arma. Sed quia tanta manus gentis tamque ampla propago Haud uno iunctim potuit considere tractu, Piscosique sequens undosa fluenta Tibisci, Silvarum incoluit spatioso limite saltus. Seque Lycaoniam procul hinc extendit ad Arcton, Exstantesque mari medio super aequore colles, Ad mare Balticum. Balthicus aequoreis circum qua littore monstris, Visitur Oceanus, magnis sibi subdidit ausis Imperitans, et qua fervens rigat Istula campos Et semper rigidis qua Scandia tunditur Euris. Hinc se Pannonias, quae nunc, convertit ad oras Ausoniosque ultro proceres trucia arma moventes Adversis cohibens signis vasto arcuit Istro. Nec semel infectas Romano sanguine ripas Caede cruentavit multa quid dira Valentis Fata canam (quamquam dignissima fata Tyranno) Qui se magnanimis ausus tum opponere Gotis Ad Byzantini turritas littoris arces. Et qua dives habet latos urbs Adria muros Exanimum tristi foedatus vulnere corpus Proxima cum tuguri petiisset limina parvi, Occubuit saevis per vasta incendia flammis. Fridigernus Gotus. Macte animis Fridigerne tuis, Germanica proles, Ut laetam coleres, quod amant tua nomina pacem Bella ipsa et belli auctores premis ocius hostes, Virtutum et testes Germana trophaea relinquis. Haec ea nobilium sedes primaeva Getarum Quae loca inhumani servant hoc tempore Turcae, Inde Getas Turcas quandoque vocare solemus. Nec sibi Romani plauserunt hostibus istis, Multum in amicitia quorum et consortibus armis, Goti quomodo in Italiam sint allecti? Praesidii posuere, Deo cognominis Heros Italico Dux imperio moturus in hostes, Qui rapere invidia regnum stimulante parabant, Auxilio socians Gotos allexit, opemque Sensit ovans hoc principio se protinus illi Ingerere et cultam affectare potentibus oram Italiae auspiciis, cum fors stipendia Rector Abnueret bellum Ausoniis, lacrimabile bellum Intulerat, Mars Italicas et hauserit urbes Ni Stilico adsciscens praeduri Martis Alanos Burgundosque acres, implacatosque Suevos, Undisonis molem ceu fluctibus opposuisset, Apenninigeras claudens duro obice fauces. Scilicet hic aliquam passa est gens Gotica stragem Radegibius Gotus. Finiit ut fortes Heros Radegibius annos. Rursus at insolidum virtus animosa vigorem Erecta intrepidis se confirmaverat armis, Alaricus Gotus à Stilicone irritatus Romam cepit, ac ad Consentiam in campania obiit. Dux Alaricus ubi suscepit munia, quo non Doctior hostiles prudenti cernere mente, Insidias hostem aut frustratum excludere coeptis, Alta prius sed enim dederat documenta potentis Ingenii, et fortis pugnae ad discrimina dextrae, Testes nubiferis canentes rupibus Alpes, Testis Roma graves tristi obsidione ruinas Questa diu, et trepidae Campanis fluctibus undae. Quaeque iacet vulsa Ausonio de littore tellus. Adolphus qui primus Hispaniam ingressus, Barcinone sepultus est, anno 412. de quo supra lib. 1. A quo magnanimus Rex Gotus Adolphus habenas, Accipiens, terris victor consedit Iberis, Cognatasque suae agnovit tum denique gentis, Relliquias, Thracum aeternos à stirpe nepotes, Novi ego, novi equidem prima hanc ab origine gentem, Abdita nec me animi illorum sententia fallit Consilii aut clam me ratio aut Heroicus ardor Iustitiae, non vox sonat ipso à pectore dispar, Mortales uni regna immortalia norunt, Nec cum corporibus leti, mirabile, casu, Cognatas caelo mentes succumbere credunt. Quid fortes animos, quid Martia robora dicam? Clara triumphatae cunctis vestigia terris Europae qua Sol se effert, qua se eripit idem Marte reliquerunt, gens quae torrentibus Austris Subiacet, Hesperii tumidas trans aequoris undas, Quaeque Lycaoniam tenet invictissima Thulen Hos timuit late; superari nescia virtus Cum mundo famam cumque ipsis terminat astris. Variae gentes de Hispania decertarunt ante postremum Gotorum ingressum. Ante sed Hispanas Goti quam vindice terras Marte subegerunt servum et dominante biberunt Ore Tagum, Baetimque trucem, et tua flumina Ibere, Innumerae inter se, vario discrimine, gentes, Hesperiae magno de corpore decertarunt. Rhodii.Nam Rodii imperio iuvenes, maria alta tenentes Cognomen fluvio de se liquere sonanti. Phryges. Cyprii. Deinde Phryges, Cypriique Duces, atque inclita, quos tum Phoenicia ediderat proceres Balearibus arma Qui procul intulerant sinubus, gentemque citato Verbere stridentes docuerunt spargere glandes. Aegyptii. Milesii. Cares. Lesbii. Huc etiam emicuit remis Aegyptius ardor, Milesii et fortes, Caresque è Lesbia proles, Donec diva suis ingens Carthago triumphis Calcavit pede victrici, atque unum ardua mundi Carthaginenses. Romani. Roma caput, Carthagineas cum verteret arces, Nam tum Scipiadae fortes Hispanica duris, Adflixere armis regna, et post saecula demum, Bina potens omnem penitus sibi subdidit illam Augustus, quin ex illo Romana tulerunt Sceptra Duces, donec iam Christo saecula nato Quattuor exierant, ruerentque minantia fata, Imperii regno praeses et Honorius esset: Tunc patrios adiit demum acer Adolphus Iberos Tunc iterum antiquos repetivit Gotica sedes Nobilitas, hanc et labentibus edidit annis Progeniem, cui fulta arctis connexibus haeret, Regnorum haec series, et flos, et gloria gentis. Unde satus, qui nunc regit ipsum Maximus orbem Aemilius, genus et caelestibus inserit astris. Saepe et Germani terras superantibus illas, Lustrarunt populi signis, saepe ardua passim Martis ope elatis struxerunt moenia muris, Quae memorantur adhuc Germano à nomine Burgi. Ergo vides quoties tellus Hispana colonos Tempore mutarit longo, tum Gotica tandem, Gens illam heu vicibus quamvis iactata malignis Ceu postliminio virtute receperit, et iam Auspicio teneat late subnixa potenti. Cuius quod reliquum est memorabimus ordine textum. Pelagius reliquiarum Goticarum post recuperationem Saracenicam, rex anno 717. Hostis ut Hispanis victor saevibat in oris, Omnia pervolitans late loca milite, et urbes Imperio subigens, passim ditione tenebat Oppressas bello terras, arma undique fractis, Incussere metum populis, pars ensibus hausta Tristibus occubuit miserorum ante ora Penatum, Et patriae tinxit perfusa cruoribus arva.

Pelagius civitatem Legionis et nonnulla oppida recuperavit cum Alphonso Duce Cantabriae, cui filiam dedit in uxorem, et sic Asturum Legionisque rex appellari voluit.

 Nota: postea non reges Gotorum, sed Hispaniae et Castellae reges nominati sunt. Legionem enim Pelagius cum recuperasset, Castellam novam appellavit, differentia veteris quae circa Cordubam et Hispalim fuerat. Ex eo tempore Reges Hispaniae magna virtute res patrias superatis Saracenis, quottidie recuperarunt. At pars anfractus sublimis ad Asturis altos Pulsa fugam arripuit, collesque evasit in arctos, Galliciae sinubus latitans in valle reductis, Qua natura locum saxis emuniit altis, Hostis inaccessum castris, tutumque receptu. Chaoniae veluti sublimi in nube columbae Forte ubi crudelem propius videre volantem Accipitrem, dum iam irruit has, dum eviscerat illas, Attonitae subito celeri cupida antra volatu, Tectaque nota petunt, turri et conduntur in alta. Aut velut ille canum vaga qui procul agmina cervus, Persensit, medio fugit aequore pulsus et acri, Silvarum iuga, transmittens, adit ardua, cursu. His facti egregius fuit ipse Pelagius auctor, Cantabriae genitore satus de rege potentis. Collectamque fuga, et sparsam circum undique gentem, Strenuus imperio asseruit proprioque volentem Subiecit sceptro plebem, nixusque supremi Numinis auxilio, non vi non artibus ullis Egregiae tantum est virtutis adeptus honorem. Quin etiam opposuit diro se cominus hosti Saepe domum victaque ducens è gente triumphos. Cumque recepisset iam pluribus ardua muris Oppida, mox etiam urbem hosti Legionis ademit. Seque novum clarae Legionis et Asturis, illo Extulit auspicio regem, quae nomina, longum Egregiis porro ducibus servata sub aevum. Hic ubi bis denos sceptrum gessisset in annos, Post fundata acri patriae molimine regna, Et iam tot passim victricibus aucta trophaeis, Aethera conscendens lumen mortale reliquit, Favilla anno 737. ab urso in venatione laniatus est. Ardua magnanimo commendans sceptra Favillae, Quem natum egregiae clarum virtutis habebat. Ille rudimentis naturae pluribus altae Exhibitis, cum fors silvis venator apricis Sponte feras cursu passim sequeretur agrestes, Oppetiit rapido misere laniatus ab urso, Vix ubi Sol geminos absolverat aetheris orbes. Alphonsus Catholicus anno 739. Inde gener regni tuus ardua magne Pelagi Sceptra tulit clarus titulis Alphonsus avitis, Pelagii regis filiam uxorem habuit. Hic regnum Navarrae magnamque Hispaniae partem et Lusitaniae urbes et oppida complura, eiecto Maurorum praesidio recepit, ex quo Catholicus cognominatus est. Arianam haeresin exstirpavit. Regnavit 19. annos. Pater eius Petrus Dux fuit in Cantabria, fuitque de sanguine Gotorum, huius posteri aliquot sibi invicem in regno sequuntur. Cantabriae magnis quondam de regibus ortus, Sanguine Gotorum illustri, viden ut nova virtus, Fortibus assurgat coeptis, venientibus annis, Ereptam longe patriam quae liberet hoste, Reddat et aucturis asserta nepotibus arva. En hic depulsis quae muniat oppida Mauris, Navarrae excipiens regni ardua sceptra superbi, Bellator? procul ut saevos bacchetur in hostes, Et Lusitanae cultas ut fertilis oras Occupet, et tuta cives in sede reponat? O fortunatos tali sub rege labores, Non adeo Gotos magni regnator Olympi, Exosos habuit, prorsum aut delere paravit, Qui tales animos tam fortia pectora regum Ipse lubens dederit, res et felicibus actas Ipse secundarit coeptis, operaque levarit Sponte sua, laeto confirmans omnia fato. Fama piis ducibus debetur magna, sed ipsi Prima Deo, qui vim atque ardorem mentibus addit Egregium egregiis, magnoque ipse erigit ausu, Absque Dei nulla est virtuti gloria nutu. Insuper infandi Rex hic Alphonsus Arii Dogmata blasphemis quae sparserat impia verbis, In te Christe, tuumque Deus ter Maxime Numen, Omnibus ex oris radicitus exstirpavit. Vera loco sacris passim augustissimus Heros Munera restituens templis, verbumque per aras Edocuit caeleste sacras, cultuque dicavit, Unde pii meruit nomen quoque regis habere. Salve care Deo, fortunatissime Rector, Iamque poli felix age in altis sedibus aevum. Froilla anno 758. Ecce ut magnanimis Froilla exsultet in armis, Alphonsi Catholici filius regnum Navarrae obtinuit propter uxorem suam Moynam. Saracenos Galliciam infestantes cecidit. Navarros rebellantes invasit. Vascones infestos subdidit. Fratrem ob invidiam occidit, et idem a fratre alio occiditur. Teutonico possis quem nomine dicere Laetum, Quod late rigidos animosus agatur in hostes. Utque Arabes patrios turbantes milite campos, Galliciae magnae devictos strage trucidet, Alta cadaveribus complens ingentibus arva, Quanta nec infrendens sinuosis flatibus Auster, Deicit ad terram folia undique, nec fera quantos Sollicitavit hyas suspectis mensibus imbres. Mox in Vasconios convertens arma rebelles, Subdidit imperio evictos, et iussa coegit Sceptra pati et tanto se sponte addicere regi. Sed qui saevitiam casus tibi movit acerbam Ut fratrem manibus laetaveris ipse nefandis, Rex animose tuum, quae tanta iniuria facto Principium dedit? haud laeto iam laetus es ausu O bone quis operis tantam stimularis in iram? Ah animum regite ô fortes ad cetera reges, Ira furor brevis est hominesque in turpia mutat Bruta, feris similes et mentibus exuit altis. Poena manet caedes, ne temnite, dira, nefandas. Seu cito seu sero veniat pede, qualia factu Quisque patrat talis fato illum poena sequetur. Qui fratrem occidit germano fratre vicissim Aurelio ipse perit, vitamque et sceptra relinquit, Post tres atque decem dilapsos aetheris annos. Aurelius, anno 771 Servorum seditio se. Per caedem Aurelius post ipse potitur habenis Servorum tristes sedatur ille tumultus Qui scelere in dominos consurrexere nefando. Hos ultro obsistens magna virtute repressit. Verberibus sed enim scuticarum ingentibus illos Tractari edixit, terga et servilia duris Mandavit cedi virgis, et vincula necti Deprensis, quo mancipio sibi protinus omnem Subiecit turbam, ac ad iussa redire coegit. Post sex emoriens sine caede et sanguine messes. Sillo anno 777. Alphonsi gener huic ad regia munia Sillo Succedens, Arabum firmavit foedere pacem, Turbatosque animi latae per moenia cives Galliciae, in morem rursum, et sub iura redegit. Maurigatus sive Magaretus anno 783. Alphonsi Catholici ex Pellice filius, occupat regnum Saracenorum auxilio, quibus quotannis quasdam virgines se missurum pactus est. Dissimilis patri Alphonso, et multis vitiis oppletus fuit. Ilicet Alphonso natus de pellice regi, Illustri patrias fato suscepit habenas Maurigatus turpi ille ducum infelicibus orsis Auxilio fretus Libyae gentisque superbae Cum quibus ipse suum hoc stabilivit foedere regnum, Ut lectas illis, factum crudele, quotannis, Sortitu egregias forma et pietate puellas Mitteret, heu diros dirae impietatis ad usus. Haud ille egregio similis virtute parenti, Nec pietate fuit, sceptro hoc indignus honorum Degener, infelix, aequi contemptor, et exlex. Sed tantum geminos hic regno praefuit annos. Impia non longo commercia tempore durant. Quid composta iuvant cum diris foedera quemquam Principibus? socii fures latronibus haerent Turpibus immites: verum ô miserabile demum Talis amicitiae pignus, gravis exitus illis Imminet, à pravis disces pravissima quaeque Talis eris qualis cui te coniunxeris, ille est. Warmundus anno 786. Nepos Alphonsi ex Vimerano religionis habitum assumsit. Inde pius sceptris potitur Warmundus avitis, Prime nepos Alphonse tuus, qui tempora sacris Ritibus, et templo quam regni impendere curas Maluit, et Christo vitam moresque dicavit, Relligionis amans, mundi et contemptor honorum. Sollicitos haec cura tenet sub pectore multos Quae vitae melior ratio, quae dulcior aevi Semita, sublimes inter sua munia fasces, Regifico et titulos inter splendore coruscos, Transigere, et summis versari in honoribus aevi Omnibus ante oculos magnique ad lumina mundi: An tenues humilis subter legere arboris umbras Contentum laetae tranquilla mente quietis, Munere et exilem virtute facessere Spartam Ornando. Quod amet per me sibi quilibet optet, Sed mediocre placet vitae genus, ambitus ingens, Et curas duplices, et damna sequentibus affert, Et non praevisas quocumque à turbine clades. Sunt sceptro populi, sunt Maiestate regendi, Muneris hoc Divum sanxit pater atque hominum Rex, At, nisi cui fas est tales affectet honores. Saepe etiam quem sors curas elegit ad istas Non adiit, magis et studia est potiora secutus, Pacatam affectans sedato pectore mentem, Et puros animi sensus, et amore Dei cor Exundans, quod sola Dei iussa ardua verset, Uni quod Christo, Christo quod serviat uni, Cui petulans orbis studium moresque sinistri Displiceant, placeat virtus, cui sit bona curae In pretioque salus hominum, atque infixa medullis, Haec ratio, ut vitiis populi medeatur inertis, Turpibus, invigilans intercedatque precando Pro stolidi noxa vulgi, ne Rector Olympi Admissas iusta culpas male vindicet ira, Desuper, et diris involvat cladibus orbem. Haec metuens quivis meliori deditus aevi Arbitrio, non ipse malis se polluit ullis Declinatque vafras, inhonestaque crimina, labes, Supplice devenerans Divos et praevenit ore, In commune suos referens pro se ipse labores, Tranquillis arctus spatiis omnique remotus A strepitu vanos mundi et contemnit honores. Hoc olim meditans gens quae sua nomina Christo, Fida dabat, gladios tot formidata cruentos Carnificum et lenta tot cum nece tormina solas Optavit silvis umbras, locaque invia plebi Constituit, qua non hominum vestigia praesto Non usus, sed opaca feris animalibus antra, Huc cursum tulit, haec fugiens spelaea petivit, Sancta cohors, hostes evitavitque superbos. Hinc adeo grex ille hominum seclusus ab omni Qui latet insultu curae sua solaque servat Munia, securus gladiorum, animique tumultus, Unius et Christi incumbens operatur honori. Felices quibus haec contingunt otia non his Auriferi potiora tagi sint flumina, non his Mitra magis Regum magnorum arrideat aut quae Ardua continuum flectunt se sceptra per orbem.