Sionion. Machine-readable text Siber, Adam Siber, Adam XML version, markup prototype, December 1999 ? markup Camena
http://www.uni-mannheim.de/mateo/camena/ siber1 sibersionion.html siber001.jpg sibersionion.xml siber1/jpg html Lipsiae, 1573.

Regeln fuer die Texterfassung 12/2000

not necessary

 siber1 sibersionion 20 August 2003 Rüdiger Niehl markup Basic XML-markup: divisions, lines, heads, TEI-Header. typed text - partial structural markup - no semantic markup - no spell-check Adami Siberi SIONION, SEV, HISTORIAE SACRAE LIBER OCTAVVS. I. CHRISTVS ASINO HIEROSOLYMAS INVEHITVR. Inuehitur vili Solymas Rex CHRISTVS asello: Vox laeto populi plausu Hosianna ciet. MATTH. XXI. MARC. XI. LAC. XIX. IOH. XII. NEpos quod ante seculis praedixerat Addonis aliquot, agitur: Ecce rex venit, Laetare virgo Sionia, ecce tuus venit Seruator ille, iustus ille, praepotens, Vicroriosus: non quidem vi bellica, Armis, equisue, copijsque militum: Sed humilis, et mansuetus, aurito insidens Meritoriae pullo asinae: eunt turba obuiam, Viasque sternunt vestibus, manibus ferunt Palmasque, ramos arborumque, Dauidis Hosianna clamitantque filio: bene, In Domini adest qui nomine, sit: Israelis Hosianna Regi, Hosianna maximo Deo. At vrbe visa plorat ille, et imminens, Quod stupida quae sibi sint bono haud intelligat, Denunciat malum: o ter, et miserrimi Quater, genas quos lachrymis propter rigat Natus Dei: ingressusque templum, inde eijcit Vendentium turbam, atque ementium manum, Et supplicationis, inquit, est domus Haec, quam latronum reddidistis vos specum. Voces tumultuantium quin comprimis Potius, Hypocrita obijcit, quid enim volunt Hosianna repetita toties sibi: quid o, CHRISTVS refert, clamauerint nisi hi, fore Vt saxa missa voce compleant polum. II. CHRISTI CONSPECTVM GRAECI EXPETVNT. Triticeum si non granum moriatur in aruo, Non messem magno fenore reddit ager. IOHAN. XII. ALto nequit latere saxo vrbs condita, Et dissipata fama iam de Lassaro Passim volabat reddito vitae: rogant Ergo Philippum dediti Graeci sacris, Legique, IESVM cernere cupimus, refert Hoc Andreae rogatus, ad CHRISTVMque adit Comitatus illo: quis, homine tempus venit, Respondet, illustretur vt Natus: nihil Et scilicet, moriatur in solum cadens Granum prius nisi tritici, fructus feret: Animam suam qui caram habet, perdet miser Illam, sed odit quisquis in mundo, sibi Seruabit omne in aeuum eam: si quis mihi Ministrat, imprimat pedes vestigijs Nostris, sit vt minister, vbi Dominus erit, Habeatque honorem, quem parens Nato parat. Mihi quidem turbatur animus, quid loquar? Hora tuum defende ab ista me poli Regnator, in cuius manu sita omnia: In hanc sed horam natur ideo sum, Pater Nomen tuum illustra: Elocutus talia Quae cum fuisset, Ecce vox caelo ruit: Feci, rogas quod, plus et hoc, plusque faciam: Quid tonuit, anne est fatus aliquis Angelus. III. PRODITOR. Concilio Iudas operam, capiatur vt, offert, CHRISTVS, et aera, sibi praemia pacta, refert. MATT. XXVI. MARC. XIIII. LVC. XXII. IOH. XII. ERgo: docet nam rursus in templo, eijcit Rursusque turbam ementium, et vendentium, Lucemque mundi se ferens, Ecclesiam Aenigmatum coloribus pingit: Dei Tum quae, Deo, quae Caesaris sunt, Caesari Reddenda: quinam filius sit Dauidis, DOMINVS et idem Messias, tandem sacrae Et funus vrbis, orbis et denunciat. Ergo nihil, quam publicis sibi, minus, Miscere concionibus CHRISTVM omnia Et pro sua libidine agere, patrios Abolere, in bonos petulantibus Irruere verbis, iungere et plebem sibi Miraculis, quod iudicarant praesules, Et optimates esse patiendum: domo Regis sacrorum congregantur denuo, Capiantque fraudulenter illum qua via Deliberant, tollantque de medio: die Sed non sacro: ne concitetur ciuitas: Inuadit in Iudam inferum Princeps, cui Dolebat, esset quod, vnguentis pedes Caput et Magistri nardinis perfundier: Ad Flamines adit ergo, et, ecquid erit, ait, Si reddo voti compotes vos, praemij, Hostemque trado vestrum? Enimuero placet Laetis amico cum pacisci argentis Triginta: io quid sacra non cogis fames Auri? optimum, necetur vt, vendit malus, Nocensque paucos innocentem ob numulos. IIII. CHRISTI CENA VLTIMA. Pane suum corpus CHRISTVS, vinoque cruorem Diuidit in socios, munera quanta? suos. MATTH. XXVI. M. XIIII. LVC. XXII. IOH. XIII. PAVLVS I. CORINTH. XI. QVod sciret igitur praestitutam temporis Venisse CHRISTVS, qua migraret ad patrem, Horam, iubet pararier sibi, et suis, Quos diligebat vnice, conuiuium Desiderati Paschatis: crepusculo Factoque, positae cum forent mensae, sibi Certus dedisse cuncta Genitorem in manus, Repente surgens linteo praecingitur, In aquarium immisso et liquore sinum, pedes Lauat, Petro abnuente quamuis, omnium Apostolorum, et, aemulentur se, monet: Tum panem, eis epulantibus, capit manu. Actisque frangit gratijs, dein porrigit Suis, et (obmutescat hic ratio, ac Deo Det veritatis laudem) ait, sumite, edite, Hoc corpus est meum, cibus vitae, bono, Obno xium doloribus quod deditur, Vestro, neci: facite hoc mei memores: modo Eodem peracta poculum Caena capit, Illisque dat, dicitque, Bibite singuli, Hoc est nouum per sanguinem foedus meum Ablutionem in criminum qui funditur: Hoc facite, quotiescuque bibitis, in mei Memores honorem, et praedicate meam necem: O quantum amoris, maior est quo non, Dei Hominisque CHRISTI, pignus, in credentium Quo corpora ipsa vere, et animos se inserit. V. CHRISTVS SVDANS SANGVINEM. Vt student CHRIsti viden omnia membra cruorem: Et tu peccatis laetior esse potes? MATIH. XXVI. MAR. XIII. LVCAE XXII. IOH. XVIII. AT iam remotis dapibus, actis laudibus Deoque, abit trans Cedronem CHRIstus, vias Sermonem et inter aureum serit, suis Animique robur addit, et venit, comas Qua fertilis meditatur hortus floreas: Hic arbores amiserat subter parens Primus salutem quam, recuperet vt homini: Stratus solo, dolore, quo maior nequit Fieri, animi: nil restat heu misero, cui Mens mortur aegro: qui potes nil non Parens, Affer Parens opem ah tuo, a me poculum Et facilis hoc auerte: verum non mea, Fiat voluntas sed tua potius: Semel Nec hoc precatur, sed secundo, ac tertio, Ardore tanto, corpus vt totum fluat Et sanguine, et sudore: Sensit scilicet, Diuina quid sit ira, natura innocens: Genius adest, solator et necis metu Fractum: stupor mortalium est o pectorum, Cum morte CHRISTO, cumque diro daemone Luctante, quantus? dormiunt Apostoli, Nec excitati, promtus an sit Spiritus, Infirma curant an caro: Superuenit Subito ecce Iudas cum cohorte, et osculo Prodit Magistrum: cui statim haerent vincula Collo: tumultuatur, et seruum Petrus Antistitis percellit ense: quem iubet Locum referri CHRISTVS in suum, manus Et vinciendas praebet, vt fiat satis Oraculis, vatumque seriptionibus. VI. CHRISTVS CAPTVS. Pontificis CHRISTVS captiuus sistitur aula, Blasphemusque audit, mortis et esse reus. IBIDEM. CAptus, relictus a suis, tergum manus Post et reuinctus, optimatibus, sacris Virisque CHRISTVS sistitur: contra Dei Qui filium, suumque regem (caecitas, Peruersitasque quanta?) testes excitant Falsos: nouae quae ratio doctrinae rogat Sit Pontifex, quae turba sectetur virum: Respondet, in collegio palam omnibus, Temploque docuisse audientibus, roget Illos, et accipit a ministro, insulsius Quod sit locutus Pontifici, alapam: furit, Surgitque praesul, te per obtestor et, ait, Cuncta audiens, cuncta intuens numen, Dei Dic Praepotentis CHRISTVS an sis filius? Non occulenda veritas: quid ni, refert, Sum natus homine, ad dexteram potentiae Sedere quem videbitis, caelestibus Et nubibus venire: testium amplius Quis est, sacrorum clamat, vsus, Rex, suas Laceratque vestes, impijs de vocibus Ec quid videtur, inquit: est mortis reus Respondet omnis coetus: ilicet inspuunt In illius, velo ora et obuoluunt, manus Aures et errat crebra circum tempora: Toleranter haec fert cuncta CHRIstus pro meis, Tuisque vicijs (o amor quantus poli?) Et se negantem mitis ad Petrum, prius, Procul periclo, mille subiturum neces Qui dixerat IESV paratum pro duce, Ancillulae perterritum voce, aspicit. VII. CHRISTVS IMPIETATIS, ET MAIESTATIS CONDEMNATUS. Pilatus CHRISTVM condemnat Caesaris hostem, Contra animi mentem, iudiciumque sui. MATTH. XXVII. M. XV. LV. XXIII. IOH. XVIII. ET XIX. ATmorte quod mulctare victis non licet Quenquam, excitam ceu mane ceruam vertagis, Tractum furentes Pontio sistunt reum: Cui Roma princeps gentium commiserat Fasces Hebraeas, perduellem clamitant, Hostem esse Numinisque, et hostem Caesaris: Est iudicis quod, initio Praetor facit, Procles suaeque nuncijs obtemperans, Innoxium ne dedat aduersarijs, In veritatis se fatentem simplicis Regem esse, diligenter inquirit, nihil Dignumque poena perpetrasse comperit: Quin mittit etiam ad Antipatriden, magis Qui despicit, quam morte dignum iudicat: Dimittere igitur Pontius auet, Flaminum Cum concione grex sed omnis impia Exposcit vt figatur in crucem: quid o Regem cruci vestrum? reclamant, Caesarem Non, praeter, vllum regem habemus: caedier Virgis iubet deinde: rhamni tempora Cingit corona, harundinem dat dexterae, Sceptrum, proteruus illius miles, iocum, Ludumque murice facit indutum, furor Si comprimi vaesanientium queat: Sed nil agit: imo audit, haud es Caesaris, Amicus hunc si amittis: heu victus metu Praetor manus dat: innocens addicitur CHRISTVS cruci: (non ablues vndis scelus Iudex inique) Barrabas dimittitur. VIII. CHRISTVS ACTVS IN CRVEM. Tollitur in celsam ceu latro nefarius ornum, Vt moriens CHRISTVS crimina nostra luat. IBIDEM. QVare corona spinea pressus caput, Artus tremens, contusus et plagis, crucem, Coruos ouante Golgatha audit gutture Vbi, CHRISTVS ipse portat ad poenae locum: Non innocentem, sed nocentes plangere Sese iubens, suosque matres: robore Cum pendet ecce subito ab alto, immanior Scelere alios vt ante, duos sicarios Inter, latronum ceu caput: pro publica Salute sese hic victimam sistit patri Aeger, cruentus, nudus aeterno sacram, Obaedientia sacer sos inclytus, Nostrique amore: ipsumque pro figentibus Rogat cruci: sortem super tunica iacit, Vestesque miles diuidit: causam notat, Ponitque supra patibulatum Pontius: Rident, capita mouentque Scribae, flamines, Et principes, Hypocritaeque: alter male Dicit latro, sed arguit mendacij, Et parricidij alter omnes, et cruci Fixum fatetur esse regem, et accipit, Rogans suo sit memor vt in regno sui, Laetissimam vocem: Hodie qua Paradisus est Nobiscum eris: caligo, terras occupat: Heli geminat Heli dein IESVS, mea, Tuaque pressus mole criminum: datur Sitienti acetum: Cum peracta et omnia Forent, tibi commendo maxime o parens Honc, inquit, emittitque moriens, Spiritum: Nec ingemis, nec te nocentem clamitas Homo, moritur quem maximus propter Deus. IX. CHRISTVS HVMATVS. Marmoreo CHRIstus tumulatus membra sepulchro, Vt spoliet manes Tartara nigra subit. IBIDEM. TVm, Pontifex ingressus in sacrarij Aeterna quod foret adyta augustissimus, Gratissimusque Numini, Sipparium Asummo ad imum finditur templi: mouet Tellus tremens: rumpuntur aspra marmora: Tumuli dehiscunt: e sepulchris obice Sancti remoto prodeunt mortis: Dei Centurio confitetur esse Filium, Fixum cruci: tum crura frangunt milites Latronibus: compungitur IESVS latus, Aquae vnde riuus, eluit Mundi nefas, Cruoris et qui crimina expiat, fluit. Iosephus audet (addit animi mortuuus Tantum) Magistri petere corpus Pontium, Mundo inque voluit impetratum linteo: Quin sustinet Nicodemus etiam accedere, Nihil moratus Hypocritarum murmura. Tum corpus et myrrha, aloem et oblitum inferunt In saxeam, qua conditus nemo, domum. At flamines quid impij? extinctum timent, Ne fors resurgat: muniunt custo dia Ergo sepulchrum: Christus adit ad inferos, Et carceris specu eripit nigro patres, Aulamque nequam vertit omnem daemonis. X. CHRISTVS REVERSVS AD VITAM. Mors vbi nam stimulus, tua nunc victoria vbi Orce? En vitae terris redditus Autor adest. MATTH. XXVIII. MARC. XVI. LVC. XXIIII. IOH. XX. AVrora noctis vix tenebras tertia Dimouerat, eunt mulieres cum visere Sepulchrum, aromata et ferunt, quis vngerent Frigentis artus: ecce sed marmor vident Busti volutum ab ostio esse: quem super Sedet angelus, nil esse viuenti amplius, Affirmat et cum mortuis negocij CHRISTO: resurrexisse ruptis vinculis Nam mortis: alij nunciant idem: petunt Fugam metu perterritae: ccurrit Petrus Iohanne cum socio ad sepulchrum, et inuenit Sudarium cum linteis: Maria angelos Binos videt, holitorem et esse quem putat CHRISTVM, magistrum post vocata nomine Et adorat, et vetatur ipsum tangere: Nondum parentem ascenderit quod ad suum: Sed potius abeat nunciatum fratribus Haec: tarda maximis venit rebus fides. Occurrit alijs inde feminis, pedes Quas tangere sinit: inde rus euntibus Viris duobus: explicat Vatum quibus Oracula, inque fractione agnoscitur Panis: recurrunt, nunciant et ocius Hoc fratribus: cum foribus en clausis adest Subito ipse, monstrat et manus iis, et pedes: Licet ergo difficiliter, at credunt tamen Discipuli, eum non esse phasma: Fabulam Fingat sibi Iudaeus, est victor necis Orcique CHRISTVS, criminum qui mortuus Causa, reuixit nostram ob innocentiam. XI. CHRISTVS IN COELVM CONSCENDENS. Sublimi celsum CHRISTVS petit aethera, dextram Ad Patris et regnum, quod sine fine, capit. MATTH. XXVIII. MAR. XVI. LVC XXIIII. ACT. I. DEnos Dei de disserens regno quater Inter suos exegerat luces, iubet Cum CRISTVS ire annunciatum, quod sibi Data cuncta sit solo potestas, et polo, Vitae omnibus correctionem gentibus, Et criminum remissionem, tingere Patrisque, Nati, Spiritusque nomine Sancti, renatae pareant vt legibus Caelestibus: nam sic futurum, credulis Vt vita nullis terminanda seculis Detur: foras deinde eos Bethaniam Ducit, bene ominatus illis, patria Promissa, ait, manete Solymis Spiritum. Inuadet in vos qui dies post pauculos: Testes vt hic, et sitis vsque ad vltimas Terras, futuro seculis vos omnibus Inter: locutus ista cum spectantibus cunctis repente to llitur: nubes rapit Illum videntium ab oculis: caelum petit, Celsusque IESVS considet dextra patris, Homo Deusque, praecluentis, omnia (Ergastulum quid impie o CHRIstum facis?) Implens, potens, vbique praesens, vltima Qualis, die, venturus, abijt, mortuos, Viuosque pariter iudicare, praemia Et dare pijs caeli, impijsque tartarum. XXII. S. SPIRITVS MISSIO. A patre per Natum qui manat numine iuncto Fert linguas flammas, et noua corda polo. ACT. II. IAm quinque erant ab bominis in vitam Dei CHRISTI reuersione completi dies, Cum, congregatis fratribus, caelo extitit Flatus repente maximi sonus, domum Peruasit et totam: omnibus linguae micant Fissae ignibus, seditque singulos super, Apatre numen quod fluit per Filium: Tum vi repleti Spiritus sanctissimi Omnes, loqui coepere de caelestium Rerum amplitudine varijs sermonibus: Promissione staret vt data, Deum Natum suum illustrasse suffixum cruci, Ex mortuis et excitasse: cui fidem Quicunque credens habeat, ad frugem bonam Et redeat, et CHRISTI abluatur nomine, Iustum futurum, et innocentem, munere Auctumque sancti Spiritus natum Dei: Haec Petrus, arguitque parricidij Solymos patres, populumque, fulgurat, tonat, Verbi potentis ciuitatem fulmine Permiscet, haud multo ante voce territus Ancillulae: haec reliqui iterant Apostoli, Lingua loquentes. Persa, Parthus, Cappadox, Phryx, Medus, Afer, Tigris accola, et bibunt Qui Nili aqus, quos ora Ponti miserat, Sua audiunt, stupentque, dantque nomina, Credentium aggregantur et consortio. Fiunt rades doctissimi: iuuat suos, Orationem praedicantium Deus, Confirmat et sequentibus miraculis. XIII. CLAVDVS AD PORTAM SPECIOSAM. Nulla metalla mihi, quae dem tibi, surge sed, inquit, Claude, Petrus CHRIsti nomine: surgit, abit. ACT. III. SPeciosa Solymis porta qua templi patet, Claudus iacebat, peteret vt stipem, Petrus Iohanne quem comitante cernit, aspice Ad nos, et inquit, ille paret: Tum Petrus Argentum, ait, non est mihi, nec aurum, sed hoc Quod habeo, do tibi: excitare nomine IESV ambulaque CHRISTI, et ecce cruribus Consistit, exiliens et ambulat: stupet Plebes videns haec, et docetur a Petro, Fieri Dei ista CHRISTI et hominis nomine: Natum Patris quem maximi, cauti parum Suffixerint, vitaeque Principem, cruci: Ideo tamen sed non cadant animis, modo Se corrigant: peccata deleri omnia Cruore CHRISTI, vnda expiatis lustrica: Haec Spiritus feruore fatur maximo Bethsaides: cohorte cum furens sua Stipatus ecce Pontifex adest, specu Ambosque claudit carceris, collegio Et luce adhibito postera, vocem vetat Vllam deinceps mittere ausint nomine CHRISTI: Petrus respondet hominib. datum Non esse nomen sub polo, per quod salus Contingat, aliud: ille perstat: hic refert, Mortalibus praestare iussa Numinis, Et ad suos reuersus, ad caelum manus Dum tendit, et cum fratribus fundit preces, Mouet locus repente: posito tu metu CHRIstum fatere modo, fatenti aderit Deus. XIIII. APOSTOLI VAPVLANTES. Quam non diuulget Petrus inclyta nomina Christi Cum socijs, mauult verbera, vincla pati. ACT. V. CRescit magis magisque credentium indies Coetus Deo CHRISTO: omnibus vulgo locis Aegros ferentum confluit vicinia, Curentur vt ab Apostolis: pleni dolent Inuidia et odio flamines, custodiam Captosque dant in carceris: Genius adest Noctu, foribus, aitque, apertis, vadite, Vitalia loquiminique verba publiee: Obtemperant Solomonia CHRISTVM docent Et aede: res enunciatur praesulum Collegio: docere nonne vetuimus Ait, vocatis nomine isto, Pontifex: Ergone deriuabitis hominis istius In nos cruorem? Apostoli reddunt: Dei Mortalium mandata praestant, cui magis Oboediendum: CHRISTVS est natus Dei, Quem vos cruci suffixtis: at vitae pater Restituit, esse cuius haud testes pudet. Vrunt male ista Flamines, et vim parant: Quid agitis o Gamaliel, an pugnabitis, Inquit, Deo? res ista per se concidet, Si numine est renuente coepta: Ergo placet Multare virgis terga sectos, et loqui Vetare CHRISTVM: nil morantur hi minas: Hoc vis agit caelestis intus: quem iuuet Non esse CHRISTI verberonem on gloriam? XV. STEPHANVS VIIVIR ALIMENTARIVS LAPIDATUS. Stare videt Stephanus qua patria dextera Christum, Saxa et ouans inter spe sua damna leuat. ACT. VII. QVis o vigor, quis iste mentis impetus? Audet rei praefectus alimentariae Non doctus arte, sed eruditus Spiritu, Doctissimis cum congredi Stephanus viris, Ac disputare excisione de domus Solomoniae, abrogatione et rituum, Deo auspice suis Legifer quos tradidit: Dolet hominum sapientiae, resistere Non se valere Spiritus potentiae: Ergo trahunt clamore magno flaminum Hostes reum in collegium, mendacijs Onerantque: coram, territus nil, omnibus Causam ille agit, nec templo egere, sit cui Sedes polus, scabile sit tellus, probat: Profectus inde longius, sacros viros Profanus ipse obiurgat, et duris vocat Ceruicibus: qui mente sint, circum auribus Et non putatis, impij ideo Spiritus Contra sacri potentiae veniant, patres Ipsorum vt ante, nunc neci demiserint Virum omnium quos aemulantes optimum: Vruntur animis audientes, dentibus Frendentque: at ipse, Stephanus inquit, conspicor Aperta caeli templa, IESVM dexterae Astare patris et potentis: ilicet Facit manus furenter omnis impetum, Vt in scelestum, et oppido eiectum obruunt Lapidibus: ille pro suis caesoribus Rogat, tibi traditque Christe Spiritum. Deo cadens, obdormit, haud morte occubat. XVI. PAVLVS EX HOSTE CHRISTI APOSTOLVS. Qui lupus ante, ouis est, mentem mutatus, et ora, Iam CHRISTI Paulus magnaque facta canit. ACT. IX. SPirat minas, caedemque Saulus, qui nece Summo litatum iudicat Stephani Deo, Aditque Principem sacrorum, epistolas Damascum et illum poscit ad collegia: Vt instituti, seu viros, seu feminas Noui datos, perduceret, custo diae, Solymorum ad vrbem: iam Damasci moenia Et cernit, ecce cum polo circum ruens Vis lucis illum fulget, ad terram cadit Qua pronus, et, quid Saule, Saule me furens Persequeris o vocem accipit: quis increpas, Quis Domine me rogansque, rursus, quem male Habes, IESVS, audit, ipse sum, tibi Non caedere vtile stimulos est calcibus: Quid facere quaeris te velim? Surgens pete Vrbem, tibi dicetur vbi, qua te geras Ratione: paret ille, caecus ducitur Et moenia intra, postque tres tandem dies, Humana cernens quae nequit vox eloqui, Visumque recipit, tingiturque, et Spiritu Sancto repletus, libere CHRISTVM docet, Quem fuerat insectatus, in collegijs, Et experitur, a quibus defecerat, Fraudes statim, petitionesque improbas. Onis potente numinis fit ex lupo Vi, non sua virtute natus et Dei, Ex hoste, sed non absque verbo, et ritibus Sacris, agit per mentibus quae Spiritus. XVII. CORNELIVS CENTVRIO. Huc latices Petro, caelo quos entheat alto Spiritus, anne aliquis balnea sacra neget? ACT. X. COlens Dei, benignus erga pauperes Centurio, quod non inscius, Cornelius Promissionis patribus factae, angelum Videt: Petrus vas cernit ansis quattuor, Sunt omnis in quo animantia generis: famem Cui pelle vox: recusat hic: sed accipit Rursus: potenti tu Deo ne pollue Purgata: cum quos miserat Cornelius Pultant fores: quis cum Petrus eat Spiritus Mandat: Sine mora vadit ille, a Caesare Et intrat vrbis alta dictae moenia: Acceptus et iam comiter, quid se velint Audit, domo, petentibus, Cornelia Qui congregati, perque pacem nunciat IESVM: parente factus a Deo omnium Quod, gente caesus a sua, reuixerit Postquam, vnicus vitaque sit carentium, Viuentiumque censor: eius criminum Et venia detur, vatibus testantibus, Per nomen, hoc qui credula excipiant fide: Quae cum foret vix elocutus, irruit, Manifesta sancti vis in omnes Spiritus, Linguis loquentes et nouis laudant Deum: Tum Petrus: vndam quis neget iam flamine Auctis sacro, laticesque poscit, et lauat, Re comperit placere et ipsa caelitum Regi colentes numinis, de gente sint Quacunque, quos cupido iusticiae trabit. XVIII. PETRVS E CARCERE PER ANGELVM LIBERATVS. Quid dormis Petre? ductor adest e carcere: surge, Vincla cadunt manibus, ianua aperta patet. ACT. XII. QVid o, iuuat quid Apostoli sic in crucem Actum latronum principem sermonibus Celebrare vulgo edicta contra Flaminum, Regisque sacrorum? Ergo et antipatri nepos Aufert caput Iacobe tibi ferro, Petre In carceris eonditque te custodiam. Iacet cathenis vinctus inter milites Cephas: preces ab vniuersa Ecclesia Fiunt: Adest cum nocte media ecce angelus, Petri latus feritque: Surge celeriter Et inquit, et praecinge te, togam indue: Et sequere me: sequitur, agi nec rem putat Veram, putat sed esse spectrum: iam viam In publicamque euaserant, cum se videt Solum, genij operaque ductum e carcere: Grates agit caeli Arbitro, aedium fores Pultatque, fratres congregati vbi: Petri Vocem Rhode agnoscitque, et intro nunciat: Illi Angelum Petri esse dicunt: Sed Petrus En ipse aperto est hostio: non irritae Ecclesiae obtestationes sunt: nequit Et liberare non suos Deus: manu Tyrannus ictus Angeli fit vermium Cibus: locis verbum inualescit omnibus. XIX. CONCILIVM APOSTOLORVM. Lex valeat, nimium Moses tua rauda loquela est: In CHRISTO tantum Gratia Dia beat. ACT. XV. AT segregatus ad salutis nuntium Gentes per omnes dissipandum, Barnaba Sodale cum non pigre opus Domini facit, Per oppida Asiae et ipse Paulus, praedicans CHRIstum sacris in coetibus, per et probans Ostenta, prodigiaque doctrinam, loci Mosi amplius nil, sed salutis anchoram CHRIstum vnicam esse: plurimi contendere Contra, putentur ni virum testa, fidem Qui sint professi, ritibus Abrhamicis Et initientur, non salutem consequi. Placet referre ad Apostolos, sententia Et quae rogare sit senum: Coetus virum Credentium celebratur, in quorum Petrus Medio: quid o tentare vos Deum iuuat, Iugo premendo colla fratrum, nec patres, Nec ferre quod potuimus ipsi? quin Dei, Dominique CHRISTI gratia nos credimus Seruari, vt illi: Spiritum certe exteris Non dat fidentibus minus, quam qui sumus De gente nobis Isaci sanctum: Deus Pares facit quos ergo, sint pares. probat Iacobus hoc: Apostoli laudant: placet Scribi tabellas: nil videri nec sibi, Nec flatui sacro amplius, quam temperent Aris Deorum ab immolatis, sanguine Presso necatis gutture et animantibus, Stuprique foeditate: ad vrbem perferunt Haec Barnabas, et Paulus Antiochi: Deo Grates agit, quae credit, omnis ciuitas. XX. PETRVS A PAVLO REPREHENSVS. Rara auis hoc seclo est, alboque simillima coruo, Qui, Cepha a Paulo quod reprehense, facit. GALL. II. ERrant viri quandoque maximi, sibi Constant nec vna semper in sententia. Decreuerat quod ipse Petrus, exteros A lege Mosis esse liberos, fide CHRISTI salutem et omnibus contingere: E gentibus cum Christianis ad dapes Adit, cibos non esse pollutos, Deo, Docens, sacrante cuncta: sed postquam venit Et vnus a Iacobo, et alter, subtrahens Sensim exterorum remouet a consortio, Simulatione sanctitatis venditat Suaeque gentis hominibus sese, nocet Exemplo et adeo, iungat vtse Cyprius Partes ad illas Barnabas etiam: videt Tharsensis ista Apostolus, rem nec geri Ad veritatem Euangelij pronuncians, In os Petro resistit: Haec est quae (malum) Peruersitas, Iudaeus ipse gentium Cum more viuas, adigis vt sese exteri Ritu gerant Iudaico: an ipsi, non minus Contaminati, ex Isaci nepotibus, Qui gentibus sumus, tamen iustos fide Nos esse scimus munere Dei filij? Est mortuus qui, lege si salus venit, Frustra, minister criminum: donum Dei Ingratus an repudiem ego? nil amplius Cum lege mihi, cui mortuus, viuus Deo. His et similibus in viam reuocat Petrum: Beatus o quemcunque Paulus admonet: Beatior quicunque Paulo obtemperat. XXI. APOSTOLORVM LABORES PRO CHRISTO ET SUPPLICIA. Vincula, flagra, rotas, flammas, vndasque crucesque, Vocis Apostolicus praemia doctor habet. EVSEBIVS, ET ALII. ACti potente numinis vi maximi Apostoli pro gloria CHRISTI nihil Fugiunt laboris: pars petit Asiae oppida, Pars Scythiam, Oaxis et fluit qua candidus: Graecos hic, ille rura Panchaea, et nigros Aethiopas, Afros alter, inter at suos Quidam docent: facit operae precit tamen Plus Paulus vnus gentium praeco: Viri Pueri, senes, puellulae dant nomina CHRISTO, lauantur, Spiritu augentur Dei, Rursus docent et hi suos: non hostiae Adultero caeduntur amplius Ioui, Oracla iam non fundit vlla Delius, Mars nullus hastam, nulla Pallas aegida Quatit, Diana, Iuno, Bachus, et Venus, Vt sunt, habentur daemones: CHRIstus Deus Vbique fertur laudibus, rerum omnium Cum Patre, et vtriusque Spiritu: dolet Ille implicatis mille conseptus dolis Anguis, tyrannos concitatque Barbaros: Qui sedulo se principi probant suo, Stringuntque gladios, lora tortor expedit, Fidiculas, nouaculas, rhamnos, pices, Metalla, saxa, laminas, scrobes, canes, Calcarias, aquas, pyras, sartagines, Vncos, cruces, cautes, quid et non? Sed magis Cultus Dei quo premitur augetur, cruor Credentiumque Semen est Ecclesiae. XXII. HIEROSOLYMORVM EXCISIO VLTIMA. Non tuum opus Solymes Tite disturbatio, Appellum Ipse Deus dextra vindice vertit opes. IOSEPHVS, ET EGESIPPVS. TAmen a malicia non recedit impia Iudaea gens, IESVMque pertinaciter Et Messiam, et Dei esse filium negat, Exterminat, pulsatque, mittit et neci Sanctos, furore, amentiaque percita, Tandem Latinos attrahitque exercitus: Vaticinium, CHRISTIque aguntur lachrymae: Circumdatur, premiturque Solyme, et vndique Obsessa complanatur: aetas interit Omnis: queat quis temporis cladem illius Memorando consequi? Vribum ocellus perit, Populusque, quem sibi omnibus delegerat Ex gentibus totius orbis Arbiter: Quo fuerat habita cura, quod neglexerat Tempus, sui: transfertur oras in alias Templum, Deique sacra: non tauri cruor Aras, Dei sed imbuit iam FILII Sanguis: saluti consulit tamen suae Credendo, turba ex Isaci nepotibus Non pauca, verbo, vique sancti Spiritus: Synagoga abolita, constituta Ecclesia, Iudae pariter ex posteris, et gentibus, (Cuius caput, qui vita, veritas, via CHRISTVS) canit, celebrat, inuocat Deum, Cunctas iubar diditque per terras suum. XXIII. HAERESES. Haeresis innumeris, ceu sibilat Hydra, colubris. Hac verboque suo, CHRISTVS et igne domat. EPIPHANIVS, AVGVSTINVS, ET ALII. At non potest opprimere quod verbum Dei, GEntemque prorsus Christianam excindere, Aeternus hostis caelitum, tyrannide: Decurrit ad scelera, dolosque, concitat Et Philosophorum filios, Ecclesiae Qui perduelles dicta vatum perfide Interpretantur, in scholam Dei inuehunt, Rationis et sapientiam, mendacia, Et obtegunt sophismatum ea fallacijs: Bellum gerit cum patre Manes, Arius Cum Filio, Macedonius cum Spiritu Sancto, calumnijsque pugnant fortiter: Veniam Nouatus poenitentibus negat: Arbitrium Pelagius, hostis GRATIAE, Extollit hominis liberum: Connubia Carnes, merumque Tatianus respuit: Sibi Paracleti nomen arrogat furens Montanus: omnes sed lues Ecclesiae Enumeret, et quis fando pestes? Viribus Pugnant in hos Athanasij cunctis pij, Doctique, rem geruntque tandem prospere, CHRISTO fauente. Exterminantur impiae, Vt turbo late pulueres quos disiicit, Sententiae, alta veluti palma nobili Fructu stat, inconcussa veritas manet. XXIIII. ANTICHRISTVS. Numinis in templo, Deus vt, sedet Antichristus: Te caecum, qui non mente, quis ille, vides. EZECHIEL. IOHANNES APOCALYPSEOS AVTHOR. HAGNON. SEd nec, caput contritus Anguis, desinit Mordere calcem Filij Dei: vltima Ergo experitur, vniuersas aduocans Artes, ab ortu Solis Alcoranica In Christianos irruit vi: fraudibus Tyrannicis at Anomi ab occasu, parat ECCLESIAMque ex orbe prorsus tollere, Patrisque deturbare CHRISTVM sedibus. Hinc obruta tot veritate saeculis, Teplo sedet HOMO PERDITVS: qui se supra Numen quod appellatur, et Deus extulit: Et mentis impotente pro libidine Nulli, iubetque, agitque cuncta, obnoxius: Mulierum amores, et Deum curans nihil: Tantum facit MAOSIVM magni suum, IESV cruore testium pio ebrius. Odrysius hinc bello occupat pulcherrimas Oras latro, in CHRISTVMque contumelias Dicit, Scholas, Ecclesiasque dissipat, Obtrudere Abdalidenque molitur suum Orbi: quot animas ille iam, quot perdidit Hic corpora? at non sistet hic saeuus tamen Hostis soluti carcere ex suo furor. GOGVM locis cum fratre MAGOGO suis In nationem excibit adiunctam Deo, CHRISTOque: Erit quae tum piorum oppressio, Quae miseriaeque, calamitasque temporum, ECCLESIA fugiente nemora in auia, Quando tenebit Antichristus omnia? XXV. ECCLESIAE IVDICIO SVPREMO LIBERATIO. Nulla Salus: Satanae, turbaeque tremende malorum, Exoptate tuis o bone CHRISTE veni. MATTH. XXIIII. XXV. MARC. XIII. LVC. XXI. PAVLVS AD THESS. AVTOR APOCALYPSEOS. SEd habet bene, hostibus potentior suis Est CHRIstus ipse, nec potest non maximus Habere populi conditor rerum sui Curam: sui furoris ideoque Cymbia Iam septicipis in bestiae caepit caput Per Angelos inuergere: an caligine Inuoluier non impium regnum vides? Ranasque prae dolore linguas mandere? Quin et aderit, lux aderit illa breui, malis Tremenda, principique Daemonum, bonis Desiderata, laeta, felix, candida: Quando suis excita bustis corpora, Ab vltima quae vixerunt origine Mundi, tribunal ante sistentur Dei: Tum vate comprehensa Bellua cum suo, Et vstulati Gogijque, et insuper Antiquus ille dabitur in lacum DRACO Praeceps, coquendus igne in omne, et sulphure Aeuum: suo tum liberata ECCLESIA Caelo nouo, iugabitur sponso, noua Terraque, fletus et piorum, et lachrymas, Qui solus vnus omnia erit in omnibus, Absterget oculis: nec dolor tum, nec labor Lessusue, planctusue amplius, nec mors erit, Quae nemo vidit, auribus nemo bibit, Et nemo mente cogitauit gaudijs Saeclis fruentibus omnibus SIONIIS. AD IESVM CHRISTVM VERVM DEVM ET VERVM HOminem Redemtorem, Aduocatum et Iudicem mortalium Autoris GRATIARVM ACTIO. Spiritus haec CHRISTI dictauit, penna SIBERI Scripsit: nulla mea, est gloria tota Dei. EXegi opus Caeli fauente Gratia, Illud quidem non magnum, at vtile pueris, Quo lustra habebam vndena Adamus tempore Siberus: audax qui iuuenta, quae fide Fudere sancti ardente vota, carmine Dixi sacro, Iesseiamque barbiton Fidibus tetendi Oenotrijs, Sulamitidis Ignesque cecini, vatis et fletus, sacrae Qui rudera vrbis lachrumat, Bellaria Tandemque mensis intuli caelestia. Sit laus tibi, qui scelere sinc, nostri gregis Es factus vnus, maxima, et Princeps Dei Proles IESV CHRIste, cum Patre, et sacro, Implente cuncta vi potente, Flamine: Tuam tuere turturem, quam sanguinis, ECCLESIAM, cruore purgasti tibi: Sub pedibus illiusque Satanam contere, Serua tui sacrata nobis dogmata Verbi: nouas opiniones suscitet Nemo: inter vnum sint docentes se, velut Es ipse cum Parente, et vnum Spiritu Sancto: guberna Principes, et CAESAREM: Oras fugiat in barbaras procul lues, Famesque, ditent vomerem fructu sata Multiplice: comprime impetum Thracii ducis, Duri minas et horridas Borysthenis: Cyclopeis cum nuptijs nobis nihil, Sataniadae rabieque sit Anomi: scholae, Et templa tuta sint grege a sophistico, Vncta cohorte flaminum, atque Elymagenis, Saeuisque vertex est quibus rasus lupis. Sed et mei miserere, tantum pondere Non obruti, quae perpetraui, criminum, Te propter ipsum CHRISTE, nomen et tuum: Artus libenter hosce constans vt fide Cum nigra mortis hora veniet, deseram: Olim esca factus terrea serpentibus Et aede, lux cum fulserit caelo vltima, Renouatus animum, et corpus ipsum praedicem Te caelites, pios et inter, omnibus, Quis meta nullis, terminusque, saeculis: IESV veni, cito optime veni. Amen. Amen. ILLVSTRISS. SAX. ELECTORIS MEDICO CLARISSIMO IOHANNI NAEVIO. CLara Machaonidum praestantum gloria Naeui, Misnia quos iam nunc habet inclyta, detinet, audi, Te nisi quid. Sequimur naturae semina, diae Mortales fruimur qui dulci munere lucis, Quisque sua. Hinc miles, iuris, legumque peritus, Et cerdo, et medicus, studijs est totus in illis, Ad quae vis innata trahit: nil Euclio tractat Quam nummos, loquitur nummos, et somniat atrae Nummos nocte: licet cogas, natura recusat Frena pati, furcae semper contraria. Sic me Aonides Musae, quarum post omnia sacris Pono, senem retinent, quae olim coepere, iuuenta Cum mihi prima genas vestibat flore, et ab illis Auelli nequeo, seu lux super ingerit ortus Alma suos, portat seu sera crepuscula vesper. Saepe quidem ipse mihi: studium quid inutile tractas, Cui nunquam fauit ventis fortuna secundis? Nam quid Maeonidae, nisi egere, dedere Camenae? Quin tu aliquid potius saltem, vel fine sub ipso Moliris vitae (nam non geminabis opinor Lustra vndena) queat quo tandem rectius esse, Quae tua te spectat solum, domui, aureus arca Splendeat et nummus: Musae laudantur, et algent. Ac sane, verum vt fatear tibi, saepe cupido Nescio quid suadet: tamen vsque vecursat ad antrae Mens Aganippiadum: quarum mihi dulcis in horas Crescit amor, quantum quae consita margine ripae Eridani viridis se subijcit alnus ad vndas. Dumque alijs sedet haec, alijs intexere chartis Illa, viam et tentant non vnam, tollere quisque Qua se possit humo, celebris volitare per ora Atque virum passim: me per Iordania tempe, Quae ver purpureum, quae dulcis et aura Fauonij Semper alit, nunc huc cupidum, nunc ducit et illuc VRANIE, Vranie sacra cui sunt carmina cordi, Quae celebrant rerum Authorem, Mentemque supremo Edita quae Patre est, et sancti Flaminis auram: Et modo, quae Solymae quondam stupuere potentes, Dulcia dat tenui chorda Psalteria, et istis Tu quoque Iessaeum Germana per oppida carmen, Noster vt HESSVS, ait, dices amor, alta piorum Et modo thura preces vt caeli tecta vaporent Monstrat, odoratis fumo qui surgit ab aris. Sed quoque CHRISTI epulis mensas inferre secundas Edocuit vatem: nec non Serpentis et astus Tartarei, qui nos Stygia omnes valle teneret Aeterna in nocte, et nullo cum fine dolore, Absque Dei innocua si Nati morte (valeto hic Quod pote vis, potuit, poteritque senumque: Vtque vocent CHRIstum per carmina laeta, fatendo Heroemque, Deumque, Salutiferumque canendo: Sanguine qui fecit pro nostra sponte Salute, Ipse sua superas et vi subuectus in auras, Nunc patris mollitque animos, et temperat iras Numen, Homoque alti regnum sortitus olympi, Omnipotens terris, Hecates vmbrisque tremendus. Nuper et ingenti dum lustro singula templo, Quod Moriae Solomon celsa construxit in arce, Haec quid io sine honore iacent (sine honore iacebant Vulsa tholis auro, argentoque toreumata passim Strata solo.) nec dum versu insignita Latino Spectantur CHRISTI tectis suspensa? Sibere Te manet iste labor, nec laus est nulla futura: Quid facerem? Non velle Deo parere scelestum: Vranie dictante ergo, quae pegmata cunque Monte Sionaeo nactus collegit, Iambis Ornauitque labor noster: quae sacra vocare Mens quidem erat nobis Emblemata: grata colorum Lumine sed sine quod non essent, vel decus ipse Vt quae Biturigum, vel Iunius nedidit, et cui Pelidae Oenotrio nomen de nomine Mauro: At mihi nec Zeuxis, nec dextrae copia Apellis: Consilium abieci picturae, non minus illa Et placitura bonis, doctisque accepta putaui, Nostri AVGV stiadae propter quod pagina nomen Praescripsit sibi, nec non tuta obsonia contra Prandentem colubros Liuorem, nec sine iusto Fructu operae precij, penset bis qumque quod annos Insumtos nobis: quae spes ne fallat Adamum, NAEVI ea trado etiam tibi, nostras rere Camenas Qui non esse nihil: laeto post seria vel tu, Vel tuus vt tecum laudet nosterque VOGELVS AVGVSTO Patri, reddatque Sionia Nato, Qui Patris in nomen crescit (ratione iuuandus, Non est ignotum tibi, qua sim.) meque, meosque Comendes illis: pro quo te munere CHRISTVS Commendet Patri aeterno, radiantibus astris Donet et illato caelestis praemia vitae. Cal. Nouemb. M. D. LXXII. LECTORI. Nec est, fuit, nec omnibus saeclis erit Tam Lynceus, qui non alicubi, non satis Offendat, incurratque cautus: an bonus Dormit at ipse parte nulla maximus Vatum Pater? Quare ista candidus legas, Si quis leges, reciprocas inter vices Quae sortis, in scholasticoque puluere, Prodesse pueris, et nocere nemini, Expressimus labore vigili: qui male Si non cecidit, habenda merito maximo Rerum parenti gratia: at si non bene, Voluisse multum rebus in magnis fuit: Corrigere et aliqua doctior Phoebus potest. LIPSIAE IMPRIMEBAT ANDREAS SCHNEIDER TYPIS VOEGELIANIS. ------------ANNO M. D. LXXIII.