Dramata sacra: comoediae atque tragoediae aliquot e Veteri Testamento desumptae. Tomus 1. Machine-readable text Ziegler, Hieronymus et alii. Oporinus, Johannes XML version, markup prototype, April 2004 Knebuschmarkup Camena
http://www.uni-mannheim.de/mateo/camena/ drama oporinusdramata1.html s0001.html oporinusdramata1.xml drama/jpg html Basel: Johannes Oporinus, 1547.

Regeln fuer die Texterfassung 03/2001

not necessary

 17 August 2005 Katharina Meiszus (corrections), Ruediger Niehl (tagging) markup typed text - structural tagging complete - no semantic tagging - Morpheus spell check IOSEPH COMOEDIA EIUSDEM CUM Praecedente argumenti, Andrea Diethero Augustano auctore. PERIOCHA. FRatres Ioseph cum intelligerent puerum, fere Quem in ultima senectute genuerat, seni Patri in deliciis esse: commoti boni Favoris afflatu, vendunt innoxium Negotiatoribus avaris. Qui dein Paulo post regio praefecto militum In Aegypto venit. cui cum gratus foret, Ob bene compositos artus, atque candidam Faciem adamatus dominae. cui, dum nititur Pellicere blanditiis ad incestum (memor Ioseph probandae exemplar castitatis) hic Repugnat totis viribus: castus tamen, Falso: coargutus adulterii sordidi, In carcerem conicitur. saevis vinculis Postquam diu retentus, iussu regio Tandem eductus, cum somnia Pharaoni scite Interpretatus esset: constitutus est In dignitatis excelsissimum gradum A rege. Post vocat suos (qui venerant Emptum frumenta tempore difficilimo) Per fratres, dilectum parentem ad se, sua Cognatione cum omni, et supellectilii, Quam possidet, terramque lacte et melle dat Fluentem patri habitandam, grandaevo seni. PERSONAE DRAMATIS. Iacob duodecim filiorum pater Gabriel Angeli Ioseph Michael Simeon Dromo Lorarii Zabulon Desmius Levi Pharao rex Gad Oenochous pincerna Ruben Nephthalim Xenius peregrinus Aser Negotiatores duo Isachar Iudas Daetrus coquus Dan Oeconomus dispensator Potiphar militum praefectus Zephirah uxor Potipharis Beniamin. PROLOGUS. SI quem iuvat constantia, atque castitas, Huc sensibus se referat quam integerrimis. Auribus acutis res gestas divinitus Cupidissime hauriet. Non hac Comoedia Mulieres depinguntur, quae hortos Adonidis Ad pauculos dies vernantes, testulis Quibusdam nutriunt, foventque animas brevi Duraturas Non hic Iberae neniae. Multo minus bellipotens quo modo Hercules Tricipitem Cerberum, introitum cum Theseum Et Alcesten Admeti Phoerei coniugem Ab inferis eduxerit ad superos, ei Negantem, barba coeperit, triplicique eum Catena per Taenaron ad superos traxerit. Sed hic vides sapientiam (auditor) Dei Divinam, atque regimen potens. nam quem Deve Exaltaturus est, primum deicit ita, Ut quasi nullum eius respectum habeat amplius, Deprimit ad inferos. Sic Ioseph contigit. Attamen omnipotens mundi rector deserit Numquam sibi fidentes. Quod testatur hic Sapiens, cum inquit, Sapientia iustum venditum Non dereliquit, verum a peccatoribus Liberat eum, descenditque cum eo in foveam atra, In vinculis non dereliquit. Dum potens Illi offerret sceptrum regni, adversusque eos Potentiam, qui deprimebant. Simul in hac Historia Christus nobis quam scitissime Depictus est per Ioseph. Similiter etenim Actum est cum salvatore nostro ab invidis Iudaeis, iuxta carnem fratribus. Patri Primum diligitur filiis prae ceteris. Hinc tunicam contextam filiis variis, pater Dedit minori natu, quem coniunx parit In nonagesimo primo aetatis viro. Hic primogenitus filius felicis est Rachel Iacob dilectae uxoris. Christus est Sic primogenitus, in quo omnes alii sumus Fratres dilecti. Variis quae coloribus Autem tunica inter texta, sancta ecclesia est, Quae donis externis insignita variis, Unum tamen corpus, et aethereus spiritus Unus, fides eadem, alii quidem fidem Habem firmam, alii infirmam continent fidem. Illis datum est, divinitus ut annuntient Promissiones divinas cultu pio: His vero orare, et pauperibus ut serviant. Somnia duo, Ioseph quibus vocatus est Ad imperium, referunt salvatorem probe, Dicentem, Ego et parens, unum sumus meus. Oracula sunt prophetarum ista somnia, Nec non figurae de Christo, quas infidi Iudaei, neque prophetarum qui spiritu Sancto loquebantur, neque Christi vocibus Percipere voluerunt. misit gnatum Deus In Sichem, id est ad debitores asperae Legis, sed inventi traditionibus Humanis servientes sunt. Ac denique, Tunc iam cruore tinctam transmittunt patri, Interque mortuos, atque reos deputant Criminis, et dicunt devoratum a bestiis, Id est, Pilato et gentibus. Postremo eum Lacui demittunt, velut ad mortem et inferos, Quare, qui amas audire vicissitudines Rerum iocundas, et Ioseph constantiam, Fave aequo animo nobis, et cum silentio Adverto, ut quid sibi velit Ioseph queas Cognoscere, atque hinc mores transformes tuos. ACTUS PRIMI SCENA I. Iacob. Quibus tibi verbis Deus dignas agam Suppreme gratias, pro inexhausta tua in Me liberalitate? Cuius perpetis Benignitatis fontem numquam claudier In me sensi. Neque etiam unquam preces meas Mea in tribulatione contempsi pater. Sed potius in rebus dubiis porrexeras Dextram manum. dux, et propinquantis mali Depulsor eras perpetuo, fidusque in meis Profectionibus comes fueras mihi. Per saxa, per syrtes, voracesque scopulos, Per frigora, atque ignes per horridos procul Insomnis, impiger peragrans iussu tuo, Noctu diuque urgebar aestu, etiam gelu: Et fugiebat somnus saepe ab oculis meis. Sed istam afflictionem, atque laborem meum Manuum mearum respexisti denique. Forti manu incolumem reservasti tamen Servum audientem semper dictis omnibus Tuis. Dolores mitigasti pergraves, Tu solus exhibuisti amara dulcia. Vias molestas vertisti in suavissimas. Ex improborum eripuisti me faucibus, Mortalium mihi invidentiam nimis. Largitus es benevole abundantia bona. Bonorum enim thesaurum abundantissimum Congessi, uti pecoris, et auri fulgidi: Uberrimos greges, campos latissimos. Mille meae Galaad errant agnae montibus. Frugifer hortus non fabulosi Tantali, Sed omnium celeberrimorum fructuum Ferax, amomi, balsamique, et ceteras Pretiosas continet arbores multi varias. Sunt aedium longi recessus, hinc mihi Scatet campus pecoris nivei prae copia. Lac mihi nec aestate novum, nec defit hieme. Dedit mihi de humi Deus pinguedine, De rore caeli, vini, olei abundantiam. Crescere me fecit, ac multiplicavit, modo Praefecit me populorum turbis, et meae Peregrinationis terram fertilem Possedi. et dilatatus sum ad orientem, et ad Septentrionem, ac reliquas plagas duas. Cunctae benedictae sunt in me, et semine meo Terrae tribus. Fortunae muneribus, quoque Naturae commodis abundo largiter. Mihi bonorum acervus influit in domum Sine fraude, nemini patrata iniuria. Nec secus ac formicarum properantum greges, Sic semper multiplicantur mihi magnifice opes. Atque ista quoties inspicio, patriam domum, Et coniugem, atque liberos. toties Dei Beneficium videre me dico boni. Porro vager senex, senectam supprimens? Rigent manus mihi laboribus seni, Sunt debiles pedes, pectora trementia: Hebescunt sensus, membra torquentur male: Praemoritur visus, auditus minuitur, et Dentes ex ordine excidunt. porro vager? Non faciam. quia nunc partum est mihi quo victitem. Reconditumque, quod teram cum filiis. Quorum duodecim numero, magna spes mihi Sobolis futurae, quorum Ioseph suavior. Sat hercle donorum Dei, quo filii Vivant honeste cum parentibus, suis. Quod supererit vitae, otio dare statui, ut Indulgeat genio senectus ultima. Tamen laboris ut vacuum ne dem mihi Tempus, curabo: sed quod est necesse, agam. Fodere, aut arare, aut aliquid ferre denique, Ruri agere vitam fecundos inter greges Pecorum, susurrantes super gaudens apes, Inter sacros fontes, liceat dulcissime Senectutem finire depressam precor. Nec tamen usque adeo ulli est voluptas blandiens Sincere, sed subinde aliquid intervenit Sollicitum laetis, nunc pluit, claroque nunc Aethere Deus lucet, cuique ita mortalium In vita comparatum est, ita placitum Deo, Felicitati ut maeror assiduus comes Sequatur. Nil quicquam datum divinitus Tam prospere hominibus, quin admixtum tamen Sit difficultatis aliquid. Nunc tristibus Vitam Deus, nunc laetis miscet. omnia Velut aestuario quodam recedere Fluxu, refluxuque atque accedere subito. Et reliqua miscet cuncta tempus impotens. Terrae per has vis atque robur interit, Simulque nostri corporis perit vigor, Moritur fides, perfidia pullulat invicem. Nec animus idem, nec eadem concordia. Haud unquam durat amicus erga amiculum: Si quidem his statim, illis post pusillum temporis Iucunda quae fuerant, amara ac tristia. Dolia namque Dei duo stant plena in limine Muneribus, quae donat Deus, in hoc sunt mala, In illo bona. miscens hinc dispensat, mala Nunc distribuens, ac tristia, nunc rursum bona. Et bona se iungere nobis haud malis licet. Atque haec ex me coniectura assequi licet. Gnatorum nam meorum, ex insolentia, Pars morbidae parant senectae plurimas, Diras quoque aerumnas, et indies gravant Maerore, cura, iniuria me adeo senem: Solus Ioseph veretur, est modestus, et In eo me oblecto, solus est carus mihi, Frugi satis nobis, sibique maxime. Sedest ne hic ipse de quo agebam? certe is est. Tristem plus solito video, fratres arbitror Iurgasse cum ipso (uti solent) acerrime. Satin tibi omnia cedunt ex sententia? IO. Ego horreo dicere pater de iniuria Fratrum meorum, quid querar? facere sine Summo dolore non queo. qui maxumo Amore in eos flagrat, ei reddunt pro bono Malum. Me unum esse video, quem pro maxima Pater observantia, iram opus subire sit. Tanta est levitas in fratribus meis. eos Ut non oboedientia delectet mea Quam splendor et favor, quo me pater optume Prosequeris, offendat, adeo sunt singuli Mihi invisi, ut nihil ego acerbum non putem Quod sit commune cum illis. manifeste invident, Praesenti irascuntur mihi, absentem nimis Exsecrantur, tantam invidiam vix diutius Potis sum sustinere. IA. Tangitur animus Meus dolore nimiumque necessario. IO. Omnia habeo aequiora, et suaviora, quam Animum fratrum. IA. Furore ab incepto cito Perfecero revocentur. IO. In falsam pater Et iniquam probrorum vocatus, ut siem Video simulationem, cum tamen queat Vestigium nullum libidinis mihi Obici, aut petulantiae. sed has iniurias Terere et contundere debeo, istuc taedium Vorare. IA. Miror, quod viris praestantibus, Virtutis et Probitatis studiosis, velut Fato accidit quodam, improbos ut procreent Plerumque filios. aequet raro patrem Proles, sed ab his degenerant gnati plurimi. Pauci parentes probitate superant suos. IO Ego sane putabam nos eiusmodi Fratres coniunctos esse necessitudine, Ut nulla nasceretur inter nos parens Irae atque belli discordia, regnis comes. IA. Non meritas fratrum iniurias committito Deo, qui vindex mali, ille ulciscitur Iras iniustas. fili mi, quanto magis Ingratitudinem significant tibi, minus Tanto favorem consequentur apud patrem Suum. Illud cogitabis, maiorem quoque Laudem ferendo iniurias nos consequi, Quam ulciscendo. Solius ultio Dei, Qui vindicabit iniquitates omnium. SCENA II. Simeon. Zabulon. Levi. Gad. Ioseph. Iacob. Pater relictis omnibus iussit greges Pascere nos, in campis pasturis optimis, Retinens domi Ioseph dilectum filium: Reliquaque familia vacat a laboribus. Dii boni, quam misera nostra seruitus? Unum Ioseph fidum, et probum in suis bonis Existimat inter ceteros. utinam puer Sublatus e medio foret, dii velint. Consultandum nobis fratres profecto erit, Et vehementissime instandum omnibus modis, Ut hanc tetram, tam horribilem, tam infestam omnibus Nobis effugiamus luem, nullo modo Possumus iisdem exsistere tuto parietibus Cum Ioseph. ZA. Vendamus eum mercatoribus. SI. Hoc quis ferre potest, hominem inertem fortibus Viris insidiari. puerum stultissimum Prudentibus? Nae ille vehementer errat, hic Si pristinam illam lenitatem iam meam Sperat futuram perpetuam. non est locus Hic lenitati, sed res ipsa flagitat Severitatem. ZA. Occasionem cernimus, Quandoquidemque datam nobis, advocabimus Ad nos eum, nihil dum suspicantem. Ad hanc Rem conficiendam delectus sum ego optime. Nihil est quod ipse non obire iam velim, Vigilare, laborare, ut ego hanc a cervicibus Nostris solus depellam molem saxeam. Si ex his laqueis, quos strictim tendo exuerit, ac Aliqua vi ac ratione modo se explicaverit, Incidet in casses, atque maiores plagas Ex improviso. mortem acerbam struximus- LB. Occasionem oblatam arripiemus cito. Namque aestas non semper fuerit. Componimus Ad institutum nos. vivit Ioseph enim Non ad deponendam proditionem, sed ad Confirmandam rabiem, et ferocem nequitiam. CAD. Latet mihi sub pectore repositus dolor, Frequentis accusationis ad patrem, Quem ego: sed praestat motum animum componere. Ecce advenit, quid nunc sibi volt os impudens? Adibo, quid sit, percontabor ocius. Cur his regionibus te conspicio Ioseph? Salve, ecquid mandati genitor tibi dedit, Quod nobis praecipias? IO. Nihil, frater, aliud. ZA. Quid isthuc, obsecro narra, si quidem placet, Effunde nenias, quas fingis somnians. Alienius tibi videtur, fratribus Ut collocaris? IO. Non, sed quidam me et pudor Subrusticus tenet, et grave est haec dicier, Quae vidi per somnum. SI. Dic, auscultabimus, Ne tamdiu rerum novarum nos tene Suspensos exspectatione. IO. Somnium Audite fratres iam meum, quod videram Secundum proxumam quietem, advortite Animum. Putabam nos ligare manipulos, In agro messis temporibus: et manipulum Meum inter ceteros stare, et consurgere. Circumsteterunt cito parati mergites Vestri meum, inclinantes terrae mergitem Adorare extensis palmis ad sidera. SI. Numquid eris rex noster? tibi strati ad pedes Cogemur seruire, tuaeque (malum) subicimur Potestati? discede hinc in crucem malam Praestigiator istis somniis tuis. IA. En glomerati adsunt pueri, et inter se gerunt Nescio quid occultae rei, minime integrae. heus Quid mussitatis mutuo, nolite me Celare, dum mea interest: quin dicite. IO. Aliud quiescenti apparuit insomnium. Vidi quasi Solem et Lunam, quoque undecim Stellas adorare adeo potentiam meam. IA. Quid volt sibi hoc instar monstri adeo somnium, Quod videras? num ego pater et mater tua, Fratresque tui ador abimus te ceu Deum Terram super? quae filii praesumptio? Custodiam tacitus haec verba somnii Cordibus his intimis. Vos discedite, greges Ouium boumque armenta pascitote iam, Iussa capessite parentis, tu me intro sequere. SCENA III. Ruben. Si quando simultas inter fratres incidit, Ea solet esse atrocior vulgarium Simultate inimicorum, qui supra modum Cum amant, iidem saepius supra modum Oderunt invicem. lues foedissima est, Res dira, verbis invicem altercarier, Dictisque fratres dimicare mutuis, Si quando lis inciderit, aut contentio, At tollat e medio res est teterrima, Frater fratrem, non perpendentes sedulo Quam destituta est vita humana, obnoxia Quantis periculis, quantis angustiis. Sexcenta morborum genera hominem indies Infestat, nec iam pauciores impetunt Casus. ruinae, bella, terrae motus, et Lapsus fulmen, et aliud quid non homini accidit? Et hoc est animal illud, quod tantos parit Et molitur tumultus? cuius orbis hic Angustus est mundi vagi cupidini. Illud velim considerent exactius, Victoriarum ut omnium longe optima est. Et prima, si quis se ipsum belle vicerit: Ita ipsum se ipso inferiorem esse, est omnium Turpissimum et foedissimum. Vincit quidem Se ipsum, qui proficit in melius. Euadere Autem se ipso inferiorem, est flecti semper in Peius. et hi cantiones patrias haud canunt. SCENA IIII. Iacob. Ioseph. Adesdum, paucis te volo, fili, tui Fratres morantur in Sichem, gregibus meis Pascendis praefecti, arduis in montibus. Percipe, dimittam nunc te celeriter ad eos. IO. En adsum tibi, faciam quodcumque iusseris, Hem praesto sum voluntati tuae obsequi. IA. Vade, et vide num cuncta prospera sint tuos Inter fratres, et errantes ovium greges. Renuntia mihi quid agatur, gnate mi, Tuo carissimum patri pignus quidem. IO. Oboediens faciam genitor mandata, quae Iubes, meis cunctis diebus, mi pater Per saecula, ut vivam super faciem soli Incolumis, et pretium feram divi Abraam, Cui Dominus dicit, quod obedisti in omnibus, Custodisti mandata omnia Domini tui, Iis te accommodasti, propterea tui Numquam deficient filii stirpe a tua, Immo diebus cunctis coram me firmiter Stabunt. Abeo, morandi non est hic locus. IA. Heus fili mi, vale longum. Deus tibi Omnipotens benedicat, ducant atque reducem Incolumem faciant te dii, feliciter Ingredere iter tuum, Deus sit tibi comes. IO. Vale pater. IA. Tu quoque vale perenniter. Ioseph ingreditur aedes, et se itineri accingit. Obstupuit animus, gelidusque tremor mihi nimis Currit per ossa, gelidus formidine coit Sanguis, stantque comae horrore, et haeret faucibus Vox iam. quis nam dolor mentem incessit meam? Quisue tremor manuum, quisue oris habitus mihi? Animus timore contabescit maxime. Vix animi sum compos senex miserrimus. Nescio mali quid animus praesagit mihi. Tu tamen o supreme Deus, eripies meis Periclis me futuris. tum praeconia Tua cantabo cithara resonanteque graviter, Quam sint magna tua quae facis pater omnia. Quando opera aspicio, quae tua manus conficit, Totus ceu laetitia rapiente confluo. Qui sine principio es, qui sine fine manes Deus. Et cuius sancta domus durabit firmiter Annos in perpetuos, nulla hinc saecula ferent Diem extremum. Qui sceptrum quassas fortiter Dextra manu, tibi fido, tu cornua Meae salutis attolles sursum, velut Procera cornigerae ferae cornua Deus Erigis. Ah caelestis pater tu protege, Gnati salutem, et dirigas feliciter Gressus mei, donec incolumis redierit. SCENA V. Ioseph. Xenus. Enimuero Ioseph loci nihil tibi Est segnitiae, quantum intellexi patris hic Sententiam, de abitione nunc tui. Sed ubi queram? quem conter? quam insistam viam! Ubi investigem fratres incertum est meos. Hunc ego cesso montem ascendere valde arduum? Abeo, ascendo, num possint illinc conspici, Videbo accurate ex umbrosis vallibus: Despexi, non quisquam apparet. quid nunc ago? Alio me conferam? quorsum? perrexero Ne ad laevam, aut dextram? utinam aliquis modo hic fiet Quem perconter de proxima ad fratres via. Ecce ex inopinato tibi vir conspectus est. Heus heus ades, resiste. XE. Quis homo me vocat? IO. Statua Mercurialis mi vir sies mihi Precor, benignius monstra erranti viam. XE. Mi adolescens, qua fortuna ductus advenis! IO. Fratres quaesitum me pater misit meus, Ah nescis ubi sint, non vidisti forte eos? Demonstrato locum mihi ubi pascant greges. XE. Recesserunt multo ante tempore ex loco Isthoc. huc ades, o formose puer, hac greges Compulerant Simeon, Zabulon, Nepthalique Dan, Adolescentes iam florentes aetatibus. Oues huc Simeon, Zabulon huc pepulit greges Capellarum. cuncti requiescere poterant Hic ubi viridis ripas praetexit arundine Rivus tenera, eque sacra quercu examina Resonant, ubi vallis acuta atque densa erat Cupressu conifera, herbis salubribus virens. Cuius in extremo est antrum valde concavum, Qua cavus exesum antrum pumex te studinat, Arte laboratum nulla. simularat suo Ingenio natura artem: nam pumice cava, Et levibus tofis nativum arcum duxerat, Fons sonat a dextra tenui perlucidus aqua. Hiatus gramineo succinctus margine Patulos. Suavia posthabuerunt haec omnia, Perrexeruntque unanimes in Dathain locum. IO. Ago tibi suavissimas vir gratias, Molestiam quod ceperis tantam mea. Hic gratia, mihi in demonstranda via. XEN. Pergas feliciter, atque bellissime vale. IO. Tu quoque vale, dilecte amice quam optime. ACTUS SECUNDI, SCENA I. Simeon. Ruben. Ioseph. Negotiatores. Iudas. NEscio quid hoc negoti sit, nisi mihi Male timeam, ne quam turbam Ioseph domi Nobis fecerit: ecce nisi oculi parum mei Prospiciunt, festinanter advenit eminus. Is ipsus est. venite citi, dabimus eum Neci, mittemusque in fontem algidum. graves Poenas barathro praeceps immersus fero Dabit, gemat barathro inclusus longius. Dicemus patri: Absorbuit fera pessima Eum. iam apparebit, vidisse somnium Quid conducat scitissimo: tenebitur. RV. Non interficiamus nostri fratris animam: Deus etenim requiret eius sanguinem Ex nostris manibus. Immo mandati Dei Recordemur, iubentis, non homicidium Facies. Nescitis qua poena multatus est Cain? cum occidisset suum fratrem ferox. Ubi est perustae frontis impudens scelus, Dixit Deus. nunc igitur maledictus sies Almam super terram, quae aperuit os suum, Suscipiens sanguinem tui fratris, manu ex Tua. Cum operatus fueris eam, nullos ea Fructus dabit, et vagus et profugus eris super Terram. praedixi enim, fi semper egeris Bene, recipies: sin autem male, statim tuum In foribus peccatum aderit horridum tibi, Sciens quandoquidem conatus saevum scelus, Primus impium attulisti umbris scelus, Teque scelere inexpiabili implicas, ego Deus sanguinei vindex sceleris. an improbe Non hac poena terribili terreris? nefas, Si mens rebellat tua adhuc poenae vindici. Nihil times. ipsus poenis atrocibus Ultro occurres? non te poenas existimas Hausturum? SI. Dixisti pulchre. sapientia Non nobis eadem est, quae tibi. consentis et Tu in facinus Ioseph contra nos? utinam esset hic Discerptus orci pallidi de faucibus, Et draco squamosus furui orci ianitor Absorbuisset eum. beatus ego forem. RV. Prius homini supremus fatorum dies Exspectandus, ne se beatum iudicet Quisquam, nisi nihil mali ille exegerit Aevum, passus. nec quemquam dic mortalium Unquam beatum citius, atque mortuo Illo, supremum videris vitae diem. Tu te beatum existimas, quod flatibus Fortuna provehit benignis iam tuum Facinus? erras, in melius animo flectere. Abice scelesta cogitationis (ut Posterior esse ali quando cogitatio Prudentior queat tibi, siquidem solent) Consilia: si quid est Parum recte, licet Corrigere posterioribus sententiis. Beneficium semper beneficium parit, Et gratiam concors meretur gratia. Considerate quam felix concordia Sit, fratres quae unanimes ligat. fructus habet Uberrimos. consona fraterno vita si Sit omnis amori, quis verae dubitet opus Dicere pacis? tam sanctam sequitur gestiens Pacem voluptas, quam pius pascens amor Aethereo nectare. quoniam Dominus suam In talibus mandavit contuberniis Benedictionem firmiter manere, nec Non vitam eorum durare in saecula nimis. SI. Ni fallor, ipsus advenit. IO. Fidissimi, Salvete una salute fratres singuli. SI. In laqueos lupus, ades, teneris optime Medius. Ornaberis virtutibus tuis. Dignas lues Ioseph poenas factis tuis. Invenit impium Deus tandem bonus. IO. Qui sic? numquid mihi irascimini innoxio? RV. Tales simus in alios, quales nos poscimus Illos in nos futuro. qua mensura enim Fueritis aliis mensi, eadem ceteri Remetientur vobis: et quo iudicio Vos iudicatis, eodem iudicemini. Ob ista ne quid occultes, siquidem intuens Cuncta, audiensque cuncta proferet dies. Omnia pariter immensus ordo temporum Occulta prodit, et idem prodita occulit, Subigit atque fateri, quae quis superos apud Furtim laetatus inani forte piacula Commissa, in seram nimium mortem distulit. Celatum nil quod non revelabitur, et est Nihil occultum, quod nescietur. quin Deus Quamquam nocentem non castigat ilico, At faciet tandem, luerint sua crimina mali. Ubi enim Deum quis laeserit, nemo queat Effugere, quamlibet potens: et quispiam Si falsurum speret Deum, cum agit aliquid, Errat. Sed potius incidit mens improba In extremam noxam. SI. Quin iam taces, sine Tandem effutire somnium vanissimum. Agamus arbitrio nostro, poenas dabit Garrulitatis diras, furiae plectent scelus Huiusmodi. RV. Ex malefactis perceptam dolor Supplicii consequitur voluptatem miser. Hominibus et Deo malignum est hoc scelus. Et abominabile, ita caedem fratris tui Perficere, quo scilicet interfecto pater Perimetur, et mater luctu maesto simul, Privatione filii, non legibus Humanis facta: sed potius fratres mei, Deseruitote cuncti temperantiae. Praeterea vobis cunctis iracundiam Supernam saeviorem concitabitis, Si trucidetis, quem dignum iudicaverit Noster Deus, praesit qui olim fratrum gregi. SI. Lues quod admisisti, non sine foenore. RV. Flectite animos, ad iniquitatem celeriter Nimis propensos, ultionisque cupidos Ferri potentis. Ferocem frenetis animum Fratres. SI. Unde novus contionator venit? Unde isthaec relligio nova tibi tam cito? RV. Ego quandoquidem nihil proficio tristibus Minis, discedam, nolo caedis particeps. Videri. quum rapaces cernetis minas, Cervicibus imminere vestris, tum feram Frenabitis primum vestram cupidinem. SI. Quid de cupidine ais? num ego movear tuo Adhortatu? dabimus fratrem dirae neci. RV. Ah non, sed potius has in cisternas, aqua Carentes conicite. bene si morem mihi, Quam primum gesserint, innoxium auferam De cisterna clam fratribus, caedis avidis. SI. Lues improbe poenas, factis dignas tuis: IO. Ah quid peccavi contra vos innoxius? Itane praeda feris sum futurus ego lupis? SI. Os comprimas iubeo: lateas hic improbe. IV. Negotiatoribus his potius vendite. SI. Heus impiger mercator, heus adesto. MER. Quis Me volt? numquis me hic vocat? abeo. SI. Adesdum mane, Inquam mane, est tecum mihi negotii Quiddam. ME. Quin dic quid est? SI. En mancipium illud est Venale nobis. MER. Quanti abiectum venditas Mancipium? SI. Agam paucis, viginti argenteis. MER. En tibi pro mancipio quod postulas habes. SI. Proh Iuppiter, numquis hic homo sequitur? nihil, Nemo est. iam erumpere isthoc gaudium licet? Nunc tempus est. o fors fortuna, quam bene Stetisti ex partibus nostris, conatibus Aspirasti meis, nisi stimuleum tibi Statuissem supplicium, etsi omississem morae Longe poenas ultrices, Mandrabuli modo In peius evasisses indies. quia, Qui vitulum aliquando tulerit, taurum denique Tollet. semper enim degenerasses moribus, SCENA II. Ruben. Iacob. Dan. Iudas. Ioseph, Ioseph heus, non respondes? ubi lates? Pro Iuppiter, facinus foedum, o adolescentulum Infelicem, o scelestum, vi sub duxerit Ex hoc lacu fratrem mihi carissimum. IA. Me vox tua excivit foras amarior, Mi gnate, cur non ingredere domum? quid? et Turbatus hic perstas foris? quid est rei? RV. O pater, eloquar, id quod res tempusque expetit? Quam difficile est (dii boni) tacere, cum Doleas. ferae faces ardentes de manu Atque gladios, dirasque voluntates eis Extorquere pater cupii, ut defendam meum Fratrem, quem ex medio conabantur tollere. Dumque haec animo revoluo sedulus meo, Circumspicio, fratrem iuvare cogitans, Ex faucibusque eruere ardentibus fame Caedis volens, ecce e medio sublatus est. IA. Lucis adimere usuram conati filio? RV. Sic est pater. IA. O Deus, gubernacula tenes Qui caeli qui terrae. o fortuna gravior es In me, quam ceteros. ecquod unquam excidit Ore meo verbum gravius, quod eos laederet? Ex magnis diuturnisque gaudiis mihi Repente pestis erupit iam maxima. Quam cito laetitia conversa est in lachrumas? (O dura fata) atque voluptas recidit brevi Ad luctum omnis. Quid est mali, quod iam mihi Miserrimo deesse videtur, filio Crudeliter spoliato? aut alii cui novae Calamitati relictus ullus est locus? Exsistunt quaedam beluae immanes, ac ferae Forma hominum indutae (portenta) hoc in tempore, Istos non ad confirmandum scelus, sed ad Poenas luendas furiae nunc agunt suae. RV. Ecce pater. IA. Hem. RV. Nisi oculi me sallut mei, Advenientem conspicio Dan. quid est rei? Quid adproperat? quid gestat in manu sua? Vereor mali quid sit. IA. Dolore augetur hoc Spectaculo aeger animus. hoc sparsam gerit Vestem cruore sanguineo. Vestis quid haec, Crudeli tabe peresa? DAN. Hanc inveni pater. Aspice, carissimi num fuerit filii Tui tunica. IA. Cognosco, filii mei est, Nota nimis misero, livido tabo madens. Hunc ego te aspicio, fili mi miserrime? Tune illa requies, tu sera senectae meae? Ah fili fili, non te in tanta pericula Misi, non affari extremum copia data Misero patri. heu terra ignota iaces, data Praeda feris, alitibusque. Nec funera pater Tua produxi, pressive oculos, aut vulnera Lavi. Quo te consequar, aut quae tellus habet Artus tuos, avulsaque membra, atque lacerum Funus? querelarum causa es lugubrium. O nate: tantane me voluptas noxia Tenuit videndi? quem genui, tuane haec pater Per vulnera asservor vivens te mortuo? Heu nunc misero demum mihi infelix seni Exilium, nunc me fata tangunt impia: O fatum ineluctabile, quo praeceps me agis? Quem quondam virtutis gloria laude extulit Cum summa ad caelum, eundem iniuriae premunt Pravi saecli, invidiaque temporum nimis. Ah quod putavi gaudium fore, exstitit Id in exitium. o spem falsam, volucremque nimium Sortem, Potestne tibi huius vitae haec lux probe, Aut huius caeli spiritus reficere tuam Mentem? vix credo. nullam in spem amplius vocor, Abrepto filio obsequente probissime. Fugiam conspectum vulgi, nusquam prorepam Nulli videbor in publico atratus nisi. Fili heus, affer cilicium vestem lugubrem, Domo. IV. Pater mi, faciam quod me iusseris. En tibi, ne te adeo discrucies pater rogo, Ne tantopere luge mortem gnati tui. Homines nos esse meminerimus, eo modo Natos, ut omnibus telis proposita sit Fortunae vita nostra, nos neque graviter Eos feramus casus, quos non possumus Vitare ullo consilio: eventus repete iam Aliorum memoria, nihil tibi novi Existimabis accidisse. IA. Beatus est, Fili mi, qui natos numquam susceperit. RV. Genitor, minus videntur hi miseri mihi, Qui amiserunt temporibus difficillimis Gnatos, His etenim tempestatibus cum eo Non pessime actum est, cui culpa sine licitum Est mortem cum vita commutare, genitor. Vidimus aliquoties secundam ferre te, Aspirantemque fortunam pulcherrime: Fac nunc intelligamus te advorsam quoque Posse aeque ferre. nec id maius, quod accidit, Quam debeat videri, onus tibi. Dolor Est nullus, quem non temporis longinquitas Emolliat. IA. Tua consolatio levat Me paululum. sed quoties reminiscor mei Gnati, emergit luctus rursus, et ingens dolor. Nihil tam vidi mite, ac placatum nihil. Hunc unum fortuna hominum inconstans, omnium Quos unquam sol Titaneus conspexerit, Terris ostendit optimum, atque maximum. Sed heu facinus, ostendit tantum, ac protinus Subduxit: quid divinitus dari potest Mortalibus, Deo inspectore cordum, Quod non in illo fuerit cumulatissimum? Nihil potuit (ut visum est) dulcius mihi Esse, idque cum verbis, vultu, tum denique Animo. Magnus dolor meus, magnus pudor Saecli nunc magna iniuria ademptae sobolis. Tu mi fili, qui curam mihi saepissime, Et angorem animi sermone levasti tuo, Ubi nam es? ah quanto nunc fructu domestico Privatus sum? iocunda mihi omnia ex eo Contingebant. Verum Deo te maximo Commendo. IV. Pater nil est praecipue quod in eo Doleas, quod universis accidere solet. Et si cares fructu quoque iocundissimo, Et hilari vultu gnati, et consuetudine: Multum tamen maerori diminutum erit, Si hoc unum detrahi tibi potest, ne quid Huic quem amisisti, contigisse putes mali. Nemo mortalis est, quem non tangat dolor, Morbusque: multi sunt humandi liberi, Rursus creandi, morsque est finita omnibus. Reddenda est terra terrae, tum vita omnibus Metenda, ut fruges, sic iubet necessitas. Sic cogitandum erit piis parentibus: Ego, quod genui, moriturum scivi bene, Futuras mecum commentabar miserias. IA. Fili, vera quidem narras: si non ob oculos Versaretur miserrima mors gnati mei, Levarer, ceu Deus medicinam fecerit. Ah refugere oculi, corpus macie extabuit, Et lachrumae exedere humore exsangues genas, Situ nidoris barba pedore horrida, Luctus me totum compraehendit, coepitque me. Revertar in aedes, luctui dabo locum. SCENA III. Ioseph. O mundi rector, superum praestantissime, Cuius ab humana nomen non effabile est Voce: o rerum spes, via, vita, salus omnium, In te praesidium statui per totum mihi. Tota salutis spes in manibus condita tuis. Non sine, ut abducant mala scandala mentem meam, Sed me fide certa confirmabis, pater. Huc age tuas aures flecte, quibus omnia Percipis, et cito fer opem, quam ambit supplex tuus. Sis mihi in auxilium, ceu rupes fortissima, Quam vis armorum nequeat ulla rumpere. Tu siquidem mea rupes, turris fortissima: Tu dux igitur, tu rector eris gressus mei. Quod posuere mali, de reti captum eripe. Longe plus roboris est tibi, quam ceteris. Errantibus lata via est pedibus: te duce Autem pervestigabo semitas ego tuas. Respice me, miserere pater, esto pius mihi Roganti, miser immodicis aerumnis premor. Contabuit luctu facies anxia rigido: Vulnera sua sunt facta animae crudelia meae. Aetas languit assiduis trita doloribus, Fathiscunt aegra corda in aegro corpore, Vix sucus miseris ullus ossibus inerit, En omnibus ludibrio sum fratribus. Negotiatoribus en venditus vagis Primo, posthac rursus praefecto militum, Factus denique fabula foeda omnibus meis Digressumque foribus noti fugere, nec Amicorum ullus voluit ferre opem mihi: Nec superest ulla ratio reliqua miserrimo. Creditus abiectae sum quasi silens rei Umbra ego, cunctisque partibus meis vagus Incessit corporis tremor, consilia dum Capiunt, qua ratione interficiant me, et meam Animam qua conditione capiant. nostra spes Soli tamen constanter adhaereat tibi3 Manibus certe in tuis vita mea est condita. Eripies me alme pater ab hostili manu, Sparge in me radios, et lumina vultus tui, Ne pudefiam fragilis vitae discrimine. Hoc etenim saeculum immites dominos tulit: Aequom aut iniquom imperent, pensio omnino nihil Habent: quod collibitum est, licere existimant. Abeo, quid agendum sit videbo in aedibus. SCENA IIII. Simeon. Zabulon. Ruben. LAtius opinione erat (fratres) malum hoc Disseminatum fecunde, manaverat Per plurimas regiones pestis undique, Ascenderat altas alpes serpendo malum, Id opprimi sustentando non potuerat, Quacumque potuit ratione reluctarier Necesse fuit, nobis mox vindicandum erat. ZA. Plaudamus fratres, quoniam non nobis minus Iocundi atque illustres debent illi dies Esse, quibus conservamur, quam illi, nos quibus Nascimur. est namque salutis certum gaudium, Nascendi incerta conditio: et quod nascimur, Amabili sine sensu, nos cum maxime Voluptate alacri conservati carbasa Euro dabo, atque frena laxabo genio. Scelerum improbumque machinatorem omnium Aegyptiis mercatoribus hinc vendidi. RV. Harum omnium rerum vicissitudo erit. Impietate tua crudelis, quid arrogans Superbis improbe? quid iactas de Dei Bonitate talia? quorum nulla lux feret Veniam tibi, perniciem lingua nocens tua Cur meditatur sine intermissione? ceu Acutum ferrum, veri nesciaque redamans Doli? tibi nec est fides nota, nec ubi Petenda sit, curas? num sapiunt tibi mali? Qui populi corpus comedunt? que sanguine Iustorum vivunt? eruet robora quae Stirpis radicitus sata, nec erit tibi In vivis nomen. qui facit foveam alii, Plerumque primus incidit subito in eam: Exitium qui alteri parat, sciat sibi Pestem paratam, certo ut participet parem. Hominum tibi poenas deesse adhuc puta, Furorem supplicium deorum existima. Quis est tam corde duro, cum suspexerit In caelum, vindicem Deum non sentiat, Hoc perse qui sancto velle suo numine? Quis ex gigantibusque est illis, quos ferunt Bellum conatos immortalibus diis Inferre, tam impius? qui non mali hoc putet Punitum iri a Deo ter longe maximo? ZA. Relinquamus nugantem hominem (fratres) nihil Quam fabulas nescio quas incipit leves. RV. At praedixi, malum si quod vos obruat, Non praedictum tibi nullo dices modo. II. Delirus est, abeamus hinc. ZA. I prae, sequar. SCENA V. Potiphar. Ioseph. IN rebus prosperis, et affluentibus Voluntatem ad nostram, ne nos superbia Amara tangat: vix enim superbia Tumefacta, semper eventus dulces habet. Indomitus et furor, atque fastus absiet A me procul, freni impatiens superbia, Quorum visque animus contingit Olympum ferox. Nam ut adversas res immoderate ferre, sic Secundas fastu, desultoria levitas Est. Cum luxuriant animi rebus forsitan Secundis, vel consiliis se ipsos construent Salubribus, vel legibus bonis parent. Huic cogitationi tribuamus locum: Consideremus aliquando, quanto sumus Superiores, tanto nos ut submissius Geramus. Et cavendum, ne Gnatonibus Patefaciamus aures nostras vilibus, Qui fortuna et felicitate citissime Alterius excitati, amici coeperint, Ventri quo consulant, cum ceu lupus ululet, Assentando aucupantur magnam gratiam, Atque adeo ementiendo, obtrectandoque eis, Qui de ipsis bene meriti sunt, saevas inferunt Invirias. et cum servum frugi sibi Quis comparaverit, per quem praesens, item Absens negotium confectum redditur, Abalienare quam primum conantur hi. Quare prudenti animo necesse est hic sies. Custodias Ioseph, a mercatoribus Emptum impigris Ismaelitis, qui iam mihi Inde obsequenter usque seruit maxime, Iuxtaque fideliter, atque adeo ex sententia Animi mei. magna est opinio de eo, In excelso atque illustri est laus sua posita Loco. Generosa virtus rebus singulis Patiens, et immota omnibus adeo est casibus. In illo sic adsunt adolescente omnia, Ut cum quolibet antiquorum facillime Eius virtutes compar ari possient. Vera quidem laude probitatis dignus est. IO. Laetus sum, laudari me ab laudato viro. Ea est enim iocunda laus, quae permeat Ab iis, qui aliquando et ipsi in laude vixerant. PO. Nec minus id donum, quod vel plurimum potest, Divinum duco, quod feliciter omnia, Atque adeo prospere agit, quaecumque agenda sunt. Deum caeli terraeque rectorem cum eo Esse video. nam prosperantem cuncta sub Eius manus intelligo. modestus est, Compositus, et promptus, non indisertus, et Nil est eo tractabilius, nil clarius Ingenio, industriaque, mitis gratia, Pura fides, et concors amor erga singulos. Suavem placidus comitatur vultus gratiam. In omnes conservos officiosissimus, Adversus nemini, sed omnibus obsequi. Quare iam cognitis eius virtutibus, Faciam, iusta illi apud me seruitus siet. Utque animus maneat idem, qui est ei modo, Precor deos. nam captus hic rarissimus Est, servom agilem et frugi sortirier, fides Quem comprobat relligiosa, et constantia Dictorum invicta, et factorum impenetrabilis. Praeficiam domui (ut otioso post mihi Liceat esse) meae, atque animo liceat obsequi. Heus Ioseph, heus serue fidelis prodi foras, Est quod loquar tecum Ioseph. IO. Domine quid est, Quod tibi mea ars efficere possit amplius? PO. Te a parvulo postquam emerim, ut semper tibi Apud me iusta et clemens fuerit seruitus, Scis: faciam e servo nunc sis libertus mihi, Propterea quod seruisti liberaliter. IO. Si tibi quid feci, aut facio, quod placet, Atque id fuisse gratum tibi, habeo gratiam. PO. Haud muto factum. IO. Ingentes gratias ago. Sed tu uno verbo dic, quid est quod volueris. PO. Breviter exponam tibi animi sententiam Mei. Potestatem vides super omnia Regis mihi attributamque potentissimi: Animum meum vides ceu fluctibus obrui, Negotiorum semper magnitudine Herilium, distentum in rebus maximis Gerundis, sustinendisque, ut molestia Frangar fere. Insuper domesticae rei Debilitat cura me. veniunt examine Longo insomnes curae, ac angunt me mor dicus Vigiles. quare perspectis virtutibus ego Ioseph tuis, praepono te omnibus bonis Meis, gubernabis riteque familiam. Habeto ius summum conservos in tuos: Credo universa tibi, excepta coniuge mea Casta. quapropter si te ipse excitaveris Ad omnes partes audiendi quam optime, Non ut cum ceteris, sed ut quam maxime Tecum ipse certes, etsi omnem denique tuam Mentem, curam, consilium in rebus omnibus Exellens excitaveris tuum modo, Laboribus parabis aeternam tibi, Et posteris olim futuris gloriam. Delectat quoniam strenuos gloria nobilis. IO. Cupio domine secundum nutum vivere Tuum, modo praescribas aliquot leges mihi. IO. Sic te domestici intuebuntur mei, Ut quendam caelo delapsum hominem existiment. Quare, ut maris gubernatores optimi Vim pellunt, eius impetum saepissime Euitant: sic regesque familiam meam. Tibi data est summa potestas rerum omnium. Nihil negotii est eos, praesis quibus, Tranquille continere, cum te contines. Voluptatibus abstineas, quae datae hominibus Natura, cuius avidae sunt libidines, Et effrenatae, quando in homines noxios Remigrant, furtim virtuti invident gravi. Eversiones hinc rerum tristes. malo hinc Luxu voluptas coniuncta, trahit perditos Secum casus. homines in praeceps haec rapit. Tum corpori morsus venenatos quoque, Tum animo stimulos addit acres, et morsus feros. Voluptas nomen invidiosum, infamiae Subiectum est, mater omnium improbissima Malorum. corporis nulla capitalior Pestis. Voluptates dominae blandissimae, Maiores saepe partes animi detrahunt A virtute dolorum cumque faces admovent, Plerique exterrentur primo praeter modum. Denique nullum est facinus, nullum demque scelus, Ad quod suscipiendum voluptatis furens Libido non impellat, non praeceps agat. IO. Cavebo ab omnibus, quibus te sentio Laedi, certe: qui fructus debentur tibi Ex me, praestantiores ut queas eos, Atque uberiores capere, curabo lubens. Omnia studia, curam, operam, mentem denique Tuis in rebus curandis figo. et loco. Statui enim non officii duntaxat in eo Fructum, sed etiam pietatis laudem mihi Acquirere. et quid est, si defraudent tuos Oculos: Domini tamen effugere nequeo mei Conspectum, lumine qui conspicit omnia suo. Ego quae ad te here pertinere existimo, Tuosque liberos, omnis quam sedulo Curabo: quae cum faciam, benevolentiam Tuam studiose imitabor erga me. sequar Etiam merita. Sed perge praecipere mihi. PO. Domui toti rogo meae fac cognitum, Tibi omnium (quibus praees) carissima, Salutem, famam, fortunas, et liberos Esse. et si quis erit, in quo nimis offenderis, De quo aliquid senseris, huic credideris iam nihil. Existimationis amplius tuae Partem nullam, neque minimam commiseris, Multis enim simulationum conditur In volucris, et quasi velis obtenditur Quibusdam, cuiusuis natura callida. Frons, oculi, vultus, saepius pedes, manus Ementiuntur, oratio saepissime. Et sic fallaces sunt quidam, atque adeo leves, Ut seruitute longa perditam parent Se ad assentationem: quos ego tibi Fugiendos ceu luem censeo: sunt namque non Nobis fideles, verum assentando invident Partam nobis dulcem, et lucentem gloriam. Quare sint fundamenta dignitatis haec: Tua primum integritas, et continentia, Probitas, iustitia, facilitas, atque gravitas, Quae non solum blandae resistat gratiae, Verum tacitae suspicioni. Et omnia Huc referas, ut ii qui sub imperio tuo Erunt, beati penitus videantur sibi. Sic omnes tibi domesticos devincies, Amicitia, officio, atque benevolentia Habebis implicatos, observantia Summa erga te, bonos viros adiunxeris Officiis, ad necessitudinem tuam. Audistin haec? IO. Etiam domine, curabitur. Neque isthic, neque alibi usquam erit per me mora. PO. Nihil est, quam ut vivas ex praescriptis legibus IO. Curabitur. P. Eamus nunc intro. IO. I prae, sequar. ACTUS TERTII, SCENA I. Sephirah. Ioseph. Ah Ioseph, laudibus quibus te nunc veham? Quam servorum aliorum es dissimilis? capta sum Virtute tua. Crediderim virtuti simul. Et naturae pugnam fuisse maxumam In ornando te: conveniunt mores tui Divini, eorum gratia est blandissima, Et suavem placidus sequitur vultus gratiam. Index ingenii, atque animi compositi bene Cordata oratio. Figura corporis Nova, color, vultus absque fuco verus est. Qui vestitus, quae nitida habitudo corporis? Linguaque numquam riget, carent rubigine Dentes, nec male odorati tristis est tui Oris anhelitus, aspectuque decorus probe. Ah tota flagro amore tui, tantum mihi Incendium molli facit flagrans amor In pectore, ut nequeam durare longius, Quin infelix ab eo impetrem, quod postulo. Acer enim in extremis haeret amor ossibus. Quid igitur daciam? quid restat miserae mihi? Quanto minus spei est, tanto magis ego amo. Ecce animum blanditiis furtim praendere placet. Ut non quicquam recuset, sic devinciam. Benignitatem herilem quis servos datam Non amplectatur cupide? etiam secum bene Actum putet, felicitatis non loco Ducat magnae, heram habere supplicem sibi? Nec faciem te pigeat eius laudare, nec Ocellos, Phoebi clariores luce mi, Et teretes digitos, nec non auratas comas, Collum niveum, teneros artus. excitat enim Laus adolescentulos, propensos maxime A natura ad amorem. formae praeconia Etiam abstinentes,fortesque oblectant viros. Auis Iunonia ostendit saepissime Laudata, pennas, singulari prosequor Te affectu. ut stipulae demptis adolentur leves Aristis, ardent ut spinosae facibus Sepes, viator quas vel admovit nimis, Vel iam reliquit gaudens luce forsitan: Sic in flammas nimis ego acres misera abeo. Sic toto pectore uror, sterilem nutrio Sperando amorem, vix sustineo lachrumas. At lachrumae prosunt, alliciuntque iuvenes Ad nostri amorem. fac igitur ille videat Madidas genas. si deficiunt lachrumae tibi, Uda manu tere oculos, num allicire queat. Tranantur obsequio flumina: nec vincere Potes si contra aquam, quae te rapit, nates. Rustica paulatim taurus indomitus subit Aratra. hunc non flectas lacrimis, nec mitiges? En ad opus omnes vires exigam meas. Dii coeptis aspirent, perennes rogo deos, Ut impetrem bona venia, quod postulo. Ioseph aedibus egreditur. Atque eccum egreditur aedibus, spero satis Mollescet. sed satis incedo culta? haec satis Fulgens purpura dominam me exornat protegens? Tingit rubor niveas flore decenti genas? En nobilis auratos armos haec purpura Vestit, non aversabitur meas preces. IO. Nescio domina quid secum murmuret mea. Accedo. Pax tibi domina candida: quid est Quod adeo tacita tecum loqueris hera? dic Quid est? SE. O Ioseph Ioseph, iam te offers mihi Opportune. felicitatis advenit Tempus. IO. Quid laeta sis, curque toties gemas, Dicas. SE. O lux, o me a voluptas unica, Anime mi, nolito reluctari meis Quaeso precibus. hera tibi quod sum, intelligis, Quae possum pro meo iure imperare, quae Cogere potis sum te facere. quod postulo. Tum quod vehementer flagro amoribus tui, Et neque par esse potero diutius mihi. Meaeque amores cogunt obliviscier Ah dignitatis. tu igitur iam quod femina Potens, atque adeo domina tua offert, accipe, Dum tibi copia, dumque aetas florens fert tua. Ah Ioseph Ioseph, tua quae forma sit vides. Niveo lucet in ore rubor, argutos habes Ocellos, qui radiant in morem fiderum. Facies amorem exornat tua. brachia nive Sithonia candidiora, allicere vel deas In amorem possent quoque castissimas tui. IO. Fragilis et fluxa est omnis formae gloria. Formae meae nitor rapidus, vernalium Florum prompta velocitate fugacior Est: et quodcumque in me miraris, id potest Dissolvi triduanae febriculae ignibus. Vitreum et breve est, exigui donum temporis. Sola est virtus clara, atque aeterna, quae facit Fortissimum quemuis cupidum constantiae. Nihil (crede mihi) virtute est formosius, Alassimis defixa est haec radicibus. SE. Luctantur, et leve ducunt in contraria Pectus meum, hac amor, odium hac: sed amor puto Superat. odero, si potero. si non, invitus hunc Amabo. nec iuga taurus amat, sed tamen habet Quod odit. rogo per faciem magni numinis Instar mihi, perque tuos oculos, qui meos Rapuere, ut mollescat tuum cor saxeum. Quicquid eris, meus eris semper, tu selige Tantum me quoque velle. et ne me contempseris, Candida minus si sim: iunguntur saepius Albae columbae variis, et niger ab ave Viridi turtur amatur. non effectu caret Ioseph, quod voluere duo. precibus te meis Rogatum, rem tentasse non paeniteat: et Dum bene ponendi munera tempus habes, tibi Ne defuisse multo post tempore putes. IO. Haec forma vera est, hera, quae placet Deo, Quae honestatem insignem tuetur omnium, Et fervidam coercet arctis vinculis Libidinem, excitata membra fortibus Captiva dat vinculis: non quae mortalium Animos alliciat cupidos ad libidinem. Si cura recti esset, si iustitiae tibi, Cedere deberes ignibus ferventibus, Et amborum conferre pericula horrida. Tu dominum si tuum fefelleris, feres Tristia cum magno damna pudore. nam Deus Fronte oculos centum, nec cervice minus gerit. Nullum hominum scelus ignorat,sed videt omnia. SEP. Herum latebit facile hoc peccatum unicum. Et si Deus conspexerit facinus, tamen Longos in annos saepius differt gravem Poenam. est enim cunctator. et si id accidit Nobis quoque, interim agemus paenitentiam. IO. Deus quidem cunctator est, sed desidem Quoque tarditatem gravitate ultor pensitat Poenae, atque peccati reos crudelius Punit. Tantum inferam pro meritis ego mei Heri malum? ah nimium ingratus merito aestimer. Quovis malo dignissimum me deputem. Est multo melius habere fiduciam in bonis, Quae cognoscuntur, quam in malis, quae sollicito Timore celantur, spargunturque populo. BP. Amandus est equidem, qui clara praemia Meritis praeclaris digna reddidit tuis. Horsum tuos in me flecte oculos lux mea, Largire nunc mihi suavissimum osculum. IO. Ah domina, fumo fervens flamma est proxuma. Qui cupiat evitare prudenter malum, Vitanda et (ceu pestis) est occasio. Qui non velit corruptis esse moribus, Ab improborum abstineat consuetudine. Qui cum puella non velit cubare, ne Det osculum. quamvis fumo nihil potest Comburi, at flamma multa possunt. Fumus est Indicium flammae, erupturae citissime. SEP. Ah non te credidi adeo inhumanum fore. Existim avi eodem te ingenio, velut Sunt ceteri, proni ac prompti ad muliebria Officia conficiendum. Formam dedecet, Et indolem tuam egregiam, superbia. Vultus severos exue, nec rigidi viri Iura tuere. placet inconcessa enim Venus. IO. In vetitum nitimur quidem, et negata nos Cupimus, et velut infirmi mortales gravi Morbo cum aestu, febrique iactantur, si aquam Gelidam biberint, relevati videntur, at Posthac gravius multo afflictantur:s semel Si celebris honestatis fines transgressa sis, Et genio indulseris satis ex arbitrio Tuo, insanoque amori femina applices. Et dux malorum, et artifex scelerum, tamen Numquam satiaberis. Verum prioribus Postrema fiunt deteriora, affectui Isti satis nemo fecit mortalium. SE. Ah quid refert succubuisse uni noxiae? IO. Aut me rapax mittat edendum Scylla canibus, Aut quoque supponat aquae statim Trinacriae. Nocuisse posse sat est, si ipsa potestas iuvat Alique. per mala nostra precor, quorum esse poteris Levamen, per genus, atque per numen Dei Cuncta videntis, adhibere preces molles sine. Spiritus enim meus per auras has leves Vanescat, quam thalamum domini violem mei. Iudicium, non affectum, qui semper solet Esse inconsultus, in consilium adhibe tuum. Respice finem. nec cogita in praesentia Quid placeat, quam quod semper placiturum siet. Nunc velle iuvat, at mox voluisse nos piget. Affectibus domina resistendum est malis, Ac fortiter reluctandum, si possies Obstare principiis. Orsus mali, malus Finis. quod coeptum est pravisque rationibus, Quamvis videtur primo succedere, tamen Habet malum plerumque postremo exitum. Et insuper Dei graves metue minas: Quibus potest nemo, potens quamvis siet, Effugere. aquilam Deus ferocem assequitur, et Idem marinum delphinum praevertitur. BE. Ne me sperne (precor) munera pro facto feres Uberrima, vultus severos tandem exue, Qui tenero lacrimas laetus in ore meo vides. IO. Quid fles? et teneros lacrimis teris oculos? Et pectora tenera plangis indomita manu? Multae manent, quamvis custodibus carent, Inter quam plurimos intemeratae procos. Miror domina, unde hic appetitus sit tuus? BE. Si formosus minus esses, petereris minus. Audax venusta facie cogor ego tua Esse. facis tu hoc, oculique tui, cedunt quibus Ignea sidera, qui causa sunt flammae meae. Hoc faciunt flavi crines, atque eburnea Cervix. Nox sunt leviter districta pectora Telo, descendit vulnus ad ossa mea grave. Ab nimium simplex Ioseph ne inquam rusticus: Ab numquam cresces Ioseph, nescis obsequi. IO. Crescere ego non cupio per turpitudinem. Parum melius est cum timoribus Dei, Quam habere cum rubore magnas copias. Qui iniquitatem seminat, metet mala. SE. Hanc faciem culpa posse carere tuam putas? Ah Ioseph, non tibi verba damus, vulnera Mea sentis. Quod si forsitan praecordia Ferrea tangunt preces meae, nunc percipe Animo verba minora meo. namque sum tibi Supplex, mihi quod tu fuisti saepius. Nec moror ante tuos procubuisse iam pedes. Non flecteris? crudelis et durus nimis. Quid autem est hirto durius saxo? atque quid Est mollius gelida aqua? dura tamen, aqua Molli cavantur saxa. Tempore veniunt Difficiles ad aratra iuvenci. tempore pati Docentur lenta frena equi saepe alipedes. Tu feminae resistis unicae? rogo Per istas lacrimas, dexstramque te tuam, Si bene quid de te merui, miserescat mei Te. Quid precibus nostris esse potest mollius? Hanc amplecti potes, arbitrio frui tuo. Rogo per tuam fidem, et per solitudinem Nostram. ecce texui lectum meum tibi, Pictis stravi tapetibus pulcherrime, Aspersi quoque roseum cubile fructibus Benevolentibus, myrrha, cinnamo, et balsamo. Veni fruamur concupitis (dum licet) Amplexibus. non est enim vir in domo. Abiit via longissima. IO. Quaeso edepol Domina, quando id fieri nequit quod vis, velis Id quod possit. Quanto satius est te id dare Operam, quo amoveas istum amorem hera ex tuo Animo, quam semper id loqui, quo tua magis Lubido incendatur? SE. Damus facillime Omnes aegrotis (quum valemus) provida Consilia. tusi hic sis, longe aliter sentias. Gravior mihi morte est, repulsa, pallida. IO. Domina, omnibus precibus oro atque obtestor, ut In maximo affectu tuo aliquid temporis Huic cogitationi impertias. Deus Quam horribiliter Pharonem tum punit potens. Plagis regem crudelibus, cum Sarai Proposuisset vitiare Abraae coniugem? Nimis ego ignavos sim, si, cum fratres mei Ob raptum concubitum sororis, liberae Puellae amoris desiderio, nuptiis Pensandum regiis, cunctis caesis viris Reliquam diripuere urbem: ego tantum mea Mollitie admittam facinus, domina, absit procul. Hem cogita, quod coniugem decet probam Munus, pudicitia, modestia, pietas, Timor Dei. confidit in frugi viri Cor coniuge, reddet ei maritus omnibus Diebus, operum mercedem vitae suae. Casta et pudica mulier corona est viri. At quae confusione res dignas gerit, Deterrima est putredo in ossibus viri. Quare accinge tuos lumbos fortitudine, Et firma brachium tuum, ut resistere Possis malis affectibus tuis, decor Marito sis. considera domus tuae Semitas, beatam dicant filii tui. Est pulchritudo vana, et fallax gratia. Nunc hic dies aliam vitam adfert, et alios Mores iam postulat, abice mollitiem animi. Difficile erit tibi, mihi in isthac re dare Verba. SE. O mi Ioseph, tibi verba dare me putas? Penitus quae amore pereo tui miserrima? Ah Ioseph Ioseph, quod datur gratis boni, Amittere, Ioseph permagna est inscitia. IO. Atqui hoc dono peius nihil nec est mihi. Tibique. nusquam me avellas, firmatus est Animus. Qui adulter est, cordis sui ob inopiam Animam suam perdet, sibique congregat Damnosam ignominiam, atque turpitudinem, Et opprobrium eius neutiquam delebitur. Hominis vias Dominus scit, et considerat Eius gressus. Iniquitates impium Capiunt suae, et peccatorum constringitur Compedibus, et tandem morte moritur miser. SE. Non merui tandem precibus, dignae ut femina Miserearis? quin amplectere, quid differes? IO. Vel ante optem tellus dehiscat mihi prius, Vel omnipotens pater adigat me fulmine Ad umbras pallentes Erebi, mortemque me Profundam, quam alieni subsessor sim tori. SE. Ioseph, si amore non flectere, senties Quid possit ira mea. feram' ne ineptias? Et magnifica verba tua? quid si vi expleam Amorem, tamen esset reluctaturus hic? IO. Amor affectu exhibetur, haud vi cogitur. SE. Dii deaeque perdiunt, ingratus es Nimis. Abeo intro. quando proficio nihil. Sed credito mihi, exacerbabo nimis Dominum adversum te, ut non restinguere liceat Unquam iram coniectam mariti in te mei. Silices habes, et durum ferrum in pectore. Te lapis, et montes, innataque te robora Rupibus altis, te saevae genuerunt ferae: Duris te genuit perfide horrens cautibus Caucasus, et tigres admoverunt ubera. Numquam fletu ingemuisti crudelis meo: Non lumina flexi, non miseratus amantis es. Quae sim, mox senties. inultum hoc auferes Numquam. IO. Isthaec non amantis dicta sunt. ego Patiar invidiam, passo dentur praemia. Quamlibet accuses, et sis irata liceat, Et licet imperiosa capillos vellas meos, Oraque sint digitis livida facta tuis mea, Perpetiar omnia. reseruent me compedes Vinctum catenis (dum bene se, et quantum solet Ira satiaverit ipsa) tum dices tibi, Quam diligenter munit castitate se. SE. Quid sim factura, furcifer experibere. SCENA II. Ioseph. Furore multo saevit iratum mare, Pronique fluvii, et ignis acris impetus, Inopta acerba, acerba alia quam plurima: Sed nil ita acerbum, et noxium, ut mulier malae. Quod etiam testatur quaedam mala inquiens: Sumus quidem quales sumus nos feminae, Neque enim malae ausim dicere. namque incendio Ut nihil formidabilius est, saevo mari Nihil periculosius, unda vincitur Raro maris: sic, his mulier simillima est. Heram meam mulierum praestantissimam, et Esse omnium probissimam, et castissimam, Eius mentem longe remotam credidi Ab omnibus libidinis et affectibus. Sed experior miser diversu. evellere Aculeum vesanae libidini puto. Sed sic amore caeca fertur improbo, ut Cupiditatem ipsius nulla retardare eam Videatur turpitudo, etiam foedissima. O feminae scelus longe turpissimum, O feminae libidinem effrenem nimis, Quae cupiit allicere ad nefandum me sui Amorem. et ni monitus fuissem saepius Parentibus meis, coepisset me suis Callida retibus, huiusmodi praecepta sunt Patris mei: Fili, cum praecordia licet Modici motus tangunt, in primo limine Pedem refer (dum tibi licet) mala opprime Semina, dum nova sunt. nam medicina saepius Sero paratur, praecipue cum per moras Longas malum convaluit. nam vires mora Dat, et teneras uvas coquit segnis mora. Et validas segetes, quod fuit gramen, facit. Id quale sit, quodcumque amas, circumspice Mente celeri, et laesuro subtrahas iugo Collum tuum, nec longe differes malum. Dat verba amans omnis, reperitque (credito Mihi) morando alimenta optima, sed proxuma Vindictam quaecumque dies, diram a te exigit. Quare, antequam laesus sies amoribus, Dum furor in cursu est, tum furori cedito. Natator difficulter ibit contra aquas Adversantes, etiam si pugnet maxime. Fallax amat mollia nimis Venus otia. Quare qui quaeris finem amori, res age: Tutus ab amoribus iam eris, quciumque amas. Sed de his satis dictum puto. quae agenda sunt Domi, curabo sedulo. o Deus iuva, Ne herae meae blanditiis ducar impiis. Abeo intro, dii bene vortant, et mecum sient. SCENA III. Sephira. Ioseph. Gabriel. Michael. Perii, nisi quis me Deus respexerit, Nemon prodit, qui miserae feminae ferat Opem? venite cito, venite iuvate me, Rapite moechum, rapite, qui vim mihi intulit. Ioseph hic ex domo domini fui effugit celeriter. IO. O sancte Deus, qui caelum, qui terram regis, In cuius omnium vita est condita manu, Serva obsecro me, en quippiam nostrae domi Operis facturus, nacta solitudinem Hera ferox appraehendit pallium meum. Per vim trahit castum constratum ad lectulum, Cupiens explere libidinem diram suam. O feminam procacem, o mulieris scelus Incredibile et inauditum, o libidinem Indomitam, o audaciam praecipitem feminae. Non timuist Deum malorum vindicem, Si hominum minus famam? prostravisti omnia Libidine ac furore, vicit indecens Pudorem cupiditas, honorem audacia, Rectam vicit rationem ipsius amentia. Nil in mea vita vidi scelestius. Quae me, quae herum (facinus audax) fallere petit, Omnipotens pro laude tui me aegrum nominis Conserva, et opem feras mihi: tunam potes. Duc dextra manu miseros, et percipe Preces meas, animum tuum maesta moveat Querela. En aspice, ut insultet domina mihi? En quam furit ferociter in clades meas? Crimen mihi quaerit nefandum obtrudere. Animum metus, et horror saevus circumdedit. O si mihi volucres quis alas necteret, Qualibus ire in ventos columba saepius Rapidos solet, cunctando haud differrem diu Sed ocius effugerem, si forsitan queam Euadere has tempestatis saevas a quas. Quid est enim loci relictum iam bonis Virtutibus, pudori, rectisque studiis, Probitati, verae libertati hoc tempore Gravissimo? ingratissimoque saeculo? O Deus, quibus pro nostris immortalibus Beneficiis, salus carissima debeat Esse, et meae fortunae. tum propter scelus Eorundem, nihil mihi intra parietes Tutum domi, insidiis nihil vacuum ubique. Quare age Deus linguas infames contere. Hic ingrediantur angeli in proscenium. Sed ecce quos cerno eminus illustres viros, Eo obviam, et flexo genu honorem exhibuero. Piissimi viri, quid est, quo pergitis? Quive estis illustrissimi? ad me tenditis Iter? GA. Ministri et custodes sumus tuae Animae, atque corporis, legati a maxumo Deo omnium, qui exaudiit miseras tuas Querelas: nos misit, minuendi gratia Tui doloris. quare fac animo sies Forti, Deo confide maxumo, fore Speresque, ut impetu dominae levissimo Fracto, tua (credito mihi) gloria vetus, Et dignitas rursus cedet tibi pristina. Etsi tibi ex iis rebus, quas forsitan Fortuna largita est, quid ereptum siet, Et hominum invidia quippiam detraxerit, Credas tamen id maiori fraudi illis fore, Nec non periculo, quam tibi molestiae. Rectae voluntatis, nam conscientia Incommodis rebus sit consolatio Longe praestantissima. nec est ullum malum Tremendum, quod praeter culpas evenerit. Quando moderate praestitimus id quod decet, Vacare culpa, maximum est solatium. IO. In multis et variis molestiis meis, Tum me in dolore summo conscientia Recte factorum consolatur maxime. Iniurias existimo leves, gravi Et firmo animo, tamquam fluctum a saxi impetu Frangi oportere. quare conscientia Recti mihi vivo, ne mortuo quidem Unquam eripietur. At tu fidus es comes, Durissimis Deus rebus mihi cognitus. MI. Ioseph audiit et gemitus, et rogantia Verba Deus supplicis. certaque fides facit, Ut pacificam praestet ab inimicis tibi Deus Tandem quietem, qui tibi tot iam modis Esse studuerunt noxii. illos deprimet, Solus manens in regno inexpugnabili, Eorumque studia mala subito conteret. Nulla est enim spes, posse mutari malos, Nisi Deus saevis terat poenis eos. Quare, qui amas iocunda pacis foedera, Curas tuas omnes domino committito Potenti: is tua, teque ipsum defendere potest. Ipsus loco stabili facit consistere Iustum, et laetificae pacis habere dat bona, Ipsus pater gaudentes fuso sanguine Tandem in mortis foveam praecipitanter feret. IO. Habeo Domine magnam tuis verbis fidem. Manebit in verbo Domini mihi gloria Vera, et meas spes semper fixero in Deum. SCENA IIII. Sephirah. Potiphar. Ioseph. Dromo. Desmius. UBi ubi est, celari non potest scelus diu. Hoccine tam audax facinus facere ausus furcifer? Ut heram falleret conari sordidus Servus suam? hoccine est pium? si nunc mihi Detur, ut ego facile unguibus venefico In oculos involem meis. PO. Perii, quid est Absente me turbatum in nostris aedibus? Adeo, quid isthuc? quem quaeris coniunx mea? Quid festinas? SE. Egon' quem conquiram, rogas? Hebraeus, quem nobis dedisti, quas dedit Turbas? PO. Perii, quid est rei? SE. Tu, illuderet Ut nobis, hunc introduxi? diram suam Libidinem cum femina castissima Exerceat? (malum infandum) ecce ingressus est Ad me, ut mecum condormiat, vi comprimens. PO. Siquidem sunt vera, quae narras, quantum scelus? SB. Tam vera sunt haec, quam supra nos est polus. Ego nisi pudicior fuissem eo, Et vim pepulissem a me nefandam, domine mi, Succubuissem misera peccato maxumo. Cum succlamassem, et audisset vocem meam, Scelestus aufugit, relinquens pallium. In argumentum igitur fidei certissimum, Retinui pallium. PO Quid ais lectissima? Quid isthuc'nam monstri fuit? Pro Iuppiter. Exi foras sceleste. at etiam restitas? Fugitive prodi, male conciliate. IO. Obsecro. PO. Illud vide, os ut sibi distorsit carnufex. Quid huc reditio est, quid denudatio haec? Cur me enecas, aedes contaminando meas? Tantam doloris ferre vim non possum ego In posterum, quod totius adeo familiae, Nostrique nominis famam celeberrimi, Probris tuis, flagitiisque violaveris. Non magnitudo maleficii, si te minus Existimatio movit mortalium? IO. Opinionem falsam vestris mentibus De me concepistis, nam conscius mihi Sum bene recti, testor salutiferos deos. PO. Huius tumet calamitatis es ingens tuae Causa, et pudicas feminas, et candidas Officiorum insimulatione furcifer Fallendo. IO. Domine, homini innocenti nil magis Est optandum, quam aequum iudicium. PO. Quid? quasi Famae tuae quicquam per invidiam siet Cuiuspiam nostri detractum iniuria? Rem certiorem facere videtur et timor, Et perturbatio, nec non creberrima Mutatio coloris, et qui vultus est Suspensus, ac incertus, furcifer, tuus, Suspicionemque haec omnia faciunt mihi. Animus item demissus. Homo acutissime ad Excogitandum, et ad audendum improbissime, Et ad efficiendum acerrime, et maleficii Recentis conscientia conterrite, Nil respondes? redargue me, si mentiar. IO. Here, ut mare est tranquillum natura sua, Quod vi ventorum concitari saepius Tamen videmus: sic ego sponte sum mea Placatus, sed iniquissimorum vocibus Concitor. ah res ipsa indicat, te cogniti Habere nihil, ac comperti de foeinore Meo, insimulor cuius ego insons a coniuge Tua. o si causa nunc pro se posset loqui, Defenderer facile ab obiecto crimine. PO. A crimine cupis liberarier scelus, Es qui princeps et architectus turbinis? Heus heus coniunx, exi foras citissime. SE. Hem praesto sum mi vir, quid est quod me evocas? Trifurcifer factum negas turpissime? Hic cupiditatibus omnibus domum Nostram marite manifestavit, caedere Et familiam suo pro arbitrio, et sua Lubidine. PO. Hem, quid audio de te mali? SE. Abusus est demum omnibus nostris bonis, Scortarier, baccharier, furarier, Et nil coepit sceleris pudendi omittere. Os impudens, quid poteris his praetexere? Eloquere. quid obmutescis? et quid concidit Vultus tuus? quin respondes? quid mussitas? IO. Profecto erumpet aliquando ex me vera vox, Et dicam sine mora miser quod sentio. PO. Quid inquies trifurcifer? quod'nam genus Sceleris, aut improbitatis praetermittier Solitum est a te hoc facto unico? Ehem familiae Columen, cui fidem habui maxumam miser. Scelus, tuam dominam, an me adeo dignum putas, Quos ludas? IO. Occidi, nescio quid sit rei Cur me accusent. quid peccavi, aut commerui ego? SE. Nimia illa licentia evasit tantum in malum. PO. O ingentem confidentiam, tantam'ne rem Posse occultari exsistmas? ita'ne semel Apertam circumfers (malum) fraudem tuam? IO. Permitte, me expurgem, domine audi me obsecro. SE. Mirum ni quod concinnat iam mendacium. Cave isti quicquam credas mi vir, qui in malis Suis ut fit, quae conferant, loquetur. IO. Ah Si quicquam mentitum invenies, occidito PO. Age nunc, iam ego pol hodie, si vivo, tibi Ostendam, heram quid sit pericli fallere. Hic potiphar evocat lorarium. Audi obsecro. DR. quid vis? p. sublimem intro hunc rape Quantum potes. DE. Quem? PO. Ioseph. IO. Quid feci? PO. Rape. Cura adservandum vinctum. atque audin', quadrupedem Constringito. IO. o Domine, flectere, quoniam meae Fortunae multum iactatae diu hactenus Portus fuisti, libera me a vinculis. PO. Tuas preces cognosco, et vota nefaria. Apagete, sin abducitis, omnes peristis hic. Rapite, ducite, tanti ut sceleris paeniteat. Tuam libidinem domare carceris Poena volo. licentiam praecidam eam, Libertatemque vivendi, qua abusus es. Ab in coepto furore sevoceris. hoc Itaque supplicio forte redibis in viam. O. Me miserum, qui meis virtutibus, fide, Probitate, humanitate in tantas incidi Aerumnas, o maxima nostri insectatio. Ah possum ego oblivisci sortis pristinae? Qui fuerim, qui iam sim, quo honore et gloriae Caream? o malorum vindex, ubi lates, Deus? Quin vindicas me? sed multorum saepius Hominum improbitate diu depressa veritas, Emergit tandem, et praeclara innocentiae Defensio interclusa, respirat, diu. Quem virtutis gloria summa laude extulit, Invidia eundem feminae improbissimae Iam deprimit me ad supplicium indignissimum. Vos vos, dii immortales, testor, qui meae Menti, qui splendentia praefertis lumina, Quod ad hanc calamitatem solus (deus) innocens Delectus sum, mentes movere debeo Iure omnium mortalium miserrimus. Periculum iniuste creavi nemini, Si lingua est mihi concertandum, innocentiae Virtutibus fretus vincam celerrime. Sed est mihi praecisa iam defensio. Laetor tamen, et obtestor maximum Deum, Atque adeo vos: non vitae turpitudine Me, aut magnitudine scelerum, aut infamiam Propter, subire iure, aut me persolvere Supplicia merita. Quapropter videte, ne Atrocitas, atque adeo Isthaec crudelitas Experta in me, in vos convalescet, et repat Longius. Ego cervices audacter meas Praebebo, ac animo aequo tacebo: quando me Tacente, virtus pro me agit causam meam. DR. Quando Ioseph praestiteris, quod tuum decet Officium, liberaberis dubio procul. SCENA V. Pharao rex Oenochous. INcessit ingens me timor, et subitus tremor Corpus ferit. necesse nunc ut cogitem, Res est opinione maiorque gravior. Haec somnium quid sibi velit, quod proxume Apparuit mihi secundum languidam Quietem. nam non obrui nimio cibo, Nec me potu heri largiore grauaverim. Nam tunc solet fieri, ut moveatur maxime, Et concitetur animus variis somniis Inanibus. nos contra moderatissimo Victu quieti tradidimus. neque viguit Noster animus motibus indefessis, neque Subiectus altis cogitationibus, Quae mentes adeo sollicitant mortalium. Horum nihil. nam solis mersum circiter, Sedata iam ciborum mole in corpore, Deposita rerum denique cura omnium, Oblata species est praepinguium boum Per somnium. quandoquidem conspecta sit Visio solis ad exortum, iudico magis Observandam, quod sol Phoebusque (fabulis Si credimus) vates futurorum exhibent Se: sanguinei quoque spiritus hoc tempore Dominantes, claritatem conferunt suam Cum somniali claritate: itaque solet Eorum fieri magna concordantia. At nunc quem interpretationem somnii Rogem? o si detur aliquis obviam mihi Apollo, qui explicaret hoc insomnii. Omnes vocavi congregatim, qui mihi Regi antecellere sophia doctissimi Videbantur, consului, at non quicquam sua Scientia explicare. Sed quis proxume Astat? Peritos non viros sapientia Qui praestent, nosti? magicis qui imbuti artibus? Nuper confusus portentosis somniis, Cunctis divinis coniectoribus undique, Et quotquot tota in Aegypto sapientia Praestant, consultis frustra, ut cui prorsus nihil Explicari quicquam possit, quare mihi Iam longius perquirendum est. OE. o Rex pie, Incarceratus quispiam fuit puer Hebraeus mecum, excellenti modestia, Fuisse se divenditum propter sui Ingenii acumen, nec non excellentiam A fratribus, peregrinis, dixit mihi. A mercatoribus posthac devectus est In Aegyptum, hausit ibi puer brevissimo Tempore magicas artes, atque sollertissimus Insomniorum vates evasit. nihil Ei iuris divini, humanique nihil est Incognitum, atque adeo hoc potui facillime Insomnii ex solutione consequi Mei. Videbam forte botris palmitem Oneratum, per quietem, iam praegrandibus, Aptis vindemiae: quibus promptissime Resectis, expressisque in calicem regium, Mustum tibi offerre bibituro protinus. Anxius ei retuli. is mox me iubet bono Esse animo, restitutionem pristinae Portendi dignitatis. quod clementia Est concessum mihi tua. PH. Adducto est opus. Quam maxime potest, celer andum censeo. Abi, pedem refer cito. iam libera. OE. Maturabo domine meis pro viribus. SCENA VI. Oenochous. Dromo. Desmius. Ioseph. Pharao. HEus heus aperite, ecquis prodit mihi obviam? DR. Hoc quis pultavit ostium? OE. Men hoc rogas? Qui proxume astat. Ioseph producto est opus, Ex mandato regis. DE. Factum optume, feram Illi ergo gaudium iuveni gratissimum. Ego quidem te fortunatum fecero Ioseph: Pharonis regis missus sum modo, ut Adducerem in conspectum te Ioseph. Dii Te servatum mites volunt. IO. Utinam sient Quae nova narrasti, vera. num fides tuis Verbis habenda? num'nam ludis obsecro? DR. Egon te? quem dignum summis honoribus Existimavi semper. experibere Regis brevissime suavem clementiam. Ecce tibi adest. tristem cave ne viderit Te, aut immaturos sermones profundere Intelligat, vel verbis inconstantibus Insomnium explices. IO. Meminero horum omnium. Nunc ergo eamus. PH. Adesdum, paucis te peto. Mi fili, de tua opportune maxima Sapientia suggestum'st. vidi somnia, Nec est qui edisserat mihi. conicere te, Nec non discutere posse sapientissime Audivi. IO. Pharaoni Deus dicet sine Me, quam prosperima: et ostendetur, quae salus Futura sit regi Pharaoni per Deum Meum, tuumque rex adeo invictissime. PH. Me stare putabam supra ripam fluminis, Deque amne conscendere boves septem nimis Pulchras, praestanti forma, et obesis carnibus, Quae pascebantur in locis palustribus. Has consequebantur aliae septem boves Emergentes, de quo priores flumine, Foedae, confectaeque macie, vix ossibus Haerebant. atque in tantum deformes, ut in Terra Aegypti numquam tales ego viderim Quae devoratis, consumptisque prioribus, Quorum fuit habitudo mira corporum, Nullum tamen saturitatis vestigium Dedere, sed simili macie, et squalore iam Torpebant, nec fames repressa erat in eis. Ego evigilans pressus sopore, denuo Vidi aliud somnium. IO. Quieto animo audiam. PH. Septem spicae plenae, omnium pulcherrimae In uno culmo pullulabant, quas quoque Aliae septem tenues, percussae uredine Sequebantur, quae pulchritudinem nimis Priorum devorantes. tum vigilans mane Pavore post quietem saevo territus, Ad omnes misi coniectores ocius Aegypti totius, quibus iussu meo Praesentibus narravi somnium, rogans Eos ut explicarent, atque edisserant. Eorum vero nullus vatum inventus est, Qui posset somnii coniecturam assequi. IO. Insomnium tuum (rex o piissime) Unum est, quae facturus Pharaoni nunc Deus Ostendit. PH. Hanc per imaginem quodammodo? IO. Sic est. Sed percipe porro sermones meos. Septem boves egregiae obesis carnibus, Plenae spicae quae eodem culmo pullulant, Ubertatis septem anni sunt, et somnii Eandem vim complectuntur. septem quoque Tenues boves, atque macilentae, post quae eas Ascenderant: pariter spicae, quas videras, Repercussas vento atque uredine nimium, Significant annos septem venturae famis. Et ecce complebuntur (Rex) hoc ordine. Anni septem venturi sunt uberrimi, Et fertilitate maxima affluentia Tempora, in omni Aegypti terra, regno tuo. Quos anni alii septem sequentur post (famis Pestis) tantae sterilitatis, rerum omnium Inopiae, ut omnis abundantia rerum prior Oblivioni detur. consumptura inops Est undique omnem terram latius fames, Et perdet ubertatis magnitudinem Inopiae magnitudo ita, ut non tam ferox Charybdis, neque Scylla infesta siet navitis, Quam ventura fames navarchis terrestribus. PH. Ioseph, quae vero sunt rationes duplicis Insomnii, obversati mihi, dic obsecro? IO. Quod videras (domine) secundo, pertinet Eandem ad rem, atque firmitatis maximae Est indicium, eo quod Dei sermo gravis Sit, et velocius impleatur. Nunc virum Ergo eligat elementia tua industrium, Et sapientem, quem praeficiat regionibus Regni tui Aegypti, qui praepositos cito Constituat per regiones, atque fructuum Qui quintam partem per septem annos fertiles, Qui iam futuri sunt, congreget in horrea, Et cuius operis nobis et laboribus Frumenti vis cellis condatur maxima, Compressa sub regis potestate unica, In urbibus seruetur ad diram famem Repellendum futuram, septem proximis, Post fertiles, annis, ne conficiat fames Aegyptios, populum tuum. PH. Ioseph placet Consilium, atque tua divina sapientia. Ad spectatores. Num poterimus reperire tempestatibus Nostris virum excellentiorem isto viro? Qui spiritu plenus Dei sit? Cuius os Divina cogitet? loquatur? vel magis Pius, modestusque siet? ergo accommodus Nemo magis mihi videtur partibus Praeficiendus, vel dignior, regni mei. ACTUS QUARTI, SCENA I. Pharao. Ioseph. MUltis tibi nominibus defero mei Imperii splendidissima gubernacula, (Suavissimum nostrae ornamentum familiae) Ut dignitatem amplificari tuam velim, Ductus tua erga me sum benevolentia, Quae non opinionibus tacitis, sed et Certis quibusdam declarationibus, Et perspicuis signis ostenditur mihi. Vir es fide, atque incredibili constantia. Qui liberabis ingruente peste nos, Ab immani terrore nos famis avidae. IO. Clementiae tuae cliens, per omnia Tuus, seque suosque labores modo regiae Commendat. Sed scientiam piissime Rex, quam in me esse putas, non mihi ascisco lubens. PH. Quoniam Deus Ioseph tibi ostendit sua Benignitate, quae locutus es mihi, Sapientiorem, aut similem esse tui haud arbitror. Quare tu eris rector super domum meam, Et sub tui oris imperio cunctus tremet Populus, atque ad nutum tuum convertier Cogatur, audiens te studiosissime, Et obsequens erit voluntati tuae. Cum igitur nil excellentius fuerit tua Humanitate, quam ipse si pro viribus Te ad omnes partes audiendi quam optume Paraveris, si omnem tuam incitaveris Mentem, curam, atque excellentem cupidinem In rebus omnibus, tibi paraveris (Crede mihi) aeternam gloriamque posteris. Quapropter hoc primum rogo, ne contrahas, Aut demittas animum, ne tamquam fluctibus, Sic magnitudine obrui negotii Mentem sinas, contra sed ito audentior, Et erigas. ultro occurras negotiis Hortor. non etenim eiusmodi rei publicae Partem geres, in qua fortuna perfida, Sed plurimum ratio atque diligentia Dominetur. in virtute quam positam tua, Atque moderatione animi tui vides. Quid est negotii tenere eos, quibus Praees, si te ipse contines? facillimum Tibi, cuius natura talis est, ut hic Etiam sine doctrina videatur fulgida Posse moderata dici. ea autem est adhibita Doctrina, quae vel possit vitiosissimam Excolere naturam. tu tum pecuniae, Atque voluptati, tum omnium rerum (ut facis) Facilius cupiditati dirae cesseris. Quid autem reperiri potest celebrius, Aut expetendum tibi magis, quam istam tui Animi moderationem et temperantiam, In tenebris non latere, non esse abditam? Sed in oculis clarissimae provinciae, Et luce totius mei regni sitam? In auribus famam tuam esse gentium Adeo omnium? non itineribus homines tuis Perterreri, nec sumptibus moleste eos Exhauries: ut urbibus tuis virum Mitem et pium videatur excepisse, non Domus tyrannum, sed protectorem sui Existimet recepisse. nec est iam satis Te praeditum esse huiusmodi virtutibus: Studiosius circumvagarier animum Necesse fuerit, ut in ista provinciae Custodia, non tibi soli, sed omnibus Tui ministris imperii, atque civibus, Atque sociis, id quod debes, praestare iam Videare. praestabis vero istis finibus, Quos ex domesticis coniunctionibus, Aut ex necessariis voles tecum esse, non Horum modo facta, sed etiam dicta omnia Praestanda nobis sunt. minus vero tuae Existimationi cupientes bene Facillimum coerceas, a quis rudis Cum esses, videtur liberalitas tua Potuisse decipi. nam ut quisque est optumus Vir, itaque difficillime esse ceteros Aut suspicatur improbos, aut perfidos. Aures ad id quod audiunt, sient tuae Attentae, ut aestimentur quam gratissime Audire. non in quas lucelli gratia, Aut exigui quaestus ficte insusurritur. Sit annulus tuus non ut vas fictile, Sed ipse tu tamquam, virum prae se ferat Excellentem atque praestantem. numquam sies Minister alienae voluntatis, sed et Testis tuae. sit cognitum provinciae Denique toti, esse tibi omnium (praees quibus) Famam, salutem, liberos, carissima. Et omnium fortunas ex aequo tibi Esse et commendatissimas et gratius Nil posse contingere. si qui numquam tibi in Suspicionem venerit, nil est ei Cur non committere, aut credere quicquam putes, Sed si quis est, in quo sies offensus, et Iam senseris quiddam, huic credideris prope nihil. Existimationis huic commiseris Nullam tuae partem amplius. si autem tui Fortasse cognoveris amantiorem, eum Numerum ad tuum libenter adscribito. genus Nullum adeo in familiaritatibus siet Magis cavendum, quam si videas temporis Amantiorem, quam tui. quod noverint Omnes vias pecuniae, et quod omnia Pecuniae ipsi gratia faciunt, neque Qui cum victuri non sint: cuius gratia est Rara apud eos, inter quos vivere est opus, Existimationi laudatissimae Eius consulere curant. at si est quispiam Fidelium servorum, is sit rebus tibi in Privatis praepositus, nec non domesticis. Quaeres ad imperii tui officium aliquod, Aut partem aliquam Rei publicae pertinuerit, Ne quid de his rebus servus attingat tuus. Ac nemini fidas, nisi cum quo prius Absumpseris modium salis, suadeo tibi. Hominis enim ingenium potest non perspici, Nisi convictu diuturno, et commercio Longo. Ioseph, prudente nam sapientia Haud alia res utilior est mortalibus. Neque est amicus absque temporis mora. Mora temporis probum arguit tantum virum: At improbum vel unico agnoscas die. Sit summa in iure dicendo severitas, Et universis siet ex aequo aequabilis. Constantia et gravitas adhibenda est gratiae Quae sine mora resistat, atque facilitas Adiungenda est in audiendo, et lenitas Indiscernendo, et summa diligentia In omnibus. si forte sies austerior, Ne subditis severitas acerbior Videatur, multis condimentis lenies Humanitatis. multae enim urbes unius Nutum hominis intuentur. Idcirco tuum Fuerit, cuius natura cum moderata sit, Tum etiam excellenti doctrina sit praedita. Atque artium optimarum studiis, maxime Cavere, in tam celebri potentia tua, Ne alia potestas ulla ab iis quos subditos Habes, desideretur. atque in oppidis Prudentia abs te provideri debet, ut Non ferveant tumultibus, aut discordiis, Aut turbidis urbes seditionibus. Pacem toti provinciae laetus feres. Aures tuae omnium querelis pateant, Nullius inopiam aut solitudinem tuo Accessu excludas. Idcirco id confeceris, Provinciae ut laetitia nostrum leniat Desiderium. Quare quoniam in his urbibus Summa potestate, atque cum celeberrimo Verseris imperio. in quibus cernes tuas Virtutes consecratas, laudatasque, et in Numero deorum collocatas omnibus In rebus, quas statues, quas decernes, ages, Quid tantis hominum de te opinionibus, Quid debeas denique tantis honoribus, Tui provinciales quis te affecerint, Excogites, erit necesse. id autem erit Eiusmodi, ut consultum volueris omnibus, Salutaribus a legibus, quarum auctor, et Exactor es, non latius discedere. Te unum esse cogitabis nunc omnium oculis Expositum, qui vel veluti sidus splendidum Atque salutare moribus innocentibus, Rebusque humanis posse salutem maximam Afferre. princeps etenim eo quasi loco Est, ut si quid leviter ab honesto flexerit, Protinus ad subditos multos serpat gravis Vitae lues. atque haec eo non dicta sunt, Ut mea te oratio excitasse sedulum, Sed potius incitasse currentem bonas Ad virtutes videatur. Idcirco tibi Sume auream hanc torquem, bene concordantium Virtutum consensum indicantem: tum quoque Gemmis coronam insignitam, quae te quidem Admoneat, omnibus ut praecellas ceteris Heroicis virtutibus. Ecce sceptra, quae Iustitiae, et undecumque pectoris integri, Et incorrupti symbolum. Ecce purpuram, Indicium eximii cuiusdam in rem publicam Amoris. Haec tua cum vita, conferas Gestamina. IO. Ego rex, ardenti studio quidem Conabor manibus, pedibus, noctesque et dies Capitis periculum adibo, dum prosim tibi. Tuum erit, si quid praeter spem evenit, ignoscere. Hoc forte efficiam, quod saepe viatoribus, Cum properent, evenit: ut quando surrexerint, Quam voluerint, fortasse serius quoque Properando citius perveniant, quo'nam volunt, Quam si de multa nocte fuissent per agiles. Sic ego, qui in te colendo indormivi diu Profecto tarditatem cursu corrigam Tum velis, tumque equis, tum quadrigis Dei. PHA. Occasionem oblatam manibus arripe. IO. Fiet domine omni sine mora. nam occasio Neglecta omnia. subvertit, et multa variat. SCENA II. Iacob. Ruben. Simeon. Levi. Iudas. Dan. Nephthalim. Gad. Aser. Isachar. Zabulon. Os habeo amarum, dentes plenos, lippiunt Fauces fame, ita vacuitate adeo lactibus Lassis venio. Dura quoniam est mortalibus Miseris mors omnis. at periisse miserrima Fame, nihil est miserius: nec vis ulla sit Crediderim, quae vitae afferat dispendium Maius. Salutis detrimentum dira fert Fames. affectum omnem excludit, verecundiam In primis. Quare o filii, campum famis Ubique cernitis, ingravescit in omnibus Orbis finibus annona iam, unde explebimus Hiantes ventris latratus rapidissimi? Inops genus mortis fames ignobile, Impatiens omnium, bilem in nasum trahit. Magistra multorum improba exsistit fames. Abeuntes descendite in Aegyptum iam citi, Et emite nobis, quorum usus nunc indiget, Necessaria. ne consumamur inopia: Neres eo demum deveniat inopiae, Ut alimentis absumptis, nos radicibus, Et corticibus teneris, strictis oporteat Vesci rubis, vel plane suffocarier Nostram familiam famis omnem fluctibus. V. Quamquam a pueritia mea semper, tamen Temporibus hisce maxime, sicut decet Gnatum, parentis audiam dictis mei. Hoc tibi pater spondeo, nec animum, nec mihi Assiduam diligentiam unquam defore, Et detrimenti ne quid fiat omnibus Nobis dabitur opera. Cupio enim mehercule Nullam residuam sollicitudinem esse. Ego Omnia momenta observabo, ut praestem exitum Iis tibi quae polliceor, nullum tui Locum iuvandi praetermittam mi pater. Tu sis modo quieto animo, ingredere domum, In aurem utram vis otio se ut dormias, Volo. IA. Omnia vobiscum sumite, viaticum, Res ceteras quae sunt necessaria viae. Pecuniam, qua solvere fruges vos decet. RV. Abimus omnia quibus opus est ad viam Parare, ne quid nobis desit in via. SCENA III. Issachar. Simeon. Levi. Iudas. Dan. Nephthalim Gad. Aser. Zabulon Ioseph. Dromo. Desmius. Lucescit, hoc iam cesso pultare ostium? Quid ago? quid commoror? adeo, heus heus promptius. IO. Quis quis pultaverit ostium, huc se paululum Conferat ad me intro, quidque velit brevissime Indicet. ISA. Ego cum fratribus simul meis, Domine, haud sum dignus ingredi tectum tuum. IO. Viri venite, et causam mihi proponite Adventus vestri. aures sunt attentae meae Ad id percipiendum, quod vos me poscitis. IS. Ego tibi dicam Regio quae uberrima Fuit hactenus, prae frugum inopia iam fame Perit. IO. Quid audio? ISA. Rotat sic omnia Fatum. gravissime fames premit Chanan Patrium solum: nobis nec est quo vivere Possimus, et periit pars hominum maxima Nostris in urbibus. quae res miserrima Spectaculum tremendum, adegit nos tua Petere limina. quare rogamus nos tuam Humanitatem, tempore difficillimo Subvenias nobis, suppeditatis frugibus. Annonae charitate subleuaveris. Et quoniam praeclare admonemur hoc loco, Nobis non natos esse solum, sed quoque Ortus nostri partem sibi patria vendicat, Partem parentes, partem amici: atque omnia Quae in terris gignuntur, ad usum hominum nascier: Homines autem hominum causa gener ati sumus: Ut inter nos, ut aliis alii maxime Prodesse possimus, et in hoc ducem sequi Naturam debemus, quae nos commoda docet Communia in medium mutationibus Officiorum afferre, accipiendo, rursus et Dando, artibus, tum opere, tumque facultatibus Devincire hominum inter homines foedera decet. Hominis Deus creavit agros gratia, Caelum nitescere, arbores frondescere, Vites, laetificas pampinis pubescere, Ramos baccarum ubertate incuruescere, Segetes largiri fruges, florere omnia, Fontes scatere, herbis pratum vestirier. Cum igitur Deus largitus est haec omnia, Auxilio humano generi, te obsecramus, ut Iuves nos annona, quoniam abundas ea. Honestum erit, feras nobis hac in re opem. Urbs servat urbem, servat itidem vir virum. Est liberale officium, serere beneficium, Ut metere possies fructum. Si singulis Beneficia, atque privatim dantur, solent Ea esse iis, a quis profecta sunt, magis Iam fructuosa, quam si non beneficium Dedissent. IO. Exploratores estis soli Aegyptii, tragulam adornas inicere mi. Putasne me in transennam doctis ducere Posse dolis te? ac cuniculis me oppugnarier Censesne iners? SI. Ah ne saevi tantopere, te Nostri misereat: nam serui sumus tui. IO. Infirmiora ut videatis terrae meae, Venistis huc. Nil agis, assequeris, et nihil Moliris, quod mihi latere in tempore Valeat. multorum servant aures et oculi Vos speculantur non sentientes, atque vos Custodiunt, sica illa extorquebitur inops De manibus, quamvis vos peperit ad amentiam Natura, exercuit voluntas, iam diu Fortuna servavit, tamen quos comparas Malleolos, et faces ad incendia mei Regni, tibi de manibus torquebo facile. LE. Non est ita domine, sed venerunt huc tui Serui ut parent cibos. viri omnes unius Piissimi, integerrimique filii Sumus. venimus pacifici, neque famuli Hi machinantur quicquam facinoris mali. IO. Cur igitur vobis vertitur color nimis, Atque subinde evariat, nec mens certa manet, huc Et illuc migrans, et vacillans cordibus, Pedes in utrosque considit? cor palpitat? Nec non tremit valde subter praecordia? Fata putantes instare, dentes iam quoque Occipiunt stridere. At innocenti neque color Variat, neque valde horrescit fata instantia. Sed mentem habes polypi vafri, qui protinus Saxis quibus se admoverit, statim refert Colorem eorum: sic tu quemcumque populum Accesseris, genti huic te aptas scitissime: Et in morem Protei, in omnem dictis tuis Speciem te vertis, dum deorsum volueris, Ac sursum, homo furens audacia (scelus) Anhelans pestem. Res vos iam pridem, fides Nuper deficere coepit, improbissimi Scelerum omnium constructores. ISA. Nil fecimus Serui tui unquam domine, quod contra tuam Existimationem nos vellemus, et Numquam profecto tibi nocere voluimus. Sed domine ita habe certo statutum, nos tui Memor iam et beneficium cum benevolentia Summa servaturos, si nobis dederis id Quod te poposcimus, frumenta scilicet. IO. Unde est famis vobis tantum, nisi impiis Ex moribus vestris repit vobis malum hoc? Ex hominum enim improbitate, animi atque corporis Omnes morsus, egestas ac mendicitas Consequitur. Et si mente vos Deum pia Coleretis, haec utique evenirent non mala. Ementiendo multa falsa fingitis. Quin etiam vestrum bis senos estis mihi Mentiti, quorum numero duntaxat decem Video. quid haec enormia vos mendacia Contexitis? IV. Nobis ah parcius viris Obicienda ista memento. Minimus cum patre Nostro est domi, domine, alius non est super. Nihil esse debet in nobis inane,,nil Huiusmodi in nos convenit probri mali. IO. Quid vero invidiosa isthaec nunc atrocitas, Et verborum fulmina tuorum furcifer? Iam nunc experimentum vestri capiam, fidem Vestram probabo. vos non egrediemini Hinc, donec veniat frater minimus. mittite Ex vobis unum, qui adductum curaverit. Vos interim in tenebrosi vinculis carceris Custodiemini. ISA. Hau hau, itane iam decet? IO. Donec probentur, quae dixistis, vera sint, An falsa. alio quin per salutem estis viri Pharonis exploratores. adeste mox Satellites, heus quid moramini? morae Quae causa? DR. Adsumus here. IO. Homines hos vos vinculis Mandate. et aeternis custodite tenebris. ISA. Hoi hoi quid fecimus? num'nam perimus hic? Utinam mihi esset aliquid hic, quo me darem Praecipitem, una cum fratribus miseris meis. O rem totam odiosam: sed haec fors viderit, Nam consilio nostro non multum uti licet. O rem difficilem, et inexplicabilem: attamen Est explicanda, quod fiat brevissime Deos precor. IO. Diduc eos in carcerem. SCENA IIII. Ioseph. Simeon. Rub. Levi. Iudas. Dan Nephthalim Gad. Aser Isachar Zabulon. Dromo Desmius. Versantur in animo multae et graves meo Iam cogitationes, quae nullam mihi Partem quietis neque diurnae impertiunt, Neque nocturnae, qui quam meam rectissime Istam gubernem functionem. Ecce uteris Officio iudicis, captos habes tuos Germanos. propterea quid iuris, est tibi Videndum, habeas. sapientis est, absolvere Hominem, quem odit, quem non odit, damnare eum: Et semper non quid ipse velit, sed quid bonae Leges velint, et religio consideret, Anima advertere: qua lege reus citetur, et Quae res in quaestione versetur. Boni Item fuerit, et iusti officium iudicis, Cum iudicandi sumpserit tabulam, sibi Non quodcumque cupierit licere, aut se putet Solum esse, sed legem in consilio habeat sibi, Fidem, aequitatem, et religionem maxime: Autem libidinem, odium, et arrogantiam, Invidiam, postremo etiam cupiditatis ab Se omnem gustum removere: conscientiam Mentis suae quam maximi aestimare, quam Ab immortalibus diis acceperit. Quae non potest unquam a nobis divellier. Quae si optimorum consiliorum testis est, Et factorum in cuncta vita nobis, sine Ullo metu, et cum summa honestate, atque cum Amplissimis honoribus vivemus. En Fratres meos aliquid obscure agere argui, Simulationis aliud specie, aliud quoque Spe ostentare. Haec omnia suspicionibus A me, et coniecturis duntaxat aliquibus Coarguuntur. Hem desideria mea Vexarier nunc? sicque latere in lacrimis, Et sordibus foedis? idque fieri mea Saevitia permittam perire vos meos Dilectos? Et si ob vestram invidiam, qua diu Adversus me inflammati eratis, sumpseram Cornua, tamen labat consilium iam meum, Quod hactenus fixum videbatur satis. Quos magnitudo periculi, et summus timor Hic Ioseph liberat fratres suos et ex carcere educit. Terret, vado deliberaturus cito Miserrimos de vinculis crepitantibus. Quantum (viri) est in me situm, vobis feram Opem et salutem: itaque facillime meae Et functioni, atque voluntati intelligo Vestrae satisfacturum. non putabitis Me adhortatione vestra, quae cordi mihi Et sunt, et haerent in visceribus intimis, Abiecisse, viri, hedeorum fui memor. Itaque petitio mihi ista maximae Curae fuit, non de me adeo, cui satis Feci vel aetate, vel etiam factis, vel (hoc Si ad rem quid attinet) praestanti gloria. Sed me sollicitat inopia. quare saeculos Vestros repleri iussi tritico. SI. Si tua Clementia fert opem, omnibus rebus fore Nos in tua potestate affirmamus, et Tibi omnia officia, studia, curas, tuam Quae ad gloriam spectare videntur, profiteor. IO. Abite vos vimes, et ferte triticum Laeti domum vestram, et fratrem adducite mihi Qui vestrum est minimus, ut queam probate vos, Vestrosque sermones. tamen vestrum unus hic Ligetur. SI. Ah ne saevi tantopere, mei Nec non meorum te miserescat, iam rogo. IO. Nequeo loqui porro, lachrumarum tanta vis Ioseph avertit se. Oboritur: attamen perficiendum est, cum eis Quod coepi. Heus exi nunc foras, constringito Hunc. DR. Here adsum. IO. In carcere custodias modo. SI. Hoi hoi parce innocenti domine, neminem Praeter te habeo. te apello, reliquae spem tibi Vitae committo. IO. Rape Vos interim domum Abite, et facite quae iussi, celerrime. SCENA V. Dan. Iudas. Iacob. Levi. Ruben. Nephthalim. Gad. Aser. Isachar. Zabulon. Etsi ea sit perturbatio rerum omnium, Suae fortunae ut quemlibet, regionibus Praecipue nostris, maxime propter famem, Quae suffocare coepit nos, paeniteat: Nemoque sit, quin ubiusi, quam ibi ubi est, esse iam Malit: tamen dubium mihi non est, bono Viro apud nos esse miserrimum sit. idem ei Sensus, et eadem est acerbitas, penuria Rerum suarum atque publicarum. augent tamen Oculi dolorem, qui ea quae ceteri audiunt, Coguntur intueri, nec divertere A cogitationum miseriis sinunt. Et quamquam nos vivamus in ingenti inopia Rerum, tamen miserius est nobis nihil, Quam petere ab alienis auxilium: quod adeo per Praefectum Aegypti expertus sum.Exaruit enim Urbanitas plane vetus apud principem Provinciae, summae videtur esse mi Dementiae et inhumanitatis. maxima Est eius insolentia, insectatio Nostri. Imperatoris nos insolentia Illudimur: non ratio, non apud virum Mos, non officium, non existimatio, Non apud eum valet verecundia, nihil Denique quod vel multis solet esse commodo. O infelix videas pater gnatum tuum: Quem non talem, qualem reliqueras, neque Quem noras, non eum quem flens dimiseras Flentem ex tuo complexu, ne vestigium Eius quidem, ne simulacrum, sed mortui Spirantis effigiem quandam nunc cerneres: O fili fili, diceres cum lacrimis, Quo tua recessit forma? quo redactus es? IV. Crepuit fores, pater egreditur, linguam tuam Compesce, ne nos tristiores sentiat. IA. Quid mussitatis filii invicem? quid haec O fili fili exclamatio? ubi empta est ceres? IV. Hic est pater. IA. Simeon ubi? IV. O pater iacet. In praefecti Aegypti horrida custodia Vinculis asservatus, manibus atque pedibus, Eadem nos poena mulctati carceris. IA. Me miserum, vos ista virtute, vos fide, Atque probitate, humanitate, modestia, Tantas in aerumnas propter me denique Subito incidisse? Ah ordiar ego ab initio, Et ad extremum ducam, etiam novissima Cum primis conferam, quae non postera dies Acerbior priore? et quaenam hora insequens Calamitosior? aut ego profecto sum miser, Ingenio egregie ad omnem natus miseriam: Aut illud falsum est, quod passim vulgo audio Dici, diem aegritudinem auferre hominibus. Quoniam quottidie mihi quidem augescit magis De filio aegritudo: et quanto diutius Abest, magis tanto cupio, et desidero. Sed dicite porro mihi retenti filii Causam. LE. Locutus est pater durissime Nobis provinciae heros nos putavit hic Exploratores esse suae provinciae. Cui respondimus, pacifici nos sumus, Nec ullas molimur domine insidias. tui Serui duodecim fratres uno patre nos Geniti sumus, non superest unus: cum patre Minimus natu domi est nostrae in terra Chanan. Qui ait ad nos: Sic probabo, num bona fide Sitis, fratrum vestrum unum dimittite meis In vinculis, et cererem in vestras sumite Aedes. abite, et minimum, fratrem adducite: Ac deinceps habeatis semper licentiam Emendi apud me, quae volitis. Cum singuli Interea effunderemus frumenta celeres, Invenimus pecunias nostrum omnium In ore saccorum ligatas. quid sibi Miraculum hoc velit, nequeo perpendere. IA. Ah duras partes praedicas. non virium Habeo tantum, ut dolorem ingentem hunc perferam. Scio fuisse honestius tempus mihi Moriendi, et utilius, sed non eo modo Praetermisi. Ah non possum commorarier Diutius in tam misera vita: et qui modo Non liberis solum, atque copiis fui Beatus, verum genere ipso pecuniae, Auctoritate et dignitate ceteris Praecellui, atque existimatione ego, Et gratia non inferior, quam amplissimi, Qui unquam fuerunt. Est quoque id miserrimum, et maximum in meis malis, atque numero Magno mearum miseriarum, liberis Meis decrepita sub senectute (ah malum Ingens) spoliarier. Ioseph non est super, Simeon tenetur vinculis: et filium Natu minorem Beniamin diducere, Et ex complexu amabili divellere Cupitis patris, secundum iussa principis. Quid est praetermissum nunc atrocissimi Mali? vagabimurne egentes liberis Nostris, et cum coniugibus? hoc quid est mihi Miserrimo miserius? suffocarier Nos, et mancipia, nostraque pecora omnia Per horridam famem? ecce denuo premit Omnem terram fames atrox, rursum ibitis Gnati in Aegyptum, et emite nobis paululum Escarum. IV. Vir pronuntiavit omnibus Nobis, sub attestationeque dixerat Iuris iurandi: Non videbitis meam Faciem, nisi fratrem minorem ad me citi Adduxeritis vobiscum. Si igitur eum Vis mittere nobiscum, pergemus pariter, et Ememus tibi necessaria: si autem minus, Non ibimus pater. vir etenim (ut diximus) Denuntiavit vobis dicens, Non meam Videbitis faciem, nisi adduxeritis Fratrem minimum. IA. Hoc in miseriam (pueri) meam Fecistis, ut indicaretis ei, habere vos Fratrem. LE. Ipse interrogavit nos per ordinem, Nostram progeniem, num nam suppresset pater, Num nobis essent plures fratres. Singuli Igitur respondimus, iuxta id quod nos erat Scitatus consequenter. et nescivimus, Quod esset dicturus, Fratrem adducite mihi Vestrum. IV. Rogamus te pater, mitte puerum Nobiscum, ut abeamus fruges emptum omnibus Nobis, ne pereamus nos, atque parvuli Nostri fame. Ego suscipio puerum: de manu Mea require eum. et nisi reduxero, Et reddidero tibi, peccati ero reus In tempore omni. Si nobis dilatio Non intercessisset, iam venissemus, et Vice altera adportassemus fruges pater. IA. Quoniam quidem ista conditio data est mihi, Acerbitates et dolores ut feram, Et omnes (filii mei carissima Pignora quidem) cruciatus animi adeo mei Libenter perferam, dummodo doloribus Vobis meis, amicitia atque gratia, Nec non salus pariatur. Hactenus tuli, Et multa vos propter concessi, quo salus Vestra esset maior. Et magno dolore me Hic filius afficeret, nisi ipsa ratio, quae Pepulisset omnes mihi fere molestias, Et rerum desperatione mens mea Obduruisset ad dolorem iam novum. Etsi necesse sic est, quod voltis, mora Per me non stat, facite optimis de frugibus Terrae sumite, resinae, et parumper mellis, et Stactes; storacis, et terebinthi, et amygdalae. Pecuniamque duplicem, illam quae data Est in saccos vestros, viro retribuite, Et aliam, qua denuo ematis fruges: simul Fratrem hinc minorem tollite, accedite virum Toti Aegypto praefectum. Omnipotens iam Deus, In cuius conspectu ambulaverunt patres Mei, Deus qui pavit me largissime Ab adolescentia usque in praesentem diem; Et angelus qui me eruit cunctis malis, Benedicat istis pueris, et nomen meum Super eos invocetur. omnipotens Deus Faciat virum vobis placabilem, meum Gnatum tenet qui vinculis, remittat huc Vobiscum una cum Beniamin gratissimo Pignore mihi. Valete cuncti filii. FI. Et tu carissime genitor, longum vale. ACTUS QUINTI, SCENA I. Aser. Nephthalim. Gad. Ioseph. Daetrus. Isachar. Oeconomus. Ruben. Iudas. Simeon. Zabulon. Dan. Levi. AS. Nobis secundo si herus cererem venderet, Fratres quae fortuna, aut quae tanta temporum Iniuria, aut quis horridus casus viri, Huius queat delere gratam me moriam? NE. Immo vetustas quae, ipsius tanti erga nos Officii, quae oblivio delebit memoriam? Tranquillitatem omnem, et quietem, referimus Eius clementiae acceptam. GA. Quis est locus, Aut ora quae, in qua non tum fortitudinis, Tum vero humanitatis huius non patent Impressa vestigia? IO. Meis laboribus, VIri, et beneficiis meis hanc gratiam Sum consecutus. non cesso benefacere. GA. Ecce lupus est in fabula. IO. Rursus viri Adestis, conspectus mihi est gratissimus. Detre heus heus iam tibi dico, introduco viros In regiam orchestram domum, atque occidito Mox victimam saginatam probissime. Et instruas convivium, quoniam viri Isti comesturi mecum sunt aedibus In nostris. quare laute compara omnia, Ut nos epulemur, et laetemur hoc die. DAE. Ad nutum consequar tuum per omnia. Sub hac, viri, umbra gelida conquiescite. IS. Propter pecuniam, quam retulimus prius Nostris domum saccis, nos introducimur Dubio procul, devoluat ut calumniam In nos, et violenti sua potentia Nos seruituti subiciat. Domine audias Nos, te rogamus universi supplices. OE. Dicite viri forti animo, sunt aures meae Attentae. RV. Nos descendimus iussu patris Nostri, ut emeremus escas. emptis iam quibus, Cum venissemus recta ad diversorium, Resolutis saccis invenimus in oribus Eorum nos pecuniam: quam pondere Iam nunc eodem referimus. sed et aliud Accepimus nobiscum argentum, ut quae sient Nobis necessaria, paremus. territis Nobis, minime constat per conscientiam Nostram, quisnam posuerit in marsuppiis, OE. Nolite timere: Deus vester fortissimus, Et patris vestri, vobis thesauros dedit. Pecuniam, quam mihi dedistis, habeo ego Probatam. Quo circa omnibus molestiis Levate animo, erroris est causa optime Sublata. Et quoniam omnes languetis e via, Quiescite hic sub umbra frigidissima. Pedibus lavandis limpidam apportabo aquam, Simulque curo fratrem liberarier Vestrum. IO. Quid haec sarcina gravis, quid est rei?Ruben sarcina onustus. RV. En munera, quae pater tibi mittit, cliens Tuus: rogatque ut placide accipias, et boni aequique consulas munus leviculum: Et officium, quod offertur tibi, probes. IO. Donis vel ipsum dictitant flecti Deum. Certe inter homines, mille dictis luteum Praepollet aurum prorsus, ac praeponderat. Quin mihi voluntas vestra sit gratissima, Et ceu divinae virgulae sint munera, Oblatio. facitis enim alienum nihil Necessitudine, et gratissima est mihi Memoria tua coniunctionis patriae. Quin eius augendae voluntas optime His donis perplacet mihi placidissimis. Quaeso, pater vester senex valetudine Fuit secunda hactenus, et integra usus est? IV. Beneficio valuit Dei bellissime. IO. Faxint superi, ut isthuc semper sit proprium. Est hoc mihi auditu nam iucundissimum. Magnam mihi voluptatem denuntias. Est hic frater, quem adducere iussi, parvulus? ISA. Est, domine, promissis satisne fecimus? IO. Recte inquam, perscitus natus seni puer: Quaeso deos, ut sit superstes. qui quidem Fert indolem prae se generosissimam. Ingredimini mecum viri, convivium Quidem est paratum, laeti convivabimur. ISA. Nos evestigo consequimur singuli. SCENA II. Ioseph. Oeconomus. ADesdum, paucis te volo. OEC. Dictum puta, Nempe ut curentur istaec. IO. Imo aliud. OE Quid est Quod tibi mea ars efficere possit amplius? IO. Nihil isthac opus est arte ad rem, quam ego paro, Sed his, quas semper in te intellexi sitas, Fide, taciturnitate. OE. Exspecto quid velis. IO. Saccos virorum imple frumentis optimis, In tantum, quantum possunt capere, et ponito Pecuniam inscientibus adeo singulis In summitate sacci. calicem autem meum Argenteum, atque pretium quod minor dedit Pro cerere, pone in oribus sacci ipsius. Et postquam fulget roseis aurora aurea Capillis, acrore madet matutino humus, Pariter eos dimitte ex nostra regia. OEC. Fiet. sed quid mihi mandas amplius? IO. Nihil. SCENA III. Ioseph. Oeconomus. Gad. Iudas. Ruben. Simeon. Levi. Dan. Nephtalim. Aser. Isachar. Zabulon. Beniamin. ME cum vetustas antiquae virtutis, et Versus patriam Chanam unanimiter tendunt cum frumento. Tum dignitas hominum, tum vera ratio me Humanitatis hortaretur, ut labor Meus, sollicitudo, officia praesto omnibus Viris sient istis, deceptus sum male. heus tu voca egressos viros, ac dicito Apprehensis, Quare reddidistis pro bono Domini malum vestri? OEC. Nutu faciam tuo. Heus heus viri sistite gradum. calix mei Domini sublatus est a vobis clanculo. Est ipsus, in quo dominus augurarier Solet: male egistis viri. GA. Cur dominus id Loquitur noster, serui ut tui commiserint Tantum sceleris? pecuniam, quam invenimus In summitate fundarum, retulimus huc Ad te, de terra Chanaan. et quo consequens Modo est, ut aurum aut argentum nos de domo Domini simus nostri furati? convenit Nullo modo: sed apud quemcumque id poculum Inventum fuerit, morte multetur, erimus Nos ceteri servitio perpetuo tui Devincti. OEC. Fiat hoc iuxta sententiam Hic Oeconomus saccis solutis invenit calicem in funda minoris. A vobus ipsus dictam: apud quem poculum Fuerit repertum, ipsus siet servus meus, Vos autem ceteri sitis iam innoxii. Deponite in terram fundas aequaliter Huc singuli, scrutabor etenim exordiens A maiore usque ad minimum. Nonne vera ego Iam praedicavi? Sed tamen putaveram, Vestri inveniri non minimi fraterculi Folle. IV. Hau, quid respondebimus domino meo? Vel quid loquemur, aut iuste praetexere Poterimus? Hau hau, quid restat nobis mali, Quod non contigerit nobis innocentibus? Hic ducit eos ad Ioseph. OEC. Quam vana est, et vaga iuventus, et lubrica. Ut iusseras, adsunt viri, discrimine Tuo aut plectendi, aut servandi. PO. Hem quid ausus es? SA. Ah parcito seruis supplicibus his tuis, Iniquitatem servorum invenit Deus. En singuli domini nostri serui sumus. IO. Satis viri, satis spectata est iam mea Erga vos beneficentiae largitio. Satis periculi, superque adire nunc Coepi, orandi vos finem facite. nam ei Faciam offerendi finem, quoque pavi canes Catulosque luporum, qui me semper lanient. An ulla fera tam ingrata sit, quae cum hominibus Sit conferenda ingratitudine? (proh deum Atque fidem hominum) quam beneficiorum fragilis est Et fluxa memoria? quam tenax iniuriae? Cur superiorum non habetur ratioque Officiorum a vobis? ingratitudinis Quare subitis crimen? GA. Inscientibus Domine nobis, nescimus quisnam imposuerit Scyphum. Unam hanc noxam mittito nobis levem. IO. Videte quam sitis iniqui, neque modum Benignitatis, neque quid me, perpenditis, Oretis. Nam si cogitetis sedulo, Remittatis me onerare istis iniuriis. IV. Domine quibus? IO. At rogitas? Pensasti iniuria Beneficium. Ego posthac non ulli ero placidus, Neque benignus, nec mitis: sed fuero ferus. Simulatque enim misertum, interiit gratia. IV. Saevire desine, ecce omnes sumus tui Serui. IO. Absit a me, ut sic agam. sed poculum Qui surripuerit, ipsus sit servus meus. Vos autem abite liberi ad vestrum patrem. IV. Oro domine, audi me, loquatur ut tuus Cliens in auribus tuis, et ne tuo Irascaris famulo. rogasti nos prius, Servos tuos, habetis'ne fratrem, aut patrem? Respondimus tibi nostro domino: Senex Est nobis pater, et parvulus domi puer, Cuius uterinus diem obiit frater suum. Ast cum dixisses, Ducite ad me, nam meos Oculos super iuvenem ponam. dixi insuper: Si abduxero patri dilectum filium, Is prae dolore morietur. Tum dixeras Seruis tuis, Abite, nisi veniat minor Frater vester, videbitis numquam meam Faciem. Cum ergo ascendissemus servum ad tuum, Nostrum patrem, narravimus nos omnia Ei, locutus est quae herus nobis meus. Ad quae ille respondit. Vos scitis, quod duos Uxor mihi genuerit filios mea. Egressus est quorum alter ad meos greges, Et dixistis, bestia eum deuoravit, ac Hucusque non apparet. et si tuleritis Istum, deducetis canos ad inferos Meos. At cum spoponderim pro filio, Dicendo, nisi reduxero, peccati ero Reus. tandem cum caepissem in fidem meam, Magno cum gemitu, et plurimis cum lacrimis Dimisit nobiscum. Manebo itaque tuus Servus ego pro puero, in ministerio mei Domini, ut puer cum fratribus suis simul Cito revertatur domum. non possum enim Absque puero ad patrem reverti, ne siem Calamitatis ego testis, quae premet patrem: Ac ne parentis cogar augere et metu Et ingenti luctu dolorem diutius. IO. Ingredimini mecum viri, desidero Alligent equos clavis parieti affixis. Porro loqui de rebus his. Animo sitis Forti, ne corda perturbentur hic metu. SCENA IIII. Iacob. VIso, queam num filios nunc uspiam Reduces videre. en isthic non sunt, quam mei Me (filii) exspectatio vestri tenet Mirabilis? quantoque vos cupio magis, Tanto minus videre vos conceditur. Ego quid sperem, non dispicio: plurimum Crescit fames. linquunt amici, deserunt Partimque familiam meam. Istis rebus est Non ulla spes, sed est dolor maior. etenim Video voluntatem omnium solutam, et est Virtus ligata. Reliquum est, ut me angant, suis Quod absunt infelices a pulcherrimis Gnatis, quibus nil potest festivius Esse, ac summa pietate vos desiderant, Et diligunt, absentes nihil minus colunt. Quam in spem vocor? nobis prospicio ocissime In hac vita esset tabescendum. Non enim Ulla hic si spes nostrae salutis iam foret, Pro singulari in me senem per squalidum Amore, absentes essent grati tam diu. Itaque nec praesidium, parandi gratia Cuius retentus est apud me filius Natu minor, cum et hic abreptus sit meo Ex complexu, nec ullum praesidii locum Video. sed quid? Commemorando augetur dolor, Ingrediar aedes, exspectabo filios. SCENA V. Ioseph. Ruben. Simeon. Levi. Iudas. Dan. Nephtalim. Gad. Aser. Isachar. Zabulon. Beniamin. Absque equis egrediuntur.Quod ego (viri) summa officia, beneficia, Et quaecumque in me sunt bona, aut beneficio Divino mihi tributa, aut parta laboribus Meis, in vos hucusque fratres contuli, Miraculum debet videri nemini. Id feci adductus nimia charitate, qua Incredibiliter erga vos motus. quis est Enim nostrum, qui bene, qui liberaliter Sit educatus, cui non quam carissimi Educatores? cuique non cordi sient Probi magistri, et doctores? cui non locus Ipsus mutus, ubi alitus et eruditus est Quilibet, in mente versentur cum gratia, Atque recordatione? Sic fratres ego, Vere estis etenim germani fratres mei, Egonam sum Ioseph: quotiescumque mentio Senis parentis facta a vobis est mei, No vitam profundam, nullam partem tamen Euis meritorum videor assequutus: ac, Sed lacrimae impediunt ora rigantes loqui, Spargunt enim lacrimae mihi corpus piae. Pater meus vivit? propius accedite, Ego sum Ioseph, quem vendidistis, nescii Hic fratres Ioseph tremunt, ac nomine fratris audito, stupent ac in terram prostrati lacrimis vultus rigant. Quid nam Deus per me foret acturus. neque Pavete: nec dura esse videatur salus Vestra, quod his vendidistis me regionibus. Levate sursum fratres vestra corpora, Salute pro vestra Deus praemisit in Aegyptum me. biennium est enim, fames Quod coeperit. Restant adhuc quoque residui Quinque, in quibus non poterit arari, nec meti. Igitur Deus praemisit me, ut seruemini, Terra super divite habere queatis cibos Ad vivendum, non vestro consilio, Dei Vero voluntate huc missus, qui me patrem Quasi Pharaonis fecit, atque eius domus Dominum universae, et principem in regionibus His, quas videtis, atque Aegypti singulis Partibus. Idcirco festinate, ascendite Patrem ad meum. dicetis, Haec mandat tuus Gnatus Ioseph: Fecit Deus me totius Aegypti dominum, descende ad me celerius. Ne remoreris, et habita in terra Iessen, et eris Iuxta me tu, tuique cari filii, Et filiorum filii, tuaeque oves, Atque armenta tua, et universa quae tenes: Ibi te pascam: adhuc quinque anni sunt famis Residui, ne et tu pereas, atque omnis domus Tua, et omnia quae in possessionibus tuis Habes. en oculi vestri, ac Beniamin mei Fratris oculi vident, quod os ad vos meum Loquatur. Nuntiate patri gloriam Meam universam, et cuncta quae vidistis in Aegypto. festinate, adducite ocius Ad me. Iam singulos amplectar suaviter A minori incipit Ioseph amplecti fratres. Iynge trahor, medullitus vos diligo. Adeste deliciae meae (o fratres) meum Suavium, desiderate iam diu. RV. Addicti Domino pueri laudate Dominum, Laudibus aeternis nomina maximi Dei, Laus Domini primo phoebi floreat inclita Surgentis ab ortu, usque super occiduas plagas. O felicem, quem divinus tangit timor, Qui scrutans praecepta Dei, et se oblectat in iis, Praeclara posteritas nascetur a viro Illo, huius erit semen in omni terra potens. Huic rerum cunctarum copia numquam deerit, et qui est bonus, facile ingenua pietate se Accommodat, tribuens vicino largiter Mutua pensa suo. dispergit pauperibus, et Largas opes tribuit egenis. Opie Frater, si quaedam offensiuncula facta sit Perversitate nostra, animo tuo mihi Ignoscito cum ceteris, et te velim Ad lenitatem des, sceleris remittere Poenam. Id enim est quod vocatur hic ignoscere. Liceat semel peccasse impune, sit satis Precanti medicinae veri confessio. IO. Deus quidem precantibus e veniam Peccati dimittit. Quid ego seruem meis Peccata germanis? ignota singulis Errata sint vobis. Ite ad parandum iter. Ego, necesse quae fuerint, nunc porrigam. Ne quid vobis desit, cum iam eritis in via. SCENA VI. Oenochous. Pharao. Ioseph. In hac SCENA Oenochous primo, postea rex egreditur, Ioseph vero evocatur. DIi boni, boni quid apporto? PH. Quid est Quod sic gestiat? OE. At ubi inveniam regem meum, Ut expleam nunc maximo eius gaudio Animum? Atque eccum, opportune adest: teipsum volo. PH. Quid nuntias? OE. Fratres Ioseph prudentiae Excellentes viri venere ex patria Chanan. PH. Quid ais? OE. Summae probitatis afferunt Spem maximam, etiamnum antiquae virtutis, et Clarae modestiae, summaeque industriae: Quare dabis operam, ut tam praestantes viros, Quorum iucundissima vita est, severaque, Verum severitas summa coniugitur Cum humanitate, et tum firmis virtutibus, Tum etiam fortuna (si hoc quid ad rem pertinet) Honoribus afficias, quorum mores pii Apparent, vere, si videas, deos putes. PH. Heus nunc accerse ad me foras Ioseph cito, Ut mandem ei, quid ego velim de fratribus. OE. Fiat, Ioseph heus ex iussu regis voco. IO. Quis me? sed eccum regem. quid velit sibi Scire cupio, accedo. PH. Ex sermone hominum tuos Fratres recenti, copiam sui tibi Videndi fecisse audii. IO. Sic est pie Rex. PH. Impera tuis fratribus, ut Chanaan hinc Repetant, dicens, Tollite iussu regis patrem Vestrum, et totam cognationem, pergite Ad me, dabo vobis omnia terrae bona Aegypti, ut comedatis medullam nostrae humi. Praecipe etiam, ut tollant ex Aegypto mea ad Subuectionem parvulorum et coniugum, Plaustra. Atque dicito, dimittatis nihil De vestra supellectili. Nam omnes opes Aegypti erunt vestrae. IO. Domine verbis quibus Agam tibi excellenti gratias viro, Non reperio. Sed praesenti observantia, Et assiduitate memorem officii volo Me tibi probari in posterum. PHA=Quod iussi, age. IO. Fiat. Vos dilectissimi fratres adhuc Moramini, exeatis pariter singuli Ad me foras. En tibi dilectissime mihi, Xenia, pecuniam, et tantundem vestium Mittam mero patri, atque vobis singulis Intus dabo munera quam pretiosissima. Nos hinc concedimus, vos me omnes sequimini. SCENA VII. Iacob. Simeon. Ruben. Levi. Iudas. Dan. Nephthalim. Gad. Aser. Isachar. Zabulon. Beniamin. Sicut solent, suum qui amiculum diu Post orationem patris sui Iacob, cum equis egressi patrem conveniunt. Absentem gestiunt redire, singulas Perlustrare vias, per quas hospitem putant Sese excepturos: sicque agendum censui Mihi. Sed quanto diutius, tanto minus Apparent filii. Proh dolor, quam durus et Miser certe status parentum est omnium. Ego quia filii non redierunt mei, Quae cogito? rebus quibus nunc sollicitor? Sed hic (nisi me animus fallit) nunc de quibus Agebam, eos ipsos vidi, profecto sunt. Conspectus omnium vestrum est multo mihi (O filii) iocundissimus, estisne ii, Qui per fidem iurarunt se brevissime Reversuros? quae causa desidis morae? SIM. Tibi salutem det Deus ter maximus. Tantum tibi feremus gaudii pater, Ut antevortat omnibus facillime Maeroribus cordis tui. IA. Quid gaudii? SIM. Deum supremum testor, salvum filium, Et incolumem tuum esse Ioseph. IAC. Lacrimas Profecto tenere non queo prae gaudio. Vivitne filius meus, quem bestiis Putavi devoratum? SI. Sic (pater optime) est. Aegyptii maiores unquam nemini Habere honores, quam fratri. inque amplissimum Ipsum ordinem coaptarunt, ae ipsi ea Ultro petenti numquam, quae petentibus Multis negarunt, ea tuo obtulere cum Summis honoribus et amore, filio. IA. Quid audio? SI. Quis clarioribus viris Iucundior? quisue meliorum partium? IA. Quam laetus ista percipio. RV. In amplissimo Gradu locatus est. Et hoc robore animi, Et indole hac, virtute, ac continentia est, Ut respuat cunctas voluptates, ita Cursum ut suae vitae in laude, ac constantia Et dignitate conficiat. Sed qui locus, Aut quae facultas redditur denique pater, Honores atque maiestatem filii, Qui ei exhibentur, enarrandi? Religio, et Pietas in ipso abundat. IA. Impetus animi Atque ardor mentis eius in pueritia Ad iustitiam significaverunt: sicuti In herbis fit, quae virtutis maturitas, Et quantae fruges sint futurae industriae. RV. Adduximus nobiscum ex iussu regis, et Mulos, equos, camelos, et plaustra, omnia, Viaticum, necesse fuerit hic quibus. En xenia quae gnatus laetus mittit tibi. IA. Hem, munera offers quam mihi gratissima. RV. Iter suscipiendum quoque est nobis pater. IA. Quonam dilecti filii? RV. Ad Ioseph tuum Gnatum. Rex etenim ad habitandum terram dedit Nobis fluentem melle et lacte, denique Rerum omnium quas fert, abundantissimam. Quare celerrime maturandum puto, Steriles relinquentes agros, qui postulant Desiderantque cultores, quales modo Praestare nos non possumus. Nitidissimos Campos potius, et agros fructu uberrimos Possideamus, qui largius victum exhibent. IA. Revixit spiritus meus, si vera sunt, Quae dixisti modo. RV. Ex divino oraculo Te accepisse putato. IA. Satis fili mihi, Si adhuc meus vivit gnatus Ioseph. Eam, Illum videbo, priusquam moriar. Interim Dum redeant vestri ex campis filii, omnia Parabimus. Plaustris imponemus bona Nostra, et res omnes ceteras, ne quid morae Nobis sit, omnibus reversis filiis E' pascuis, gregibus abactisque pecorum. Ingredior, sequimini. Videre filium Quam primum ex animo gestio. RV. Sequimur pater. EPILOGUS. Exhibita vobis, spectatores candidi, (Nigros enim haud moramur) est non fabula Expers veri, sed historia, nobis canens Canam fidem, antiquam virtutem, et conscium Pudorem castitatis, claram quae parat Auctoritatem. Quae non spectatoribus Ut risum moveat, acta sit protervius. Sed hic vides exemplar integerrimi Adolescentis, quem cum fallax occasio, Et quottidiana tentatio circumdarent, Inquit, Mihi omnia tradidit dominus meus, Praeter te, quae uxor eius es: contra Deum Ut faciam, procul absit. Vides hic, quam Dei Pro verbo concepto servarit intergram Hic castitatem? Non te saeva terreant Pericla, quod Ioseph primo divenditus, Posthac coniectus siet in caecum carcerem Propter temerariam adulteram. Nos talibus In difficultatibus oportet inscios Esse Dei consilii, ut vitae nostrae brevis Ductus fide in sola sit constitutus. Et Quando omnia adversa adparent, tunc optima Quaecumque sunt vicina. Quis'nam tam sagax Esse potuit, qui crederet ei Aegyptios Genua paratos flectere, qui ceu sordidus Adulter, in tetrum conicitur carcerem? Sic contra, qui voluptatem sectantur, ex Insperato in mortem subito avaram incidunt. Constans fides haec cernit, et complectitur, Quae numquam confundit: sed potius erigit Infirmos, consolatur peccati reos. Quare orat hic grex noster, ut re mystica, Pro corrigendis moribus fruamini: Vestigiaque Ioseph sectemini probe. Tum nobis, hic quicquam si commodavimus, Actusque noster placuerit, plausum date. IOSEPHI FINIS.