01/2011 Ruediger Niehl markup
text typed - structural tagging completed - no semantic tagging - no spell check performed - no orthographical standardization


image: s001

IANI GRVTERI BIBLIOTHECA EXVLVM: Seu ENCHIRIDION DIVINAE HVMAnaeque prudentiae. [gap: illustration] FRANCOFVRTI Sumptibus haeredum Laz. Zetzneri. Anno M. DC XXV.



image: s002

[gap: praeliminaria; body text]

page 407, image: s431

INFERNI.

Est via una eademque cunctis vndecunque ad inferos.
Nec modus malis gehennae tristitiae nec terminus.
Nemo non mortalium in se tartari sensit mala.
Nilremirtit inferum ase numerus, omnia accipit.
Non choros odasque neuit Ditis atri janua.
Quidquid infero est in ipso, vita habet mortalium.
Vesbius mons sempera det, nec tamen consumitur.
Id haurit orcus omne, in orcu quod manet.
Paucis datum est redire ab ipsis inferis.
Remeare sueuit nemo ah inferna Styge.

INITII.

Fautor est fortuna caeptis queis adest auctor Deus.
Ad Deum omne principium, omnes ad Deum exitus refer.
Principium finemque rerum omnium ponas Deum.
Propositi dux atque fautor est boni semper Deus.
De malo initio esse finis non solet felicior.
Dimoueri ab instituto sanctiore non sophie est.
Distat a perfectione quodlibet primordium.
Fine ferme languet acre cui fuit primordium.
Finem eum spera futurum quale principium fait.
Finis est incuriosus feruidis primordiis.
Flumen ecquod fonte ab ipso nauigabile est suo.
Grande nil sui subortum est, tempore ipso grande.
Nascens malum omne perfacillime opprimas.
Nauigari fonte ab ipso fluminum nemo solet.


page 408, image: s432

Ni proteruiam refrenas iuniorum, eam incitas.
Non nocendo sed iuuando firma fit potentia.
Omne flumen est vadosum fontis adsui caput.
Nullus amnis orbe toto totus est fonte a suo.
Principio infausto esse felix exitus raro solet.
Principium bonum omne finem terminatur in bonum.
Principium obsignare iusto fine qui valet, vir est.
Quale principium esse talis sueuit et rei exitus.
Totius plus quam dimidium est non iners exordium.
A fonte flumen non statim est profundius.
Multum pauoris omne habet primordium.
Semper fuit quod non habet primor dium.
Tarde eruuntur quae profundius iacent.
Totius est dimidium ouans exordium.

INIVRIAE.

Haud leue est, iniuriosus quispiam quo fit Deo.
Omnis in diuinitatem grandis est iniuria.
Despicit velut superne rex suas iniurias.
Est magistratus salubris ferre posse iniurias.
Hoc mage est iniuriosus quisque quo potentior.
Pauperi potentioris mussitanda iniuria est.
Principi pensare turpe iniurias iniuriis.
Principum quis creuit vnquam pauperum absque iniruis.
Publicas vlciscre, o rex, non tuas, iniurias.
Regi optimo vel ipsa praecauenda iniruia.
Regium non est vetustas vindicare iniurias.
Absque poena iniuriosus nemo fatum obit suum.


page 409, image: s433

Arduum est semper prementem sustinere iniuriam.
Ciuitates cerne magnas; corruere iniurijs.
Vt sipho inuicem ipse mulam calcibus laesus petit.
De malo in malum cadendum ijs qui fouent iniuriam.
Dum doles iniuria vna, pluribus te ipsum obijcis.
Est malus qui iniuriam infert? peior est qui vindicat.
Est sapiens iniuriae exors estque contumeliae.
Ferre quam irrogare malim proximis in uriam.
Fit minor maiorue ab ipsa dignitate in uria.
Fortis ac miser per acrem non feret iniuriam.
In scelestum iniurio sane quidem est immanitas.
Magnanimo remedium iniuriae, haud vltio ast obliuio est.
Mira res: amorque amantum crescit ex iniurijs.
Mitis est apis, legentes sed fauos pungit tamen.
Nemo amat quemquam aquo acerbe passus est iniuriam.
Nil ape mitius: legentes haec tamen pungit fauos.
Nil ita altum, iniuria vltro quo Venire non queat.
Nil magis mordet, quam amici clam palamue iniuria.
Nil per orbem iniuriosum militi magis malo est.
Nodum amicitiae resolutt quemque atrox inturia.
Non durat propinquum quidquid est iniuriae.
Non minus maliest referre quam patrare iniuriam.
Opprimenda iniuria in herba, nacta radices tumet.
Perpeti quamcunque praestat quam irrogare iniuriam.
Plus sibi vsque iniuriosus quam alteri fit pestilens.
Qui potest ferre iram, et omnem ferre iniuriam potest.
Turpis estuniuriarum longior refossio.
Comes fere est iniuria impudentiae.
Ecquisnam homo vnquam morsibus repetijt canem.
Honos piorum crescit ex iniuriis.
Iniuria vbertatis atra filia est.


page 410, image: s434

Iniuriae omnis vsui est sapi ntiae.
Iniuriae cutuis iuuenta subiacet.
Iniuriae opera nemini durart diu.
Iniuria certare cum improbo improbum est.
Iniuria vir afficiprobus nequit
Iniuriam nec dat Deus nec accipit.
Iniuriam passis adest frequens Deus.
Iniuriam potius feras quam ipse inseras.
Iniuriam quisquis resert, bis est nocens.
Iniuriam saepe accipit qui vindicat.
Iniuriam sanat sophus non vindicat.
Iniuriam vlli inferre maximum est malum.
Iniuriarum est omnium parens satur.
Iniuriarum mater est felicitas.
Iniuriarum non tenetur imuolens.
Iniurias donare publico vtile est.
Iniurias si non vetat princeps facit.
Iniuriosis paena nunquam abest Dices.
Iniurioso nemo amicus permanet.
Iniuriosum nemini numen Dei est.
Iniuriosus de malo in malum vuit.
Iniuriosus esse quisque vt vult nequit.
Iniuriosus maximum sibi est ma um.
Iniuriosus nemo gratus est Deis.
Mordent magis vilissimorum iniruiae.
Nemo suae vnquam iniuriae obliuiscitur.
Nihil sinit diu quietum iniuria.
Perferret osse iniurias fortissimi est.
Potentiae finis fere est iniuria.
Praestat pati quam inferre cuiquam iniurias.
Quei vindices iniuriam absque iniuria?
Virtute salua iniuriam nemo accipit.



page 411, image: s435

INIVSTITIAE.

Non potest iniustus esse rex, nisi et rege excidat.
Rex quis est, vt tollat omne ciuium iniustum scelus,
Altius quo iniusta surgunt, hoc ruent profundius.
Maxime est iniustus esse qui cupit, iustissimus.
Maxime iniuste obteruntur, qui malum ob bonum ferunt.
Non diu vlla iniusta florent, sentiunt tandem Deum.
Nemo sic iniusta carpit ore, vt is qui refacit.
Nemo non iniusta damnat, nemo non tamen patrat.
Post patrata iniusta multa grata quae non sunt ferat.
Amore laudis iustus, niustissimus.
Iniusta quae sunt neminiferunt lacrum.
Iniusta tandem subiugat Dice pede.
Iniustitia alta, at iustitia alta ea magis.

INNOCENTIAE.

In potestate altiori nuspiam innocentia est.
Innocente reg et Vrbi constat innocentiae.
A calumniae flabro, ignis viuit innocentiae.
A suo hoste iudicari non recuset innocens.
Difficillima est re Vb que bellica innocentia.
Innocens in fronte prcmplos gestit at cordis sinus.
Innocens male interemptus, liber est infamia.
Innocens perit; perire publice quem haud inter est.
Innocens perit, sub vllo non perit qui iudice.
Innocens terroris expers degit ac discriminum.
Innocens virtutum amore rarus est; multus metis.


page 412, image: s436

Innocentiae est triumphus, non libere cumlicet.
Innocentiam requiris? quaere olitudinem.
Iudicem sontes tremiscunt, innocentes inuocant.
Mille perdit innocentes, qui nocentem Vnum fouet.
Mos malus, censere censu, haud innocentia viris.
Post reatum qui innocentem se uocat peccat duplum.
Quolibet bello profecto est ardua innocentia.
Saepe adhuc a morte vincit innocentia prauos.
A caede vitam sumit innocens nouam.
Facit beatos innocentiae bonum.
Frontosius nil Vspiam innocentia est.
Inuictum vbique robur innocentiae est
Nemo innocens iamnemo iam miles probus.
Patet innocentem se esse ciuitas, erit.
Quis nobilis, diuesue, viuit innocens?
Vbi est amor pudorque, ibi innocentia est.
Vindex loco omni numen innocentia est.

INOPINAE REI.

Multa prater spem metumque perficit cuiuis Deus.
Consilium bonum haud inopinis vix adest euentibus.
Cuncta inexpectata terrent, vimque consilij obterunt.
Dura sors mero imparatum pectus exanimat metu.
Omnia improuisa mentes auferunt suo impetu.
Omnis improuisa magnos res pauores incutit.
Plurimum inter os et offam praeter omnem spem venit.
Praeter expectationem quod venit bonum, beat.
Prorsus insperata multa fert dies volubilis.
Qui fide maiora tentat haudque opina, ea obtinet.


page 413, image: s437

Tela inexpectata cuiuis accidunt molestius.
Bona haud opina hercle omnium suauissima.

INSANIAE.

Dulcis insanire res est, et quietis maxime.
Induit animae tenebras insipientia, haud iubar.
Irritum est quod lingua gannit, quod patrat demens manus.
Laetius securiusque nil mera est insania.
Maior insanus, minori saepe se facit sophum.
Nemini non hominum in anno mertefas quati semel.
Sape demens deinde mentis in potestatem redit.
Ars artium est vti subinde insania.
Certissima est insania, infelix amor.
Insaniendum saepius quoque est sopho.
Insano amara paena sat, furor suus.
Quei non queunt fieri, sequi est insaniae.
Quandoque sanis et sua est insania.
Qui desipit suo in loco, non desipit.
Su zuissima illi vita cui cor nil sapit.
Toler abile insanire in anno homini semel.

INSCITIAE.

Aut nihilparumue saxo distat a rudi rudis.
Cum con duorum in vnum, vessima est, inscitiae.
Ecquis est agnoscere ausit aui suas inscitias?
Est caput tam magnum asellis cor quia illic conditur.
Gens asellorum absque abortu est, bellum enim acfretum fugit.


page 414, image: s438

Gens asellarum absque abortu est: inde nunquam intercidit
Gens asellorum interire non potest: concsrs sibi est.
Maximum est malum, duorum copulata insc tia.
Neminem non atra nubes vexat inscientiae.
Nemini nocet mage ipsi quam sibt hirta inscitia.
Nunquam asellarum reperta est in propage abortio.
Quando asellus vnquam asellum deuorat famelicus?
Qui nihil sciunt, sibi vnis notacredunt omnia.
Quo minus scit, scire plus hoc vult videri inscitia.
Rebus in sacris probanda est erudita inscitia.
Audactus nil vspiam est inscitia.
Fastu repletur omnis inscientia.
Inscitia est res maxime omnium arrogans.
Inscitiam celare posse, industra est.
Nescire quadam magna pars sapientiae est.
Peccasse nunquam vult Videri inscitia.

INSOLENTIAE.

Ecquis est dux insolescat quin statim a victoria?
Ferre non potest potentum plebs diu insolentiam.
Gratiosus nemo regi est, quin simul sit insolens.
Absqueradice altiore germen in solentia est.
Bulla vasta, aeui at pusilli est, omnis insolentia.
Cuncta clam palamue perdit militum insolentia.
Fert male aetatem superbum germen insolentia.
Insolentia est pusillae mentis, at praturgedae.
Nil in crbeteius omni militum insolentia.
Non decet beatitatem spumea in solentia.
Non nisi sortis secunda est, putris insolentia.
Nullares diu insolescit quaesuum excessit modum.


page 415, image: s439

Vter est inflatus, inre prospera insolentia.
Et temport sua est item nsolentia
Nunquam insolescit magna mens, si item bona est.
Semper ruinae proximainsolentia est.
Indignitatem ferre non potest probus.

INSTITVTIONIS.

Abona institutione nemo factus est malus.
Amala institutione nemo factus est lonus.
A male institutione nil boni vnquam profluit.
Animus haud male institutus, cuecta quae vult imp trat.
Efficax natura, sat ipsi cedit iastitutio.
Et malae institutionis fcuctus omnis est malus.
Institutione docta fit statim ignorantia.
Institutione nimode mala vnquam fit bonus.
Neminem natura fingit rectum, at institutio.
Qui male olim est institutus non potest verti inbonum.
Quisque vt est ante institutus, velbonus vel est malus.
Terra fort neglecta vepres; erudita mens rosam.
Vitatalis cuique, qualis eius institutio est.

INSVLTATIONIS.

Increpare amare atrocisorte pressos, afferi est.
Increpare deprecantem cordis immanissimi est.
Nullus insuitat jacenti, quin et insultet sibi.
Nullus insultat misellis quin et insultet Deo.
Perdito insultare eorum est qui orbis ignorant vices.


page 416, image: s440

Quisquis afflecto esr amarus sortis ram in se vocat.
Quid queat ors nescit, vlli quisquis insultat reo.
Quisquis insettat iacenti; non sat est memor sui.
Nemo sit dicax iacenti, sortis impotens rota est.
Sortis in se irritat iram qui iacentem vrget iocis.

INTEGRITATIS.

Est Dei viuens agalma moribus vir integer.
Integros vita esse ciues vis tuos? rex hos praei.
Cuidicet malo esse nec vult, hunc voca integerrimum.
Dedecus nullis malumue integer inc gitate.
Esse iusta, non videri iusta vult integritas.
Integer nequit vocari quem not at corruptio.
In eger passim bene audit, ast Vbique temnitur.
Integersola sequestra legaefert sententiam.
Liuida Dea retundit vna dentem integritas.
Segregat mores malignos ac malos vir integer.
Fortunam vtramque expertus, est hoxo integer.
Integritate dens niger retunditur.

INTEMPERANTIAE.

A Deo si abesse quaeris vltime; esto intemperans.
Miles ipse incontinente sub duce est mere fera.
Ne quidem curaresemet nouit ipsum intemperans.
Necsolo caeloue pre dest, necisibi ipsi, intemperans.
Nil habet miles salubre, dux vbt est intem perans.
Omnibus odio, sibique est carnifex intemperans.


page 417, image: s441

Intemperantes procreat pax longior.
Inconrinentes non habet sophus manus.
Intemperantiam inuehit pax longior.

INTERPRETIS.

A bonomaloue pendet caussa quaeque interprete.
Cu paminima interpret ando redditur grau ssima.
Desinit bonum esse quiduis subsinistro interprete.
Ecquis interpres benignus est suorum casuum?
Et bonum et malum omne prore, munus est interpretis.
In bono maloue qu duis est repostum interprete.
Lanx bonae acmale reivtraque in manu est interpretis.
Lanx boni malique vult quod lingua ipsa interpretis.
Mella apes, venena serpens sugit e flore vnico.
Mens maligna interpretatur cuncta partem in pessimam.
Nemo mentis aducatus, nemoue interpres bonae est.
Nemo non adest dolori, nemo non plagis suis.
Nemo non interpres aequus est reiquaeiam perit.
Nemo non interpretando rem bonam aut malam facit.
Nesat Aurorae inuidere, vesperi nescit dies.
Nemo non interpretatur ressuas benigniter.
Nil boni manare sueust a maligno interprete.
Nil bonum amentis malignae supicandum interprete.
Nil malae mentis sinistropeius est interprete.
Nil malum manare sueuit a benigno interprete.
Nil maluma mentis benignae suspicandum interprete est.
Nil potest boni a maligno prouenine interprete.
Nil potest mali a bentgno prouenire interprete.
Nuncio inprobo sita omnis est salus negotij.
Omnium interpres benignus est cui placet quies.


page 418, image: s442

Optima in partem sinister cuncta pessimam rapit.
Ordo quilibet malignus sortis interpres sui est.
Pacem amans inter retatur ad meram pacem emnic.
Pendet a bono maleue cardo caussa interprete.
Qualis est interpres, esse res item quaeuis solet.
Quid boni sperare possis pessimo de interprete?
Quod bonum est, fit pessimum omne, suo maligno interpreie.
Rem capet stultus sinistra quamque, dextera sophus.
Sape factumipsum probamus, improbamus qui patrat.
Saepe fallantur necesse est quos regunt interpretes.
Vulga adpeiora promtum, vix fit interpres bonus.
Amente, rerum interpetatio omnium est.
Caussam bonam caussam malam interpes facit.
Caussam malam bonamue interpreti imputa.
Interpres est plebs veritatis, sed mala.
Interpretando et optimum fit pessimum.
Nihilboni a malo impertres interprete.
Nihilmali a bono impetras interprete.
Quisque est bonus, quisque est malus pro interpete.
Rem non sinistre sed bono sensu excipe.
Vulgus sinister moris interpres boni est.

INVENTIONIS.

Est opum genus celebre fidi amici inuentio.
Est supraaurum omnes atque elenchos veri amici in. uentio.
Inuenire malem amicum quam aurum opesque regias.
Inuenire posse amicos, est supra orbis omnia.
Inuenire veritatem quisque qui querit nequit.


page 419, image: s443

Inuenire verum amicum, difficill mum omnium est.
Inurnitur raro in vno mensque lingaque optimae.
Mella quercubus reposta qui inuenit, facit fua.
Nilita auium, inueniri quinqueat siquaeritur.
Nulla non inuentionem casui ars debet sui.
Qui fugi malum omne, semper inuenit dein bonum,
Facile inuenire est simijs cellaria.
Inuenta quinon reddidit, fur est duplex.
Primum inuenire est iudicareque alterum.
Res est reperturara amicus cum fide.
Statim inuenit fortuna trux quem quaeritat.

INVIDIAE.

Absque fructu ijs inuidetur quos Deus quos sors tegit.
Nemo non Dei erogantis in uidet dona alteri.
Nemini Deus, sed ipse quilibet sibi inuidet.
Nemini Deus; sibimet ipsi felix inuidet.
Inuidet nimis secundis Principum rebus Deus.
Alteri inuides? eo ipso te minorem iudicas.
Alterum haud ferunt habere res qui habere ipsi haud queunt.
An quid est in orbe tutum dente ab inuidentiae.
Certior virtutis index ecquis inuidentia.
Cor comest quem tristes sidus afflat inuidentiae.
Cuncta rumpit cuncta perdit mutua inuidentia.
Desides nullos fatigat morsus inuidentia.
Excitatur ex honestis rebus inuidentia.
Fraudium ac calumniarum materinuidentia est.
Hesperugini inuiderenon solet solis iubar.
Hoc habet Liuor boni, acrs congreges mactat malo.


page 420, image: s444

Inuidentiae est latraere gloriam superstitum.
Inuidet miser beato, diuitique egentior.
Inuidisemper coaxant sibilantue in integros.
Inudius fler, sed propinquirebus in prosperrimit.
Inuidus macrefcit aeger, atque cor comest suum.
Inuidus valde est amarus alteri, at sibi magis.
Ipse virtutem suem odit quisquis inuidos timet.
Lumine inuido intuemur proximorum commoda.
Multum habes, a lupo, ab angue, deses inuidentia.
Nemini inuidere quit mens, sola quae viuit sibi.
Nemini mage est molestus inuidus quam vnisibi.
Nemini non inuidetur cuirei quid est bonae.
Nemini non muidetur rebus in prosperrimis.
Nemini vitae ante fir em finis inuidentiae est.
Nemo dum vitae immoratur victor inuidentiae est.
Nemo non decus propinqui credit esse omus suum.
Nemo tam viuir modeste quin male vrat inuidos.
Nilmagis fugau, modo instes prouide, inuidentia est:
Nil sacrati nil prosani tuis m ab inuide tia.
Non cadit prudentem in vllum torpida inuidentia.
Non caret conamen atr molis muidentia.
Omnium origo malorum est vna ab inutdentia.
Ordo Apollini sacratus nescit inuidentiam.
Osor est felicitatis omnis iuuidentia.
Pausa vita [?]ctrema turpem plasat inui dentiam.
Pausa vita summa demum placat inuidentiam.
Pausa vitae summa vix vix placat inuidentiam.
Plus nocet sibimet ipsa quam alteri inuidentia.
Quem Deus fouet vel ipsa laudat inudientia.
Sola natio sophorum nescit inuidentiam.
Vita cui bona est, et ingens gens ei, inuidentium est.
Vix die depraeliatur vltima inuidentia.


page 421, image: s445

Vix demat suprema vitae pausa liuentem Deam.
Vix dies suprema vires frangit inaidentiae.
Vix supremo fine fortis vincat inuidentiam.
Vlcus adsidet vetustum musca, sanis abstinet.
Vmbra luci, inuidia magnis addita est virtut bus.
Aedes beatas vexat inuidentia.
Bona occupanti plurium omnes inuidenti.
Coelum tenens non inuidet mortalibus.
Est inuide um, semper vt culpon bonos.
Contra Deum man aomnis iuuidentia est.
Excaecat animi lumen inuidentia.
Fere ixisident bonis quibus non sunt opes.
Gratum inuideri, it inuidere, ingens probrum est.
Inuidia mordet optimos non pessimos.
Inuidia viuis imminet non mortuis.
Inter pares quamplurimum inui dentia est.
Maiorem asellum ferre non potest minor.
Iactantia comes statim inuidentia est.
Multi inuident aliis bonum ipsi quo carent.
Non inuident amplissimt vilissimis.
Non inuident diuersa queis professio est.
Non inuidet celsissimis fex ciuium.
Null inuidetur constituroin remala.
Nulli inuidus sic est malus velut sibi.
Nouum omne vbique obnoxium inuidentiae est.
Raro indiget penuria inuidentia.
Semper beatis inuidet malignitas.
Solus Deus sophusque nemini inuident.
Tibi mali omnes inuident? at non boni.
Tormenta sunt sibimet inuidisua.
Vbi est bonum, statim est ibi inuidentia.
Vt nemini omnes, omibus nemo inuidet.



page 422, image: s446

INVITI.

Inuitis praeest tyrannus rexpraeest volentibus.
Absonum est id imputare quod datum est nolentibus.
Ad nemus laboris cassi est ducere inuitas canes.
Est labor venatum inanis ducere inuitas canes.
Est leue aut graue, illibenter aut libenter quod facis.
Neminem seruare Christus non volentem sustinet.
Nemini illud pro benigno est quod recu, anti ingeris.
Nulla laus aut culpa eorum quae quis iuuitus facit.
Nullus in vita tener quam volens libens poest.
Quae reluctanti inferuntur, crimen inse non habent.
Quod datur minus volenti neminem certe obligat.
Quod sponte non sit non habet legis notam.

INVTILIS.

Nemin vtile id videtur, quod coactus accipit.
Nil daturae praeter vmbram tonjeruntur arbores.
Quidquid est inutile, ingens haud honos est, verum onus.
Quidquid est inutile, in se plus mali fert quamboni.
Inutile omne est, nemini quod commodum.
Inutilis sibi alterique ignauia est.
Inutilis sibi, alteri que incommodat.

IOCORVM.

Celsa mens contemnit vltro vernulae frontis iocos.
Caret iocorum, caena temeti careus.
Cum miserrimis iocari, maxima est crudelitas.


page 423, image: s447

Est inhumanum iocari cum malo certatutibus.
Est periculum iocari cum potentioribus.
Cuius laetatur insons innocentibus iocis.
Minime cum seruis iocandum est, si manere vis bonos.
More ouis iocus necesse est mordeat, non vtcanis.
Qui iocatur ipsus in se, nemini fiet iocus.
Stoieus contemuit ore vernulae frontis iocos.
Aduersus iram fortius nihil ioco est.
Facetiarum est omnium Bacchus pater.
Haud vllapoena sobrios punit sales.
Mens masta blendum fingeie haud solet iocum.
Senem iocari ac ludere, est vbi decet.

IRAE.

A Deo trato omne quod vult illico impetrat malus.
Cedere ad tempus Dei irasueuit, vt plus dein premat.
Est Dei ira magna? maior eius est clementia.
Est Dei irasumma quando minime irascitur malis.
In Dei iranon est ignis, est aqua ignem quae premit.
Semper est Dei iratusta, semper est culpi minor.
De tyrannis iralent as exigit poenas Dei.
Desipit qui insigne grandem credit iram regiam.
Iraregis est tonitrus instar atque sulminis.
Ira regis irretento fertur omnis impetu.
Ira regum triste fulmen, ira regum nex mera est.
Non decet durare regum vllam iram adusque crastinum,
Non minatatim ira Regum, in regna totaperfurit.


page 424, image: s448

Qui suum dat tempusirae, principum est iustissimus.
Regis est heroa virtus cedere iracundiae.
Celsatantum et vasta adurit ignis inuidentiae.
Corruti sponte ira; vires subirah tque illi dies.
Cotis est loco ira, telum quidquid arripit, facit.
Cuncta vult sibi licere cum impetens irascitur.
Dedecet mortalis iras auiternas vtferat.
Et quis trae iniquitate non fit obst natior?
Erspi iud cio praua non sibi irati sinant.
Exrecenti iniuria iranata, vix regipotest.
Feminae est tacere cum vir impotens irascitur.
Feminarum iramage acres in suo, sunt quam graues.
Frenum equus cum iam momordet, montis haud deinceps suae est.
Heu quot ira horrenda dicta patrat immiti manus?
In bono, vitae pusilla est, aestus iracundiae.
In minori iram coerce, sic regesingrandibus.
Irasos est, imo fomet irafortitudinis.
Ira nulltraeque est maligna quam suis cuit oribus.
Ira saepe venit ad nos: nos ad ipsam saepius.
Ira verax nulla, fatur quod furor trux oggerit.
Ira versa introrsus, ira est omnium grauissima.
Irae vbi est turor, propinquus et tumor superbiae est.
Ira vbis est, ibi voluptas nulla nullum gaudius est.
Ira mater est odij, odium mater est calumniae.
Ira cos est; fitque telum quidquid arripit furor.
Ira vindictae obtinere non potestsuae modum.
Lenit iras tempus atque sanit atem animis refert.
Ira vult aequum videri quid quid ore prouomit.
Negligens ira est sui omnis alteri vt malum inferat.
Maxima irae flamma quaisis corruit statimmora.


page 425, image: s449

Nemini non plus nociua est ira quamipsa iniuria.
Nemo non sibi videtur iustus esse ira in sua.
Nilsurore distat ira, tem us vnum si eximas.
Nilita est durum atque dirum, tra quin patretrecens.
Non dus potest bonorum viuere iracundia.
Non tenet modum ira feruens acta contumelijs.
Ase abit, cui alba bilem mouitindignatio.
Noxia aeque tra est amicis atque inimicis maximis.
Nulla pestis quam ira pluris constitit mortalibus.
Nullus indignationie in Dex haeret tumor.
Omne fas nefasque calcat ira conc tatior.
Perseuerat quisque in ira, caussa tanquam ei sit bona.
Pone terminum statim irae, nullum at vnquam Gratiae.
Post quama nor concepit iras, fit dol rum maximus.
Rarus est qui vincat omnem gloria inuidentiam.
Respuit frenum rationis ira adhuc recentior.
Summus est mort alium, ira ius suum in quem non habet.
Stultus irato dat arma, ci arma prudens eripit.
Vltimum est acerbitatis ira non placabilis.
Vltra famem ira saeuit in greges lupi.
Aduersus iram fortius nihilioco est.
Ante omnia ira Numinioccludit sores.
Aperta sit ira vndiquaque Principum.
Caecissima estres mentis iratae calor.
Effer inatae mentis iracundia est
Est pharmacum irae, come negligentia.
Et maximum irae remedium est dilatio.
Expers modi ira insaniae quam proxima est.
Felicitas nutricula iracundiae est.
Homini ra cunctam expectoratprud [?]tiam.


page 426, image: s450

In crastinum quae duratira, haud regia est.
Infirmitatis ira atrocior nota est,
Insania omnes nos habet cum iras imur.
Ira esse non pot st vbi est Beatitas.
Iras Achillis Graecia haud paruo luit.
Irascimur diutius quam laed mur.
Iratus a demented stat tempore.
Mentis sequi iraquafuror ducit solet.
Mortalis ira iure sit mortalium.
Nullus sophoru pectore inuidentia est.
Ne solin ira se tua condat caue.
Nunquam ira regum destituta fulmine est.
Nutricula iracundiae felicitas.
Nunquam immodesta prouidi iracundia est.
Placatur ira et maxima obsequentia.
Poetae res est oppida irrite bilis.
Prudentior quisque est, vbi ira mortun est.
Quandoque et ira peior est insania.
Qui vicit orbem victus iracundia est.
Sanos neges quosjira feruens occupat.
Seruare bilis impotens nefoin fidem.
Sit finis irae, nesciat finem fauor.
Suc. umbere ira mentis est vulgariae.
Summe exuiosa est ira seruientibus.
Teliinstar irae cuncta sunt, absunt licet.
Tenere in ira nemo se magnapotest.
Vt concoquatur ira, tempore est opus.
Vt magna sit, certe ira enta Numinum est.
Vt sera sic seuer atra Numinum est.



page 427, image: s451

IVCVNDITATIS.

Dulcis est eius quodoptes assequi, praesumptio.
Innihil sapiendo posta vita iucundissim est.
Nemini jucunda vita est, vita cui nota est probe.
Quae nihl sapitvescitue, vita iucundissima est.
Saepius loqui de amatis, omnium suauissimum est.
Suaue id omne est e sophorum profluit quidquid labris.
Famelico me sa nihil iucundius.
Iucundae praefert vtilimens futilis.
Iucunda res est nota habere quaeliber.
Iucunditate tota maiestas caret.
Quid militi iucundius victoria.

IVDICII.

Ad Dei tribunal omnes puniuntur Principes.
Cui Deus Thimisque cordi est, iucicare haud quit male.
Est boni iudex et aequi, cui Deus curae ac Themis.
Est Dei iudex minister, est Deireus cliens.
Et procurator supremi quilibet iudex Dei est?
Iudicans male deinde iudicatur a Deo.
Iudicat bene omnis, antese Deum esse qui putat.
Nemo adhuc Deum fefellit clam palamue iudicem.
Se sibi vninudicandum praebet ac Deo sophus.
Ciuibus reges maligni iudices, aequi sibi.
Iudicat rex grandiora, iudicat cum pauperes.
Mente pene aequa, audiente Rege, caussam perdimus.
Non mode partem audit vnam rex bonus sed alteram.


page 428, image: s452

Principes non iudicantur heic, sed ad thronum Dei.
Rex Dei est minister, ergo iudicet Dei vicem.
Vtramque partem audire ciram regium est.
Absque vero aequo que iudex est idem quod carnifex.
Aequus est vtrique parti qui benigne iudicat.
Alterum si quando iudex iudicat, seiudicat.
Antea vtrique audiendi sunt prius quam iudices.
Artiumque casumque plurium iudex, placet.
Bis perit, perire quise dignus iudice est.
Caecus atque mancus esto iudicum omnis natio.
Calculi crudelita is nuspiam extant cand di.
Criminosus nemo, semet iudice absolui potest.
Curae eipersonae non est, aequit ati qui fauet.
Demalis bonisue, nemo iudicat quam qui sapit.
De salute iudicantes iudicent cuncta ius.
Doctus olim humanitates iudicem latmanum exhibet.
Fhrio de vate iudex ne sit vnquam abstemius.
Ecquis est qui semet ipso iudice absolui queat?
Esse vis iudex pretiosus abstine omnis praemio.
Est amor sui examendus cuique recte vt iudicet.
Est asellorum, eruditis iudicare de viris.
Est bonus quem nulla recto spes n=mouet nec res gradis.
Est supra emendationem qui domi iudex sibi est.
Exuas personam amici iudicis quando induis.
Fulmen arum est, attonare quemque iudicens solet.
Gratiosa sint oport et iudicutae imantium.
In domo quaque est tribunal, quaque iudex in dome est.
In manu crudilit atis testa semper est nigra.
Insua nemo esse caussa iustior iudex pot est.


page 429, image: s453

Insua nemo esse iudex caussa idoneus potest.
Insua nemo hercle caussa iudicem praestat bonum.
Insuo admodum malignus quisque iudex est foro.
Induis personam amici? iudicis statim exuis.
Iudicante affectione, veritas parum valet.
Iud catsemper benigne doctus humanas vices.
Iudicatanisi exsequ mur vana iuris dictio est.
Iudicaturus de alteno, iudicet de seprtus.
Iudicem attonamus auri splend cantis fulgure.
Iudicem nullum recusat purae conscientia.
Iudicio interesse seruus non potest praetorio.
Iudicio suo acquiescit, rarus alterius patet.
Iudicis persona saepe vel mere histrionica est.
Iudi is statera iusti parte vtraque aequum obtiner.
Iudicis vexesse nescit vera mercenarij.
Iudicum a seueritate famad ffert plurimum.
Iudicum est auferre lentos innocentibus metus.
Iudicum est, non ferre lentas litigantium mores.
Iudicum est plegum scita pectoris sinu.
Iudicum est vitare culpas et vacare sordibus.
Iudicum frontes oportet sint vbique liberae.
Iudicum gens aure aperta est, nec minus placat.
Iuri eo certe obligaris iudices alterum quo.
Iure quisnam vtri recuset alterum quo refrenat.
Iustitiae vestem reponit quisquis amicitiae induit.
Nemo judicare recte de suis rebus potest.
Nemo non fert difficulter iudicem aduersarium.
Nemo judex esse caussa sueuit in sua bonus.
Nemo non ante, re censet judicio sese alterum.
Nemo ius dicit sibi ipsi: lex sequenda, et iudices.
Nemo recte judicare de suis factis potest.


page 430, image: s454

Nemo vere iudicare propria in caussa potest.
Nilspei est cum iudicandus iudicem accusat reus.
Non iudicat qui iudicat pro praemio.
Non potest aequus vocariqui sibi iudex sedet.
Nundinarium tribunal, turpitudinum est apex.
Omne iniquum est quod statuitur parte inaudita altera.
Omnibus prodest nocetque nemini iudex bonus.
Omnis qeui exempla prudens iudicat securiter.
Perplacet parti huic et illi qui benigne iudicat.
Plurtum auctus saeculorum casibus, iudex placet.
Praemium iustos sequatur pena iniquos iudices.
Qui sibi sit ipse iudex, spernit omnes iudices.
Quis sibi iudex sfit ipsi, iudicem nullum timet.
Quisque iure eo tenetur iudicauit quo alterum.
Quisque personae esse iudex, nemo caussae quaeritat.
Semper est nigri coloris calculsa crudelium.
Sortem vtramque expertus aequos vsque ponit calculos.
Sortis vtriusque gnarus iudicat benigniter.
Sortis vtriusque gnarus non nisi aeque iudicat.
Veritas insigne primum iudicis vere probi est.
Vir pius ius irreslexa mente sincerum colit.
Vita ludici, Aduocato, plebis lex iniuria est.
Caussa in sua qui iudicat, non iudicat.
Caussae suae iudex quis est retundior.
Cunctator esto de salute iudicans.
Dies futuros, iudices puta optimos.
In iudicando lex sequenda est omnibus.
In propria renenmo iudex est bonus.
Inuisa iudici est rei securitas.
Mente et manu abstinente iudex placet.
Ne iudices priusquam vtrumque audiueris.
Nec gratiae, nec largitati iudices.


page 431, image: s455

Neclenis vltra, nec seuerus quam decet.
Neclucra iudex quaere, nec potentiam.
Nemo esse iudex in sua caussa potest.
Nemo noceis absoluiturse iudice.
Nunquam sibi iudex bonue sat prospicit.
Princeps solutus iudicum viuit metu.
Punire iudex ipse quae facit nequit.
Quis uam fuit caussa in sua iudex hebes.
Quis quaeso iudex est bonus caussa in sua?
Quo tardius Dei iudicium, hoc iustius.
Raaro abstinentes iudicantium manus.
Res iudicatasaepius rescinditur.
Res iudicata legis obtinet vicem.
Res iudicata, vbique tam res sacra est.
Se iudic are, difficillimum omnium est.
Senemo fallit effugitue iudicem.
Sola sequestra lege fer sententiam.
Solam sequantur veritatem iud ces.
Solus scelesti regis est iudex Deus.
Sunt, iuris arma, non furores, ludicum,
Vbi est amor, iudicium ibi esse non solet.
Vtrique parti vix placet qui iudicat.

IVRAMENTI.

Absque iurando esse vita cuilibet bonoqueat.
Decipias talis puellos, iureiurando viros.
Ipse nec iurat, ec vrget alterum vir approbus.
Nilopus iurare, verbu vita sisteuat fidem.
Qui minus nihilue iurant maxime illis creditur.
Vir bonus iurationes nec capit, nec accipit.


page 432, image: s456

Iure qui iurando fraudem firmat est scelestior.
Vir probus nec iurat, vllum nec grauat periurio.
Attende non cui; sed per quem juraueris.
Iurare caussas ob leues, periurium est.
Iuranti habet fidem ille qui non peierat.
Iurare parce: fons enim periurij est.
Qui sape iurat, saepe oportet peieret.
Qui saepe jurant, si quam habeni perdunt fidem.

IVSSORVM.

Cedit Deo omnis iussi mortalium.
Quod facit Deus jubetue, omne id facit bene ac iubet.
Omne quod rex vult face illud, rex nisi regum vetet.
Alteri praescribito o rex, primus illud sed face.
Iussio, complexa et ipsum Principem, nulli est grauis.
Iussus imperantis, est lex iusque iustum subditis.
Laudibus regum applicamus iussiones non notis.
Nemo regis jussa, quisque regis exemplum colit.
Non potest jubere rex, quod impetrare non decet.
Non potes rex id jubere, quod pium ac iustum vetas.
Quaelibet plebs iussa regum perficit pro aequissimis.
Quod iubet rex, est honestum, sit licet turpissimum.
Est heri imperare, erui quaelibet iussa exsequi.
Fit duplex scelus, iubenti si scelus facis.
Iube senex, obtempera florentior.
Natura lexque quod iubent, aequissimum est.
Quod facere non quis qui iubet, fieri vetat.



page 433, image: s457

IVRIS.

AEquiter suum cuique diuidit ius fas Themis.
Ambidextra iure nil non cum bono facit Themis.
Assidet Ioui vsque summo iuris interpres Themis.
Claua quem Dices suera tangit, ictu vno atterit.
Esolo Themis volauit ad domos Olympias.
Et Themis dispensat aequa cuique lance ius suum.
Iura naturae approbare suetus antea est Deus.
Iura sunt Dei aaeuiterna: jura hominum vices habent.
Iura vitae, iura mortis stant penes vnum Deum.
Ius et aquitas fidesque constat aeternum Deo.
Ius suum dispensat aequa lance cuilibet Themis.
Quae Deus dat iura cunctis aequa sunt mortalibus.
Vniformis iure nil non cum bono facit Themis.
Ciuibus dat Imperatoriura, non item accipit.
Esse tutumsub tyranno non potest ius publicum.
Gentibus queiura dicant eliguntur principes.
Gentibus vt iura dicant sunt creati Principes.
Iuraper populos volentes qui dat, ille dat diu.
Iura terris dant minores vnico reges Deo.
Iure cuncta rex gubernat optimus, nihil manu.
Ius et aquum regna sirmat, perdit eadem iniquitas.
Ius negant scriptum sibi ipsa iura qui dant Principes.
Princips inflectenda vbique iuris acrimonia est.
Quam mage est supra omne ius rex mage illi seruiat.
Qui suum cuique praestat, Principem voco bonum.
Rege dignum est, iuris atque moris humani iecur.
Rex bonus ius irreflexa mente sincerum colit.
Rex es? esto iuris atque moris humani memor.


page 434, image: s458

Rex quis est, vt iura dicat arceatque iniurias.
Rex suis ius dicat, acta rex scelesta exterminet.
Sceptra consistunt, fruendi iura ergo pub ici.
Sceptia cuncta sunt, fruendi iuris ergo, Principum.
Scisne cur vocere princeps? iur primus vt colas.
Sit Dei atque hominum peritus iuris, vrbes qui regit.
Alteri qui iuraponit, vti eis ipsus cupit.
Alteri quodcunque ponis ius, et ipsum te ligat.
Altius sus est, nocere quam cui vlla vis queat.
Bellicum ius vnum idemque crede quod ius gertium.
Ars boni ars aequi vocanda, iuris est prudentia.
Cons ientia solutus nemo, iure plurimus.
Ex aquo bonoque iuris lenienda acerbitas.
Exteris ius redde primum, deinde ciuibus tuis.
Foeda nundinatio omnis, iuris at fadissima est.
Insacris, decreta prisca derogant iuri nouo.
Iura deme, mundus omnis parricid: um merum est,.
Iura naturae vsque durant, ius inilla nemini est.
Iura posteriora semper derogant prieribus.
Iurapublie recepta, prium haud contemnito.
Iuraquei scit negligitque puniendus acrius.
Iuraqui legesque temnit, sic eas tament met.
Iura sacra antiquiora derogani recentibus.
Iurae ferro saeuiora, nemo non ferre fugat.
Iura si legesque laxas, subruis rem publicam.
Iure deripio mundus omnis gens latrocinantium est.
Iure quis nam vti recuset, quod osuit alteri.
Iura ex bonoque aequo lenienda acerbitas.
Ius idest, quod vtile illi est qui potest plus omnibus.
Ius peregrinis libenter redde quouis tempore.
Ius tene fama atque factis, non loco et subsellijs.
Mes vigens, errorque virlgo dissipatus, ius facit.


page 435, image: s459

Ne quidem absque iure et aequo principetur Iupiter.
Ne supra moria itatis iura tolle homo caput.
Nilibi est aqui boniue ius vbi summum imperat.
Nulla fraus, vis nulla oriri iuris a fonte assolet.
Praestat ex aequo bonoque, iure quam summe actites.
Principatum iuris omnem, deferas aequissimo.
Pjblice nil iura prosunt obita a rubigine.
Publice recepta iura spernat hostis, haud cliens.
Quae tus non est turis scis minus recte appetis.
Quod phaselo clauus, hoc sunt iura ciuitatibus.
Quod latrat natura, frustra iura mutent inuida.
Quem nequis domare ferro iure et aquo mulceas.
Saepe iure praestat et aequum, vis et ensis quod nequit.
Aequum bonumque iure summo destruas.
Antiqua praestant sacra iunioribus.
Extra ordinem ius peregrinis dicito.
Est Iupiter Dice ipse, et ipse item est Themis.
Inter latrones ius viget queque ac pium.
Iuris rigori conferas magnam crucem.
Iuris rigorem, maximam voca crucem,
Iuris rigori summa crux est addita.
Multum potest vis, sed triplo plus ius valet.
Natura quidquid iudicat, verissimum est.
Nil aliud est quam iusque fasque Iupiter.
Pro iure, vires sunt potentioribus.
Quae ceteris rex, iura pone item bis.
Qui iudicari non cupit, ne iudicet.
Quod iure non fit omne, id iniuria est.
Regis timendi proprium ius in suos.
Seruanda iura sunt in hostes et sua.
Themis Diceque semper assident Ious.



page 436, image: s460

IVSTITIAE.

Criminum iudex seuera grandium semper Dice est,
Et Themis loui jupremo continenter assidet.
Ius suum seruat potestas, et suprema mens Dei.
Iustitiam Deus aduersatur seruientem fastui.
Iustus est Deus nec vlli cognitus facto malo.
Iustus esse vis et aequus! de Deo vsque cogita.
Saepe et Adra steia ciues ploctit ob regem malum.
Temet accuses oportet, iustus vt fias Deo.
Iustitia ac pietate, fiunt Principes vere Dei.
Iustitiae rex est sacerdos, Iustitiae rex est cliens.
Tota maiestas regentis pendet a iusto ac bono.
Absque iustitia diu esse non potest vrbs, nec domus.
Absque iustitia esse seclum non potest mortalium.
Bello et ense inuictus ipsi iustitiae dabit manus.
Iusta vulgo quae videntur sunt veliniustissima.
Iustitia absque, imperia nil sunt quam ampla latrocinia.
Iustitia est adprima, non plus ceteris requirere.
Iustitia et fons et scatebra est omnium virtutium.
Iustitia obseruata, damno nemini aut malo fuit.
Iustitia, veneranda certe est vrbium nutricula.
Iustitiae bono carere, ne quidem latro potest.
Iustitiae bonum salubris mater est virtutium.
Iustitiae fundamen omnis est modestia ac fides.
Iustus est, quiplus minusue nil petit quam quod decet.
Iustus est, quicunque reddit cuilibet quod est suum.
Iustus est vere, nocere qui negat quando licet.
Iustus est vt palma, floret non caducis sructibus.
Iustus vnus mille iniquis a Deo anteponitur.


page 437, image: s461

Nemo iustus est et aquus, cuique quam qui dat sum.
Publica iustitia neruus est rei fortissimus.
Quaesalus vsuadent publice iusta autumes.
Saepe et Adrastatapatrem prole cumtota abstulit.
Vita nalliperstat ab sque iustetis optimo bono.
Vita viva humana nulle est absque iustitiae bono.
Vix ibi iustitia aperat est, clausa vbi ex stet manus.
Iuste pieque viuere est suau ssimum.
Iuste pius, pieque iustus est Deus.
Iust tia laeson, iniuria est regnantium.
Iustitianone est hominem quaetollit Deo.
Iusto ac pio vicina temperantia est.
Iustos Deus conseruat atque protegit.
Iustum ac pium, dix omnium quae tollit Deo.
Iustum piumque semper assidet Deo.
Iustum putare se, inustita maxima est.
Iustus potest premi, sed opprimi haudpoitest.
Miris modis iustos beat viros Deus.
Mo talibus ustum emne idest quod vitle.
Qui iustum amat contentus aeterum est suis.
Qui iustus est nil ceteris plus postulat.
Qui iustus est, vero repletur gaudio.
Qui iustus est ve usque, regum est maximus.
Qui iustus est, vir est idem prob ssimus.

IVVENTVTIS.

Asene haud siulte iuuentus consilium sacrum petis.
In uuentutis vigore rarior prudentia est.
Actio decet iuuentam, etium ac quies senem.
Audiat senes iuuentus cor eis pltnes pit.


page 438, image: s462

Conutnitr buriuseentae, proudidentia est enum.
E ferocieresullo speraequum viloptsmus.
Est iuuent uti molesta candsans senum coma.
Est iuuentutis venenum publicum flor Seenus.
Freno opus cuiuis iuuenta est, est oput ceramine.
Grandis eatas iumoriperquam ames et asper est.
In mari vasto est iuieentus, littori prope est sesex
In meta si qua est inuentus, commodis est sibt ac suis.
In tuuentares pupilla est, spes sed augustessma.
In iuuentutem tenellam vix cadit scientia.
In iuu ntutis vigore raraprouidentia est.
Indecore iunieres imperent senentibus.
Iunior cedat sinecta, iunior colat patrem.
Iunior fugax laborum senescet in maia.
Iunior laboris expers, absque nomine sit senex.
Inntor sareto dictis ingrausescentis viri.
Iuniontimor sexors, omnibus damno ac malaest.
Iunicres muli ab annis, plurimi sunt moribus.
Iunioris certapestis est voluptas ordinis.
Iuniorum cruda patres orsaetrudunt in forum.
Iunioribus Calypso binc inde Circe vltre imminet.
Labis expers qua iuuenta est, tota crimen est merum.
Lubnicas, eheu, quot iuuenta pracipes flexus tulit.
Lubr cis custos cui annis est senex, non deusta.
Maxime mora est iuuentus, cum sapit vel maxime.
Ne voluptati iuuenta consulas sed vtili.
Nemotam ferox iuuenta est, morte vinci quinqueat.
Nilmagis decet iuuentam quam silens submissio.
Noxios caetus inuentus ni fugit, virt gemunt.
Nulla tam proba est iuuenta quin de ea queas qutri.
Numinum vltimae est iuuenta, omnium sed maxima.
Optimum florem iuisentae singuli carpunt dies.


page 439, image: s463

Plurimum vernilit atis iniuuenta pubera est.
Qui malt vsus est iuuenta antequam cona senet.
Quis coloratos iuuentae dextere impetus domat.
Quo minus sapit iu entus hoc minus que ringitur
Quod bonu me est praebe iuuentae, non quod sit ei volupes
Quod salubre da iuuentae; quod gulae facat nega.
Scripta quaeque ornant muentam minte praditam bona.
Sunt decus summumiuuenta compedes Sapientia.
Talis est iuuentus, agri qualis est flos, mox perit.
Tam mala nulla iuuenta est quin qusat fieri bena.
Turpeni laude iuuentus, sin quid audes sit bre. e.
Voce et exempla erudire uniores est sents.
Aiuniore tur piter discat senex.
Aetate pecat iunior non ersmin.
Amaiuuentam quae ante can siam sipit.
Cuiuis iuuenta dalce torpedo malum est.
De m rilus rare triumpbat iu ior.
Fiuit iisuenta, labitu que de manu.
Iuuenta vbi est ibi est et imperitia.
Monenti adultus pareas reste seni.
Numquam sapit iuuenta semper desipit.
Ornat iuuentam rebus in cunctis pudor.
Iraeceps iuuentus more flumtnis ruit.
Praecepta det senex, adoriet iunior.
Prima voluptas sevper atati est comes.
Procliuis est iuuenta quo duis ad malum.
Quod corde sentit, ore prodit iunior.
Quod vtile est prabe iuuenta, haud quod placet.
Sit iunior, lingua silens, genis rube.
Turpe est iuuenta si sene est infirmior.
Vbi iuuent atbi est quo que ignorantia.



page 440, image: s464

LABORIS.

Calites sidore cuncta faener ant mortalibus.
Caelitum absquepace quiuis cedit incassum labor.
Cuncta Dy labore vendunt atque pertinacia.
Cuncta Dy labore vendunt sed comes cui it quies.
Improbo labore quaeuis consequare apud Deum.
Rex licet, molam mouebat Pittacus tamen manu.
Non potest grauis Duci esse, quem leuat honos, labor.
Alabore cruda virtus robur at queopestaabit.
Absque labore acri virtus compararinon solet.
Absque labore acri virtus comtinerinen solet.
Absque sudore obtinerine quidem virtus potest.
Absque sudore obtinere non potest quod optimum est.
Ad bonum exitum orsa mentis efficax ducat labor.
Ad labores vixredibit luxui assuetus semel.
Alterius labor laboris est gradus mortalibus.
Cum labore quod fit, eius est perennis gloria.
Concham oportet frangat esse qui cochleam desiderat.
Dente opus molare frangas vt noces amygdalas.
Dexteram molam retabit rexforet cum Pittacur.
Est laborio sa virtus, sed tamen vitium magis.
Est labos ibi, est periculm, laus vib est, bie est honos.
Gloriae hoc est, hoc honoris, nelabori sit laber.
Hunc laborem sume, laudem quitibi ac fructum feras.
Inclitnter seela nomen surgit a laboribus.
Insidet palmae alma virtus at que sudor hymniter.
Iunior qui non laborat Srenue esurit senex.
Maior est fructus corona, maiorvb fuit labor.


page 441, image: s465

Margaritam ferre si vis ostrea testam auferes.
Margaritam habere qui vult, eoncha oportet exuat.
Nelabori sint labores debitum vnigloriae est.
Nelabor cui sit labori, gloria atque honos tuum est
Nilin orbe quod labore consequi quis non queat.
Nil age est laborio sum quam praeesse ciubius.
Non grauat labor; voluptas, res decusue quem leuant.
Non habet labor laborem, cut comes perstat honos.
Non habet pondus laboris quod lubens amor facit
Non m retur laurum et aurum quam laboris assecla.
Nullus est finis laborum, cui voluptas non adest.
Ob voluptatem dec usqueremqise militat labor.
Omne quod fit pro parente est voluptas non labor.
Ostreae frangenda testa est margaritam vt auferas.
Pone terminum decentem feruidis laboribus.
Pro salute liberorum nemini non est labor.
Quei labor constet labore, praestit us parentibus?
Qui cylindrum tympanumue quarit, ostream assat.
Quinucem esse vult oportet frangat ante nucleum.
Qui volupt atis laborem spe fugit, palam est malus.
Quidquid est honum at que hone stum a labore prouenit.
Quod venit labore nullo ted osa gratiae est.
Sapius paruo labor maximum comes lucrum.
Semper horreum ijs inane est quiminus mouent manus.
Si laboras pro parente, non vocandum id est labor.
Subleuat quemius laborem spes, volisptas, res, honor.
Tergiuer sari labores, unsorbus nefas.
Tollere haud est margarit as ante rupta opercula.
Vis perire asinum atque serum? omnem ys laborem tol lite.
Affictieni nullus est iunctus labor.
Bonum minus petit laboris quam vadum.


page 442, image: s466

Expers laboris omne amer quidquid facit.
Fugitans laborum inanis haeres horrei est.
Iugilabore quaelibet tibi impetres.
Labor modestus conporis vites alit.
Labere quiduis consequaris improbo.
Labor senectae ebesny loco optimi est.
Labore vbique constat ingentidecus.
Labore vindunt quaelibet comis leper.
Leuat labores quoslibet comis leper.
Breuis labor; per enni viua glorea est.
Multos labores saepe vnus sedat labor.
Non vt diu vuis as labora, at bt satis.
Nullus labor molestus est velentibus.
Per saepe crecit ipse dun fertur labor.
Venalis est res quulibet sudoribus.
Vbi est laber deesse non potest honos
Vbi est labos ibi est volupt as proxima.
Vbi est labor vicina sempergloria est.

LACHRIMARVM.

Lacrimae post fata regum non super sunt ciuibus.
Lacrimis mortem potentum nemo prosequi solet.
Risibus ciuis parentat regibus, non lacrimis.
Absque teste lacrima omnis omnium fi dissima est.
Est tibi prius dolendum flere si vis alterum.
Feminae fletus carere non solet frande ac dolo
Fomnin im natura fecit promptiorem ad lacrin as.
Flere vix viri est, puellus flet quoque aduersario
Lacrimae arguunt, homullis cor datum mollissimum.
Lacrimae leuant coleres fit minus lisctis malum.


page 443, image: s467

Lucrimae precesque quid sint, nescit heroum genus.
Lacrinae testes doloris sunt, sed ab sque legibus.
Laorimas spectare vix est stntium absque lacrimis.
Nemo lacrimatur absque teste quam cui est dolor.
Non solent plorare matres militum pauenttum.
Quilibet scit flere: fletus lucs est exerduim
Turbidi rubent ocelli flentibus bona fide.
Causatque morbos, deuorare lacrimas.
Et morib caussa est lacrim as compescere.
Facit fidem ipsum flere paenitentiae.
Lacrimatur alterius malis fauor.
Lacrimaren nescit quisquis vlcisci potest.
Lacr masque magnus nescit Herois vigor.
Priuata lacrimis damna defleri queunt.
Qui lacrimandus occidit, vixit diu.
Quod fructus ar bori id dolori lacrima est.
Videre flentem vix licet, qum anfleam.

LAESIONIS.

Nemo ita est potens vetante ladere vt queat Deo.
Nil leue omnium estimandum est quo Deus laedi potest.
Aquibus nil suspi caris ferre acerba, duplat malum.
Antea laesus maligne suspicax de caetero est.
Conferunt caussam suorum criminum lasos mali.
Decipi semel malum, bis stulte, turpe tertio.
Diycit quosuis amores laesio omnis grandior.
Fluctuum vulgtum fidelem semper horret naufragus
Fraude saepe capti fraudis vel meram umbellam timeat.
Illisos cauet pauetque piscis iotus bomulos.


page 444, image: s468

Laediturquiuis mage a se quam saepius ab altero.
Laeditur se quisque ab ipso; ab alteron nliditur.
Laesa auis visco, arbor, momem glutine oblistum putat.
Laesa visco pennas in omnivirgula viscum timet.
Laesa virtus sese humo effert atque casisu scitat.
Laesio quaeuis molesta, verum amici maximt.
Laesus ac laed ns, amica mente non sun inuicem.
Laesus hamo Piscis, hamum quolibet timet cibo.
Mysae rex fortem eadnem sensit et mitem manum.
Naufragus nunquam marinae fid m habet pellaciae.
Neminem ser one facto neminem, laedit bonus.
Nemo laedit absque fructu quisque dum no cet, docet.
Non cadet saxum vnquam ad vnum bis sapiens sed vltic.
Non potest culpare ventos naue bis fracta enatans.
Non potest quis laedi ab vollo quin sim lfructum auferat.
Piscus ictus, cibo in omni duplices hamos timet.
Piscis ictus oniab hamo quem cibus tegit cauet.
Pisies ictus semper horret illitos hamo cibos.
Qui semel visiatur ales, vsque virgam omnem timet.
Qui cadit bis saxum ad inum, non sapit, sed desipit.
Qui matis fugit procellas Vnice portum extetit.
Saxa ab vno sope stultus l9editur, semel sophus.
Saxum advnum idemque nunquam bis ter, offendit sophus.
Semper horret piscis ictus illitos hano cibos.
Tacta auis visco horret onne virgularum hians genus.
Ter quaterquesaum ad fnum stult us impinget pedes.
Ab igne laesus semper ignem horret puer.
In lasione qualibet fructus suus.
Iaesis adhaeret vsque dextra Numinis.
Laesus semel de cetero fit suspicax.


page 445, image: s469

Nillaedit vllum, quin sit illi et vtile.
Percare bis velmaxme imprudentiae est.
Qui laedit atque laesit, vsque dissident.
Quisaepe lasis, an potest laesus quer?
Se qaisque laedit ipse, neminem Deus.
Sero Phryges post dimna fiunt calllidi.
Si laesus est, tibi imputes, haud alteri.
Stultus frequenter fallitur, sophus semel

LAETICIAE.

Nemini laeti aut sinistri sisnt Dei simpliciter.
Laeta egestas vincet omnes Imperantum adoreas.
Laetapaupertas supra omnes est fau ssas Principum.
Rex quis est virtute veralaetus, et mentis bono.
Absque laea mente nolim totius mun di typhum.
Absque lata mente viises vix cadauer est homo.
Arduum est ipsis tenererebus in laetis modum.
Est homo viuum cadauer laetes mens sitollitur.
In malis tristi orelata proloqui per arduum est.
Laeta mens amat quietem, loeta mens odit truces.
Laeta mundi non habent me, tristi ouant ab synthio.
Laeta res ac lauta, spernit hospitem modestiam.
Latus esse vis vbique, ne mali sis conscius.
Laetus in praesens quod vltra est curare animus oderit.
Letus inpraesens, futura linque se torquentibus.
Legem habent hanc loeta, iunctum semper ijs quiddam mali.
Mens inebriata laetis, ceu mero; sui inscia est.
Qui sapit, nunquam cor ausis credislum laetis dabit.
Vis loco esse laetus omni? fac bonum, vites malum.


page 446, image: s470

Cum laeta mittittum Deus malo est Deus.
Laetitianil est mentis ac diffusio.
Perennelaetarecta consientia est.

LARGITIONIS.

Qui Deo par esse quaerit, largiatis paisperi.
More fontis sit necesse est imper antum largitas.
Rex es ergo signa late largitotis exseras.
Rex nihil cui largiatur, dum nihil quo que auferas.
Sub potentum largitate saepius laetet dolus.
Aequitatte metienda est dantis ipsa largitas.
Concilias sibi sauo es lavgitas sed improbos.
Cuncta habebis tuta, amicis largiere quae tuis.
Dantis aequit ate veram largitatem censeas.
De rapina deue furto non probarur largitas.
Diuiti tunc cuncta desunt lergiendum vt pauperi est.
Frons perennis crebro ab haustu sefit ipso clarier.
Hec salubrior fit vnda, quo mage hauritur lacis.
Largitudo non repletur impudens petacitas.
Largit as haud metienda est apparatu munerum.
Largus indoli esto quaese publico applicat bono.
Munerum haud est appar atis metienda largitas.
Nemo non largitione demouetur de statis.
Nulla adhuc vnquam repleta est largit ate pet acitas.
Pauperi largus perire morte nenpotest malae.
Peior vnda fit haustu ques fuit, sedpurior.
Publica felicit atis est loco vir largiorl
Quaepatri largiris aucim postea aprole auferes.
Quam magis de fonts nimis, copiosius fluit.


page 447, image: s471

Quam magis defonte sumis, redditur sincerior.
Quemlibet mouere de gradis largitio est.
Qui parum largit ur esse gratus haud potest amans,
Quo frequentius puter vndas egeris, mage ebicis.
Qui mage exhauritur, hoc fons quilibet fit clarior.
Sipecuniae esse largus non potes, sis gr tiae.
Vendere, haud donare sueuit factio sa largitas,
Qui dquid bono largimur, omnes obligat.
Restos ab vsus ogant opes probt.

LASCIVIAE.

Est adulter haud maritus, coniugi lasciuior.
In malarenulla, multa re bona lasciuia est.
Laus vbi seuera, sedem non habet lasciuin.
Longior quies profane maeter est laciuia.
Non solet districtum adire segnipes lasciuia.
Plurimis lasciua parit pagina at vita est proba.
Vita cui lasciua, eidem pruriens oratio est.
In paupere omnis turpior lasciuia est.

LASSITVDINIS.

Desatigatis laborem imponere, est pessumdare.
Defatigatis redire vena per vinum solet.
Lassitudinem diei ponere est bihorio.
Lassitudo verba multa non requirit, rem petit.
Sarcinam labore fessis ne graua, sed detrahe.


page 448, image: s472

Sponte nata lassitudo nunciat morbum ad manum.
Labore sessis ar i am oggeras caue.
Lassus viator otium rogat Deos.

LATROCINIZ.

Cum lattone agatur armis non legationibus.
Diu tes latrocinantur: furo inhorent pauperes.
Fert Bias in quae latroni furibis que nil licet.
Inprobum acptum latroni furibusque nillicet.
Militem latrocinari cui datur stipendium?
Pessimos aense latrones, fraude qus vim vrgent siam,
Quot viantes et latornum toll tinsessor globus?
Selatro dedisse vitam iactat, a que non tulit.
Atrocior vult esse quisque quam est latro.
Etiam latro ille est qui arborem ense dat neci.
Homi ida non est quilatronem interficit.

LAVDIS.

An quid in caelo solove est quinsuum laudet Deum.
Fas sacro laudes torusc as exequi silentio.
Hoc agamus digna sacro laus Dei silentio est.
In Deisonare laudes nulla voxsatis potest.
Denots, de laude negum quisque narrat auctius.
Laudibus culpisueregum nemo non quid adijcit.
Nemo non de plebe lauderingitur potentium.
Siue hanesta, siue turpis, laus perennis Principum est.
Absque laudum opumue dotetota virtus frigida est.


page 449, image: s473

Ad honum plerosque laisdum blanda Siren allicit.
Ad suus quic unque laudes intumescit, bulla fit.
Addita est laudi volupt as atque delectatie.
Almalaus fructis perenni pensat erumnas breues.
Ambit vltro laus beatos paruulo atque heros sui.
Aucupant laudes inertes, obtinent indis stry.
Carpit omnes andientes laude garrislus sus.
Crede non opinioni, sed tuis met moribus.
Diues est suopte censis laus virorum illustrium.
Eleuat laus cuique cristas, sit licet fallissima.
Est boni laudare dignes impro bosque carpere.
Est decus laudare amicos largius veri modo.
Est decus secle, alma honesta laus vbi insignes vires.
Exsequere horrore laisdes et sacro silentio.
Falsa laus castigat, ac quo maiores est notat magis.
Fonsperennis laus polsta est; quam magtit, cressit mage.
Fructus est virtutis ingens laus abore Nestoris.
Glota scas egenum laudis aucupem sui.
Grandior vero amici laudis efferunt sinis.
Gratior laes tramsmarina semper est domestica.
Immodesta laus malorum nutrit inuidentiam.
Impesdeutia supremum culmeis est laus proprios.
Iusta laus, periculorum premium est viro omnium.
Largius laudare amicos, crimen aegnatum est bonis.
Laude censeri suorum qui solet, laudum est inops.
Laude censetur suorum stultus, at sophus sua.
Laude non sua tumere, proprie paumonium est.
Laude virtus mutuata non eget sibi omnia est.
Laude parua dig us est is qui ante fertur pessimis.
Laude multa omnes tumescunt, ipsaitem modestia.
Laudis aura blande, nescit vel Catonemtertium.


page 450, image: s474

Laudis hamo destitutum quidquid est, neglectum est.
Laudium dulcedo calcar grande indoli bona est.
Laus am ci forte ver aest, sed caret tame side.
Laus amici vera raro est cuncta per v trum videt?
Laus b. norum grande cuiuis esse sueuit praemium.
Laus bonorum singulare est optimorum pramium.
Laus bonos malos querela sempit erna curauit.
Laus parentum calcar ingens iberis est ad honism.
Laus pudorque haud molle calcar addit indolibone.
Laus sui ipsius prot erua succinit dementia.
Laqus venit post fata paucis, vix super stitem fouet.
Literis laus atquefama multa, sed nilpraemij est.
Maxime laudire sisiunt qui merentur maxime.
Maxime laidem mereteiur, maxime qui respuit.
Nemo laudi mortuorum, quisque viuis inuidet.
Nemo non laude multa fit tumentis pectorit.
Nemo non laudeat ut, esse Gera credit omnia.
Nem nenhomo latenter gaudet ad lauisdes suas.
Nemo non laudare se vuie maxi me tune cum negat.
Nemose Laudat celebris plurimorum laudibus.
Nemotam malus, cui esse non queant laudes suae.
Nilpttheco accedit etsiferte duatur leo.
Nil trahi sorte e parentum laudis au labispotest.
Nulla laus caret labore, nulla laus industria.
Omne quod probum atque honestum est; non eget laude extera.
Omnis est laus falsa mortem quae antecedit vltemam.
Pauciorn est, ite opima laudis ad fastigia.
Prima vis laudum potentes cerd bus motus ciete.
Pro imus maiora vero laudis eplene sinu.
Quael bet patrarel udis ueust esuritio.
Qui bonos laudat, vtdetur non abhorrere a beno.


page 451, image: s475

Qui viri laudes boni effert, est vel esse vult bonus.
Qui vir est, in mente laudem statuit essemaximam.
Qui volucres captat auras, laude veraci cadit.
Quid viro de quoque di as, et cui, semper vide.
Quidlibet fert atque patrat laudis esurtio.
Quisque vates ore laudat, sedn bil promit domo.
Quod probum est, quod est honestum, respuit laudem exterma.
Saeulo laus digna honestat optimos vires bonos.
Si tibi laus pro sutura est propria sllaeia vtere.
Sponte currentis virilem laudesuscites gradum.
Tam malum est laudare inertes quareprendere apprebos
Veralaus, praeconium ingens, falsa laus conuicium est.
Vera laus radice constat, ficta ceu slos luccidit.
Vera laus solumo do ornat: falsa, castigatie est.
Vera laus virtus exterorum non aeget praeconis.
Vera laus integrit asquetemporeh ud vollo cadunt.
Vera laus vireutis esse fructus ac mere amat.
Caue antelaudes empiam quam noueris.
Caondigna saero laus Deisilentio est.
Laudanda qui non laudat alte est inui dus.
Laudanda egis saepe fercerunt malt.
Laudareregem non potes nisi bonum.
Laudare setpsum geandis impudentia est.
Laudare sevani est, notare lignei.
Laudare vere non potes quem non probas.
Landari ab illo quisque amat quem diligit.
Laudarto quem que, tarde itemque carpite.
Laudantur etsi Principes agant male.
Laude incit atur mentis erectae indoles.
Laus almahonest, est suscit amen in dolis.


page 452, image: s476

Laus alma verum subleuat mole stias.
Nemo tyrannus laude gaudet posthuma.
Exorsa laudum multus obsi let labor.
Praeparans esto in laudibus vinentium,
Quis magna paruis exequis audat modis?
Sunt et sua lausdes item impr bissi nis.
Rubet quoque ipse laudibus pudens suis.
Se nemo laudat ipse dignus laudibus.
Verarefulget ltude qui falsam fugit.
Virtutem vbi laudas, simul laudas Deum.

LAVREAE.

Absque tempore ac labore laurea eccui venit?
Irriga sudore laurum; tanget ipsa sidera.
Laurea imbre opas laboris, et calore indusstria.
Multa ibi sit laus oportet prosto vbi frons laurea.
Non viret dius vlla laurus quae caret sudoribus.
Plurium labore partam laureamvnus occupat.
Rarus est sagi togaque qui reportet laureas.

LECTIONIS.

Cui bona est mens; lectionis quo dl bet genus honum est.
Esapore mella multo fingit experiens apis.
Lectio onis ruminando vertitur succum in bonum.
Memoria labi legen es multa, non est infregquens.
Niliuuat primamiuuentam multa lectio ac vaga.
Opudor; rosas relinquunt plurimi spinam legunt.


page 453, image: s477

Veritas in lectione diligenda non logos.
Mulium legens nen multa, multum piofcit.
Spinas relinque lector, ac rosas lege.

LEGATA.

Dedecus legati ad illum quiire tussit pertinet.
Et sui legatus implet Regis augusti vicem.
Nillicet legaum in vllum in e gentium stato.
Omneperpetrare lingua quedpotes, ne agas anu.
Quod licet sermone stulte caede et ense finias.
Quod potes sermone, ferro consequi nefarium est.
Talis est legatus rex qualis a uo mittitur.
Belli metu non vna fit legatio.
Legationes exprimit multas timor.
Legationum ipsa est ferax victoria.
Legatus absque frau der aromittitur.

LEGATORVM AD PIOS VSVS.

Adpios legata alendos, ditium exercent coquos.
Ad pias legata caussas, deuitant sere improbos.
Ditium fit pr oda, quidquid destinamus pauperi.
Diuites beant, egeni destinant quae egentibus.
Diuitum cedet culinae pauperum donatio.
In foro sumptuque diues atterit sacra Deo.
Neminem legatae egenis diisitant quam Principem.
Pauperes donant egenis, largienda diuiti.


page 454, image: s478

Pauperes legant egeno, nunquam egenus quae capit.
Pauperi donata, siunt fructus et vsu diuitum.
Pauperileg amus omnes, queis beantuv diutes.
Paisperi legata, cedunt ditiorum comis odis.
Pauperi legata, prastand fructum et vsum diuiti.
Pauperis legata mensae, diues ab sumit domi.
Pauperum largitiones praeda fiunt diuitis.
Pauperum legat, egenos non alunt, sed diuties.
Pauperum legata ventri, diuitum vorant canes.
Pauperum sudore sacra nutriuntur diuites.
Principum canes equique pauperum vorant opes.
Regum aues, canes, equique, pauperem fraudant suo.
Vltima egeni voluntas, diuitum accedit bonis.

LENITATIS

Concetare lenitatem vrbem adiram vix queas.
Lenitate regna constant atquetemperantiae.
Lenit atis iranon est ira, sed merus suror.
Non solet dia interire lenitatis gloria
Omneregnum lenitate fecit ad calum viam.
Lenitas, virtus Potentum est omnium velmaxima.
Limpidus virtutium fons regiarum lenitas.
Est leniorimus amplus lenit as.
Et lenit ate mitiges feraegiam.
Ferri nequit commota ab ira lenitas.
Lonanimit as est coctie molestia.
Metu asperata lentitudo sit suror.
Nihilmagis fortem decet quamlenitas.



page 455, image: s479

LEGIS.

Aequa iura suut propinat quae Deus mortalibus.
Ciuium lex quaeque legi sudbta vnius Det est.
Lex Dei mutanda, nullo velloco veltempore est.
Lex Der, nat ur arerum est, quaeque a lege haud discrepat.
Lex dei reginaregum est impie imper antium.
Lex Dei udore cuncta fawerat m rtalibus.
Lex ibi humana in hoatur lex vib finit Dei
Mens hona a Deo pudorque est, a Deo est legum metus.
Multa legibus iubentur, qua Deus palum vetat.
Nemini nato Deorum obloqui fas legibus.
Non habet natura leges, a Deo quam quas capiet.
Non habet natura leges alteras quam dat Deus.
Nonprobat natura leges quas Deus non approbas.
Obloqui Dei sacratis nemini fas legibus.
Quas de dit natura leges has Deus quoque approbae.
Qui Dei legem scientes negligunt, peccant magis.
Qui Dei mutare leges quarit, inuenit malum.
Quodiubet natura, lex id suumi item mandat Dei.
Scripta lex seris anda nulli, si Dei ius abragat.
Absque lege rex, caballus est sine or is vinculo.
Fortior res ulla lege est, nacta si regem est honum.
Legibus rex exsolutus est suis, non et Dei.
Legibus rex illigatus omnium est liberrimus.
Lex vbi est aurigaregis, nunquam equi eius cespitase.
Lex vbi diuina floret, floret et lex Principum.
Nella maiestas tenetur legibus, nisi velit.
Nulla lex est quin sacer. dos si iubetrex desiruat.


page 456, image: s480

Principis boni voluntas omnis est in legibus.
Principes qui in verba iurat legem habet supersluam.
Principum est dictare leges, plebis ipsis obsequi.
Turpius nilrege legem quiratam haud babet suam.
Sub iugum legum suarum primus it princeps bonus.
Vis tuas vigere leges? fac vigeant leges Eit.
Anecessitate legum rex solutas omnium est.
Absquelege iustitiaque vita cuique pessima est.
Absque lege mundus hic nil quam latornum sit specus.
Absque lege nil loquare nilsgas nil cogites.
Absque muro vrbs multa sed nulla absque lege floruit.
Aequum eam subire legem serre quam vis ceteros,
Asserit leges probat astemporis longinquitas.
Bellicas leges velipsa More sancit dux bonus.
Ciuitas soluta lege saulua iam esse non potest.
Cum bono est lex, ciuis vti qua recusat publicet
Cuncta cauta, integra cuncta, sunt sub ipsis legibus.
Difficllimum teuere est aure am legem modie.
Frena, leges sunt potintum, sunt asyla pauperum.
Impery cuiusque leges firma sunt fundamina.
Impium est mutareleges quas Dei scripsit manus.
In suas quicunque legespeccat is pecat displum.
In noc entiam reducas, lex erit superstua.
Lege ab omni liber vt sis, esse iustus incipe.
Lege factum, vindicari lege nullibi solegt.
Lege naturae vti oportet, noustem regum omnium.
Absque poena cuncta pecat, legibus potentior.
Lege patria quemque vti ius que fasque postulat.
Legem amat colitque liber quamque sponte non metu.
Legibus caussas honestis praebet excessus sacet.
Legibus nemo nouellis mox lubens obtemperat.
Legibus parere non est seruitus nisi impiis.


page 457, image: s481

Legibus suis relinqui dedito gratissimum est.
Legis obseruanda verba sunt quidem sedres magis.
Legis vnicus violato, et violator omnium est.
Lenius legem nescire crimen est, quam spernere.
Lexamicetiae aut puderis nulla, in vltimis malis.
Lex aranea est, egentes alligat, ditem haud tenet.
Lex ea aequa est nemo in vrbe qua vtitur.
Lex in hobest scripta ne quis absquepoena agat male.
Lex negligitur tueriquam magistratus negat.
Lex nequit musare mores sponte nat urae insitos.
Lex nihil est destituta Principum custodia.
Lex nihil prodast in vrbe, si absque peccatur nota.
Lex perit natura, in vrbe scripta vbi lex imperat.
Lex suprema lexqu aprima est, publica reisalus.
Lex vbi non est, ibi esse scito et innocentiam.
Lex vbi nulla est; ibi esse quei queat res publica.
Ne noues legem absque caussis et quidem praegnantibus.
Non domus quidem vlla longum per stet absque legibus.
Neminem lex laesit vnquam, quin parens est cuilibet.
Nemo inultus sancto tempsit scita caelestis fori.
Nemo legem in se recuset iudicauit quae alterum
Nil it a est vile ac pusillum, lege quin fiat Jacrum.
Nil iuuat sancire leges, si ipso in vsu torpeant.
Nil potest lex destit ut a praesidum custodia.
Non eget lege aut regente quiregens ac lex sibi est.
Non queuntrei esse legis, legis ignari Dices.
Non sat est latam esse legem, si vsus eius non viget.
Nulla naturae abrogatur lex; manet perenniter.
Nulla non flectenda lex est publicaerei bono.
Nulla pacis, nulla belli nota lex Aetoliae.
Nulla lex est septisosa fraude quin verti queat.
Obloqui nefas statuiis quae tulit rerum arbiter.


page 458, image: s482

Omne quod legi repugnat, est idem quoque impium.
Oinni, an regina lex est quae tenet mundipila.
Optimas leges neo vsus ipse longus corrigit.
Ordo naturae ipse lex est omnium antsquissis is a.
Patriae salus suprema semper exstat lex probis.
Patria salus, suprema semper est lex omnium.
Pauculi leges pudore percolunt; plures metu.
Sanctitatep ura vitae quau minis legum impetres.
Praesidet lex vsquequaque ciuibus Volentibus.
Proleborante vsquequaque militat legum fauor.
Proteguntrem publica arma; sed tamen leges magis.
Quae vetat natura, nulla lege firmare queunt.
Quamlibet reserto legem commoda ad reipublica:
Quas iubet natura leges tempore omni permanent.
Quem ratio haud quit continere, paena legum continet.
Qui timet legem, timere nilin orbe dein solet.
Quid iuuat lex nulla prasto si eius est custodia?
Quid tunat sancire leges panani culpas premit?
Quis recuset iudicar legibus quas fixerit?
Sensa legum seruat, insons, veri oi haeret imprebus.
Stes licet cunctas supra arces, lex tamen te est, celsor.
Sub bono, legem timmur sub malo, calumniam.
Sub iugo lex est potentum plebs cum non fouet.
Tela aranea omnis est lex: grandiora non tenet.
Tolle leges Orbis ow nis parruidarum est specus.
Vi iculis canes soluti saltitant lasciuius.
Vindicat lex id quod actum est: antegesta negligit.
Vix diem lex durat vnam nulla cui custo dia est.
Ab aur in auum stant vatri leges poli.
Aequum est teneri legibus regem suis.
A tus licet sis, lex tamen te est altior.
Antistu is pro lege factum ducitur.


page 459, image: s483

Arane arum quaeque lex par est plagis.
Bonae leges, morum malorum filiae.
Cuibono lex publice nisi vtimur.
Caeper leges iam repertis frugibus.
Cum lege quidnam seruulo commercij est?
Cur lex vocetur qua omnib us neglectui est?
Detreta coeli nemo frustrari potest.
Diuturnior mos obtinet locum.
Ex malis bonae ereantur moribus leges.
Impone leges ciuibus volentibus.
Legem esse nullam praestat, illa quam haud frui!
Legem time, timere si velis nihil.
Leges bonae ortum moribus debent malis.
Leges Dei cum sole cum Luna manent.
Leges Dei mut ationem non ferunt.
Leges feruntur sit bene vt reipublica.
Leges iniquis sancijt aequas Dice.
Leges loquuntur ore eodem idem omnibus.
Leges silent arma inter atque classica.
Leges sine vsu, sunt sone absque cym bala.
Leges timere qui potest, nihil timet.
Leges vereri sempiternas est pium.
Legis minister est magistratus sua.
Legum Dei nulla est nouari quae queat.
Legum omnium vis est in obseruantia.
Lex est sacrorum cuique more patrio.
Lex quaeque quemuis muneris manet sui.
Lex spreta noxae maxime est spernentibus.
Mens imperantis lex sibi et recti arbitra est.
Mores mali patres bonis sunt legibus.
Mutationes non fe ust leges Dei.
Natura mihi quid porrigit Lex est Dei,


page 460, image: s484

Nescire legem leuius est quam spernere.
Nihil valet lex vlla vbi est nec essitas.
Nullis ligatur vinculis legum aequitas.
Origo legum venit ab iniurijs.
Prolege amicis mos valet protritior.
Nihil manet totum solutis legibus.
Nisi vsui est, lex publice, nulli bono est.
Pro sceptro habet princeps bonus legem Dei.
Reginaregum sic tam lex omnium est.
Rex, viua lex est, viua imago Rex Dei est.
Sunt firma leges imperij fun damina.
Suprema lex vbique patriae est salus.
Timoris expers esse vis? leges time.
Violare leges patrias piaculum est.
Vbi est metus legum est ibi felicitas.
Vbi exulat lex, exultat concordia.
Virtus virorum lege quaque est fortior.

LIBERALITATIS.

Larga est in omnes liberalitas Dei.
Liberalis atque clemens quisquis est; digne imperat.
Liberalit as profecto prima virtus Principum est.
Liberalitate regem vincere, est se perdere.
Nil ita est regi decorum quam alma liberalitas.
Principum raro intrat aulam vera liberalitas.
Quo diete liberalem non facis, non imperas.
Viuit aeuum in omne regum tusba liberalitas.
Absque dilectu modoque nulla liberalitas.
Corde dantis aestimanda est vera liberalitas.
Cur vocetur liberalis cuncta qui impen dit sibi?


page 461, image: s485

Dote doni haud metienda est vera liberalitas.
Esse munem mente oportet, si minus licet manu.
Esse non beatus potest, qui beare non potest.
Gratius iuuare cunctos, quam in cubare follibus.
Liberalem habe, libenter qui facit bonis bene,
Liberales nilauari prodigiue possident.
Liberaliorum in omnis defluit benignitas.
Liberalis est merenti qui suum dat alteri.
Liberalis ille non est qui co actus profuit.
Liberalis ore reque largus est merentibus.
Liberalitate nimia liberalitas perit.
Liberalitat is est fons, non hebes frugalitas.
Libere quod cuncta prastet, dicta liberalitas.
Nil agit clam liberalis; nil agit palam ambitus.
Pauperi munem esse mente, si minus licet manu.
Pauperi quoque esse munem rebus arct snil vetat.
Sorte nolente esse munem rebus arctis nil vetat.
Vile habe aurum, quo parari dia libertas potest.
De fonte sic haurito ne omnem exhaurtas.
Est liberalis, de suo dat qui alteri.
Munem esse ment em vel miserrimo licet.

LIBERORVM.

A Deo est, ament tenelle quod parentes liberos.
Liberis solummedo vnus anteponendus Deus.
Sunt Dei loco parentes liberis prudentibus.
Liberiregum educari non solent quam libere.
Liberorum regiorum mollis educatio est.


page 462, image: s486

A mala radico lat a nulla prouenit seges.
Corporis gnatum paterne portionem censias.
De mala radice frustra quid re expectas bona.
Ecquis est suos inerter libe os qui percolat.
Erubescit adparentum noxeas omnis liber.
Et paternae prauitatis noxius penas luit.
Ex patrum virtute et irsos iudicamus liberos.
Filiae metrum suarum moribus sese applicant
Incluta e radice nasci non potest fructus scaber.
Incutit gnatis pudorem matris infelicitas.
Libert curae parentum, liberi molestia.
Liberi dolor perennis sunt suis parenibus.
Liberi raro suis sunt gaudium parentibus.
Liberi vitam propagant mortuis maioribus.
Liberis bene est piorum, at impiorum pessum eunt.
Liberis exspecta ab ipsis qua parenti feceris.
Liberis mineme est alienum, quidquid ad patremattinet.
Liberis opes relicte mille casibus ruunt.
Liberis patres acerbi sint licet, tamen iuuant.
Liberis prodesse malis quam placere grandior.
Liberis quaecunque patris perferenda iniuria est.
Liberis relicta virtus tempore omni permanes
Liberis senum parentum vita longa displicet.
Liberos amare nostris insitum est affectibus.
Mente patrum liberi aequa perferunt iniurias.
Nemo non natum vnctiorem quam sit ipse postu'at.
Nemo viuit auiternum distitutus liberis.
Non nocent probis parentum liberis opprobria.
Non potest nimis studere filius parentibus.
Noxias ob liberorum bile turgescit pater.
Ortus e paren aefoedo gnatus haud audet loqui.
Patrenatus e pudendo filius semper tacet


page 463, image: s487

Plurimum nati pare utum subleuantnr gloria.
Plus suis ferunt doloris libert quam gaudij.
Pro alute libererum, nic labori ipse est labor.
Quilibet suos amare cog tur, licet malos.
Sunt dolor vitam per omn m liberi parentibus.
Sunt patres quidem molesti liberis sed vtiles
Corui mali esse non potest ouum bonum.
In liberis quiuis parens renascitur.
Nihil pauet gallina pullis pro suu.
Nunquam ex oleastro oliua primis nascitur.
Proliberis obire non horrent canes.
Prolem creasse amoris arctum vinculum est.
Proles character Patr s expressus sui est.
Quaecumque peccant liberi, caussa est pater.
Qui negligit natos suos, se negligit.
Quis non quot horis liberis irascitur?
Semper timet, semper dolet verus parens.
Telluris almam planta natur am verfert.
Virtus parentum transit in prolem probam.

LIBERTATIS.

Liber est prompte ac parate qui gerit morem Deo.
Summa libertas supremo mancipari Numini.
Contumeliosum habetur regibus quod liberum est.
Fas loqui cum rege, sed de rege non fas, libere.
Liberis inuisa vbique dignitas est regia.
Nemo liberis a nicus esse amat rex vrbibus.
Nulla libertas monarche sub [?] erapo entria est.
Rex Vbi est, secura ibi esse nulla libertas potest.
Rexque libertasque semper matuo sese atteru et.


page 464, image: s488

A silentio periti liberi nil prouenit.
Absque libertate nulla fortiort patria est.
An quis est in orbe liber? an quis est carens hero.
An quis est qui liberari vult ab ignorantia?
Bella libertatis ergo, plena sunt fauentiae.
Caussa in aequa, aequum oris vbi libera licentia.
Ciuibus commune cunctis ipsa libertas bonum est,
Cui silentium vsque et vsque est libere haud quibit loqui.
Dicere ac sentire fas est liberis quidquid Volunt.
Pignus est serutre, cui sat nulla libertas facit.
Dulce libertatis ipsis nomen est itam feris.
Est nimis vile aurum emt quo dia libertas potest.
Fas fouere liberali more Liberalia.
In nefas labuntur omne ciuit ates liberae.
Ipsa libertas fauore plurimo fusa circum est.
Liber esse quisque quarit, seu malus sit seu bonus.
Liber est cui cuncta fiunt mentis ex sententia.
Liber est domiforisque cuisua est impunitas.
Liber est is cui potestas est agendi vti cupit.
Liber est opinionis quisquis est herus suae.
Liber est quem multa lax at anegotiis quies.
Liber est qui cuncta quae vult cogitat, dicit facit.
Liber est qui non coactus officium facit suum.
Liber est qui seruitutem laetus effugit sui.
Liber est qui vbique iuris est sui domi ac soris.
Liber est qui viuit vt vult, quique Vim pati nequit.
Liber est quicunque cogi non potest ad rem malam.
Liber est quicunque nulli seruituti subiacet.
Liber est vbique, quisquis mortem obire non timet.
Liber haud est, cui libido, cui voluptas imperat.
Liber haud est nulla laxat quem anegotiis quies.


page 465, image: s489

Liber omne sponte quidquid perplacet animo patrat.
Liber omnis seruitutem peste saeuius pauet.
Libera est cui voluntas, cogi is a nullo potest.
Liberae oblitus lo quelae est iuge cui silentium est.
Liberalis plectra linguae seruit us jufflaminat.
Liberas voces profari liberum ciuem decet.
Liberat se quisque certe neminem hostis liberat.
Libere loqui nequibis si tacebis longius.
Liberum ductare frenis, ceu pecus tyrannicum est.
Liberum esse, sub tyrannis non caret periculo.
Liberum natura iussit quemque nasci vna, et mori.
Liberum nec impedire quis potest nec cogere.
Ne quid expectes ab ore liberi silentium.
Nemo liber est, scelestis seruiens affectibus.
Nemo liber in tyranni regia manet diu.
Nemo libertate par est seruienti legibus.
Nemo seruit cui voluntas semper est liberrima.
Nemo non iratus est se libere eloquentibus.
Nil silentio a perenni est expetendum liberis.
Non potest suus vocari mancipatus alteri.
Nulla libertas tyranni longius vixit domo.
Optime qui se gubernat, omnium est liberrimus,
Patria est vbi est libertas, seruitus mors omnium est.
Pulcra res esset tyranuis si foret iuris sui.
Queiqueat liber vocari cui voluptas imperat?
Quei queat quis esse liber multa cui lex imperat?
Qui dicat facitque quae vult liber est liberrimus.
Qus nihil sperat timetue liber est liberrime.
Qui nimis silet, loquelae liberae obliuiscitur.
Qui tacet sempir, profecto nil lequitur libere.
Quisque liber esse quaerit seu probus seu non probus.
Quisque libertati amicus est probusque et improbus.


page 466, image: s490

Quisque libertatis ergo praeliantibus fauet.
Quo volo aep ssum evoueri, liberum arbitrum voco.
Libera vrbs habere seruos non cupit, nec liberos.
Saepe libertatis vmbra ciuibus damno ac malo est.
Seruum Eyicteto omne corpus mens ei omnis libera est.
Sub tyranno plura seruis listia sunt quam liberis.
Vera libertas reposta est in sui custodia.
Vita amor metusque lethi neminem sinunt suum.
Vt queamus libertesse quisque seruit legibus.
Crates Cratetem liberat Thebis satum.
Est liber impedire nemo quem potest.
In vrbelingua libera sunt liberae.
Malignitati falsa libertas inest.
Natura cunctos procreauit liberos.
Pro libero est laxam catenam qui trahit.
Qui se regit dexterrime, est liberrimus.
Quicunque mortem non timet, dic liberum.
Quicunque seruit, nemini, est liberrimus
Quis nam loquatur, arma vbi sunt, libere
Rem cogi ad vllam non potest liber malam.
Res liberi suas, aliena serui agunt.
Seruire famae, vera libertas probo est.
Seruire summo summa libertas Deo.
Si liber es, certe imperas affectibus.
Vix est in aulis Principum Vox libera.

LIBINDINIS.

Cuncta sunt ibi immodesta, cuique vbiquod licet libet.
Ditiorum quisque vixit in luto libidinis.
E statu suo libido saepe mentem deijcit.


page 467, image: s491

Nil honesti inest vitiata mente per libidines.
Non habet modum licen ia improbae libidinis.
Omne publicum omne priuum subiacet libidini.
Poena tandem atrox vagarum est a Deo libidinum.
Omnia ex libidine orta termino carent suo.
Qualis ab quantusque fator est luto libidinis.
Quilibet libido magnae dira fortunae est comes.
Quamquam libet probo, haud libet quam quod licees.
Sanctionibus seueris vix premas libidines.
Suad a nulla est qua rifrenet impetus libidinis.
Boni libido est quaepiam excedens bonum.
Libido nulla bestijs prapostera est.
Libido praeceps se regi frenis gemit.
Vires virumque destruas libidine.

LIBRORVM.

Absque libris literuque vita Viua nemini est.
Charta ferrum, charta tempus charta vincit omnia.
Dat l ber non vana signa qualibus sit moribus.
Et libellus expolitus pumice arida interit.
Improbus liber placere non potest nisi improbo.
Mente quali quis sit omnis certa signadet liber.
Non placent diuue viuunt scripta aquam potantium.
Omnis eruditionis delitet schola in libris.
Pessimum scias id omne pluribus quod se probat.
Pluribus nequit probari commatis boni liber
Pluribus placere, libri non probi nota improbaque
Pluribus placere sueuit non probae iber nota.
Plurimum salubritatis est libris in ethicis.
Scire vis cuiusque mores scripta adi eius et libros.


page 468, image: s492

Libri, culina Gloriae, vitae piper.
Libros perijsse duco, queis perijt decor.
Magnum librum magno parem puta malo.
Plerumque magnum magnus est liber malum.
Quo peior, hoc et pluribus liber placet.

LICENTIAE.

Quo Deus quemquam mage odit, hoc habet licentius.
Dignitas vbi est, vbi est res, summa ibi licentia est.
Ne tibi permit te plus rex, quam quibus lege imperas,
Plura quo licent regenti, poena mator hoc manet.
Plus licet cuicunque ciuiu quam vel imperantibus.
Principe ex bono repente fit licentia malus.
Qui potest rex esse, nec vult, regem eum regum puta.
Quod libet licet tyranno: quod licet regi libet.
Si libet, vox est potentum: si licet, vox pauperum est.
Silicet regi quod ipsis ciuibus, liber sat est.
Alicentsa haud quis aegre transit ad libidinem.
Cui licet maius licere debet id quod est minus.
Dicimus licere idomne cuique quod corceditur.
Haudmala est licentia in qua nil malae libentiae est.
Maxima a licentia, eia, submoue libentiam.
Milites timare peccant, sed magis licentia
Minime est virtus; est furoris perpetrare quaepotes.
Nulla ibertas sat ampla est clicentiae.
Optimam vel multa Vastat indolem licentia.
Orta de paucis in omnes dicitur licentia.
Plurimus licent iosis est male libentia.
Qua licet, sordet voluptas: quod periculum habet, placet.


page 469, image: s493

Qui potest peccare, nec vult, est profecto non malus.
Qui sibi putat licere quaelibet, miser certe est.
Res vbi est honorque multus, mult aibi licentia est.
Si licet peccare nec vis, iustus es certe, es bonus.
Fai imperanti est omne quod regro expedit.
Haud semper audax carne vescitur leo,
Immanius nil militum licentia est.
Licentia ingens ianua est omne ad scelus.
Non omne oportet fiat id quod et licet.
Non omne quod licet statim queque expedit.
Polluta liuorem excitae licentia.
Quo plura facere liceat, hoc libeat minus.
Quod non licet ciut, anne Principi licet?
Seruare non potest modum licentia.
Soli bono malum haud parit licentia.
Vbi est lioentia, ibi est statim confusio.
Vbi licentia, ibi quoque est libentia.

LINGVAE.

A Deo lingu am puta omnem laudet vt semper Deum.
Imperat rex quisque linguae, nemo sed menti imperat.
Robur vt tyranno, lingua soluiturque ciuibus.
Abona malaue lingua sons boni est, fons est mali.
Alicentiore dicto laeditur tantum nocens.
Aspidisque lingua virus euomit ortalium.
Compede aurium Herculana lengua duxit Celticos.
Conficit lingua omne, ferriquod minax mucro potest.
Dentibus munita lingua est, ne loquatur cum libet.
Dextra rectrix plurimorum est, lingua at vna plurium.


page 470, image: s494

E faceta verba lingua dulciora profluunt.
Ebrij in lingua omne id haeret, corde habet quod sobrius.
Exitus plerunque tristes lingua sortitur mala.
Flumenijs plerunque linguae est, mentis est, mentis est queis guttula.
Hic canis de more latrat; alterum irritat suror.
In manu quid quisque dicat mussiterue, haud est tua.
Lingua amicum quis requirat? facto amicus noscitur.
Lingua cogitationis dul is interpres suae est.
Lingua eadem qui loquuntur, dic amico, die pares.
Lingua freni expers malorum nunquam eget certamine.
Lingua lancea est, tria vno Vulnera ictuquae ferat.
Lingua bis parit periculi vnica, aures quam duae.
Lingua saepe letho acentes expiat licentias.
Lingua si cui absque freno est, maxima in morbo cubat.
Lingua voxque ne ini vsus est data ad nefarios.
Lingu laca quid loquatur, negligit politicus.
Maius est linguae periculum aureum periculo.
Ne mihi sit lingua amicus, resed ipsamet magis.
Nemo non fere ante dicit cuique quam facit.
Non diuimperat sibi ipsi, cui nimis lingua imperat.
Nuspiam errat lingua, cordis quam cati frenum regit,
Parce linguae parce voci, promptius nihil nocet.
Plurimos fames et ensis, lingua sed plures necat.
Plurimos occidit ensis, lingua sed plures triplo.
Qui regit linguam, omne corpus idem item dextreregut.
Saepe frons mentitur ac os; lingua sed saepissime.
Semper as sonat Dodonae donec apprehenderis.
Semper est mente inquieta, lingua cui malignior.
Sic loquendum amico, vt ipsi rebus in cunctis tibi.
Siue serro, siue lingua quem iuues nil interest.


page 471, image: s495

Siue ferro siue lingua quem neces nil interest.
Tam malum est necare verbo quempiam quam verbere.
Veram ad incudem plitius fabricat linguae sonos.
Vt bona est lingua, vt mala, vnusquisque agit bene aut male.
Vt bonum hom ni lingua summum, sit homini summum est malum.
Arguia lingua cuilibet damno ac malo est.
Auro loquente lingua quaeuis obticet.
Caussa est malorum lingua garrula omnium.
Demna eucupatur certa lingua amentium.
Laxare linguae frena plus nimis, senum est.
Lingua erudita pestslens valde est malum.
Linguae superbe triste semper praemium est.
Moderare linguae: namque virtus maxima est.
Nunquam audiunt vocem dynastae liberam.
Nunquam male audis, si bene es doctus loqui.
Praclara lingua est, cui fides adestsua.
Quiuis bene audit, qui loqui doctus bene est.
Vitam atque mortem Lingua portat Principum.

LITERARVM.

Conserunt quoque imperanti Literae multum bonae.
Literas coniungito cum arm s, esse si vis rex diis.
Est aper certe aut asellus quisquis odit literas.
Est cadauer vita viuum segregata a literis.
Fratr is instar literatis pallor haeret omnibus.
Literae ornamenta summa, summa sunt solatia.
Litera sunt in sinistris vnicum solatium.
Literas discant ad vsum, vita queis est Martia.


page 472, image: s496

Literas qui nescit, illud quod videt, minime videt.
Liter as vix longa curis excolit sensim dies.
Literarum acente cultuperdomes mores seros.
Literarum honore regum crescit eminentia.
Literis apta est et armis iuniorum aetas rudis.
Literis cor mansuescit et probo cultu nitet.
Literis dedas iuuentam discere apta est omnia.
Literis honos paratur claritasque nominis.
Literis incumbe dum aetas floret et mens integra est.
Literis molesto, ab ipsis maior est m lestia.
Literis ornato mores m ribusque literas.
Littus absque fructu aratur omnelitterarium.
Mortis instarest soluta literisque exors quies.
Musae humi iacente honore, literati item iacent.
Non homo est sed vile brutum, vile cui sunt literae.
Pauperi praestant asylum literae, diti decus.
Vita literis decora, vita fel lissima.
Ad publi um vsum disce literas puer.
Est liberarum quidam item modus suus.
Illiteratis literis plures vacant.
Marsupium minime sequuntur literae.
Mentem irrigate literarum flumine.
Odi appetentem ex literis ditarier.
Literis, laus atque multa, nullum praemium est,

LITIS.

Congredi cum rege si vis iure, vis suc cumbere.
Cum potente litigante vel bsona caussa excidunt.


page 473, image: s497

Ciuium compene lites per modestiam arbitrum.
Consulunt suae quieti lis quibus fastidio est.
Cum parente litigare quei queat proles suo;
Est graui viro haud honestum litigare cum improbis.
Impie litem cruore dirim amus ciuium.
Iurgiis vicisse nolle cum queas, victoria est.
Ius suum contra parentes non tuetur innocens.
Lubona est, velle ante ire paritate compares.
Lis vbi inter est propinquos, fors fis illi acris comes.
Litium moram, Patronis imputes ac iud ci.
Nemini non caussa litis iustior iustissima est.
Nemo non se babere litis caussam ait vel optiman.
Optimum fere patronum lis requirit pessima.
Peccat in Deum inque leges cum parente litigans.
Qui cum amico litigare vult, eum vult perdere.
Quis suae mentis furenti praeliatus cum can est?
Quisque caussam habere litis se putat iustissimam.
Semper est lupis in agnos caussa iurgij sui.
Vix bona fide reditur lite ab vlla ingratiam.
Contra potentes litigans derisui est.
In lite quauis caussa cuique est optima.
Malo pusillo turgium ingens dirimas.
Qui litigat cum amico, amicum non cupit.

LIVORIS.

In Deos Deasque dentem non habet Liuentia.
Nil potest nocere liuor si Deus vult vt iuuet.
Arogo liuor liquescit tam ferox viuentibus.


page 474, image: s498

Abstinet a morte fructis Liuor in viuas fremit.
Abstinet siluis Moneta liuor inuidentia.
Ad Camaenarum reseta non venit liuens dia.
Arietuvt Liuoris arces tela, transeuet casas.
Cuncta vbi beata cernit Liuer, ipse crux est sibi.
Degener liuo ris est dens, sit licet mordax satis.
De ntis est liuo is expers quidquid est edentulum.
Est mala inuidia ipsa multis, sed sibi velpessima est.
Et sibi et suis amicis maxime liuor nocet.
Flamma fuanum, fama fulgens liuidam trahit deam
Haud solet liuor sepultos dente mordere inuido.
Hercules solo supremo fine Liuorem domat.
Hoc habet Liuor boni; auctat congreges malo suos.
Hospites suos bona vti mente non sinit liuor
Impetit Liuor vel ipsam dentibus modestia.
Impetit tantum alta liuor, non nocet latentibus.
Impium est, liuere fratres et sacrorum prestices.
Ingregem liuor Dea um nil potest Nouersilium.
In videt liuor beatu; praeterit iacentia.
Ligneus quis esse quaerat, hostem vt exirat suum?
Liuor ater Gratiarum nil potestin asseclas.
Liuor est ei estque murmur vita cui feclicior.
Liuor est virtutis almae, fumus vt flammae, comes.
Liuor et morsu maligno decolorat optimos.
Liuor hos malus fatigat quos honesti ambit decus.
Liuor omnis ac simultas orta ab arrogantia est.
Liuor vsque et vsque nomina obterit superstitum.
Ne cuipro sint gemellos deuorat Castor suos.
Ne quidem suos d lores Liuor audet eloqui.
Nemini liuor volestus est ad aeque quam sibi,
Nilpotest Apollinareis Liuor in mystas atrox.


page 475, image: s499

Non solet diu esse, Liuor cui perennis imminet.
Non solet post fata liuoriuse qui innocentiam.
Quae nequi fecisse, careit sic tamen luor malus.
Qui beato lue, lecus vsque corde fe t recens
Quidqui est sortem supra omnem liuor vnice impetit.
Saepeliuor decolorat quemptam, non veritas.
Vita nulli tam modesta est, quin eam liuor notet.
Vmbra luci, linor alt is ad ditur virtutibus.
Vix supremo fine vitae vincitur liuens Dea.
Ignautoni haudi uidet Liuentia.
Liuor nocet sauente sed tantum Deo.
Liuor recens morsus habet grauissimos.
Liuor secundis proximi rebus dolet.
Liuor ve eni poculum bibit sui.
Liuoris vmbram fama fulgens attrahit.
Liuoris vmbra fama nunquam ouans caret.
Mordereliuor tam sepultes non solet.
Multis malus liuor, sibi sed maxime.
Permulta liuor singere ignauus solet.
Plerumque liuor saeuit in superstites.
Quis nen jui l uet politioribus.
Rerum indigus liuere noli haben ibus.
Turpis Deorum non colit liuor chorem.

LOCI.

Est Deus loco omni, vbique plena cuncta sunt Deo.
Canior tura obtineto prima sessi monij
De via sen iuuentus quolibet cedat loco.
Degnior fama atque factis, non loco et subsellijs.
Diuitemue pauperemue non facit gemmam locus.


page 476, image: s500

Felis atque adulter vllo non pote excludi loco
Gemma nulla obs uriore facta peior a loco est.
Grandis est colossas et si montis haereat pede.
In loco loque, si er eque in loco, prudentiae est.
Indoles bonum malumue quem facit, non et locus.
Ingenium bonos malosue perficit, non et locus.
Inuenire verum amicum quolibet non est loco.
Magnttudinem colossus quolibet loco ebtinet.
Magnus est tamen colossus valle infimissima.
Mentis aeger si peregre est, non tamen deserit.
Mollis vnio est in vndis gemma fit tactu aeris.
Nemini grauis locorum est ipsa commutatio.
Nemini non inuenire quolibet mortem loco est.
Nemo fit maior minorue quo stataut sedet loco.
Nil Cato curat conuiua quam tori partem premat.
Nil sophum ima nil suprema iura sedis commouent.
Nolo honestum, honesti rem quem locius scamni facit.
Nullus est locus cui auris linguaque haud adsit sua.
Nullus est praeclusus orbis prosperae sorti locus.
Omnibus mortalit atis nostrae imago est in locis.
Paruus est nanus supremo stet licet montis iugo.
Planta virtutis serenae quolibet surgit loco.
Prisnus es? postrema sume iura sessimonij.
Quam premat partem thori, alta mente non curat Cato.
Quod digito stet cunque gemma; gemma nominis sui est.
Quo loco sit cunque gemma, splendide semper micat.
Quolibet sortem secundam repperire fas solo.
Quocunque morti proximus quisque est loco.
Stet licet montis supremo vertice, est nanus breuis.
A morte nullus quempiam seruat locus.


page 477, image: s501

Amorte tutum ne minem praestat locus.
Crescit loco quocunque agit modestia.
Exlcudere vllo non potes mortem loco.
Fortuna nulli affixi laetior loco est.
In monte quamuis pum losste, pumilo est.
Mors ipsa vbique quemlibet monet sui.
Mutare fatum cum loco quis nam potest.
Nec arbor omnis quemlibet poscit locum.
Nihil colo sso demet aut addit basis.
Nihilcothurnus adiuuat nani statum.
Omnes tenere non queunt primum locum.
Vere sapit qui desipit loco suo.
Viro sapienti quili bet patria est locus.

LONGAEVITATVS.

Cum modo bibas edasque vita longa si tlacet.
Esse vis longauus, esto gratior parentibus.
Est bonum, mensura vitae, haud temporss longin quitas.
Fallitur qui aetatem ab annis pendet, vsupenditur.
Longioris esse quaeris aeui, agas frugaliter.
Metienda vita ab actu, non tenore temporum.
Multa longiocre vitad scimus, sed et mala.
Ne diu vl viuas labores, sed mage vt viuas satis.
Nemo non diu vinendo multa quae non vult videt.
Nil diurnat quod meretur longius vita frui.
Nil habet vita ista longum sit licet longissima.
Nil mali est secum qued aetas longior non afferat.
Poenaionga vbique vita est; veste sit nigrasenex.
Quo mage huic illiue vita longa, eo est cacatior.


page 478, image: s502

Stulta vitae longioris cuilibet praesumptio est.
Stultus est, qui plurimum aeut, plurimas vitas putat.
Temporum tenore nemo vixit, actu viuitur.
Veste sub nigra senescit vita si cut est longior.
Vis tibi vitam esse longam si gulos viue in dies.
Vita curta, vita longa, non facit bonum aut malum.
Vita longa hiu quot labores, quorque habet pericula.
Vita nulli longa Martis est trucis satelliti.
Vita quot quantasque secum longa fert molestias.
Nemini non vita longa est, si bene vti ea queat.
Cui longa vita est, vita plena crtminum est.
Haud cuipiam est nisi ex Deo longaeuitas.
Malis referta est vita longa maximis.
Quem non putet vixisse, sat Vixit diu.
Soli bono semper sua est longaeuitas.

LVCRI.

Nil amant reges nisi vnde prouenit locrum aut honor.
Non potest diu imperare rex lucrum cui imperat.
Nullum amat princeps velodit, quam meric aussa lucri.
Regem, odor lucri marem esse non sinit; sit se mina.
Sperne Rex lucrum, imperare si cupis tuto, tuis.
Turpe amant tyranni: rex lucrum. et iustum abnuit.
Turpe lucrum amat tyrannu; rex lucrum et iustum firit.
A lucro, caeli atque terrae pendet omne mysticum.
Arram habe infelicitatis, ex pudendare lucrum.
Cui lucrum e malo est, ei arrbapraesto iam infortunij est.
Cui placent lucra haud honesta, gaudium breue obitnet.
Cum lucro turpi, subintrat vnatiem damnum in domos.


page 479, image: s503

Dentis ob candorem eburniquaerimus lucam bouem.
Ipsa cedunt damna lucra quos fouet virtus viris.
Lucra eodem bona captant tempare, vtroque excidet.
Lucrasunt honestaper quae nullus alter laeditur.
Lucri vbi est libiuo ibi esse nuda veritas nequit.
Lucrum iniquum pura flama est; proximum omne deuorat.
Maximum subinde lucrum est, omne lucrum spernere.
Neminem vnquam turpe lucrum pinguefecit perpetim.
Nemini damno absque iust cessit iniustum lucrum.
Nemo venotur eleptantos cutsuum non est ebur.
Nemo amicus, nemo inimicus alteriest, nisi ob lucrum.
Nemo non damnis mouetur, nemo non sitit lucrum.
Nemo non laxare sueuit ad merum lucrum sinus.
Non trahit piscator amne liuea quod Vultissima.
Nulla non humana pendent atque diuina a lucro.
Nuspiom lucrt ac pudoris inge contubernium est.
Omnium vndiquaque corda Lucrius tenet Deus.
Parua lucra haud iusta damnis quemque mactant maxtmis.
Pro lucro turpi omne habendum est, quod bonum vllum pauperat.
Qui lucrum e quacunque quaerit resstatim damnum inuenit.
Qui lucri caussa est amicus, cessat esse cum lucro.
Qui lucrum omne turpe temnit ille cucrum ingens facit.
Quid quid expensum est amica, kucrum habe certissimum
Quo lucrum, illuc ordo primus vltimus querespicit.
Sanctitas fidesque lucrum maximum mortalibus.
Sperne lucrum prae aequitate fructibus valde asperum est.
Turpe lucrum Christiano, turpiusque Episcopo.
Turpius nil est honestis, quam lucro capi improbo.


page 480, image: s504

Vita spernitur salusque prae lucri cupidine.
Vltimus primusque vergit ordo, qua vergit lucrum.
A liud lucrum bonum est, aliud lucrum est malum.
Bene moritur qui dum moritur lucrum facit.
Ditatus arte non bona, pauperat se.
Durum est egereipeius auctum ire improbe.
Ex crimine omni luera quaerere improbi est.
Excaeeat et splerdor lucrisapientiam.
Ex igua quantis lucra pensantur malis.
Iactura mentis quo fit, id lucrum neges.
Lucrum omne damno censeas contrarium.
Lucrum parandum nemini e requalibet.
Lucrum potest apud potentes omnia.
Nemo setenter turpe persequitur lucrum.
Nihil lucri est a mortuo cadauere.
Odor lucri ex re quaque sordido est bonus.
Omnes ad vnum currimus cursim lucrum.
Quisque est bonus quisque est malus luero suo.
Quocunque mens ditatur id lucrum voces.
Sine me vocari, dum lucror quid, pessimum?
Vbi lucrum est ibi esse non solet podor.
Vbi lucrum est ibi est iustum, est ibi pium.
Vt rebus homines omnibus satagunt sui.

LVCTVS.

Lacrimis fictis potentum fata plorat ciuitas.
Ciuium quoscunque luctur, Rex bonus amat suos
Absque comploratione, non fuit: non est, domus.


page 481, image: s505

Absque luctu reperire nescio vllam an sit domum.
Aede funebri esse gratus hospiti hospes quei queat.
Arduum haud est verba luctu fortia eloqui haud tuo.
Canticis funus parentum prosequi est Esse donum.
Ecquis in luctu occupatur luxui atque ludicro?
Est nefas luctum esse quemuis in domo poetica.
Falle luctum, mox redibis fortior; vince, cnterit.
Funerum sumptus leuare neminis luctum potest.
Hoc habet fortuna, luctum sempcr addit luctibus.
Is sapit cui ratio luctus, non dies fimem facit.
Longus est vbique luctus et volucre gaudium.
Mortui luctu ac dolore vita quaeritur pij.
Mortui nec sicci amico sint oculicui, nec fluant.
Mortuos lugere res est nemini quae proficit.
Nemo personam lubenter sustinet lugentium.
Praecocem maeror senectam sufficit lugentibus.
Praestat in domo esse tristi, quam repleta audio.
Publicus luctus per vrbem functus vtfato est probus.
Questus atque planctus haud est indecorus luctibus.
Qui futura luget, vltro quod timet praeoccupat.
Qui sapit, tantum diem vnum crgitat de mortuo.
Quid iuuat deflere, nati sustinere quae sumus.
Quisnam amicos mortem functos prosequi luctu solet.
Tempus est medela luctus, tempus aestum animi fugat.
Turpe non est luctu in acri stare scissis vestibus.
Aeuum omne flendoi ducitur mortal bus.
Aut alloquen do aut increpando abit dolor.
Communis est luctus boni viri omnium.
Complorat orbus orbis am ssum decus.
Deflere noli mortuos nil sentiunt.
Desinere luctum mauelis quam decipi.
Effertur vrhis publico luctu bonus.


page 482, image: s506

Heubeu, vtramque paginem vita facit.
Iam nascituros dura luget Thracia.
In domo lugente non est gratia vlla muscia.
Vti saxa vertit feminas luctus graus.
Lugere didicit ille qui lugat diu.
Mundo gemendus vir iacet toto probus.
Quis luctus, ah est ille qui dici nequit.
Quod luctui vucat cor, orbum gaudio est.
Ratio medetur aut amicus lxctui.

LVMINIS ATQVELVCIS.

Cui Deus lux est pharusque tutus est quouis mari.
Cui Deus luc est salusque cu cta sortis flocri habet.
Cui Deus lux est salusque nil malorum vnquaem obuenit.
Cui Deus lux est salusque quodlibet tenet bonum.
Daemonem nox dissipatur illtco ad lucem Dei.
Daemonam nox quei resistat publicae luci Dei.
Est Deus fax improbo vrens, lumen est laetum probo.
Est Deus lux vera, vera est Deus nobis salus.
Est loco securus omni, lux cui Dei est pharus.
Lux vbi est Dei esse ibidem daemonis vox non potest.
Quem timebit, cui perennis est Deus lux acsalus.
A benignitate lumen omne matestas trahit.
Luce matestatis orbis omne fouetur latus.
Perditaest lux, rex quo in vllum gratiae nilcontulit.
Propria est lux imperantum, propria est benignitas.
R[?]x fuis iubaer salubre est, rex suis solest merus.
Atenebrionum oririgente clarum nilpotest.
Absque fame lucepriua plus satis Vertus micat.
Absque tedu nocte caeca, omnis error est via.


page 483, image: s507

Caelum vt aestris, sic relucet vrbs honorum lumine.
Corporic macrescit vt lux, mentis in flore est iubar.
Estipula est lux improborum, concidit dum nascitur.
Filiis Virtus parentum fax vigilcircumflua est.
Fulgor aurinocte furua vincit ignis gratiam.
Improbi lucernae lupen si dat, haud dat et diu.
Improbis virtutis aedes candere est labrotbus.
Improbitas deprensa lucis vitat et tremit iubar.
Indita auro gemma lucet, non cuprosa aerugini.
Luce priua clara virtus atsibi, absque appendice est.
Lucem amat, natura nocte quem nigra vetat tegi.
Lucis exortu tenebris vna mors est omnibus.
Lumen est vertutis ingens cum suis splendet locis.
Lux honorum spesque Iucti quod nequit, virtus nequit.
Lux ita omnis ordinanda, ceu feret nouissima.
Lux luti splendentis altam non inncat, indolem.
Marcido tantum in tenebris caudici lumen suum est.
Mentis a splendore amamus, non ab ore cognitos.
Nemini vnquam lexrefulsit quae nihilferret mali.
Nemo non pro luce cunctas sponte opes profuderit.
Nemo sic vitam inquietat quam vltimae lucis timor.
Nilibi est tenebricosum lux vbi Virtutium est.
Nocto lucet tgnis, orso sole fumo cernitur.
Non diu lucerna lumen improborum fufficit:
Nox fugaci amica, lux est quae virum fortem probat.
Nulla lux refulsit vnquam, nil vt adferret mali.
Nullam amaet domum voluptas Iuce virtus quam fouet.
Nuspiam plus flamma lucet quam tenebroso loco.
Perditur lux nilin vllum qua locata gratia est.
Praestat aeternis tenebris vel breuis lucis mora.
Publtco gaudent honesta: noctem amant probro obsita.
Quis facem lucere ftellis postulet tenebrio.


page 484, image: s508

Quis nisi expers oris atram Delio spargat facem?
Quod pharus nautum tenebris, hoein orbe est vir probus.
Sicapis, nulla effluet Lux absque ductal nea.
Sint tenebraeibi necesse est vnde lux sua exulat.
Sit tibi lucerna vitae mens ratioque iustior.
Strenui semper virescunt purpuranti Iumine.
Veritati lux amlca est, atra nox furunculis.
Vir bonus lucet phari instar, paruuloque impendio.
Vita iusti more flammae lucet hoc noctis mari.
Vndiquique luce claramse facit benignitas.
Cui caeca mens est, lumine incassum vritur.
Et mortuorum lucet orbi gloria.
Fons haud eget nitore Luciser.
Famae virentis fulgor abscondi nequit.
Iubar diale ferre bubo non potest.
Lux luce cassis prouenit per literas.
Lux multa clarat dicta facta Priacipum.
Lux multa clarat regiam potentiam.
Primum omnium nobis fugit lux eptima.
Tandem omne claram prodit in lucem scelus.
Tenebriones lucis oderunt inibar.
Virtus parentum liberis est ceupharus,

LVXVS.

Nil potest videre lautum musca quin statim impetat.
Non cupit luxus latebras sed magis spectacula.
Gaudet theattro luxus ac spectaculis.



page 485, image: s509

MAGISTRI.

Rex bonus nilam igistro discrepat praeit suis.
Efficax magister vsus, efficax Aduersitas.
Nec magistros laus honestat, digna nec merces beat.
Omne quod dictat magister id puta verissimum.
Quis maegister sat paratus est ab artibus bonis?
Quis magister satpoliuit corda ciuilem in modum.
Quilibet sibi magister omnium est vel pessimus.
Quis parens gratis magistros praeficit mentis bonae.
Quis pater quaerit magistros liberis tdoneos?
Rebus in cunctis magister optimus gnato est ater.
Rebus in nullis magister filio est malus parens.
Serius seueriussque nil magistrorum grege est.
Vel fauor praebet magistros, vel mage improtunitas.
Verius veroputandum quod magister protulit.
Boni magistri discipulus quoque est bonus.
Natiua virtus nil magistri vece eget.

MAGISTRATVS.

Amagistratuum emptione nilboni vnquam noscitur.
Ad magistratum elegatur semper a rege optimus.
Ad magistratum eligendustempore omni est optimus.
Cum Vatinius curules occupat, secli est pudcr.
E magistratu recede clarior quam. [?]r.
Est magistratus superba Pyramis, [?]ra carens.


page 486, image: s510

Corporis parui cerhurnus nen iuuat grandis statum.
In magistratu placere nemo cuilibet pot est.
In magistraturelucet vnio clementiae.
In magistratu requiras summe continentiom.
In magistratu videntur et scelesti remala.
Induas nanum cotburno non tamen sit gigas.
Maxime senigerendus est magistratus bone.
Membra venter cuncta nutrit, altas ante ab omnibus.
Nemini mentem Quiritum suffic tfator bonam.
Non timent mali malum esse sim gistratum Vident.
Parua qui bene admini strat dignus est maioribus.
Per magistratum placere sipote optimis, places.
Peblicavttur bata res est, in magrisiratu est malus.
Quet queat naui esse rector grandiori, impar trabi.
Publicus morum magister nullus est praetersophum.
Qui capram portare nescit, ferre non quibit boum.
Qui magistratum administrat tempore omni audit malt
Qui magistratum haudrecusat ferre seruus nemini est.
Qui magistratus rigorem mitigat sui, haudruit.
Qui nequit sat esse cymbae, nec phaselo sufficit.
Scire gis, sit quisque qualis? fac magistrum ciuium.
Seminis Titanum habendiqui magistratum improbant.
St bonos vult esse ciues sit magistratus bonus.
Singulis placere nescit qui magister ciuium est.
Turpius profect nilesto purpurato, simia.
Depeculator ne magtstratum gerat.
Praepone semper improbis viros probos.
Consul esse vis perennis? consule vsque patriae.
Con ules vrbis salutipotenter con ulis.
Consul est quicunque fessis orerrue consulit.
Consul vrbis saeluti commode qui consulat.
Consulatum egenum honora laude pectus non capit.


page 487, image: s511

Prae Catone consulatum saepesert Vatinius.
Es consul, vrbimaxime ques consulas.

MAIESTATIS.

Vitibus punit tyrannos laesa maiestas Dei.
Absque maiestate secli floruit vis aures.
Aureo seclo innocentum nulla maiest aserat?
Arte maiestas paratur, arte sed perardua.
Cuncta maiestas abundat et fide et modestia.
Ecqua maiestas vigebat saecu? osub aureo?
Ficta maiest as quoque ipsam decipit prudentiam.
Nil mage est augustum in orbe quam sophorum mens bona.
Nulla est maiestas laborat aut metu aut liuentia.
Nulla maiestas parente sub Iouis fuit sene.
Illa maiestas perennat, nixa honore quae suo est.
Nulla maiestas perennat ense tutrtx quaesui est.
Nulla maiestas perennat vtitur viquae sua.
Nulla maiestas prob are ciuium potest scelus.
Nulla maiestas timetus quam propiequa casui.
Regibus legum anitore tota maiestas venit.
Saeculo aureo vigente nulla maeiestas fuit.
Solzmate stas supra omnem posta contumel am est.
Tolle matest atem et ipse princip atus interit.
Vna maiestas abomni liberainuidentia est.
Vna maiestas suamet tuta magitudine est.
Impunt nulli laes. maiestas Deiest.
Pleru que maiestatis obliuiscitur.
Quaese Iuetur ense maiestas, notha est.



page 488, image: s512

MAGNAE REI.

Lex Dei est, vtparua crescant, magna casus corruant.
Non potest cito esse magnus quix Dei absque numine.
Corda cuique magna fiunt maximis honoribus.
Cui pusillus orbis ipse est, magnum ei esse quid queat?
Difficultas summa summi est in magistratus bono.
Est opus mora est labore magni nomen vt feras.
In loco tuto est mola vltra cuius exire haud queunt.
In minimis fortuna parua, maior in magnis furit.
Magna quae sunt, magna prima non fuere origine.
Magna quaeque, certe regna, casibus sunt subdita.
Magnum animum sumant necesse est magno honore turgidi
Magnus egrex? regna miseris dona, ab excelsis rape.
Maximae beatitates maximarum sunt virum.
Maximae nauis es magister? curae itemque maximaees.
Maximaeres saepe puncto temporis breui ruunt.
Magnae maximi laboris gloriae custodia est.
Maximo vndiquaque honori maius est onus comes.
Maximum adiacet periclum maximis negotijs.
Maximum malum frequenter maximum exit in bonum.
Musca saratransit alis, vlcerifoedo insidet.
Nemi em appellato magnum, quam supulcro conditum.
Nemint esto iniurio sus sic eris vel maximus.
Nemo magnus est sibi ipsi: quisque magnus alteri est.
Nil potest ei esse magnum meus cui magna acbona est.


page 489, image: s513

Nil potest ei esse magnum; rex cui res paruula est.
Nil potest ei esse magnum mundus est cuiparuior.
Non diu durat potestas regibus, si maxima est.
Non potest quisquam esse magnus alteri, paruus sibi.
Obtinere magna paruu quei queas laboribus?
Omne quod dicit facitue virsophus magnum puta.
Optimis labore summum constat ingenti decus.
Qui diu stat vt deinde orriuat, ter est miser.
Quicquid est magnum, ante partum matris haud magnum fuit.
Regna, summa gtiperennent summa opus modestia.
Supplicio quandoque summo summa praesto gloria est.
Terra plena, plenum et aequor est malis termaximis.
Vir bonus res magna, maior attamen cius bonus.
Vultur alis antecellit culicum propagini.
Magnis viris contraria nuidentia est.
Magnum esse quid refert, bonus si nemini es?
Magnum omne magne perficis periculo.
Maiorasueuit quisque de magnis loqui.
Malum suum esse quisque credit maximum.
Natare Delphin pelui in angusta nequit.
Plerumque res paruis trahuntur maximae.
Quidquid facit sophus, vocato maximum.
Quod maximum est, idem in bonis et optimum est.
Persaepe in imum summa rerum decidunt.
Persaepe summum sub malo latet bonum.
Summam potestas summa amat modestiam.
Vis esse magnus? adde frenum iniuriae.



page 490, image: s514

MAIORVM.

Li' eris virtus parentum praestatoestri acris vicem.
Maximem est laude ante ire generis auctores sii
Multum, vorum aequare mores, plus eosdem vincaere.
Nominum f[?]stu tumeseit gens egena gloriae.
Nominum turgent honore veri honeris indigi.
Turpe maiorum oberuisse glorias ignauia.
Gentis vetustas posteris fax splendida est.
Laudat parentes qui genus iactat suum.
Laude anteiro gentis auctores tuae.

MALEDICENTIAE.

Prona plebs ad obloquendum semper est regentibus.
Rex sinat latrare, certe morte ne mulctet, canes
Autumes maledicta, morsum quem leuis culex fuacit.
Despicit maledicta iusti cumcta conscientia.
Filios Typhoea tela nil Deorum commouent.
Fundereid vas quodque tantum sueu tintus quod teret.
Improbe sursuum an deor sum quid crepent eodem redit.
Ipsam item oblatr are turpis fama virtutem solet.
Iure ei dicas male a quo prior affectus es malo.
Neminem tangit malignus sermo stirpe quam malum.
Nil ita est pium, canino dente quin Momus terat.
Non modo sorpus, sed vmbram corporum allatractanis.
Non modo vngue dentibusque spiritu nocet luper.
Prouocatus si dicit male, haudt amen dictum est male.


page 491, image: s515

Quamdiu viuit, necesse est sibilare viperam.
Quid bonum oblatrate semper qui loqui nescit eanem?
Qui prius dixit male, idem petus audit jostea.
Vir sophus nunquam malignis tangitur sermon bus.
Vix aberrat, corper accri mag aqut telo petit.
Canis latrator cmnium, mordet minus.
Fere malum ente quisque dicit quam faeit.
Insanit is maledicit ipse qui sibi.
Latrare sueuit antequam mordet canis.
Maledicta nunquam vulnus inferunt bono.
Maledicus ore quemlibet fero impetit.
Mordere segnis plurimum latraet canis.
Polita transit musca adhaeret asperis.
Serpens venenum gestat omne dentibus.
Vt vulnerauit quemniam ipsa apis perit.

MALITIAE.

A Deo bonum malumque est omne, sed nestro bona.
Cum Deo libet; malum omne vertitur statim in bonum?
Cum malis non est male, ijs tunc maxime tument Deus.
Est Deus cunctis benignus, est malignus nemini.
Nemini a Deo malum, imo cuilibet datur bonum.
Nemtni est Deus malignus, nemini Deus grauis.
Nemini non est malignus qui malignus est Deo.
Quod Deo optimum est probiusque semper improbis malum est.
Etsi agat male, haud male audit grandior potentia.
Rex bonus malusue, ciues reddit et sibi pares.
Tam bonus rex esse nescit, quin quat reddi malus.
Vir malus nocet sibi vni rex maius sibi et suis,


page 492, image: s516

A malignit ate virtus spernit omnis se procul.
Ad malum procliuiores expedimur quam ad bonum.
Alteri malus, sibi esse non potest quam pessimus.
Carcinoma ciuitatis vir malus teterrimum est.
Cui malus nemo est, quis esse possit vspiam bonus.
De bono malum arduum haud est reddere, at bonum e malo.
De malignitate non ect quod quid expectes boni.
De malis bonum profari non potest quisquam malo.
Ecquid est quod vellicare non queat malignitas?
Est miser malus, secundis quam libet rebus fluat.
Et coturnici venennnum pastus esto ratissimus.
Gens maligna exercitore vapulat domestico.
In bone malum omne vincas. turpe deuinci a malo.
In lupo nihil senecta mutat alta quam piplos.
In malum est prona omnis aetas, sed iuuentus maxime.
Malitiam nulli piopinat ante quam ipse hausit malus.
Multi mort alium oportet ferre per vi am mala.
Nacta opes malitta commune orbis est incendium.
Nemo fit malus repente vel bonus, mora est opus.
Nemo ita est malignus esse qhin queat malignior.
Nemo non malo allubescit promplius quam ipsi bono.
Nemo sic sibi est malignus, vt malignus alteri est.
Nequitua haud vnquam coiuit vlla cum Virtutibus.
Nilita est malum supreme, stilla quin insi boni.
Nil malum est bonis, tametis censeant sibi malum.
Non potest dici malignus alteri qui non nocet.
Non potest malus vocariquisibi vniest, pessimus.
Nulla bellua est, homo omni quin malo nequam ante eat.
Nullum est malum quin additum illi sit bonum.
Pessimus, cui nilin omni contigit vita mali.


page 493, image: s517

Plus nocet sibimet ipsi quam alteri malignitas.
Pro minorenne est habendus semper omnis vir mali.
Pronier procliuiorque est ad malum omnis quam bonum.
Quem regit seges malorum dixeris caue bonum.
Quid quid ad malos bonorum confluit, mox fit malum.
Quilibet de ventre matris aptus est ad pessima.
Quod malis malum putatur, neminem fecit malum.
Quod malum est, quacunque mente perpetres, nil interest.
Rex cui mala atque fama, nil ei reliquum boni est.
Sint secunda, sint si istra, non bene ijs apud malum est.
Sub malis vtrtutis ergo plectimur velut rei.
Tam malum nil est cui haud sit quippiam mixtum boni.
Tam malum nil est eo vti quin queas si vis bene.
Tam malum nil est, propinquum quin habeat bonum suum.
Tam malus nemo, esse pessit quin adhuc malus magis.
Tam malus nemo est celebret quin eum velpessimus.
Terminis procul caeli omnis exulat malignitas.,
Veritas virtus que nunquam se malis communicat.
Vincit et malignitatem pertinax benignitas.
Aerugnosa semper est mal gnitas.
Aufer malum erbi, nullum erit super bonum.
Cum setegit tunc det egit malignilas.
Est peior omni vir malignus bellua.
Ingenia praua vertere haud est, srangere est.
Liuoris expers nuspiam est malignit as.
Mali fuere semper immixti bonis.
Malignitatis assecla inuidentia est.
Malignitati falsa libertas inect.
Malitia partem maximam bibit sui.


page 494, image: s518

Malum alterum male haud fuges, verum bone.
Malus sibiqueinam alter fiat bonus?
Molestius malum fouetur quam bonum.
Malum omne randem in exitu fit optimum.
Meres suos semper bonis mali atiaunt.
M[?]lco veneno tingitur [?]alignitas.
Nemo ab que damo mentis est malus suae.
Nemo est malus qui mentem habet tantum bonam.
Nemo malus v[?]lt esse rege sub bono.
Nihil malum viro videtur diuiti.
Nunquam premunt bonum mala: imo ijs vtitur.
Nunquam quieta est, nunquam iners malignitas.
Qui iusta sper ant a malo, iniasta auferunt.
Qut non repellit cum potest malum, facit.
Semper malus praesu mitur semel malus.
Sibi malus certe malus quoque alteri est.
Sua quemque, reges omnium premunt mala.
Vel inuocatum eniquese ingerit malum.

MANDATI.

Absque consi ltatione, fac Deus quidquidiubet.
Quod Deus mandat, patrandum est absque controuersia.
Quaeiubent man dant que regie, sunt metus rata omnibus.
Fungus est quicunque asello res rudi mandat suas.
Iussa legum, iussa morum spernere, Vltimum est scelus,
Quodcunque princeps mandat, et ciues agant.
Quodcunque victor mandet, id victus seras.



page 495, image: s519

MANVS.

A Dei bonum malum que pendet omne dextera.
A Dei quicunque pendet dextera non labitur.
Nemo vindicem imporum dexteram effugit Dei.
Nileis est noxiosum dextra quos fouet Dei.
Nil mali est boniue in orbe dextra quin regat Dei.
Nilpotest eis nocere quis fouit Deus manu.
Nil potest sors vlla in vllum dextra quem fulcit Dei.
Pendet a Dei manusomne quidquidin mundo euenit.
Qui Dei namu evetur, nec cadit nec cespitat.
Sub manuregum aequiores quisque res tenet suas.
Bis ferit, telum veneno qui abiicit litum manus.
Cui manus sunt purae ab emni aeune um contagio?
Cur manu laua apprehendas traditur quod dextera.
Digitulo libamus vno mella, non tota manu.
Ecquis auctor interire vult suae manus opus.
Mente paucorum vtereo Rex, plerumque dextera.
Musae amant manus Mineruae, Muse Amoris os amant.
Nil manu nilore patrat qui memor sui est malum.
Pectoris vtgore magnae res patrantur, non manu.
Plus senis potest cor vnum, mille quam iuuenum manut.
Quod manu haud quis, subiugabis ingenij solertia.
Rarus est qui mentis altae polleat vi aeque vt manu.
Quem manus multae tuentur liber ape iculo est.
Quem manus circumstat ingens non timet pericula.
Non ab ense vulnus ingens aut leue est sed amanus.
Non venit mors teli abictu mors venit ferri a manu.
Quem tenet semel veluptas dextera, semper tenet.


page 496, image: s520

Coelo tonatem credimus dextram Dei.
Ecquando prua miles inuentus manu.
Morbos sibi ipsi quil bet facit manu.
Hero suo omnis seruus est loco manus.
Sensu probant munus boni manu mali.
Sermone plura quam manu pictor docet.
Vt petrase mouet loco, vincit manus.

MARIS.

Cui Deus dux est, perire non potest vollo mari.
A mar abstine, esse amicus si bono ac iusto appetis.
Nil mali conspexit, alto qui fuit nunquam mari.
Qui mare haud aspexit vnquam flumen omne ei mare est.
Mare terra, caelum, et tartarus seruit magis.
Marine eas venire terra que potes.
Omnis mali magister est mare vrbibus.
Origo fonti cuilibet sua a mari est.
Suaue est salutare arida e terra mare.
Terra est quidem ingens, verum ea maius mare est.

MATVRITATIS.

Liberis matura virtus principum ante annos sua est.
Principi matura virtus ante tempus est sua.
Finis index imminentis omnium est maturitas.
Proximum omne id est ruinae, cui sua est maturitas.


page 497, image: s521

Non diu arbori coharent poma iam maturrima.
Non abest a fine summae iam suo maturitas.
Matura poma aegerrime custodias.
Maiura virtvs Principi ante annos sua est.

MATRIMONII.

Factus vt quis est maritus robur omne fit minor.
Matrim onium absque l te vita plus quam caelica est.
Matrimonium virtutis pulirius quam corporum est.
Maxtma est viro tyrannis vxor atque liberi,
Moribus cuique elig atur sponsa non natalibus.
Multum in vxoris decore, plus sed in modestia est.
Non leuis viro tyr annis in marita et liberis.
Omnibus certe veluptas caussa matrtmony.
Sola mors quae cut cta finit foedus expugnat thori.
Arbitry nostri omne matrimonium est.
Ducenda nonest, fatris vxor quae fuit.
Fatalis est res feminae ac viri thorus.
Heu quot thorus secum maritus fert malae.
Matronapraesens est salus Sitae proba.
Mortalts es? mortali iungere, haud Deae.
Quidnam iugali copula iucundius?

MEDICINAE.

Quolibet metu satisiit, cui timor nullus Dei est.
Alieri nequit mederi qui suis tumet malis.
Ars medentum in derelictis maxime tgris noscitur.
Ass erat malum medela tempori contraria.


page 498, image: s522

Asperat medela morbum sumpto tempore haud suo.
Cruda morbi vis medevtum dexter a tangi dole.
Est medens minister artis, atque natt recliens.
Est phaermacorum finis omnis anitas.
Immo etur aegro oportet pharmacum omne quei iuuet.
Ind core ays medentur qui scatent ipsimalis.
Longior lux saepe p aestat quod nequire t pharm. ca.
Nemo dertdet medentem praediteis mente integrae.
Nemo nascenti madelam quaerit vlceri suam
Neme non medens sibi ipsi est cui placet frugalitas.
Non egent medentium arte quis valetisdo integra.
Non eget cura medentis vita frugalissima.
Non eget medente iustam qui gerit curam sui.
Non fugant praecepta morbos: pharm acum requiritur.
Non sat est medicum esse doctum, si aret prudentias.
Optime medetur, vsum qui medende intelligit.
Omnibus pro desse quaerit, nemini nocet medens.
Pessimae est medicina, qua quid cosperi humaao perit.
Pharmaco indige frequentt, et aeger, et caussa improba.
Pluribus morbis medetu hinc dies illinc quies.
Plus nocet morbo, medela sumpta tempere haud suo.
Promptius sanatur aeger qui medenti obtemperat.
Quid queat, quid non, pati aeger ante curam d spice.
Quilibet medicans sibi ipsi est, sipotest vti modo.
Quis res sanet omnes vntco malagmaete?
Quis medens curau t vnquam corpore aegrum in traensitu
Qui sil a nequit mederi, nen medetur alteri.
Respu nt medentem auarine pet at peruniam.
Saepttis morbo medetur nunc diera nun quics.
Sed ala officiosit ate languidos necat m dens.
Sedulus medens sit, atque dectus artes plusimas.
Sete habet medicus ma, e ommis, neme sise habst male.


page 499, image: s523

Simale haud villi est, medenti tunc vel ipsi sit male.
Suauiter, tuto cit que cus at aegvum Hippocr ates.
Turpe si vlcerosus ipse vis eneders ceteris.
Vrimus, secamus aegros, verum haud ijs iraescimur.
Loco medentis est sibi frugalst as
Nisi immorentur nulla prosunt pharmaca.
Qui crudus exit nel iuuat membra cibus.
Sana o partts merbidas, minime exseces.

MEDIOCRITATIS.

Graeta Dys modestiae omnis, grataque imperantibus.
Debet id fieri moderate, quod factendum est.
Diuos a mari haud recedit, pauper haud a littore.
Est bonis mcdus taeendi semper, est loque ntiae.
Gaudium vt sopht mod stum sic modestus est dolor.
Nec nimis gaude sceundis, nec nimis dole in malis.
Re modum tene secunda, te tene spem turbida.
Vir probus med. ocritatis acquie cit legibus.
Est noxium aeque desp ci quam suspici.
Fertunamedta cadem om ium tu issima.
Media omnium optima, ergo ne properes n mis.
Mediocritatis a cquiescelig biu.
Nec cede cunctis, nec sesiste vocibus.
Seu minu spirat nimisue, nauitae nocet Notus.
Vit ato id omne quod nimis quodque est minus.



page 500, image: s524

MENDACII.

Nemo Numini supremo, nemo mentitur sibe.
Improbe vel mentiaris laude pro summa Dei.
Lingua mendax seruulorum est ora ver ant regiae.
O misellum regem inescant vana quem mendacia.
Turpe mentirt ore reges que suum inuocant Deum.
Est probim quod sit salutis graetia mendacium.
Est salubrepraelio omni quodlibet mendacium.
Ipsa in berba, planta emper interit mendacij.
In poesi qual cunque plurimum mendacij.
Multa postulat, sibi ipsi constet vt mendacium.
Nemo ita est mendax loquatur quin semel veracia.
Nemo ita odit mentientes, veritatis vt cliens.
Ni memor mendax sit, ipse voce se ligat sua.
Nen potest probus vocari qui probat mendacium.
Noxium vero quod ipsi turpius mendacium est.
Nullum absque culpa maxtma mendacium est.
Ob voluptatem quoque vti multi amant mendacijs.
Praeualere veritati non solet mendacium.
Prodit vtse Veritatis lux perit mendacium.
Quis nefas ser ale credat protegi mendacio?
Semitas mendacy odit omnis innocentia.
Sunt pedes quidem, sed ijdem per breues, mendacio.
Tuvpissima est res libero mendacium.
Verafalsis copulantur, constet vt vanofides.
Veritas emper triumphat de putri mendacio.
Aetatis est breuissimae mendacium.
Contaminat menda ij vitam nota.
Cum vera mendax dicit ill haud credimus.


page 501, image: s525

Facillime redarguas mendatia.
Haud longe eas pedisnculis Mendacij.
Mendacium instar veritatis diuitum est.
Mendacium periurij sororcula est.
Mendaciorum finis ecquis vasit as.
Mendaciorum plurimum est in aucupe.
Mendax vo arinan solet liber satu.
Nemo bonus vacat sibens mendacio.
Nemo Deo, imo nemo mentitur sibi.
Neno Deo venquam, neto mentitus sibi est.
Nemo sibi ment tus est, nemo Deo.
Niquit diu utere vis mendacij.
Nil turpius viro bono mendacijs.
Nullo Deum faselleris mendacio.
Nunquam senex aetate fitmendac unt.
Opprobriosi plurim um in memdacio est.
Pudenda res est libere mendacium.
Raro senecta serior mendacie est.
Semper no et vel decipit mendacium.
Seruile crimen admodum est mendacium.
Test em suum omni inueneris mendaecio.

MENDICITATIS.

Absque telo tota vita tuta men dicantium est.
Eccubi mendica non est natio innocentium?
Et domus loco vniuersa est aethrae mendis antibus.
Et thoriloco vniuersa est terra mendtcantibus.
Pera mendic: replendaregio vix faenore est.
Per nmendico replerinon potest, tolli potest.


page 502, image: s526

Pluribus mendicit atis caussz quae est? ivertia
Rege mendicante turpis nemint petitio est.
Regesub mendico, honesta tota men dicatio est.
Saepe et in mendi utatem disinunt ty anntdes.
Semper hinc et inde inanis mantica est rogantium.
Mer dicstas vbi est, ibi tmpudentia est.
Nunquam repletur pera mendscantium.
Semper rogeter absque plena mantz a est.
Vesperiaeque vt mane pera flaccida est rogaentium.

MENTIS.

Imperet mens animo oprtet, vt Deus menti imperet.
Mentis est ad alta ferri, maximo et iungi Deo.
Numinis mens est propago, caelitus certe venit.
Ciuium mens est stserum quil bet rex et caput.
Rex cui mens magna, magnum nil put at quod terrcum est.
Acrius tortore quouis mens malos plectit mala.
Ala velox est volucrum? mentis est velocior.
Alta mens alte gemescit seruitute corporis.
Alta mens contem nit omne maius orbis pramium.
Alta mens nec dignitate capta nec pecunia est.
Alta mens non cu at arcam, non pecus nen horrcum.
Aula nulla vrbs nulla mentis er gunt templum bonae.
Corporis prima est volutas: nemo menti dat suum.
Corpus est homini inuolucrum: mens ei pars regia.
Cur bonae nemo est amater mentis? est culter mae ae.
Hccuinaem intelligens mens sortis hum anae dater?
Erigispect areque aelta, mentis est probissimae.


page 503, image: s527

Et polum et solum, salumque mentis ala perurlat.
Qae tbtrelicta soli mens mala, est velpessima.
Inspetmentum perenne sunt op smenti bonae.
Impetu mens vniuersum lustr at omnem praepete.
Impetu veloce Iustrat cumctamens mostalia
In marinat at matorum mens cui minus bonaest.
Incultaenil vil voluit ign u mentis v gor.
Lignau ens diffindit vna: w ssuperuacanea est.
Mens abire a corpore, ab homine mens abrenon potest.
Mens animo imperare quaescit, imperatura Deo
Mens bonae a seipsoimpetranda cuique sur quaris foris.
Mens bona ac fortuna eodem stare vix potest loco.
Mens vonaest dos prima Olympi, mens bona est bontrum apex.
Mens bonae est sibi imperatrix, mens bona est Sortis parens.
Mens cui est incesta, corpus inquinatum ei magis.
Mens cui mala est, malorum pingue circumfert chaos.
Mens cui mala est, eiomne tempore omni adest malum.
Mens nihilferc luce dignum destitutae Pallade.
Menspollsedes penetrat vnde originemtrahit.
Mens sagax plus vnapraestat, mittit quam virum phalanx.
Mens sagax, vt incus ictus, verbera oris negligit.
Mens sibi que viuit ipsiregnae ridet omnta.
Mens vbt est bonas, esse nullum gran de ibipotest malum.
Mens vbiest, virtus Honosque longe abesse nesciunt?
Mente priuat sensibusque quos Deus Vult perdere.
Mentem emas bonam labore; verus hinc fluit honor.
Mentis ala, cuncta mundipraeteri: velocta.
Nemo amore, remo vino plenus et mentissuae est.
Nibei non est malorum mens cut bonae xulat.


page 504, image: s528

Non diu latet, sed vltro mens mala exhibet malum.
Nulla mens ctrruptioni, nulla morti subiacet.
Nulla non mensm trtiali robore est praestantior.
Nunquam ob auram aut dignitates alta mens se suspicit.
Patitur vsque et vsque manes inquinata mens suos.
Pignora altae mentis, aeuo quaeque consecrat stylus.
Pura mensper vn uersi cuncta tendit climata.
Siforet venalis, esset absque emente mens bonae.
Tunc homo demum est quod audit, mente vbi vtitur sua,
Yana vis est, destituta mentis acrimonia.
Vnico sudore mentem Iupiter vendit bonaem.
Vir mentis altae praemium haud praedam petit.
Cuimagna mens est, magnum ei esse nil potest.
Cui mens mala est illi mala adsunt omnia.
Dextra Dei mens continetur regia.
Dos atque caeli munus est mens per spicax.
Fortuna mentem nec cui dat nec rapit.
In omnibusrebus mens omnium optima est.
Malum vndique omne mens habet secum mala.
Quod lex in vrbe mens id est mortalibus.
Mens hausta caelo est, mens propago numinis.
Mens hoc habet mala vsque, non recte sapit.
Mens tmperatrix atque dux mortalium est.
Mens vtdet mens audit: ahsque mente cacus, surdus es.
Mentem bonam sudore vendunt caelites.
Mentibono litare se quotus studet?
Mentem Dei videre promptum nemini est.
Menti bonae non conuenit philautia.
Menti bonae quicunque seruit, tmperaet.
Mentis vigori nemo confidat nimis.


page 505, image: s529

Mentis volatu in orbe nil pernicius.
Nil inuium mens nilque inexpertum sinit.
Nilmentis als duplisi velocius.
Patiturque manes inquinata mens suos.
Pudorque custos additus menti bonae est.
Rerum imperatrix sola mens mortalium est.
Sublime pect est et in censu breut.
Vbique semper sana mens constat sibi.
Venalis est sudore mens vno bona.
Viri sapientis mens Deo pro regia est.
Vix ante seram mens bona aetatem veniti.

MEIACTVI.

Nil solum caelumue curo, dum meus sis, o Deus.
Qui negat Deo, suum, idem denegat suum omnibus.
Quidquid est Dei redire iure debet ad Deum.
Quo mihi solum salumque si meus non es Deus.
Est tuum, rex, omne amicis quod dedisti vnquam est tuum.
Id tuum rex esse crede sub diti quod possident.
Per tuos quod, rex amicos possides, credas tuum.
Qui negat regi suum, illud alteri nunquam dabit.
Regis est certo omne, amici quidquid eius possident.
Impetr as quaecunque votis, dixeris caue tua.
Nemo herus rerum suarum est, villici magis loco est.
Nemo opum est herus suarum, quisque tutoris loco est.
Nemo non opum est herus fuarum, tutor est, cur ator est.
Nil Bias, quod victor aufert hostis, aut umat suum.


page 506, image: s530

Nil homo ipse in vniuer sum possidet quod propriuns est.
Nilibi boni aut beatiest, est vbx meum ac tuum.
Nil tuum mage est, amicis dantete quam quod tenent.
Nil sopho est domi forisue vi que at quo deripi.
Nil suum Bias putauit quod patet praedonibus.
Nil vbi tui aut torum nullus est socus tsbi.
Non potest am cus alteri esse qui non est sibi.
Nostra non sunt manca Dona sortu erbitraria.
O beatum ferre vbique qui potest secum sua.
Orbis esse scito voces pessim auzmeum tuum.
Par lupo est, cui cura tantum rei sua est, non publica.
Per tuos quae habes amicos sunt tua, et securiter.
Quae tui sunt cunque amici iure ducas pro tuis.
Qui studet placerevulgo, nunquam erit princeps suus.
Quidquid est meum, est amici quidquid eius, et meum est.
Quod meum est mihi reseruo; quod tuum est desidero.
Quod tenes plane innocenter, puta esse amplissi um.
Quod tuum non esse nosti, ceus tuum legas caue.
Quod potest auferresors, id dixeris caue tus m.
Res amiti adaeque amicus diligit quamproprius.
Res prece impetrata nen est res tuae est precaria.
Semper in tuto integroque census est vtri sepht.
Simeum tumque tollis, omne tollitur malam.
Si quid est gestum secundo Marte Dux ducit suum.
Totaibi vrbs periclitatur, quisque vbiquaerit suum.
Capta vrbe et arce cuncta fert secum Bias.
Caue tuum putes quod eripi potest.
Mea esse credo sunt amics quae mei
Mutare, herum quod est pote haud scias tuum.
Non est tuum dari alteri quidquid potest.
Quisquts Dei est, aici amplius nequit suus.


page 507, image: s531

Quod fortuitum est noli habere Vnquam in tuis.
Quod per tuos habes amicos rex tuum est.
Quoto cuique se se habere contigit?
Si vis Dei esse, eia amplius ne sis tuus,
Solum id tuum est, largieris quod alteri.
Tuum meu mque cuacta caussatur mala.
Vbtque fert secum quod est suum Bias.
Vocanda non sunt nostra qua mutant heros.

MERCHDIS.

Cuncta mercenaria: imo nilgratis facit Deus.
Neminem irremuneratam rex relinquit proudiut.
Nemo maior omnium ipso rege mercenarius.
Principi quisquis laberat duplicem fruetum metit.
Quisque mercedem optat: ipse rex nihil gratis facit.
Da die mercedem eadem qua mer etur pauperi.
Dissidet merces honoris, et voluptas otij.
Est salario mactandus doctor omnis publico.
Liber alis aestimari ars non potest meredibus.
Mercenarij vsque abhaerent plura pollicentibus.
Ne charon quidem ipse gratis quippiam functo facit.
Nec quidem orbus ille gratis cuipiam est remex Charon.
Nemo cum damne, imo nemo gratuto fit malus.
Nemo gratis ore prodest, nemo grata refacit.
Nemo Mecaenas sibi ipse est, sed merentiproximo.
Nemo mercede absque honest isemitas sequi velit.
Nutrias lucernam oportet, si cupis sit lucida.
Os boui obtur are noli cum terit fruges pede.
Patriae laudisque amores ampla merx sunt militi.


page 508, image: s532

Pollicenti plura abhaeret vsque mercenarius.
Quem iuuat probum esse gratis? nemo non lucrum appetit.
Ars liberalis est supra pecuniam.
Dignus suae mercede quiuis est labor.
Gratuit a tota Caelitum est benignitas.
Id omne vile est praemium cui suum est.
Magno labori magna merces pend tor.
Mercede dempta quis nam honesti instat vias.
Mencede dignus est operarius suae.
Mer cede quisquam ne hominis hominem diligit?
Merces labori erepta quemuis sodicat.
Merces piorum semper in tuto sita est.
Nil in philosopho est operae mercenariae.
Rara merces absque lite redditur docentibus.
Remuner ator omnis est boni Deus.
Salarium meretur omnis qui docet.
Salartum vltro debitum est docentibus.
Vltroneum docentibus pretcum oggere.
Ntmo merces, vt soluat nundinae sunt venditat.
Pler umque merces fucus arguit malas.

METVS.

Postus est supra metum omnem qui pie timet Deum.
E metus, e dolore, regum tota constat purpura.
Est metus firmus magister omnis in mundo boni.
Non habet diu quiet em non habet noctu metus.
Pro salute patriae omnis est metus decentior.
Seu malo premaris, illud seu resormides: dem est.


page 509, image: s533

Stultus est nilprofuturo qui fatigat se metu.
Turbat in cit aetiones et metus laudabiles.
Vicit hostem Vna atque mortem, qui prius vicit metum.
Auget metum omne rarius quod accidit.
Ex insolenti cuique re est maior metus.
Et nascitur merum ex metu delirium.
Mali metus praesente peius est malo.
Metus volunt, met uique principes timent.
Metusque caussae nescius, caussa est metus.
Nil profuturo cur fatigamur metu?
Quod quisque metuit, posse Vix tolliput at.
Supra metum omnem ture sit metus Dei.
Vacet metu Legum cui est custodia
Vir fortis onni tempore in forti est metu.

MILITIS.

Imperatori Deo gens militat morta ium.
Milite extero tyr annis esse tutam se putat.
Omne regum est quod patrarunt copiae bellantium.
Rex uum illud omne ducit quod patr at per militem.
Absque poena grandiori quisque miles fit latro.
Ad sitae viae rubetus saepe miles delitet.
Arbusta inique excideris vel hostium.
Audtas miles ducem, ipsi pareas miles duci.
Corpori quod neruus, hoc est militi pecunia.
Exterus ne miles amplus sit tibi, aut vno in loco.
Exterus plerunque miles prodit or ducis sui est.
Fama vitae cui sinistra est, mi es esse quei queat?


page 510, image: s534

Flagitium nefasque quoduis militis nemen.
Imperat dux; imper anti mtles esto obnoxius.
Impium conferre clius mtlit arem lauream.
Miles es? frequens adito signa, raro excurrito.
Miles es nut um regentis si antecedis optimus.
Miles malus putatur qui nihil facit mali.
Militem bonum ducemque repperire nuspiam est.
Militem censen statur a feminae, toris viri.
Miletem horrtdum probato, delicatum sperntto.
Milite diffide multis qus grauatur debitis.
Militi ne crede multum, qui alteri aes debet graue.
Militia est cuiusque vitm, lengior que ac multiplex.
Militum sub nemine vno quodlsbet tegas scelus.
Neme tam nequam aut scelestus quin bonum det militem.
Non potest regi absque pane miles et spe praemij.
Patrie amor amorque laudis militi stipendsum est.
Patri, laudisque amores, militi sunt pro stipe.
Plaustra sic compone, solui rursus et iungivt queant.
Puluerem solemque discat ferre miles quilibet.
Regna quatit, regnaseruat miles ac pecunia.
Robore ac virtute praestet miles vt pinguet bene.
Ne putat malum esse miles, nemtni si dat malum.
Si do mie st miles, aue vti gente mercenaria.
Sit prope hasta dormienti cui caput scuto incubat.
Sit sui pedesque factus ad iussum Ducis.
Spes Vbi parata praedae, quisque militat libens.
Villicorum ciuiumque pestis, est flos militum.
Vltimi agrorum vrbiumque militum sunt principes.
Vrbium excrementa praebent militem vere suum.
Vrbium strtmae suarum milites sunt optimi.
Ars mili aris plurimae fortunae eget.


page 511, image: s535

Etiam secures interpone sarcinis.
Iuuaere Fo s Venusque strenuos solet
Lictt antur auro speque venales manus.
Miles Deriam, militat cae estibus.
Miles Dei mortalium obliuiseitur.
Mortalibus renunciat milis Dei.
Nec seruus esto miles classiarius.
Necessitate armes vel ipsa ergastule.
Qui militat Deo, hostis est mortalium.
Vbi imperator miles est, dux vaepuiat.

MIMI AVT HIS TRIONIS.

An quis est in orbe qutnon histrioniam colit.
Auf r a virtute virum, nilmsi histrionica est.
Ecquis est qui abque histriones predsat larua dome.
Es homo mutation is viua imago scenicae.
Fabulu est humana vita: quilibet histrio est.
Fabula ornamenta fine redde vitae, sunt Dei.
Fab alma dextre expediuit qui decoro seruiit.
Histrio es? personam vbique sustine dextre tuam.
Histrio est homo omnts, tmo totus orbis histrie est.
Histrio quisque esse quaerit, palma paucts sed datur.
Histrionem quoque vico, quaque repperis domo.
Magna turba est hist ionum, rarus at palmam refert.
Mundus omnis hic theatrum est obsitum histrionibus.
Nemo non mimus domo exit, sed qu s dextere eam agit.
Nemo nonper ona opertus vultae prodit e domo.
Nemo non personam alterius ferre mallet quam suam.
Non potest personalongum sust ineri txtranes.
Nenne vitae vur sus omnis hisirionum fabula est?


page 512, image: s536

Nuspiam vrbs est, nuspiam aedes, histvionis indiga.
Occupatus vniuer sus o bis histrionia.
Plenus orbis histrionum est, qui, que mimum agit suum.
Quae semel persona sumpta est, perferenda sd exitum.
Qui decoro vsque vsque seru t, histrionum est optimus.
Qui satis facit decoro, fabulam haud finit male.
Quisque mimus est, sed illum dextere quis exhibet.
Saepepixis est venene foeta, quae si ondet bonum.
Schema amicorum statim aufert sors mala histrionicum.
Sit bonus mimus necesse est, qui magistratum gerit.
Sola personam propritam detrahit mors omnibus.
Tristior fortuna tolliti istrionium schema.
Vela scenae vbi plicantur finis est et fabulae.
Vicus omnis omnis aedes, histr onibus scatet.
Et histriones inuenis quouis loco.
Mimum iam vbique gens agit mortalium.
Mundi omnis ordo exercet histrioniam.
Persona agenda cuique et est quam ipse induit.
Regum apparatus ecquid est quam scenicus.
Vix histrio morte imminente ponitur.

MINISTRI.

Ctuium vitae ministrum rex agit, suae immemor.
Dtuitum rex est minister, pauperum tamen magis.
Rex bonus senper ministrum ciuibus praestat suis.
Rex suus non est; minister sed mageorb spublicus.
Prim ip s spernens ministrum, spernit ipsum Principem.
Ad ministerium salutis seruiat sermo probi.


page 513, image: s537

Seruum equus non vincit, ante quam ore frenum ipsus capit.
Ciutum vis esse primus? sis minister omnium.
Maxime caerent mtnistris, sunt quibus quam plurimi.
Exereitus dux ijs subest, quibus praest.

MIN ARVM.

Desinit Dei mina omnis in parentem gratia.
Comminatio Dei omnis exit in clementiam.
Cum Deus punire non vult tunc minatur maxime.
Impetrant Dei minae omne quod volunt, sipoenitet.
Poe sttentiam requirunt vnicam minae Dei.
Quod Deus minatur, vna poenitentta expias.
Nulla maiestas minatur; sponte fiunt quae iubet.
Pauca acerbit ate, plura corrigat Princeps minis.
Rex graues poenas minetur, non item inferat, suis.
Rex suis paenas minetur grandiores quam inferat.
Lupiter tonat frequenter, rartus sed fulminat.
Non vbi Aeolus minatur imbrem et imber deeidit.
Plus minarum in milite omni est quampericuli aut metus.
Quem potes malo domare, terreas stulte minis.
Qui malum slteri minatur, illud haud timet sibi.
Saepius minatur imbrem veatus; at raro pluit.
Simalum vis hosti, eidem ne minere vnquam malum.
Cunctos necas, quibus minaris vltima.
Culpas minis coerce, non et caedibus.
Dei minae omnes paentt ere vnum ex tgunt.
Dei minae praenunciant clementiam.
Ferro minatur rex bonus, non vtitur.
Ferro minare saepius, raro vtere.


page 514, image: s538

Minae Dei fore sonant clementiam.
Minae Dei, sunt gra iaepraeludia.
Quod paena nescit, saepe comvonit mina.
Vertuntur hostes, aepe in issosmet mtnae.

MIRACVLI.

Daemonum vi, cun ctapatrat ars magcrum quae patrat.
Desinunt mir acula esse trita consuetudine.
Desinunt mira esse quae sunt plurtbus passim obuiae.
Dia mens per cuncta rerum d ditur miracula.
Imbrepuluis, siccitate fit lutum agro in Narnio.
Numinis dicta atque fact a plena sunt miraculis.
Peruetus promiscuumque, quis vocet miraculum?
Quae Deus dicit facitue cuncta. sunt miracula.
Quae quotidie videntur exuunt miraculum.
Qualibet videnda luce nil habent miraculi.
Quidquid obie ctum repente est dat locum miraculo.
Res stupendae sunt molestae si ingerantu saepius.
Vit am homofelix per omnem, muxtm mest miraculum.
Miles modestus, maximum miraculum.
Miraculorum homo omnium ter maximum est.
Miraculum omne vilet assuetudine.
Virtus in hosterara, pro miraculo est.

MISERIAE.

Nune miserrimus quis, ante se ferebat pro Deo.
Aequius miler malum fert, cum iacet potenttor:


page 515, image: s539

Caruit aduersario omni qui miser nunquam fuit.
Cruda vox aeque miselles laedit enses ac chalybs.
Dic miserum esse, opibus carentem, diuttem etsi moribus.
Esse miserum nec videei, poena crud. lissima est.
Quo miser putatu esse hoc beatus est probus.
Est miser qui iniuriam infert, qui tolerat, non est miser.
Est miserri nus vere hosts qui mi, erandus est suo.
Feruidam mentem gubernae, mise tis lenit quies.
Fit miserrimus repentine ante felicissimus.
In malo esse, nec videri saemma pesttlentiae est.
Laeditur quauis amara voce ceu teloun iser.
Nemo eum potest amare factus est per quem miser.
Nilita est paruum misello quod nocere non queat.
Non potest miser vocari qui beatus est sibi.
Nullus est miseris querendi, nullus est flendi modus.
Omiserrtmum ad senectam quem mtrus duxit timor.
Pectoris aperire clauem quis cupit miserrimus?
Qui misero inuidet necesse est ipse sit miserrtmus.
Qui sapit, nec culpat ipsum se, nec alterum, mis v.
Si mala omnes conferamus, auferat quiuis suum.
Vir bonus miser vocari, at esse non potest miser.
Viuere est votum beati: mortem at expetit miser.
Vixit expers aduersantis qut miser nunquam fuit.
Vox amara, vulnus ingens est miselli in pctore.
Facile imperator militem inuenit miser.
Homo miser pro publico est catharmate.
Mens sanamisero excidit rebus malis.
Minus miser profecto quisque est quam malus.
Miser fere superfluos fouet metus.
Miser vocari non potest felix sibi.
Miseria summa, haud nosse mise iam suam.


page 516, image: s540

Miserum esse quise non putat, non est miser.
Mori docent res maxime miserrimae.
Mortem libenti tumine aspicit miser.
Non est miser quicunque spontis est suae.
Nec fit miser nec est quis, vltra qui haud auet.
Nemo est miser nisi ipsus esse qui cupit.
Nemo est miser quam se esse talem qui putat.
Non est miser miserum esse qui senon putat.
Nunquam est miser cui res mori non ar dua est.
Omnis miser communt pro piaculo est.
Qui ferre mortem doctus est, non fit miser.
Relaesus, ore vindicat seipsum miser.

MISERATIONIS.

Arae quod templis, id hominum eor dibus miseratio est.
Ara templum, hominum sed ornat corda misericordia.
Est Deus mei misertus, ecce et adsunt omnia.
Iustitiae qua subuenitur iusta misericordia est.
Non iniquo, ast calamitoso debita est miseratio.
Quae pot uli laedi salutem saeua misericor dia est.
Res sinistra liuor, illa petor est miseratio.
Et calamitatis est comes miseratio.
Miserat o debetur infelicibus.
M seratio omnis laeua miseriam creat.
Miser atione melior inuidentia est.
Non est viri vnquam miserearis vt boni.
Non improborum, at iuris est miser atio.
Nunquam insitae est miseratioim eritiae.
Viuis comes liuor, miser atio mortuis.



page 517, image: s541

MODESTIAE.

Euehit Deus modestos, d primit superbiam.
Pulcrius donum Dei ecquod vspiam modestia est?
Admodum res gloriosa Principi modestia est.
Maxime deocra regi est ros modestia ac pudor.
Qui potentem agit medeste, semper imperat suis.
Corpori quod daps merumque mentiidest modestia.
Cui modestia est, eiomnis copia est virtutium.
Cuncta pulcra cuncta honesta sunt, vbi est modestia.
Dignitas vbi est et aurum, rara ibi modestia est.
Est ibi bonum, est ibi aequum, laeta vbi modestia.
Est modestia, in tenebris flamma quod carbunculi.
Fundus omnium bonorum fulgurans modestia est.
In metu quisque est modestus, sedmalum dum transeat.
Magnares, honorque magnus, indigent modestia.
Nec pium est iustumue, miti quod caret modestia.
Nemininon famagr ta est simplicis modestiae.
Nemo ita est modestus esse quin queat modestior.
Nilinorbe est qun decoret innocens modestia.
Nil nothi obliquiue prodit e sinu modestiae.
Non ne Vertutum atque Honerum mater est modestia?
Nulla virtus tam modesta quin sit odio liuidis.
Nuspiam vlla rebus est par prosperis modestia.
Obeatum cui modestis corda pulsibus timent.
Omne pulorum est, omneiusium, cui sua est modestia.
Omnis aetatis statusque prima laus modestia est.


page 518, image: s542

Optime ijs est, norma vitae prima queis modestiae.
Plus modestiae a timore cu que nest quam ab indole.
Promptuarium modestea omnium virtutium est.
Qui modeste agit pieque gratus et polo et solo est.
Quod gubernal est rati, id est cuilibet modestia.
Re mala quisque est modestus, non voluntate, ast metu.
Sani ibi nilintegriue, nulla vbi est mod stia.
Semen sst virtutis omnis, purpura inmodestiae.
Si modestus es, tuo vsque metiarete pede.
Temperatsen um, actionem temperat modestia.
Vestibus, sermone, factis proditur modestia.
Vinculum fulcrumque virtutum omnium modestia est.
Aetate in omni praemium est modestiae.
Aetatis omnis est decor modestia
Illustrat omnem animi indelem modestias.
Lasciuia ac Modestia vsque dissident.
Non est modestus qui modestus est metis.
Nislla caret virtute cui modestia est.
Plerunque honos comes suae modestiae est.
Pulcerrima est virtutium modestia.
Quam qui que praestat exigat modestiam.
Quoplura habes, mage hoc lita modestiae.
Tyrannidis Modestiaeque haud est iugum.
Valles amat montes odit modestia.
Vbi Christus est, ibi quoque est modestias.
Vbi modestia est ibi aequum vna ac pium.
Vbique respulcerrima est modestia.
Vento ferente vela pansa contrahe.
Villico praestat quietem militum modestiae.
Vix conuenit potentiae modestia.
Vix misceas potentiam modestiae.



page 519, image: s543

MODI.

Amputes ferro omne et igni quidquidest praeter modum.
Arduum est modi tenere temperamen aurei.
Arduum est modum tenererebus in deterrimis.
Arduum est modum tenererebus in prosperrimis.
Arduum est seruare mentis rebus in bonis modum.
Arduum est seruare mentis rebus in mals modum.
Arduum ijs modumte erequi bonis circumfluunt.
De moderatione vbiuis pulcer exoritur fauor.
Est item virtute in ipsa non inutilis modus.
Est bonus modus tacendi semper estloquentiae.
Et modum quoque ipsa virtus sancit in cultu sisi.
Haud datum est seruare cuiuis aisream legem modi.
Hoc malum est rebus secundis non habent vnquam modum.
Ingenium immoderatum in vllis non tenet rebus modum.
Insalubre incomodumque est omne cui desis modus.
Mens bonis obsessa summis haudfacultenet modum.
Non habet finem modumque, quod caret fine ac modo.
Nec salisrei est nec vsus cui suus non est modus.
Nemini vtile autsalubre est quodsuo caret modo.
Nullares est ipse qua non sit modus veloptimus.
Nullus est modumten re qui queat rerum omnium.
Pectoris magni est secundis ponere et rebus modum.
Promiciondas est Honoris estque Virtutis modus.
Quod modo caret, negato commodum, est incommodum.
Quod modum exit insalubre est, inquefel melvertitur.
Semper modum seruat probus, nunquam improbus.


page 520, image: s544

Turpe nil, est honestum, si vnicum tollas modum.
Vtile haud est haud salubre est, cui suus non est modus.
Animo moderari posse, praeclarissimum.
Capax sui mensura deest plebi infimae.
Cui modus non est, eidem nilprofecto erit satis.
Extra modum, necvtile est nec est salus.
Laudabilis quoque est in optimu modus.
Modum tenere amorein ipso de iecet.
Modum tenere in omnibus perarduum est.
Modum tenere inter bona, haud pronum improbo est.
Ne quid nimis: res opt ma omnium est modus.
Poni modus laetis nequit, sediristibus.
Quod non tenet modum esse desinit bonum.
Rebus secundis pone si sapis modism.
Seruare in mni conuenit vita modum.
Vbi modus non est, ibi defit binum.
Virtute in ipsa sii quique est suus modus.

MOERORIS.

Est comes moeror voluptati, est comes lubentiae.
Et voluptati iungatur protinus moeror comes.
Libere mentem resoluas nubilam maeroribus.
Millies incertus vritmoeror, at certus semel.
Moeror, ignis more, tectus quo mage est, mage aestua,
Moeroris exars nulla in orbe vsquam domus.
Mastitudo publicum odit solitudinis comes.
Maestitudo summa non ist quaepatet ludo ac ioco.
Natus ex dolore moeror pharmacum omne respuit.
Augere merbum quemlibet moerorsolet.


page 521, image: s545

Creare moeror plurimos morbos solet.
Menti tenebras moeror omnis induit.
Moeror timorque semper humanis comes.
Moerore in omni summa cortumacia est.
Moerore nullum h mini malum molestius.
Moerorem oportet vincere haud et fallere.
Moeroris expars nemini vita obtigit.
Verbum benum pro pharmaco est moerentibus.

MOLESTIAE.

Alteri certe est molestus, qui molestus est sibi.
Cui domi est morosa coniux perpeti in molestia est.
Hoc in orbe ab nulla vitae pars vacat molestia.
Mellis ergo sustineturfunctio quaeuis apum.
Neminem arosa legenda spina terret adsita.
Nemini non est molestus qui molestsss est sibi.
Neme non suaesibimet auctor est molestiae.
Nemo non virtutis ergo sert libens molestias.
Non caret conamen altipectcris molestia.
Quifugit molesta, dici vir nequit: nam femina est.
Quis sibi non ipse multum procreat molestiae.
Quo minor tibi demi est res, hoc min rmolestia est.
Saepe plus est quam molestus essimunis qui cupit.
Sim lesta est, esse felix viea neminipotest.
Edul. at aestas arida aesium fruct bm.
Ed zlcat cmnem opima spes molestiam.
Molesta semper ciuibus praesentia.
Molestia haud est, luce virtus quinterat.



page 522, image: s546

MONARCHAE.

Chpistus est terrae monarchae, Christus est rex aetheris.
Principes, monarcha coeli pellit a sceptro ads holam.
Aut mona cham nasci oportet; mentis aut ca tumsuae.
Multi vbi imperant, molestum est obsequi imperantibus.
Noppotest duraereregnum plurimo sub principe.
Optime dux vnus vnum rexeris exercitum.
Principes praeesse multos ciuibus, malum vltimum ect.
Solitaria est potestas: non capit regnum duos.
Vita regesub monarcha, vita semilibera est.
Vilocum obtinet monarcha, rex populi suflragijs.
Duos magistros vna non feret nauis.
Et multitudo vbique noxia est ducum.
Illex monarcha, re ferenda nemini.
Multiimj erantes perdidere Catiam.
Vbiimperant multihaudpari imperant iugo.

MONETAE.

Afide, a via, a moneta regnae quaeque noueris.
Aestiman la publeca est res publico.
Aestimatio monetae pendet a potentia.
Cui moneta adaltera, eius mens adulterissima est.
Cutus improba ect moneta, sunt eiimproba omnia.
Culpa seculi est monetae scaeui as, haud pr. ncipis.
Culpasaeeli, non regentis, est numisma spurium.


page 523, image: s547

Decipit se rex monet am quiprobat minus probam.
Indicat bonum malunque nummus omnis Principem.
Legepublicatenentor qui monetam adulterant.
Moribus ditem esse praestat quam monetae censibus.
Nemo adulter est monetae, quin sit erbis totius.
Principes adulterantes as Monetae, se vorant.
Quale publicum numisma, talis et res publica est.
Luciqueatrex esse pucus, nummus est cui spurias.
Qui malam conflae monetamquei queat dici malus?
Qui malam cudit monetam quei queat dici bonus.
Qui malam cudit monetam, quodlibet cudet malum.
Qus malam cudit monetam, semper est falsarius.
Qui malo mactat monetam, peste semactat pari.
Qui monetam adulterare nouit, artifex perit.
R gesub bone, numisma commatis semper boni est.
Rege sub malo monetasemper exul est bona.
Rexmonetam ipsus gubernat, nonm neta principem.
Sub bono bona est moneta, sub malorege est mala.
Sub malo imperante semperres mala est nummaria.
Turpersgi adulterare semet in numismate.
Falsam monetam respicit falsarius.
Nummus valaet quantum magistratus iubes.
Quo perer est moneta, peior estregens.

MONSTRI.

Horridum vndiquaque monstrum est miles imperans duci.
Miseriae ac Superbia vna inaede, monstrum maximum.
Rex modestus rex fidelis, monstrum isexpugnabile.
Enorme monstrum est imperans miles duci.



page 524, image: s548

MORAE.

Actionis claudicantis es parens cunctatio.
Est grauispoe ta ipsa mortis, sed minor tameanora est.
Impetu contra volentes nil vales, plus in mora est.
Nilcito tuteque mutes: est opus mora tarda.
Noli opus differre: certat cum malo semper mora.
Non abit lenge a negante cuius in dando mora est.
Per moram quoque impeditur optima ordinats.
Poena mortis tristis, eius tristior sed est mora.
Qui morae moram addit, vnquam non erit victor morae.
Quod potest statim experiri saepe dilatum obfuit.
Saepe dam i, saepe cladis caussa fit cunctatio.
Cunctator omnis morties aduersariiss.
Differrerebusiam paratis noxium est.
Dilationi nullibi est maturitas.
Est monachus is qui viuit et legi et Deo.
Marti morator nonplacet: citos amat.
Mora hercle honesti sera semper ac nocens.
Morositati nemo adhucfecit satis.
Morositate plena amantibus mora est.
Nemini magis molesta est quam sibi morositas.
Persaepe nullam fert moram necessitas.
Quin et sibi displicet se orositas.
Semper mora omnis est pro eo qui plus potest.



page 525, image: s549

MORBI.

Corperis moibo, medeturlpse animae morbis Deus.
Corpore aegrotes oportet mente sisi vt viuida.
Corpori nequit bene esse, mens vt aegrotat nimis.
Cui caro ceruina in vsu est absque f bre fit senex.
Dispari mo bo grauatos dispari vnge pharmaco.
Dum minus belle valemus omnium optimisumus.
Ex leui caussa in grauissimum incidat morbum senex.
Morbidum sano luem insert, mortuum viuentibus.
Morbus a maltgnitate multus ext at aeris.
Morbus absque sensus saepe morbus est grauissimus.
Animo qui aegiotat, videmus corpore hunc signum dare.
Morbus omnis certe ab ipsa prouenit fere gula.
Nullus animi morbus est, quem crebra fetcula haud ferant.
Omnis a repletione morbus est mortalibus.
Quae nimis calent nociuae calculosis omnia.
Quidquid est corallinam vsu noxiosum nemini est.
Scire quo malo laboras, pharmacum saepe est malo.
Versis omnis n orbus extra mortis est periculum.
Vrit aeque febris ostro seu cubes seu stramine,
Vulnus omne emplastro eodem nemini curabile est.
Crandior morbus, recoctae Mortis est apparitor.
Lenitur ipso morbus omnis tempore.
Maiora morbis plus patescunt corpora.
Morbis leuandis vna velsat brassica est.
Morbi latentes ni cito curas, tument.
Morbo facillime vni et alter additur.
Morlo piamur: morbus est cuiuis bonum.


page 526, image: s550

Morbo vetustopharmacum admeue vetus.
Morbum suampauci vident, omnes amant.
Multis meditur ipsemet morbis dies.
Non esse sanum, sanitatis est genus.
Nunquam febrescunt cui frequens ceruus cibus.
Pro disciplina morbus omnis est probo.
Quo peius animo est, hoc minuo sentit malum.
Regum ducumque febris, ardor imperii.

MORVM.

Ciuibus dat imperator illico mores suos.
Moribus plebs quique sese Principis fingit sui
Regum idem praestare mores vis quod imperij queant.
Rexsuos nisi an ecedit moribus, regit male.
Scire vis mores regentis? quaere, ei quis sit eomes.
Talis est rex quisque et eius quale contubernium est.
Absque moribus probatis displicent vel optima.
Acrius tortoreprauos strangulant mores sui.
Haud recedendum est parentum moribus a commodis.
Iure fit fere, quod ipso more habet licentiam.
Literis ornate mores, moribusque literas.
Moribus bonis repugnat maxime necessitas.
Moribus malime esse diues quam merapecunia.
Moribus nl obstat aeque quam grauis necessitas.
Moribus quis temperatis absque virtute extitit.
Morum vbi est ru na, rerum longe abesse non potest.
Mos adultus, inque vulgum sparsus error ius facit.
Nationum principumque rector est mes omnium.
Nemini seruare mores publicos fraudifuit.
Nemo non a sorte mores mutuatur et suos.


page 527, image: s551

Nemo non mores quotannis ter quater mutat suos.
Ni malum morem oderimus, non amabimus bonum.
Patrios migrare mores non solent nisi improbi.
Patrios migrare ritus nuspiam non impium est.
Pergraue aequa ferre lance dispares vitae tropos.
Publico mores secutus nonpotestr prendier.
Qutlibet seruandus est mos patriae certep obus.
Ritibus viuas patris, sitamea sint comm odi.
Sanctione corda legum mos trahit poteatius.
Sufficit fortuna et aetas cuique moris non suos.
Turpe eos seruare mores queis abest aequum ae bonum.
Amore abire publico cuiuis malum est.
Frugem bonam mores decori proferunt.
Homo peribit aute, quam mmores mali.
Mores parentum vtique mulantur filij.
Mores probi haud sunt improbis humoribus.
Mores sequi aeui cogitur quiuis sui.
Mores sui cuiquesuni pro Daemone.
Mutare mores non ouum est potentiae.
Noli inuidere cuipiam mores suos.
Nulliprobro mos publicus gentifuit.
Pro sortemores cuilibet sunt et sua.
Quacunque lege est mos bonus potentior.
Ruinamorum est cum regunt v bes mali.
Scelesta corda puniunt mores sui.
Turpe est iuuenta si mage est morussenex.

MORIONIS.

Absque paenae morionum culpa vel grauissima est.
Morio ipse est, adtribunal morionem qui rapit.


page 528, image: s552

Moriones atque reges sideri vnisubiacent.
Omne quodlibet, luetque morionum examini.
Siperire sub tyranno non cupis? sis morio.
Veritatem, a morionum gente, rtges audiant.
Gens morionum tegia est, it quo libet.
Impune si peccare aues, sis morio.
Impune vbique peccatis qui morio est.
In ius vocari morio nullus solet.
Iudici ordo morionum subiacere non potest.
Nec iudici orde morionum obtemperat.
Sufferre poenam morio nullus solet.
Sunt plena ineptis cuncta morionibus.

MORTIS.

Incubant quoque atrafata Principum ceruicibus.
Niliuuat creber satelles mortis aduersus sudem.
Nemo non regum ante mortem saepe mortem ipsam inuocat.
Nonstatim mors innotescit Principum, diu latet.
Principum mors non patescit ante quam herediplacet.
Stantem mori si quem decet, regem decet.
Incubatque morspotentum Principum ceruicibus.
Dura mors falcem per omne mittit humanum genus.
Est viro sosatium inges orbe cum toto mori.
Lex iubet mortalitatis, quemlibet natum mori.
Mars domat foris feroces, Mors domat segnes domi,
Mars viros lucente serro. feminas Morbus rapit.
Nascimur emnes morimurque mundo in hoc aqualter.
Natum omne, morti debitum est, coelum manet.


page 529, image: s553

Nemini non sera vitae meta stat mortalium.
Neminem vnquam praeteruit pes amarus Atrapus.
Nemonon eripere vitam, nemosed mortem potest.
Non modo imus mortem ad ipsam, mortem adipsam currimus.
Nulla magno nulla paruo mortis est fuga malae.
Ocyus veseriusue mortis est terendum iter.
Omne natum falce mortis ad nihilrelabitur.
Omne quodmortale, iure cedat immortalibus.
Omnibus natura mortem destinauit vltimam.
Omnibus semel terenda publica est lithe via.
Parca amara vbique runctis imminet viuentibus.
Parca pallens vniuersis ingruit viuentibus.
Quid mori mirum est homullos? nox peris. perit dies.
Quisque mortalem esse norit semet, ac fati reum.
Quisque sensim nesciusque mortem in vltimam incidit.
Quod parit natura quodque ars expolit, mors deuorat.
Semita occupanda mortis serius velecius.
Tardius maturiusue fatieundum est per viam.
Tollere homini quisque vitam, nemo sed mortem potest.
Amorte tutum neminem praestat decus.
An viuit vllus liber a mortis iugo.
Bonum omne morti debitum est mortalium.
Communis est aetatibus mors omnibus.
Communis est cuilibet mors ordini.
Cunctis terenda mortis est semel via.
Est quisque mortis de bitor Deo suae.
Gaza nulla abimminente liberat fato virum.
Mors certa cunctis debita est mortalibus.
Mortalitatis iura mortalis tene.
Necis potiri, lex venit nascentibus.
Pausamque vitae primus inuoluit dies.


page 530, image: s554

Praedestinatum est omnibus semel mori.
Quieunque mortem prospicir, nil prospicit.
Rapaci. horaepraeda mortales sumus.
Si natus es, necess item der ajcier.
Iura vitae, iura mortis in Deisunt dextera.
Certius nil morte mortis nil at hora incertius.
Certius nil morte, mprtis nil minuto incertius.
Cogitat mortem quot horis qui memor status sui est.
Nemini non homine nato mors sua ect in proximo.
Nemini non mors in horas, in minutaque imminet.
Nemo nouit an superstes sit futurus crastino.
Nil diu durare fati lexsinit mortalium.
Incertus omnis est homo mortis suae.
Nulla vita, nulla mors, quem separat pium a Deo.
Cum vocat Deus, sequendum est complicatis sarcinis.
Nunc hoc agendum est, Imperator euocat.
Mortuus viuorum in albo rex viget, carus suis.
Arogo improbos tyrannos vrget vltimum dedecus.
Cuncta mors vastat, sed vnum nil in ingenium potest.
Cuncta mortis sunt Camoena quae sibi non asserunt.
Diu mens mortatitatis ferre leges nescia est
Etneuam Poeta abipsa morte gloriam trahit.
Mens nouo latsssima omnes permeat mundiplagas.
Metam vbi ventum est ad aeui, quilibet quod fertferas.
Mortis e contagione nil trahit mens pursor.
Mortui vita fruemur vita qua dici meret.
Mortuos voces caue, Orco quem alma Virtus euosat.
Mortuus fide stat insons, horret impius metu.
Musa sola mortis expers pestilenti spiculo est.
Non habet ius mors in vllum Musa quem calo beat.
Non potest mort vlla virtus, imo mortem ipsam enecat.
Non potest timere mortem morsui vita altera est.


page 531, image: s555

Quamuis bonus sato interit, non interit.
Qui sapit vitam antemortem rite consummat suam.
Quisque nostrum ob resueuit grandior natu, haud mori.
Quos necat M rs mulco honore Diui hominesque percolunt.
Sola vir utis perire morte nescit gl ria.
Sola lethi non veretur Musa pestilentiam.
Sortis atque Mortis vnus vir sophus suprae iugum est.
Vir probas Deo voc antiperet haudingratijs.
Vita ouant morta litatis exoluti nexibus.
Cum foenore auctus ingruit functus honos.
Quod ortum habet, finis quoque illi erit suus.
Fato obsiquare, mortis vt venit dies.
Hos praeter artus debeo mortinihil.
Immunem lethi Musi um viuit decus.
Inuictus animus vitam a merte ipsa inchoat.
Monumenta mentis sola non queunt mori.
Mortale corpus mentis est ergastulum.
Mors nil habet quod possit in vates sacros.
Non est animo suprema mors sed corpori.
Nen perditur anima morte, sed vita mala.
Non tollit atra mors bonos, ed consecrat.
Praemissus est, perisse natum quem putat.
Speranda vita animae est, a morts corperis.
Viri boni est abire tantum non mori.
Virtute cassos mortui fleant suos.
Cygnus imminente letho fit sibi ipse praefica.
Naenias sui celebrat cygnus ipse funeris.
Quisque olor vicinioris praefica est mortis sibi.
Mortuos ad excitandos praeficae quid naenia est.
Cycnus supremum carmine excipit diem.
Fato propinquus cygnus vltimum canit.


page 532, image: s556

In morte cygnus praefica ipsus est sibi.
Beata vitae lucra, quotioie mori.
Ante mortem rite nemo laudari queat.
Dignus est mori ante mortem quimori paenam putat.
Expetat, portus quietem quos procellae lancinant.
Morspharus, mors est sup rnis portus infortunijs.
Mors malis timenda, portusest quietis non malis.
Mors nimis timenda prauo, portus est merus bono.
Mors quietis ara veri nil ntsi auspex est bont.
Omntum ipsa mors malorum portus est tutissimus.
Omuium, mors ˘, dolorum finis ac soluta es
Optimum est non exstit sse, vel statim esse mertuum.
Portuns auet patente nauta deprehensus in mari.
Portus est mors, mors salutis porta non felicibus.
Sola mors quietis ara, sola mors meta est mali.
Transit in vadum salutis e mariatra mortuus.
Vita cui minus beata est, mors beata maxime est.
Vita nil profecto nobis quam sacram admortem via est.
Vltimorum mors malorum pharmacum est praesentius.
Communis est mors porta portusque omnium.
Corona vitae mortuis solum patet.
Mortem neformidatis auspicem boni.
Mors est Dei denum omnium optimissimum.
Mors ipsa portus omnium est mortalium.
Mort emne sormidatis, auspicem boni?
Non territat lethi pauor innoxios.
Ante oculos habere mortem cur molestum sit seni?
Cuius indecora vita est, turpis esse mors solet.
Est breuis via ad sepulcrum mortuis a lectulo,
Impios peiusque letho territat lethi timor
Inquieta vita mortem vix quietam conferat.


page 533, image: s557

Mente sember esbparatus mortem ad vltimam sophus.
Moes beata a vita honesta sigr gari non solet.
Mors einequis mala esse vna cuifuit bonae.
Mors eis mala esse non quit vita queis acta est bene.
Mors eiturpe esse nescit vita cui turpis fuit.
Mors graais paena est beato, praemiumque flebile.
Mors mala haud putandae, vita quam anteiuit optima,
Morten expectata obire non potest vnquam sophus.
Nec p[?]uet diem supremum, nec lacessic, virsephus.
Nec timet mortem nec optat mentis aequalis pho.
Neminimors perm lesta est vita cui bene est.
Non potestm re bene omnis vita cui fuit maela.
Qui bene heic vitamperegit non potest mori male.
Qui bene omne vixitaeuum, quei queat mori male.
Qui fuit vita mel stus, mortem ultis gauaio est.
Qui gemens teras relinquit, cael tum timet d' m's.
Siue viuat siue moriatur vir pius, semper Dei est.
Tam bene vnquam nemo vixit, quin cupiuerit mori.
Vir probus est parat us, fata vbi posount, mori.
Vir sophus mortalit atis exctpit legem volens.
Vita cui fuit bonaslli mors mala esse non potest.
Vita morsque nequiorum semper est turpissima.
Vita morsque nequiorum semper est turpissima.
Vita quam bona antecessis mors putanda haud est mala.
Banis bona est, mala at malis, mors corporis.
Facillimum est, cuicunque crmmodum est, mori.
Nec conoupiscit nec timet mortem sophus.
Necin bonis censenda mors nec in malis.
Non esse praestat quem sceleste viueie.
Tranquilla mers, vt somnus, obrepit probo.
Vita bonae mors ess non potest mala.
Vitam indecoram mors decora vix menet.


page 534, image: s558

Vt mors malis mala est, ita et bonis bona.
Arauum haud adire mortem, sed redire ad eam arduum
Est dolor lacturefertus mortis exspectatio.
Mille mortes ante mortem sustinet qui eam limet.
Millies perit die omnique mori semper tsmet.
Mortibus perit die vno mille qui vsque vnam timet.
Neminem non morte peius territat mortis timor.
Nil facit dicitue tanquam viuus horrit qui necem.
Nomen ipsum mortis auditi et m nax et asperum ect.
Pallidae formido mor. is, mille peior mertibus.
Pristino a vigore quemuis mortis horror auocat.
Qualibet profecto morte peior est mortis timor.
Quanta ponti est altitudo, tantus et mortispauor.
Qui metumortis laborat, nulla vita ei mala est.
Qui timet mortem hodie eidem esse cras aptus nequit.
Qui timet mortem timore non caret nocte aut die,
Qui mortem timet timores mille mille sustinet.
Quis Solens mortalitatis excipit legem suae?
Spiritus praesente morte saepius feri cadunt.
Cui morstimori est, mortis haud timet moras.
Formido mortis morte saeuius malum ect.
Horrere mortem fortitudo non vetat.
Quei queat quis ferre mortem ferre vitam qui nequit.
Vt nemo viuit coucupit, nemo obit.
Ita est homo: nec vult mori, nec viuere.
Non saepe viuere, at mori datum est semel.
Sol abitreditque, sed nos vna noxfunctos manet.
Luce functis perbreui nox dormienda perpetim.
Nefas redire quempiam functum semel.
Amorte nemini ad lucem patet via.
Nemintomnium suae hercle mortis est notus locus.
Mors quibus iucsendanon est vita iucundissima est.


page 535, image: s559

Nilest mali, si sunt nihil, am mortuis.
Mortuus curas inanes despicit mortalium.
Mos longius sermon est silentium
Aut finis est mors rstium aut est transitus.
Nulla maior nulla peior n rs, quam vbi non interit.
Inchoat vel finit om tes summas aerumnas dies.
Sub diem vltimum saluti quisque consul itsuae.
Nemini est immune labis nemen ante funera.
Spurctor pr˘fecto qussque mortem obit quam nascitur.
Nemo mortem optat, nisi ipsam qui veretur maxime.
Rex supra mortalitatem quilibetit llit caput.
Maxime mortem precantes, deprecantur maxime.
Saepius mortem precatur nemo quam qui ea[?]imet.
Stultus est magno ambitu albe qui moran mortisregat.
Qui pauent suprema, priuant tisce quam libet sua.
Tergo timentis mors item nigra imminet.
Aegritudo vbs ect decorque mors ibi vel proxima est.
Nemo qui viuit valetue calites mortem regit.
Nemo qui viuit vaeletque m tis inuo at manum.
Exeunt de vtaegentes extrahuntur diuites.
Etsup amortalitatem quisque rex esfert caput.
Moetua est diu ante mortem sunma quampremunt mala.
Mortuaijs vita ac sepulta, nulla queis pecunia est.
Non timet vir mortem egenus, delicatior timet.
Quu semel nolit moriri, quam mala vsque perpeti.
Vita tristis ante mortem mille mortes concreat.
Nemo valet viuitue num morum indigus.
Qui dignamorteferit, haud vuit, penit.
Viuum nega, cui mortua est pecunia.
Ecquis vnquam mortem obsuit ant quam lla~optauerat.
Emori malin quam vbique vtisere in mortis metis.


page 536, image: s560

Ex homine ipso exire ineptum est, antequam e vita exeae.
Fascinitimore nemo comparat seiam satis.
Grata mors est constituto sempitennisin malis.
In malis magnis agenti quaelibet mors est lucro.
Ius habet reges in altos omne, qui morihaud timet.
Lethum amans amens dolore triste consciscit sibi.
Maxime optant mortem, at ipsa prima termiseros fugit.
Mente semper est serena mors cui contemnitur.
Mors cuicunque est amori, vita amori non erit.
Mors eimolesta non est cui molestum viuere.
Nemo obit sero, ipse obire saepe quin optauerit.
Nemo obit mortem antequam ipsam millies optauerit.
Nemo tam male est beatus, quin queat cum vult mori.
Nil ab ijs ferro impetrabis mors quibus contemptui.
Nilpotest ei esse clausum libero cui mars patet.
Nilpotest fortuna in vllum qui mori scit, qui cupit.
Nilpotest timere vui mors vltima est contemptui.
Non datum est calcare cuius mascule mortalia.
Non perhorrescit dolorem, sponte mortem qui vocat.
Non potest amare vitam fata quisquis appetit.
Non potest horrere mortem vita cui despectui est.
Nilpotest vsquam timere, quisuam mortem haud timet.
Non timet mortem, paratus quisque est semper mori.
Non timet mortem, sibi ipsam sponte qui manu admouet.
Non timet mortem timori vita cui est anxia
Omiserrimos, ngatum queis mori, queis visert.
Qui meta lethihaudtenetur non amat vitae moras.
Qui moriest paratus ipsos tollis vt vult Prinlipes.
Qui potest cum vult moriri, de Deis nequit quers.
Qui sibi mortem male infert, nec is binae rens.


page 537, image: s561

Qui vitam suam male cdit, maximi mortem aestimat.
Rarus est quin mille mortes ante mortem optei sibi.
Sola mors votum miserorum est, sela tales timet.
Temntto mortis timorem niltin erequi cupit.
Turpitudo est, non moriri posse quando quis velit.
Vita cui fuit molesta mors molesta non erit.
Afferre mortem nemini sas est sibi:
Contemne mortem, inuicta vinces omnia.
Cui mors amori est, vit am amare quei queat?
Cui vita amara est, mortem amare quei queat.
Graue est mori; non posse sed magis graue est.
Lethi petax, vita minus lucem astimat.
Merti vclenti mille ad hanc patent viae.
Morti optima vitam ante pessimam feras.
Mortis mori timore, apex amentiae est.
Otho imperare mollis, at fortis mori.
Opt are mortem cordis afflict ssimi est.
Quem mori non tadet satis vixit diis.
Qui flecci habet vitam suam, est, potens tuae.
Quod unque vult, is efficit, qui audet mori.
Sequitur tim, ntem mors, sequentem se timet.
Vitam minare si cui votum est mori.
Est pusilla viuere, at res grandis est recte mori.
Et bonis mortem decoram ius vbique est exequi.
In vado locat salutis quemlibet pulcrum mori.
Magna res est, mors honesta, paruulum quid viuere est.
Mors decor aproparente proque diis per atibus.
Mors pietati iuncta, vita omnit impiae est honestior.
Ne fuge, eia, mortem honestam, mortem hone stam imo appete.
Nemo mortem fortis, vnam turpitudinim sugit.
Non potest mors esse turpis vlla quae bono accidit.


page 538, image: s562

Praebeas tesi necesse est imo morti offeras.
Profocis peratibusque mors decora cuilibet.
Pro penatibus focisque turpis est mors nemini.
Transiit vita, morti splendidum quaeras decus.
Velperi, velvsque serua non mali viri notam.
Vit at urpis morti honestae posthabetur fortibus.
Viuere, est res perpusilla, magna res, mort bone.
Ante acta vitae saepe mors pulcra aluit.
Aut pulcra vita, aut pulcra mors, digna est viro.
Dulce ac decorum cuique pro Christo mori.
Et vitam honestat pulcra mors ingloriam.
Mori lucrum est ijs, vita Christus cui cluit.
Pro publico mortem haud grauabitur pius.
Pulere meri, virtis is est pars maxima.
Pulchre vaeoptes vtuere, aut pulchre mors.
Qui seit mort, seruire nescit vspiam.
An potest vllum esse crimen mors quod ipsa haud expiet.
Carnificis pertre dextra mortium grauissima est.
Clartias rare polo infert se suo absque sanguine.
Cuncta mors delicta tollit sint licet grauissima.
Mauelim perire bello quam manu lictoria.
Morsfere viris cruenta destinata: Ilustribus.
Mors mala aut bona anteactae non probat vita dies.
Mortuis saltem potiri, proximum victoriae est.
Pessima perire morte non nisi est illisstrium.
Sapiusque morte durae durius mortu genus.
Suauior mors e venenis temperatis saccharo.
Vix solet perire sicca morte pestis plurium.
Ecquis bonus consumptus est fato suo?
Lethum imminet fere cruentum illustribus.
Raro Neronum morte gens perit sua.


page 539, image: s563

Raro appecit vir morte clarior sua.
Velmorte crimen tollitur graue vno.
Amplius nesa: tibi hostis morte functus qui sua est.
Contumeliosus vlli mortuo esse quis velit?
Flsbili insuliare turpe, turpius sed mortuo.
Mertui nobis resignant lacrimas, vitam sibi.
Mortuis iniquus, aequos sentiet nun quaem Deos.
Mortuo hospitiue dicas optime, nunquam male.
Nemini male est loquendum, nemini hercle mortuo.
Obeatum qui peregit limitem fatis datum?
Quanquam oderis, in cessere haud ius mortuum.
De mortuo nihil loquendum est quam bene.
In mortuum omnis dira contumelia est.
Nec hospiti nec mortuo dicas male.
Est male vrbi in qua frequenti morte vir bonus perit.
Imminet damnum ac malum vrbi iustus in qua vir perit.
Luctus vrbis uniuersae est morte non mali viri.
Saepe clade ingente mortem ciuitas luit probi.
Vrbis est commune damnum morte praereptus probus.
Praesagit vrbi morte cladem vir probus.
Vae ciuitati functus est in qua probus.
Digntora luce longa mors diurnare nuidet.
Est necessum mare spica iam artdae vitam meti.
Foediora nationum quaeque vix vnquam cadunt.
Heu, prior mors sape nobis quam senectus appetit.
Mors quid ab? Heroas aufers ante maturnm diem?
Mors vetat dius vigere quidquid est insignius,
Mors vetat floridae longum quidquid emineneius.
Multa mors rapax amanti vere venit primulo.
Non diurnat quod meretur longius vita frui.
Non modo mors est senectaae, est et iuuentutis comes.
Non senescunt summa: vita est longior gregalibus.


page 540, image: s564

Optimum quod est auare Parca praripit manu.
Qui dquid eminet sagace mors rapit praecorx manu.
Quod malum est quod turpe, auarae est integrum Parcae a manu.
Saepe iunior sepul ro conditur patre a sene.
Vix diurnat quod me etuis longius vita frui.
Mors pignera[?]i non nisi optimos solet.
Mors sempen altis imm inet virtutibus.
Rapitfere parca Orbis omnium optima.
Admodum interit citatim mortuorum gratia.
Cara viuis cara oportet sit quoque ij dem mortuae.
Implet amne punctum amoris qui cum amato laudet mori.
Mortuos iuuare amicos qui negat, viuis negat.
Nemo agit sepulti amicum pauci amant superstites.
Nemo amicus est fuitue, mortuum qui deserit,
Nem opraesents fidelis, nemo amicus mortuo est.
Quisnaem amat viuos amicos? mort uos quisnam colit.
Rarus est amiso amicus mortis vltima a die.
Si memor diem es amici mortui vnam, sufficit.
Verus est amico amicas luce fun ctum si colit.
Vix superstites amantur: mortuos nemo colit.
A morte amicorum illico est obliuio.
A morte verus tandem a misus cernitur.
Cum amici morte amicus esse desinis?
Honora amiicum morte sublatum licet.
Pulcrumque amico subuenire mortuo.
Vita carentes quisnam am cosiam colit?
A morte qualis qusque sit deprehenditur.
A morte totam vix repetemus vrnulam.
A morte vix sexoccupas princeps pedes.
Cui sat haud est orbi vnus, vrnula reconditur.


page 541, image: s565

Mors fatetur sola homullis, quantc sint corpusculo.
Mortuus vix implex vrnam terra viuo cui grauis.
Nemo non aemorte pondus est quod leuet laeua humo.
Quantulo simus faietur sola mors corpusculo.
Qusque quanti sit faceri vox sol tiam mortuus.
Pobulum ac sagina tandem fimus omnes vermium.
Vix pedes sex occupabit maximi mors principis.
Regium est leuare ciues flebilinlethi metu.

MOTVS.

Absque motibus diui ingens nullibi potentia est.
Sit ratum quod haud moueri postulat regni quies.
Acrior motis v[?]lescit mens corusci seminis.
Almamens expers quietis aemulatur atherem.
Altamens caelorum adinstar semper in motu suo est.
Alta mens spernit quietem perpeti motu viget.
Dia mens nescit quietem, perpeti motus viget.
Mobilis mens est, vagatur solis in star perpetim.
Nil mouet ciuis modestus, nulla sivis ingruit.
Quam magis stercus mouetur, tam mage obuiis graue est.
Quo profundius mouetur, stercus hoc peiusque olet.
Sempiterno se ipsa motu seruat immortalitas.
Si cupis faetere oletum pessime, aliius moue.
Composita non mouere, ves iutissima est.
Diu sopitum qui mouet malum est grauis.
Est aliud esse nobilem, aliud mobilem.
Foetere stercus latius si vis, moue.


page 542, image: s566

Leuis perinde, eeu venit, otus fugit.
Leuissimo moturuunt tyrannides.
Motu perenni gaudet alma aeternitas.
Motus perenn: late astrorum cherus gaudet.
Natura semper mobilis caelestium est.
Nec quidpiam sit absque motu, nec perit.
Nefas moueri quod semel sanxit Deus.
Nil mobile aeque est ac voluntas regia.
Noli mouere quod moueri non potest.
Nolimouere quod regimotum nequit.
Nulla est sine motus ars, nulla item mutatio.
Plebeia magnos non capit metus domus.
Quo plus cloacam commoues, plns foetida est.
Recte mouetur quisquis obiurgat malos.
Quod conditum bene est malum ne moueris.

MVLTITVDINIS.

Non potest Deo plaecere multitudo cui placet.
Multitudi eapprobante qui regit, diu regit.
Similis est fere regenti multitudo in omnibus.
Tolle regem, examen illico omne dissipas apum.
Tuta maiestate non suit regna plebs si omnis furit.
Gaudet ambitus corona: turba vel sibi est sophus.
In choro quamuis ineptus delitescit musicus.
Multitudini ducem aufer, dissipari si cupis.
Multitudinis mancipium est gleriae ac famaecliens.
Mult tudinis nociua cuique conuersatio est.
Multitudinis quis in se prouocet iracundiam.


page 543, image: s567

Pane duci multitudo vel crucem in summam potest.
Plurimum pollent inertes congregati mutuo.
Promptius faenum secatur rariore sp ssius.
Vix queunt omnes digiti octo pollices quantum due.
Desiderat turbam, pati qui se nequit.
Malo esse ius est, congreges inter malos.
Quo rarius faenum est, secatur aegrius.
Semper timori est multitudini potens.

MVNDI.

Caeca sors, mundana versat vt pilam volubilem.
Concta ei sunt perpusilla mundus est cui nihil.
Cuncta mundi mane sisunt flos, cinescunt vesperi.
Cuncta sunt ingrata mund, seruiendum ei cum malo est,
Dirigit bonum malumque quo l bet mundt Deus.
Fortuita temerit ate non regit mundum Deus.
Gaudium dolorque totam temperat mundi pilam.
Heu quanta mundum versat inconstantia.
Indies mutantur orbis cuncta sublunaria,
In plagas plerosque mundus ducit esca inanium.
In plagas nos mundus illex ducit esca inanium.
Legibu soluta mun do sors perennis imperat.
Libero motu haud mouetur mundus, haeret Deo.
Mundialis percaduca est omnium substantia.
Mundus e typho eque fuco constat et mendacijs.
Mundus est, orbis pusillus quem Dies quem Sors agunt.
Mundus est quid vniuersus? bulla, fumus, somnium.
Mundus hic cui est pusillus, esse nil magnum potest.
Mundus hic vix scenae imago est, imo prorsus est nihil.
Mundus omnis dulce pignus est creatoris sui.


page 544, image: s568

Mundus orbis est, et eius cuncta in orbem intus rotat.
Mundus orbis est rotat secum item intus omnia.
Nemo mundum amat colitque quam cui est ignotior.
Nilpotestei esse magnum mundus est cui breais.
Nilpotest ei esse mag um mundus ipse curpila est.
Numen est profecto mundi quo reguntur omnia.
Ob volisptatem vel vsum mundus hic mortalium est.
Qui negat factum esse mundum, proui dentiam negat.
Qui regit mundig obum expers is sit vt scientiae.
Qui que mundum amat mage, eius conditorem quam Deum.
Semper est immundus ipse mundus, vt merum lutum.
Si Deus mundum gubernat, mundum et idem iudicat.
Si regit fortuna mundum, rector est eius Deus.
Spes Metus Dolorquc mundum voluit hunc instar rotae.
Splendida et adulteriua cuncta sunt mundi bona.
Tota mundi scena rebus constat e stultissimis.
Vtriusque auriga mundi semper est vnus Deus.
Fortuna mundum siregit, Deum regit.
Fretus Deo, mundana temnet, haud timet.
Haud fortuita sorte mundus volititur.
Hic mundus omnis vnae vix Deo est domus.
Immunda mundi cuncta Christus sustulit.
Mundi perennis est gubernator Deus.
Mundum fere omnes plus amamus quam Deum.
Mundum gubernat disciplina musicae.
Mundum gubernat vnicus totum Deus.
Mundum regit mundumque iudicat Deus.
Mundus ruat vis? inde amorem tollito.
Negat Deum, mundi gubernam qui negat.


page 545, image: s569

Nilmundus est quam vanitatum vanitas.
Qui cond dit mundum, mundumque abhuc regit.
Prognata mundo uvique mundum diligunt.
Quidipse mundus? filius certe Dei est.

MVNERIS.

Ecquis est qui lance pendat munera aequa Nnminis.
Est periculum dulce, munus inchoare cum Deo.
Q od Deo das cunque munus, a Deo antea venit.
Pars Deorum facta in orbe magna propter munera est.
Lex vetat subire regum limen arida manu.
Perisci aula non aditur Regis immuni manu.
Turpius nil rege quise muneribus euinci sinit.
Aequius nel, quam suo vt quis muner respondeant.
Aestimatione munus vile, mente maximum est.
Accipit quicunque munus muneri vix sat facit.
Ahtiquodre e, idipsum munus est mortalibus.
Ecquis est quem magna tandem non penetrent munera!
Est supra gemmarum et auri cuncta virtus munera.
Haud datum est suli e Persae regiam immuni manu.
Hinc abi, parens ab hoste ni hinc abis, corrumperis.
Improbus malo excitatus mu ia exequitur sua.
Ludicum mentem omne munus regia auocat via.
Mente metiendo, non et quantitate, munera.
Munera ambit vir modestus, publico at solism bono.
Muneri quandoque prauo magna inest vis gratiae.
Munerum absque spequis ocres scandat ˘ virtus tuos.


page 546, image: s570

Munus omne mente amica quod datur fit maximum.
Omne fructu gratiosum est quod datum cui munerest.
Omne inim corum veneno munus illitum malo est
Piscibusq odrete, munus hoc item est mortalibus.
Quis terat virtutis aquor absque luce munerum.
Saete nobis compar amus munere damnun et malum.
Sunt seges benignitatis dia diisum munera.
V xpotest odio esse munus grande a quo suscipis.
Adirs reges absque munere haud decet.
Animus profecto muterum omnium optimum ist.
Dei inquinare non decet mmusus malo.
Diuisa habent mi esque duxque munia.
Et effula piaecatur ater Cerberus.
Haud munere vllo vnquam Deum cerruperis.
Homo ns quis speruat Deorum munera.
Inficere munus haud decet Dei male.
Latrocinantu et latro num munera.
Munus pusillum, aff ctione fit graue.
Ne munus vsquam de manu sumas mali.
Nulla Deum vimuneru corruperis
Suspecta habeto vel latronum munera.

MVSARVM.

Quos De is reges homorat; Musae eis item fuauent.
Caelo et orbi inuisus est rex, Musa cuius esurit.
Et Iou sceptro in sidentem Musa sopit alitem.
O beatum regem amico Musa vultu quem aspicit.
A Camaenis non amantur qui Camaenas non amant.
A choro ex lusa est Dearum ter trium inuidentia.
Asua arcet viretis Musa quidquid improbum est.


page 547, image: s571

Aucupa velo explicato Musices fauonium.
Aut dotetur a Camaenis Bacchus, aut ipsas doces.
Barbitus sonusque Musis vnica est possessio.
Cuifauent Camoe aeab ore dulcis ei fluit sonus.
Digna Phoebo non loquuntur, Musa quam quos instruit.
Fulminum vis tota torpet a Camaenarum lyra.
Hercules dux est c maenis, Hercules vatum est pater.
Hertuli Musisque templum ponito communiter.
Mentium rupes Camoe is sunt nou mdomus semper.
Multum habent ducem Camanae, neminem at Lyrae rudem
Musa multa est inuenire mox vt vnam quis quest.
Nec lucro nec dignitate ducitur gens musica.
Nemo Musis est amicus, quin item sit Gratiis.
Non datum est cuique Musis copulare Gratias.
Non potest amare Musas qui poetas non amat.
Non potest odisse Musas quipoetas suspicit.
Nulla non Camoena trinis suauior Sirenibus.
O beatum quem a puello Musa amauerunt nouem.
Quem puellum Musae amarunt, eundem adhuc amant. senem.
Qui colit Musas corum nec clientes despicit.
Sit grauidus Musis necesse est, vt perenne quid canat.
Tunc erunt cycni canori cum tacebunt gracculi.
Virus est solenne Musa sple dida inuidentia.
Vox Camaenarum ijs perosa est Iupiter quos non amat.
Etiam Deorum incantat aures musica.
Mores popelli non probat gens musica.
Musa sat amplum sunt theatrum vatibus.
Quicunque Musas, et bonam mentem colunt.
Virtutem ob ipsam virgines colas nouem.
In clientelam receptat Musa nullum quam probos.



page 548, image: s572

MVSICAE.

Absque musica omne cadlum et omne corruat solum.
Dignus omnium est honore Musicus, Dei cliens.
Confluit Delphin gregatim musicae ad sy mphoniam.
Et feris expector arit, oruitatem Musica
Frustra asellis delicutae personant neruityrae.
Germen est Musarum asellus: sunt ab ipso tibiae.
Innocens gens tota vatum est, innocens gens musica est.
Liberalis atque honesta disciplina musicae est.
Multitudinem frequentat Musica atque ferias.
Musica ars iucumda, sed non vsus idem est omnium.
Musica vrbium est amica, sola cur amet loca?
Musica audita, aurii haeret vocis optatae sonus.
Musica gaudet Deorum tota congregatio.
Musica nusquam latenti constitutus est honos.
Musicus non est a ellus, musica eins tibia est.
Nemo non amator ardet musices Symphonia.
Sed taestum animi atque fastum musices euphonia.
Nulli rei imnis musica est quae absconditur.
Nullus latenti musicae est honos suus.
Pullos aedom musicam docet suos.

MVTATIONIS.

In malum mutare quidquam de bono, turpissunum est.


page 549, image: s573

Vsui nulli imperantum crebiror mutatio.
Absque fructu est planta multa quam saepe euellit manus.
Ad malifugam medicina, mentis est mutatio.
Cuncta amamus, cuncta adimusque commoda atque incommoda.
Absque fructu vllo, imo flore est, planta non certi loci.
Quod nequis mutare cur non pectore aequo perferas?
Ecquid est mutationem quod repentsnam ferat?
Et naris natura ab amne plurimo conuertitur.
Foeta non est planta sape quae suum mutat locum.
Fortiter feras id omne quod nequit mutarier
In marid usaporem grandius flumentenet.
In bonum mutare quidquam et malo, pulcerrimum est.
Inter os interuentre plarima atque effam queunt.
Mens cui vsque est vnifor mis proxime accedit Deo.
Mundus haud stat aui quitescii, ex loco mutat locum.
Mos quod est natur aque illum nemini mutabile est,
Nemini mores perennositer pus ipsus imperat.
Nemini non est voluntas mensque temporaria.
Nem non mutatione gaudet aerbeus nouis.
Nemo tam est constans amicus quin queat mutarier.
Nullus est ita albus ater esse quin olim queat.
Planta raro conualescit sape qua mutat solum.
Planta transplantata fructus nunquam item exhibet suos.
Plurimum in mutatione qualibet periculi est.
Quae locum subinde mutat absque fructus Plantula est.
Quilibet mutationi nullus est ludo acioro.
Saepius translata planta ferre fructus non potest.


page 550, image: s574

Seruitus profecto nulla, mutat heroum genus.
Stuerure, siue selle sis in vrbe, idem manes.
Transites at migratione constat orbis puloritas.
Velle si vis semper eadem, vera oporte eligas.
Vix feret planta vlla fructum saepe quae mutat locum.
Vt queant statim reuerti quaelibet res transeunt.
Caute nunquam gemi i fit smaragdina.
Imis solet mutare summa mens Det.
Inter manum mentum nullam interuenit.
Mores boni placent sibi atque permanent.
Mores honos mutat minus prudentium.
Mutare mores adsitum potentiae est.
Mutare mores longius tempus solet.
Mutationem non ferunt leges Dei.
Mutare mores imperatores malum est.
Mutationis multum et vnica in die est.
Nil in Deo mutabile est, semper manet.
Omnis regens nulli bono est mutatio.
Probis perennis permanet morum tenor.
Quam saepe transfers planta fructus haud seiet.
Quis esse quaerat longa, quae sunt irrita.
Transferri amat noua arbor, haud item senex.
Translata planta, aliquando surgit latus.

MVRORVM.

Non triplex murus tuendo est principi inuiso suis.
Ad superuentus cauendos hostium sint moenia.
Grande propugnaculum nobis ciuiumque vir probris.
Moenia vrbis muniuntur plus fide quam turbis.


page 551, image: s575

Nemo se munire in hostem prodire nimis potest.
Non caret vrbs illa muro, qua cororatur viris.
Non potest diu vagari cymba trunca alto mari.
Qui prior mures penetrat auro ei nubas caput.
Quod nequis vallo atque fessa, cinge miles corpore,
Munire nullo se scelus muro potest.
Munitio fiat eportet cum vocas.
Murus Dei nec prod tur nec corruit.
Meros habet Sparta ibi, vbi muros non habet.

MVTVI.

Mutuatur ipsus a se quod sibi deest sophias.
Mutuum ne sumat, vncta res quibus sua est domi.
Mutuum omne sumit ase, non petit, foris sophus.
Pauper inuenire nescit, sumat a quo mutuum.
Proiicit se in seruitutem qui grauatur mutuo.

MYSTERIORVM.

De Deo periculose vera quamuis praedices.
Ne Deum quidem apprehendas mentis vllo acumine.
Qui Deum odit execratur eius et mysteria.
Addita sui ratione tollitur mysterium.
Cuncta non sacris patere quis ferat mysteria?
Nil sacrum est, quin et requirit pertinax silentium.
Praterito operta sacri suppare silentij.
Qui die illustrare quarit, destruit mysteria.
Veritas plerisque tecta est absonio mysteriis.
Moranda non rim anda sunt mysteria.


page 552, image: s576

Mysteria vno consecres silentio.
Mystertum quid? cultus arcanus Dei.
Noctem requirunt non diem mysteria.
Silentium aufer, auseres mysteria.
Silentio legenda suit mysteria.

NATIVITATIS.

Nemo nascitur, repente quin ei dux sit Deus.
Principum haud spectandus ortus, gesta sed praelustria,
Spectatortus imperantum stultus, acta vir sophus.
Cura vix ei est honesti spurca cui natiuitas.
Fortium natura fortes e propage procreat.
Nascimur negotio omnes, nascitur nemo otio.
Natus est bene, ipse facta quitegit facta patrum.
Non parum est bene educari, plus sed est nasci bene.
Non potest latere, mundo conscio qui nascitur.
Obstetrice matre, fabro patre, natus Socrates.
Omnium primum eiulatus omene est nascentium.
Sordide magis prosecto viuimus quam nascimur.
Vix aget praclara quaeque sordidus natus loco.
Vix honesta curat ortus improbis parentibus.
Vniuer sitatis est lex, quae iubet nasci ac mori.
Vt colamus veritatem quisque in orbe nascimer.
Vt fleant, natura homullos luce natali abiicit.
Vt probet sese propago, stirps oportet sit bona.
A matre pauci sunt malufimus mali.
Nascentium omniomnium sunt lacrima.
Natale magni Principis, totum est solum.
Locusta nunquam proferet lucam bouem.


page 553, image: s577

Prolet potentum nascitur, non sit, mala.
Laus oreari splendide, at laus sortis arbitrariae.
Qui nascitur fato ille item fato interit.
Plurimum virtu em adornat priscalux natalium.
Sub vomere olim erupit Etruscus puer.
Vix natus est quis et fit illico miser.
Omnibus prodesse quaerit id Deo quod proximum est.
Est et improbo benignus, prosit vt multis probus.
Militum labor decusque debitum imperantibus.
Nasocitur mundo vniuerso, non sibi tantum sophus.
Nascitur nemo sibi ipsi: nasciturquisque alteri.
Nascitur quiuis quiuis in vsus faustitatis publicae.
Natus est paucis populum aeui qui sui vnum cogitat.
Nemo natus est sibi vni: nascimur mundi bono.
Nemo natus est sibi vni: patriae omnes nascimur.
Nemo natus est sibimet, publico natus bono est.
Nemo natus est sibi ipsi, quisque natus alteri est.
Nemo natus est sibi vni quisque natus patriae est.
Nemo natus est sibi vni, sed patri, sed patriae.
Nemo natus est sibi ipsi sed suis, sed patriae.
Nel optimum est quod non idem sit publicum.
Non edit venter sibi, artus corporis cunctos alit.
Non facit sacrum sibi vni mysta sed collegio.
Non homo est sed bestia, vni qui sibi ipse nascitur.
Non magistratus sibi vni est temperans, sed ciuibus.
Non sagax rector sibi vni est sed magis vectoribus.
Non sibi bonus vir vni nascitur sed publico.
Non sibi mercator vni, mundo vtrique nauigat,
Non sibi mundo sed omni gens laboratrustica.
Non sibi mundo ed omni nascitur Princeps bonus.
Non sibi mundo sed omni remigat gens nautica.
Non sibi, orib at vniuersose putat natum probus.


page 554, image: s578

Non sibiparens propagem suscipit sed patria.
Non sibi professor vni praelegit sed publico.
Non sibi prudentia vni prolf icit sed patriae.
Non sibirex viuit ipsi, ciuibus viuit suis.
Non sibi secat sacerdos exta sed prouinciae.
Non sibi sed orbi vtr que vir sapit plitiius.
Non sibi sed vniuerso Caesarum parit parens.
Non sibi sed vniuerso construunt nidos aues.
Non sibi sed vniuerso fert aratra gens boum.
Non sibi sed vniuersogens Apollina furit.
Non sibi sed vniuerso gens sapit Mineruia.
Non sibi sed vniuerso literata gens studet.
Non sibi sed vniuerso lucet in mari pharus.
Non sibi sed vniuerso [?]ella sudat gens apum.
Non sibi sed vniuerso nascitur princeps bonus.
Non sibi sed vniuerso natus est orbi sophus.
Non sibi sed vniuerso vellus omne fert pecus.
Non sibi sed vniuerso vita seruit Principum.
Non sibi vlla nationum, Principi viuit suo.
Non sibi vnusquis que tantum natus est, sed publico.
Non tibi rex natus vni es: natus es ciui tuo.
Non vigil dux est sibi vni copiis sed et suis.
Nulla apis sibi laborat, sed magis collegio.
Nullus est natus sibi ipsi, public omres nascimur.
Omnium funus regentis continetur funere.
Patric, Deo suisque quilibet se dat probus.
Publicae seruit saluts cinium rex publicus.
Qui putat natus sibi vni, non homo est, sed bestia.
Quisque natus est obire publica munus rei.
Quisque natus quisque factus alteri est, nemo sibi.
Rex bonus vitam sibi ipsi qui negat; multis negat.
Seruus vribs seruus orbis vniuersi est vir probus.


page 555, image: s579

Sic stude vt sentiscat orbis haud modo ortum te tibi.
Turpe, natum orbi quiete consenescere auia.
Vir bonus minus sibi ipsi natus est quam proximis.
Vir sophus non est sibi vni natus aut Musis suis.
Vntuerso natus orb est, non sibi solum probus.
Ad vniuersum quisque ciuis respice.
Nemo est suus, rei publica omnes nascimur.
Nemo sibi ipsin situr quisque alteri.
Nemo sibi vni nascitur, sed publico.
Oritur probus bono omnium, moritur male.
Pars ciuitatis quisque ciuis est suae.
Quo maior est quis, hoc minus natus sibi est.
Sic viue, natum te scias vt omnibus.

NATVRAE.

Ah. Dei natura quamuis sectionem respuit.
Gratia ex mera atque amore tota natura est Dei.
Quo vocat Natura, eodemque et Sophia et Deus vocat.
Vis sequi Deum? natur aeconuenienter viuito.
Qued latrat natura, regum ius nouare non potest.
Arspotens, natura verum ter triplo potentior.
Aspu est aspis, tametsi vase ponas aureo.
Cuncta Natura alma muta: interire nil sinit.
Despuit sus margaritas atque asellus cymbalum.
Dux cui est natura, primo dignitatis stat gradu.
Exuit natura mores recta quae a sorte est suos.
Friuelum natura nil, nil otio sum procreat.
In malum natura praua mutatse, non in bonum.
Ipsamet natura virtus, ipsamet sapientia est.
Iura naturae Deique vnum idemque postulant.


page 556, image: s580

Nemo naturam hercle nemo praestat aut debet sibi.
Nemo naturam orbe toto prasta aut debet sibi.
Nil iubet natura quam quod ipse pracip t Deus.
Postulat natura duci sponte non cogimalo.
Quem iubet natura prodire, occuli se non sinit.
Quilibet mentem sibi ipsi debet, a patre haud venit.
Quod fouens natura non quit, supplet ars, supplet labor.
Quod natura latrat id ius turpiter mutauerit.
Quod negat natura, confit diligenti industria.
Quod negat natura grandis implet indignatio.
Quod negat natura saepeperpetratum industriae est.
Quod nequit natura, detnde longior praestat dies.
Semper ad mores recurrit quo dlibet animal suos.
Silcet, natura mores semper ad suos redit.
Sponte amat natura duci, non cupit cogi mala.
Sponte vult natura duci, non metis cogi ac malo.
Vi foras Natura abire iussa postico redit.
Viuere vt natura mandat, viuere est vt vule Deus.
Vngula, est mollis camelis: ergo murices caue.
Abigere cura nulla naturam potest.
Ad id natura sufficit quod postulat.
Auferre natura suum ius, arduum est.
Deum sequi vis? iuranaturae audias.
In omnitus natura sussicit sibi.
Iustissimum natura numen omnium est.
Mentem bona animi quil bet debet sibi.
Mortalium ˘ natis[?]a quam es mutabilis.
Natiua quae sunt vix queunt mutarter.
Natiua[?]tus ali mag stri voce eget.
Natura duci postulat se, non trahi
Natura dux est nomnibus mortalibus.


page 557, image: s581

Naturafrustra nil agit, fines habet.
Natura mores mox recurrrit ad suos.
Natura nil est quam sapientia ac Deus.
Natura nullis domatur artibus.
Natura usquam a lege dis repat Dei.
Natura quarit quaelibet, bonumsuum
Natura quikquid sciscit, imm tabsle est.
Natura quod desiderat passim obuium est.
Natura quod desiderat pauxillulum est.
Natura semper vna sufficit sibi.
Nat ur a vinci si potest, ab arte erit.
Natura vitae cuique se praestat ducem.
Nih l facit naturea frustra, finem habet.
Non abrogat natura legem vllam uam.
Quae protulit natura rursus abripit:
Suopte nesu semperignis emicat.
Vincinequit natura: victrix omnium est.

NAVIGTIONIS.

Nauigat mare omne tutus cuius auriga est Deus.
Nautgat periculiexpers, cum Deo qu nauigat.
Nauigat securus ad puppim ipse cui sedet Deus.
Nauigat ventis secundis cum Deo qui nauigat.
Non timet maie aut procellas cuiguberna adest Deus.
Quem Deus deducit ili nauigatio bona est.
Quem petit portum intrat, vna cum Deo qui nauigat.
Qui Deum in nauem recepit, nauigat mari suo.
Trabs volat cursu secundo q em Dei aura dirigit.
Absque classeprincipatus insularum a se perit.


page 558, image: s582

Naufragium faciunt subinde principes, semper timent.
Principum anchora est gemell, charitas populi ac fides.
Absque nau gatione nulla sunt commercia.
Aequoris nemo la bores fert nisi studio lucri.
Aestuat minuta nauis in maris magni salo.
Ante nauigationem depro ellis cogita.
Antequam cui nauigandum, cogitet de maris hyeme.
Cum tumet Noto mare, omnis officit nauirigor.
Cuncta habet mari quieto rector aeque qum truci.
Hadi vbi semel occidere, nauta devita mare.
Linteo volare si trabs non pote, addepalmulas.
Multa nauibus coturnix pestilens alto aequore est.
Nauigansp rtum obtinere non pote omnem quem cupit,
Nauigas tuto, gubernam Pomsiln mnactus rati.
Nat, igat iuxta actam egenus, nauigat diues mare.
Nauigat sempir secunde qui malem fugit suum.
Nau gat tut farores cogitauist qui maris.
Nauigatione sausta deprocellis cogites.
Nauita abstine a mari omni caprae vbi prope occidust.
Nauta ne sis praeter anni tempsso: haud vita est diu.
Nauitae forisque ciues, hospitesque sunt domi.
Non minus vigtl quieto nauta quam mari est truci.
Peior vnda petor igne nautica insolentia est.
Pirmare ipsum ad vsque littus pompilus naui it comes.
Praestat in solo esse egentem quam mari alto diuitem.
Prospero cursu procellaequi timet brumam, sapit.
Prospice et Notis et imbri tunc quoque vt iacet mare.
Quaecar tnauis saburra, fertur omni flamine.
Qiaritans vitam mariomni, laep us mortem inuenit.
Qui ferente soluit auraspondet hanc sibi et redux.
Qui Noto portum secundo liquit, haud timet mare.
Qusquid cuentre quibit, nauta semper cogites.


page 559, image: s583

Rara nautis est sene sus qui vsque degunt in mari.
Semper exspectate mert em nauig atis qui mari.
Semper instrumenta rector secum ha et quouis mari.
Siplacet senecta, aratrum dilige, ac pont um fuge.
Sidus Arcturic caueto: nauig antibus graue est.
Tra smeauit aequor Helles ponte Xerxes nauium.
Vsuifu ura secum nauta traenquillo vehit.
Cuicunque ven o nauta si es, te accommoda.
Est nauta semper proximus morti nigrae.
Laboriosi cuncta nauitae domant.
Naues tenaci dente fundat anchora.
Ne te aente iactes quam sit in porturatis.
Pontum tumentem nauigarurusiime.
Semper Deis secunda nauigaetie est
Vitam malam viviit cui est nauis domus.

NAVFRAGII.

Naufragi vado appulere turbine actiplurimi.
Naufragia e terra intueri tristis est iucunditas.
Niufragus sibi ipsi aelylum est iuuidendum nemini.
Nemo amicorum ubintrat transtrae nauis naufraga.
Pro lucroomne est naufraganti quidquid eripis rati.
Multique in ipso naufiagantur littore.
Nautis sepulcrum poxtus aulaque est ratis.
Periere mulii iam propinqui litteri.



page 560, image: s584

NECESSITATIS.

Innecessitate amicum qui uuat, loco Dei est.
Nequidem necessitati Dijresistant extima.
Non minus pa ere nouit quam imperare rex bonus.
Nilneganex ssitatirex diuesse si cupis.
Absque damnorum metu audet quaelibet necesitas.
ARtium tutrix parer squt es omnium necessitas.
DEnetcessitate virtus saeve pulcranascitur.
Ecquis est necessit ati quitibensnon seruiat?
Efficit plus arte quauis imminens necessitas.
Est repertrix estque custos artium necessitas.
Fortibus redintegrauit saepe spem nece ssitas.
Frangitinsi mat que legem quamlibet necessitas.
Id velis quod est nec sse si rebellas, te teris.
Impetrat repente idomnequod ubet necessitas.
Iunior senex fit omnis in necessitatibus.
Legibus necessitatis nem non vir subiacet.
Lex vbi necessitatis regnat, ipsa vis furit.
Maxinas alacrit ates sufficit necessitas.
Moribu snil sic repugnat quam grauis necessitas.
Maximum vlein. umquetelum est in malis necessitas.
Nen inin nestiti orimaxino necessitas.
Nen o, si non est necesse, carne vescitur canis.
Nilferae necessitatis impetu potentitus.
Niliugo necessitatis vspiam impotentius.
Nilnecessitate maius, omne quo liubet, ratumest.
Nilnegat ne essitatic uta prouidentia.
Non fugis necessitatem nisi quod ipsa vult velit.


page 561, image: s585

Non nisi impotente bruma repit e silua lupus.
Non potest vigere longum quodregit necessitas.
Nullam habet legem: imo legum st lexprior necessitas.
Obsequendum lutulenter est necessitatibus.
Pauperi a necessitate sumtiur fiducia.
Pergat˘, necessitatu quisem liugum induit.
Plus petest necessitatis norma quam virtutium.
Quaene cessitate fiunt nulla iura pu iunt.
Quine essitati obedit, nullius cu pae est reus.
Quisapit vult vltro id omne quod iubet necessitas.
Quo iubet fortuna turpe qui putat, non est miser.
Stultus est necessita iqui resistit vltimae.
Sub iug onecessitatis quisques es ne vespice.
Temporiac necessitati ced re, est fortissimi.
Temporum necessitati cede: id arx prudentiae est.
Viuere in necctssitate, nemini est necessitas.
Desendit mne quod iubetnecessitas.
Est lege aior qualibet nec ssitas.
Est paedagogorum ptimus necessitas.
Et seruiurtnecessitati qui imperant.
Feramus vltr quod iubet necessitas.
Facunda mater criminum estnecessitas.
Legem facit, non accipit necessitas.
Legem supra omnem flammea est necessitas.
Multumra io, sed plus potest necessitas.
Necessitas est ipsa Mauortis parens.
Necess as, vbi est voluntas deficit.
Necessitate matus an vsquam est malum.
Necessitate nilgraui valentius.
Necesstati ac ommodat se qui sapit.
Necessitati cessitipse Terminus.
Necessitati idomne quod libet licet.


page 562, image: s586

Nilnon docet, nil nen potest necessitas.
Nil non docet testremior necessitas.
Niloltima est necessis ate fortius.
Quandoque vires duplicat necessitas.
Ratione semper maior est necessitas.

NEGANDI.

Non minus vita negamus quam oris organo Deum.
Heu quot ore, quotque vita Numen v icum negant.
Alteri nummos auarus quos tulit, negat sibi
Ateri si quid negasti frustra ab ipso dein petes.
Cue negastiouem, deinde ferre cogeris bouem.
Maxima est ingratitudo, se negare patriae.
Non abit longe anegante, qui dedit sedpost moram.
Patriae qui se negauit, subtrahet deinde et Deo.
Qui potest negare amico iusta, amicus est niger.
Beneficium est, negare quod datum nocet.
Iuste negatur, iure quod petinequit.
Negare matri filius nihil solet.
Negat sibi ipsi, qui petitres arduas.

NEGLIGENTIAE.

A Deo haud queunt amari quos perentes negligunt.
Negliens princeps suorum, negligens est et sui
Rex vbi haud amat Camaenas, quisque easdem negligit.
Cuncta haebet neglectuislle cura cui pecuniae est.
Curaprouidis saluti est negligens se ipsum necat.


page 563, image: s587

Negligens bonum fit exspes, et sui verens minus.
Negligas virgulta, fient tempore ipso robora.
Negligens rerum suarum nullus est mentus sui.
Parua res neglecta magnum procreat dispendium.
Poxima infelicit ani lara negligentia est.
REsgesta vt est bene, ecce negligentiam.
Rustica in re, spente prudens villicus nil negligit.
Quinegligit se, negligetque proximum.
Turpissima est iactura negligentia.

NEGOTII.

Comparat sibi ipse Lydus, si haud habet negotia.
Liberi suum, ast alienum serui agunt negotium.
Nec sibi parit negotium alteriue vir sophus.
Non vacat negotiosisdedere se lasciuiae.
Nullanon iugi labore c nsi is negotia.
Permulti amant, sed pauci agunt negotia.
Pluribus distracta nilmens perficit negotijs.
Pluribus rarissime vnus sufficit negotijs.
Qui lepores oapta e binos destinat, neutrum capit.
Qui sequi vultcuncta, vix est vt queat quid adsequi.
Quis bonam fidem frequent atin negotio haud suo?
Vix valet mens dissipata pluribus negocijs.
Ne multa agas, agere otio um sc potes.
Nemo sat est quam plurimis negotiis.
Quisquis sapit negotijise accommodat.
Si non habent Lydi, aere emunt negoeia.



page 564, image: s588

NEGOTIATIONIS.

Fraudibus scatet dolisque gens negoriantum.
Nem onon negotiantum constat eperirijs.
Periurium acfraus vitamercatoria est.
Commerciorum mater es necessitas.
Mercator vsque attentus est ad rem suam.
Mercator est auarus vna et subdolus.
Negotiator vnice attendit lucro.

NEVTRALITATIS.

Hosti vtrique est praeda partes qui sequi neutras amat.
Sedibus sederebinis non solst vir candidus.
Aneutra amatur parte partem neutram amans.
Sellis duabus qui sedet, quem nam putas?

NECIS.

Esttyranni auferre vitam niltiment bus mali.
REgis ore qui necatur vnico, vix est nocens.
De nece hominis esse lingua non potest cunctatio.
Degener quo nemo vitam, fortior perfert necem.
Fert neces ter mille pro vna qui necem vsque vnam timet.
Iure cassus is videtur, voxnotat quem publica.


page 565, image: s589

Neminem necare qui vult, nosse vult idem tamen.
Nobilitate, iniusta aon fit nex, sed innocentia.
Non necem vnam at mille suffert, semper vnam qui timet.
Queml bet Nero necare, ladere at fortem nequit.
Vile tam nilest in orbe, quin necare quem queat.
Auferre vitam cuique quidlibet potest.
Germen Neronum morte vix sicca perit.
Hominem necabit et trygon et scoripius.
Hominem necare plebis est non Principis.
Lethi metu ciues leuare regium est.

NIMII.

Excidit rex trux amore, dignitate comior.
Rex, nimis noli seuerus esse, ec comis nimis.
Auream seruato legem nequidin vitanimis.
De melle fit felplus si edis quam sufficit.
Destruit nimtos honores tempus, auget pumilos.
Dum nimia est suo in catello simis, ipsum strangulat.
Impote scatellum mor nonfouet sed strangulat.
Insui cultumi sa virtsus sancit aureum modum.
Neninis gaude ecundis, ne nimis dole malis.
Nilnimium in virtute quaquam, quin ea imoipsa est modus
Qui nimis gaudet secundis et nimis dolet malis.
Quodnimium est Vitium putatur: sola vi tus in modo est.
Sicupis diu esse amicus cuipiam, ne sis nimis.
Simia est cui grata mentem fascinant deliria.


page 566, image: s590

Strangulat caetellum amando de duobus simia.
Summaeopes, et sammae egestas subruunt rem publicam.
Est et bonis in rebus excedens amor.
Odiosa vbiqueres idest quod est minus.
Res optima est modus: caue id quo dest nimis.
Vitandum inomnisemper idre est, quod nimis.

NOBILITATIS.

Qui Deum agnoscunt parentem quis negabit nobiles.
Qui Deo cunque est rebellis n b lem vere neges.
Alta mens, non sanguis altus, nobilem verum facit.
Dignitate formae honorum sepe deprendas genus.
Discrepat mente atque vultu plebs mera a natis bene.
Esse clarum alt apropage, sortis haud industriae est.
Generosus animus duci amat, non vult trahi.
Inque dictis consiijsque nobili sua est venus.
Literarum expers bonarum, nobilis dici nequit.
Magnus est honos vetusta ducere ab domo genus.
Mente nobiles, ante ire stirpe nobiles, puta.
Mentis heroae propago fert malum viriliter.
Neminem virtus parentum, sed sua, nobilem facit.
Nemo sanguine aestimandus nobilis, sed moribus.
Nobilem doctrina praestat, nobilem ars duellica.
Nobilem esse, decusque laus est sortis arbitratriae.
Nobilem esse nec videri nobilem, tristissimum est.
Nobilem nega inquinantem meribus scaeuis genus.
Nobilem putato virtus cui vetus, res et vetus.
Nobilem se nemo iactat, quam cui nil nobile est.
Nobiles, ditesque raro commatis sunt optimi,
Nobilem vilemque sperno: sunt mihi mores genus.


page 567, image: s591

Nobiles virtute multa splendidum probant genus.
Nobili est dotrina, in auro quod rubor carbunculi.
Nobili pace atqus bello plus pericli quam indigo.
Nobili plerumque formae floret in vultu decus.
Nobilis natura duci mauelit, vilis trahi.
Nobilis nequit vocari mens cui est ignobilis.
Nobilis non es nisi ipse feceris quid nobile.
Nobilis paterna facta moribus comit suis.
Nobilis raro modestus, nobilis raro est pius.
Nobilis stupro atque caede, nobilem vsque se facit.
Nobilis v re vocandus nullus absque literis.
Nobilis virtutis expers, truncus est ignobilis.
Nob litatus est character ipsa virtus, non genus.
Non opesgenusque fingit nobilem, sed actio.
Prima sors felicitatis, nobili nasci a domo.
Plurimum est exsplenduisseluce virtutis suae.
Quod pyropus est in auro, nobsili eruditi is est.
Res cui Virtusque defit, nobilem verum nega.
Res vetus vetusque virtus si cue est, dic nobilem.
Risuie st ve deststuta clarit as natalium.
Sanguinis nitescere ortu, nemini vile est decus.
Sicui est virtus vetusque gaza, cense nobilem.
Si quis est virtutis expers, nobilem virum nega.
Sorte nascendimeretur adnitates nobilis.
Valde honestum est ante ire generis auctores sui.
Aplebe differt ore honoro nobilis.
Celare vitia multa nebrlitas solet
Heroaemens, haud sanguis effert nobilem.
Laus est creari splendidis maioribus.
Malum vocariturpe non ignobilem.
Mores bonos quisquis colit dic nobilem.
Non est idem videri et esse nobilem.


page 568, image: s592

Plebeia frons minus decora nobiliest.
Prosapiae laus, sortis arbitrariae est.
Qui diustes sunt, sunt profecto nobiles.
Soliferacus planta naturamrefert.
Virtus parentum trasili in propaginem.

NOCENDI.

Nemo ei potestnocere cui Deus cupit bene.
Nemo eis potestnocere quos manus tenet Dei.
Quod nocet mortalium vlli numins nullo placet.
Quod nocet plane imbecillum est: non nocet certe Deus.
Non nocendo sed inuando se exerat potentia.
Aliti louis nocere musca vilis non solet.
Alteri haud solet nocere qui sibi ipsenon nocet.
Ecquis est volens sibi psi compedes qui fabricet.
Frustrain olat cutem bouis lucaeculex.
In loco minore multum estus aut alter malus.
Innocens perit, subire cui datum ius haud suum est.
Magnaglo ia estn cere nolle um tuto queas.
Nequidem Pygmea gens quid semnum in Herculis potest.
Nemini nocet iuuare qui s let cunctos probus.
Nemo adh c ocens inultus abstulit scelus suum.
Nemo adhuc nocens supremo credi orideeoquit.
Nemo non potens abunde est ad noc endum vroxime.
Nil nocenti tutum in orbe est, o nibus, oenis atet.
Nondum adhuc no cere quiuit musca praepeti louis.
Nullus est tam imbellis hostis qui nocere non queat.
Omnibus nocere quaerit improbus, nulli probus.


page 569, image: s593

Qui potest notere nec vult, perdu llem eum neges.
Promptsus sib nocitura arceat quis quam regat.
Quisquis est nocens metu aut v, seruit innocentiae.
Suauius multo interire per scelus quam crimine.
Vixsclet cuiquam notere qui sibinon est malus.
Curam salutis nemo n ngerit suae.
Malus nocere vult bono, sed non porest.
Malum alteri d snemini, quamuis roget.
Nemo nocens absoluitur se iudice.
Quantum nocent aduersa tantum item docent.
Nemo sibi vltro quaesiit damnum aulmalum.
Quisquis nocet sibi, nocet quque alteri.
Quiuis nocet sibi ipse, nemini Deus.
Sibinecet nocerequi vult alteri.
Vnquam ne luci bubosolis officit.

NOMINIS.

Cum Deo sint mille nomina, vnum ei cur non datur.
Ne Dei quidem ore nomen sumis impune impie.
Dux vetus quandoque solo vincit hostes nomine.
Multus est rex nomine, atre xullus absque Numine.
Nemo non regum perennis nomine, aut bono, aut malo est.
Conse uentia esse debent ipsa rebus nomina.
Impij ferale nomen haudrecordandum est pijs.
Impijs auget reat umnomen additum pij.
Mortuus saltem rel nquas nominis famam boni.
Multa sub claro feruntur falsa passim nomine.
Nomen absque lubepautis ante funus obtigit.


page 570, image: s594

Nemo non captator vmbrae est vitreique nominis.
Nemo non malus reatse est, sed quotus quis nomine est?
Nemo non plas aequo opimi nominus famam sitit.
Nemo vult malus vocari sit lscetreipsamalus.
Nilmororinane nomen absque re, lare et penu.
Nomen his virtuts sndunt vitia quaeuis queis placent.
Nomis eoptieifere omnes, noribus unt pessimis.
Non potest dari coharens nomen ignotae rei.
Plurimi est, famam tueri, n men et dici bonum.
Pulc ares potentiorum, multa habere agnomina.
Qui semel mali quid egit, nomen vsque fert mali.
Quid iuuat sancto vocari nomine absque mo ibus.
Qui sque vult bonus vocari. sit licet reips amalus.
Sapius sub Voce hoizesta delitet res turpior.
Tam malus nemo est, v cari seitem ni velit malum.
Vix venst cuiquam absque labenomen ante funera.
Vult haberegraude nomen improbus, probus bonum.
Bellum manus desiden at, on nomina.
Celare no en non decst ec patriam.
Est nominandus a piis solum Deus.
Nomen pium maiorreattes impio est.
Odit malus dici, esse non odit malus.
Persaeperebus conuenit nomen suis.
Plerunqu falsis magna nominibus placent.
Soli suum nomen recognoscunt canes.

NOVERCAE.

Vitricum Deum experimur cum parens vel maxime est.
Nunc dies benigna mater, nunc nouerca pessima est.


page 571, image: s595

Quaepotest riuignum amare mater omnium optima est.
Sinou rcam habes venentm qualibet caue die.
Siue amat quem, siue quem odit, est nouerca pessimu.
Sors minus ocet nouer caquamptrens, mortalibus.

NOVAEREI.

In sacris nihil nouandum est, auctor est quibus Deus.
Absque vi metuaque vix st vt noues rem publicam.
Cuncta tentant cunct aturbant res quibus mala est domi
Nouis spet are rebus quid boni in digentium est.
Nemo res amat nouare quam quibus sunt non bons.
Nil suo loco relinquit ambitus quiduis nouat.
Non timentur vsitata, sed nouum omne visuis
Omnis est malus nouator, inque re postus mala est.
Praua natura a nouan is rebus haud vnquam abstinet.
Quod freto venti, id popello concto nouanttum.
Rebus humanis cupido emper imminet douts.
Res amat nouas quietis execrator ambitus.
Qui suam decoxit, idem decoquet rem publ cam,
Res quibus domi est maligna meliuntur res nouas.
Res malae nouitate quam visaepius nocent sua.
Vsitatanon timentur quod nouum est met im facit.
Ad res nouas inclnat indigentia
Adres nouas prona omnis indigentia est.
Desiderabile omnibus res est noua.
Desider atur illud omne quod nouum est.
Et fama coeptis in nouis efficit.
Infesta leuitas semper est praesentibus
Multum valet fama a ma oeptis in nouis.
Natura vulgi dedita est rebus nouis.


page 572, image: s596

Nil non potest fama vna coeptis in nouis.
Non est molestum si modo est probum, neuum.
Nouatio omnis inuenit mille asseclas.
Penuria vique vsque imminet rebus nouis
Quod iam nouum est, quandoque fiet et vetus.
Vetusta sordent: quilibet studet nouis.

NOXAE.

Quaelibet nos noxa summo distrahit longe a Deo!
Queis fauet, noxam salutem vertit in meram Deus.
Noxa Princ pum expiatur innocentum sanguine.
Noxa grandis, restriumphi, parua, res est carceris.
Absque noxa repperiretoto in orbe neminem.
Noxanulla tampusilla est quin queat fieri auctior.
Noxia vna virtutum omnem destruit symphoniam.
Praestat alterius moriri flagit o quam proprio.
Praestat interire noxenon suaquem, quam sua.
Qui potest cu dere vna noxia haud petat duplam.
Tristius suainterire noxia, quam non sua.
Est noxa quaeuis a bono deflexio.

NOCTIS.

Cuscta nox velat, sed ipsis lumen immittit dies.
In tenebris, in sale bris lux salusque vna es Deus.
Nocte item in summis tenebris cordium inspector Deus.


page 573, image: s597

Nulla nox ibi est perennis lux vbi viget Dei.
Ante lucm scitur omne nocte rex quo degerit.
Noctis acta regia, vrbes ante lucem iamsc unt.
Principum fortuna noctem nullam habet, semper micat.
Prinipumf rtuna temuit noctis obscuro tegi.
Caecus es bulbo ad dieitela, nox te illuminat.
Conso amica nox: Camaenis mane ter tribus placet.
Corde qui scelus volutat lucis euitat iubar.
Destinat a nox quieti est omnium ortalium.
Imrobis et nox dolorum seminatrix omnium est.
Lux quidem prudens sed ipsa nox tamenprudentior.
Nocte do m: vt mox agendis rebus instes fortior.
Non potest damnare noctem cui dies superflua est.
Nox amicitiae simulque nigrae fraudis est parens.
Nox dolorires lalore est nuium regentsbus.
Nox laboranti quietem fert, lucrum furunculo.
Noxvacat pudore, Liber atque Amor vacant metu.
Nox quieti destinatur, dictus est curis dies.
Nulla nox est quin laborem nauigantium duplet.
Omnium oblita est lucerna mane, nocte quae audijt.
Albana gens plus nocte cernit quam die.
Blandae quietis nescia est nox Principum.
Caligo mentes caeca mortales agit.
Clausum nihil Deo noctis meridie.
Interdiu Aetna fumat, nocte flammigat.
Mulcere cur as ipsa nox mentu solet.
Nox ad quietem tradita est mortalibus.

NVGARVM.

Absque nugis, nulla bellin: Hapacis munia.


page 574, image: s598

Ecquod est negoceum, in quo cunctanugae non agant.
Heu, quibus genss ipsa nugis macerat mortal um.
Nemonon cerca minutao occupatur naenias.
Htemana gens aut a sud, aut nugas agit.
Multiore magno maxims nugas struunt.
Regnantum dominugaeforisque maximae.

NVMINIS.

A Dei nutu perennis omnium est felicitas.
Est Deus qui summa et ima tempereaet nutu suo.
Improbus probus ve nemo est absque summo Numine.
Infimis suprema mutat numen orbis omnia.
Nec bonum alumue cuiquam est absque diuum numine,
Nemo diues absque diaum prouidenti ni mine est.
Nil boni maliue homullis absque nutu sit Dei.
Nil boni maliue in orbe fit Dei absque numine.
Nil Dei cuiquam absque nutu contigit bonum aeut malum.
Nil Dei fit absque nutu, seu bonum sit, eu malum.
Nonne sortis nutus omnis vitrecfulget bono
Numen est praeestque rebus omnibus mortalium
Numen est praegrande Martis, maius at est Palladis.
Respicit bonum ad salutem Nume, ad paenam ma'um.
In corde numen consecratum habet probus.
Mundana cuncta perfouet nutus Dei.
Nulla absque summo Numine vlli mens bona est.



page 575, image: s599

NVMMORVM.

Arca nummis plena in ipsum quaelibet potestlouem.
Cui nihilnummorum in arca est nullus est d. mi Deus.
Cuius arca foeta nummis, foeta multo numine est.
Ausei ni. ore nemini nel in orbe pulcrtus
Cuipater nihilreliquit, fr straaemicos obsecret.
Numus aencillans probatur, imperans ullt est bonsus.
Nummus est mancipium eo vti si potes, si non, herus.
Nummus instar scorti, amore nemine firmo fouet.
Nummnrum amore rarus est ublimior.

NVNCII.

Nilsop horenuntiat ur ante quod non sciuerit.
Non potest dici morator nuncius rei malae.
Nunciantes laetarepunt, laeua qui ferunt volant.
Nu cius bonus pedestrs est eques venit malus.
Nuncius celer malorum est: at bonorum ecquis venit?
Nuncius rei malae, vti si velit mora, haud mora est.
Promptius quid triste fama nunciat, quam gaudia.

NVPTIARVM.

Ahsque consensuparentum nuptias quis contrahaet.
Dedecet nupt mnouam oris pulcrioris pronuba,


page 576, image: s600

Fiat vt mater parensque nubit omnis femina.
Nulla diuitis recusat nuptias licet mali.
Femina onis sse quaerit diues aut potentior.
Nuptiae fataleq iddam in parentum haud sunt manu.
Nuptias incestuosas et camelus deuouet.
Nuptiis sensim absque sen, u robur aetatis penit.
Quae tibi est desponsa, iure coniugem ducas tuam.
Saeperustici inuenusta carpitur minu rosa.
Voxrem habere quae fuit fratris nefas.

OBEDIENTIAE

Absque murmuratione Numini paret probus.
Est Pijs parere coelores veloptatissima.
Nemini parere opertet absque causanti mora.
Pareas necessit atis, cui pares non sunt Dei.
Qui Deolegique paret omnium est liberrimus.
Ciuibus parere posse regis est nota optimi.
Leuibus parere qui scitrex, diu imperat.
Principem ius fas suismet jubditum esse legibus.
Principi est obtempera dum sed tamen magis Deo.
Principi mos vt geratur sacra mandat pagina.
Rex potens parere nulli sustinet moztalium.
Summa virtus regesub bono est obedientia.
Arduum esi obtemperareplurimis recentium.
Cont net virtuti, omnis detem obedientia.
Estparens virtutis omnis prompta obedientia.
Est vbi vxori vir, estque vxor vbi cedat viro.
Mater est custosque virtutum omnium obedientia est.


page 577, image: s601

Maximi suam ipse mentem qui facit, paret Deo.
Militis laus sum manutu vel ducis circumagi.
Militis vel prima virtus est obedientia.
Neminiparere quaeris? legibus fec seruias.
Nonpotes seruare ciues absque obedientia.
Nonpotest seruus vo ari nemini qui obtemperat.
Plebs obediat magistris, at magistri legibus.
Qui potest parere miles, dux erit vel optimus.
Caelo vocanti nemo non obtemperat.
Haud difficulter paret optimo optimus.
Haud vlla maior pestis imparentia est.
Maius malum nullum est inobedientia.
Multum potest vis? plus obedientia.
Obediendum est cum Deus quidquam iubet.
Obediunt obed entiae omnia.
Obediendum patriae vt parentibus.
Obtemperandum legibus nulli est malis.
Obtemperare quemque sportet legibus.
Obtemperat res qualibet pecuniae.
Parere dicto militis vel maxime est.
Parere fato idem ne quod sequi Deum?
Parere nulli quam Deo rex sustinet.
Pares Deo si maximi mentem facis.
Plus sape obedit ciuibus rex quam imperat.
Qui legibus paret, fere ipsis imperat.
Rerum omnium tutela obedientia est.
Res seruat atque vitam obedientia.
Vel vince bello, vel meliori obtempera.



page 578, image: s602

OBIVRGATIONIS.

Cui Deus succenset, illum corrigi posse arguit.
Quem metus Dei haud coercet, frustra ei obiurgatio est.
In Deo dilectiouis est nota, obiurgatio.
Carpis et regem reprehendis cuiu acta in altero.
Maximo omnis regum amicis constat obiurgatio.
Principem obiurgars si vis, profer exemplum vetus.
Qui enem obiurgat, vetustam mutat arborom loco.
Recte mouetur, quisquis obiurgatmalos.

OBLIGATIONIS.

Nemorerum se obligari ciuibus feret suis.
Obligandi occasiones aucupari regium est.
Regcum haud est obligart obligare regium est.
Nemo non ture obligatur, quo obligauit alterum.
Nemose extorta obligatum sentit esse gratia.
Obligat bonos sibi omnis, qui bonum vnicum obligat.
Obligatione chartae paruae homo homini obstringitur.
Qusque iure eo ligandus quo ligauit alterum.
Vniuersos obligare vis? bonum vnicum obliga.
Extorta neminem obligabit gratia.

OBLIVIONIS.

Angerona obliuionis cunctasupparotegit.
Ecquis est oblitus vnquam ventris in famesui.


page 579, image: s603

Est parens obliuionis spurca negligentia.
Gst: multa obliuio aufert, plura at inuidentia.
Impotens obliuione corrui sola dolor.
Improbum aio quem benefacti cepit alta obliuio.
Neso adhuo obliuiosus credite oblitus suiest.
Nemo non memor loci, aurum quo sunm olim credidit.
Obruunt obliuia omne vis quod arsue condidit.
Post cibum ac potum laboris omnis est obliuio.
Proprium malum senectae est impotens obliuio.
quis loci vnquam oblitus aurum quo suum clancond dit.
Scribe cordis in tabella scire quod semper cupis.
Tutus est obliuionis a lacu vir musicus.
Vix memoriam viri amici, mortui obliuiscitur.
Claris nouerca obliuio est virtutibus.
Obliuionis est parens ignauia.
Inprospera sorte haud Dei obliuiscere.
Morbus memoriae tristis est obliuio.
Nemo famentis ventris obliuiscitur.
Nemo hercle nemo ventris obliuiscitur.
Nemo suae vnquam oblitus est iniuria.
Obliuioni trade fact a perperam.
Rerum malarum obliuio quiduis meres.

OBSCAENITATIS.

Contegas verborum honesto non honesta schemate.
Dategit cuiusque mores proditaore oratio.
Os procax, voces profundit obsitas aerugine.
Qualis ore quisque, talis esse item vita solet.
Qui libens fert allij odorem, libens allium edet.
Sensus a dictis profanis noxiam trahit tener,


page 580, image: s604

Spurcus ore, est corde spurcus estque cogitatibus.
Est vmbramorum, dictio bona aut mala.
Infans profari plura non sinit pudor.
Loqui, ac patrare obscaena, differt tempore.
Nec turpe dictu est id quod haud factu est nef as.
Obscaena facta, verba respunt via.
Obscaena mens, sermona obscanissimi est.
Obscaena mentem verba corrumpunt piam.
Obscana verba, cor mere obscaenum arguisnt.
Profamur ore cogitata pectoris.
Qui purus ore est, mente purus ac manu est.
Qui spurcus ore, mente spurcus ac manu est.
Vt quisque viuit, sic item solet loqui.

OBSCVRITATIS.

Est quies ceu sacrum opimum rebus obscurissimis.
Rebus in tenebricosis vtilissima est quies.
Silequet res, pergesi non, vtere otio ac mora.
Quod minimum, semper sequendum est rebus in notis minus.
Obscura ferme diligit moeror loca.
Obscura si est res, id sequare quod minus.

OBSEQVII.

Obsequi Deo ipse malim quam imperare ceteris.
Tutus estl berque sepra Principes, deo obsequens.
Militem gregarium aequum est Imperatori obsequi.


page 581, image: s605

Obsequela Principum eque perdit atque hostslitas.
Plis fere obsequel eregum noxia est quam hostilitas.
Rex cupit piebem obsequacem? det cibum ac spectacula.
Rex iubet, populo superfi obsequela gloriae
Obsecundan lum est adultis et scelestis in loco.
Obsequarerobore omni maior obsequentia est.
Vincat vxor obsequendo vel virum immitissimum.
Vx robsequiosa regnum pellicis facit breue.
Aliud amoris obsequium est, aliud metus.
Deo obsequamur ac fatis, Dei asseclis.
Nunquam malis bonus obsecundat moribus.
Prudentis est verbo Dei vnico obsequi.
Timor magister infidelis obsequij est.
Vitijs adultis obsecuades in loco.

OBSIDVM.

Obsides dare est minoris, maior omnis accipit.
Obsides dat vsque victus victor ipsos imperat.
Obsidum cedant parentes vrbe quam hostis obsidet.
Dant obsides victi, ipse victor accipit.
Infidus obses firmitatis est timor.
Nemo obsidem dat maior, imo is accipit.
Macer anda vrbs obsidendo est quae capi vi non potest.
Nemo se obsideri en vrbe fert manu valentior.
Labor famesque obsonium omnium optimum est,
Laborsenectae obsonium latissimum est.



page 582, image: s606

OCCASIONIS.

Admodum solet citate pratertre occasio.
Aggredihostes imparatossempr haud occasio est.
Arripe eia occasionem, fronte tan um habet comam.
Aucupare occasiones, occupabis omnia.
D uitesque pauperesque reddit vna occasio.
Emalo quandoque nata est optimorum occasio.
Improbis non deest voluntas, sed necendi occasio.
Nemo non occasione prabita se vindicat.
Occupa omnem occasionem, differon nem at impetum.
Pauca viribus vatrantur: plus potest occasio.
Plurimum potest in omni bellicare occasio.
Prouidi est occasionis aucupari omnia.
Rebus e malis bonorum saepe nata occasio est.
Retia illico attrahantur praeda eis vt incidit.
Saepius rei gerenda occasio effiuit mora.
Est caussa rerumplurimarum occasio.
Haudtempore omni occasionis frons patet.
Lente ingerit se occasio, haud lente fugit.
Mendicitatem occasio ditem facit.
Multum iuuat virtus, mage ast occasio.
Mutat statim negotium omne occasio.
Non omnium est eccasio omnis temporum.
Occasio omni plurimum in vita potest.
Occasio virosfacit qui non erant.
Occasie seluit feras tyrannidis.



page 583, image: s607

OCCVPATIONIS.

Ad bonam mentem occupato peruenire non licet.
Ingenium curis d abus occupatus flectuat.
Multa agens crebrof rtunae copiam facit sui.
Nilbene exerceri ab vllo qui occupatus est potest.
Nemini mage est molestus occupatus quam sibi.
Nal vocatione falsa esse occupatius potest.
Non inopinato senectus occupatis ingrut.
Non potest vacare Musis qui va at Cupidini.
Non potest vacare Musis qui vocat pecuniae
Non potest vacare turbae qui nouem Musis vacat.
Occupato instat senectus mente adhuc infantili.
Occupatis nulla vita, vita vel breuissima est.
Tarda eunt horae otiosis, occupatis trans vol int.
Vna tractat arma Pallas, vna doctrinas fouet.
Vnica occupatus arte cuncta agit perfectius.
Vnica occupatus in re, cuncta agit velocius.
Ad occupatos Musa non libens venit.
Curis duabus occupari quis cupit?
Qui multa agit domiforisque haud est suus.
Res agere multas, tuta vitae haud est via.

OCHLOCHARGIAE.

Absque aequalitate plebis et regna non diu vigent.
Haud diu vrbs sub plebe floret null vbiest aequalitas.
Infimae plebis potestas summa vbi est ibi est coaos
Non diugubernat vrbem plebs, cu imminet potens.


page 584, image: s608

Non diu vrbis est magistra plbes potens in qua viret.
Non diuplebs frenat vrbes in quibus potens viget.
Per viros magnos in vrbeplebis interit status.
Magni viri semper teruat plebis statum.
Vnus potens deplebe mille euerterit.

OCVLI.

Aequitatis acrelumen cernit orbis singula.
Ardium non est latere hominum oculos, ast Deiarduum est.
Cernit bonum, cernit malum semper Deus.
Cuncta cae iterrae abyssi lumine obseruat Deus.
Est Deus qui lum neaequo res videt mortalium.
Esttam npralustre lumen cuncta quod cernit dices.
Fallitur, litere si quis quippiam putat Deum.
Improbum omni temporeacre lumen obseruat Dei.
Intuentem humana cuncta non latet nocens Themin.
Inuolucra mentis vnus transit humanae Deus.
Institiae ille oculus minutatim intuetur omnia.
Mentis inuolucra nemo vindici calat Deo.
Ntl Adrasteian latere siseuit, omnia aspicit.
Non potest peccare semper qui Deum ante oculos habet.
Omne opertum tanquam apertum lumen aspicit Dei.
Pectoris Deus latebras omnium vsque perspicit.
Pectorum inspector prosicto quolibet loco est Deus.
Viuit innocenter ante cuius est oculos Deus.
Lumina on nium, omnium aures Principem sequi solent.
Diustum e bonis egenti quando non oculi dolent,
Est quidem fidelis auris, oculus ast fidel or,


page 585, image: s609

Lumen hoc illudque, binae sunt fenestrae mentium.
Lumina omnium veretur praua conscientia.
Lumina omnium requirit pura conseientia.
Lumini pulcra impudico est forma, cui vix est stata.
Sunt opes oculatae oculatos sortiuntur quando heros.
Virgo oculis minus pudica est? impudicam dicito.
Vis amici vis inimici cernere animum oculum adspice.
Bona conscientia nullius oculos fugit.
Deum latere si cupis, bis proderis.
Et oculus auimi est hoc quod est animus Dei.
Et pectorum intima ipsa perspicit Deus.
Homines latere quimus, haud quimus Deum.
Multilatent oculos hominum, nullus Dei.
Nilest quod oculus aequitatis non videt.
Oculis fides mage es habenda quam auribus.
Stans in propinquo cominus videt Deus.

ODII.

Frustra eum odimus fauore quem Deus fouet suo.
Mortuos inter putandus, quem minus Princeps amat.
Nulla maiestas regentis durat, odio vtest suis.
Nullares diutuetur Principem inuisum suis.
Principem iuste pieque non agentem odit Deus.
Regnum vbi est, inde esse longe non potest odium publicum.
Est tyranno odiosa virtus ciuium atque industria.
Hominem odisse vel nocentem, maximum puta scelus.
Improbus tandem sivimet sit quoque inuisus palam.
Ne quidem parcit inimicis mortuis odium graue.


page 586, image: s610

Nemo amat quos odit, vt nec odit hos quis quos amat.
Nemo in altero vnquam amabit, odit ipse quod domi.
Nemo non id odit, insue assequi quod nonpotest.
Nolvodium fouere, turpe est, sit licet iustissimum.
Odimus, nobu inique qui fuere iniurij.
Optimis odio ese, signum est vltimae in ecentiae.
Qui Camanas odit, harum ridet et antistites.
Si malos non oderimus non amabimus bonos.
Concepta quaerunt odia vindictae locum.
Effusa pectus odia turbidum leuant.
Inusus haud aeque alteri, ac sibi, est malus.
Odio esse vis odi, si amari vis, oma.
Odisse tu pe est laudi quem euehis tua.
Oditqu dem sed non palam ipsa hypocrisis.
Odium indecorum est omnephilo ophantibus.
Videtfauor perum, odium at oculos non habet.
Ta demprobare nec semet potest malus.

OESTRI.

Entheatis samaseruat nomen inscium mori.
Exuunt hominem poetae cum replentur Numine.
Fulmine attonita Bacchi mens sapit dum desipit.
Ingruit Deus poetis cum canunt caelestia.
Men em item hom nis entheati vi mera cogitlucrum.
Nemo suo mus sit poeta cuisu or defit sacer.
Ni men extrase poeta rapta, ac thyrso quatit.
Qui Dei est afflatus oestro despicit mortalia.
Afflatur illo quisque quem cantat Deum.



page 587, image: s611

OFFENSAE.

Dum cauet quis tristiorem saepein offensam incidit.
Vix vitant offensiones imperantium sophi.
Auris superba offensioni pronior.
Aut mitiganda est aut cauenda offensio.
Mage cogi anda veritas quam offensio.
Gaudet obtrectat one viltor praelustrium.
Gnatis parentum opprobria haud obstant probis.
Quisque detrectatione gaudet imperantium.
Nulla non vexant tyrannos a rogis opprobria.
Qui Noto soluit secundo solust omine haud malo.
Omen est reditus secund soluere alite haud mala.
Prudentiae omnis mater obseruatio est.
Ostetrix quodcunque praebet inscienti, pharmacum est.
Assueta nulli sunt mala offensa suo.

OFFICII.

Excitandus est malus malo, officium vt praestet suum.
Munere aureo ligatus haud facit munus suum.
Officium coacto vbique praeferes vltroneum.
Officium facis propinquo si filicem eius eligis.
Quilibet Deum celebrans officium facit suum.
Prauenire officio amicum teminorem haud est pudor.



page 588, image: s612

ONERIS.

Antea metire pondus, ferre dextre vtiqueas.
Corruit mox qui subiuit vtribus dispar onus.
Dignitates diuitiaequ sunt onusim ntis bonae.
Est onus leue, irremissis viribus quod sustines.
Grande onus, humeris sedere non bene omnium sotest.
Iam senescenti caballo grandius demas onus.
Iustum erat naui ipsus Argo solus Hercules onus.
More subgraui labascit fessus indolis vigor.
Nemini imponas quod ipse sponte ferre non velis.
Nemini non unpotentem fertefortunam graue est.
Non potest diu ferriab Argo, pondus ob vastum, Hercules.
Non potest onus vocari, quod lubens qui quam subit.
Promptius commune fertur pondus infortunij
Quisque onus suum arbitratur omnium grauissimum.
Lauda ratem pusillam, onus grandi indito.
Metire pondus antea quam suscipis.
Metire pondus rite ferre quod cupis.
Minus prement onerosa si scite feras.
Multae manus quoduis onus reddunt leue.
Opes vbique sunt onus mentis bonae.
Sers lata pondus nemini port bile est.
Fortuna laeta pondus importabile est.



page 589, image: s613

OPVM.

Quas opes Dei de derunt, in statusemper manent.
Ipse opum quandoque currus a Deo ruit niger.
Regum opes aequare mentefas velind gentibus.
Regum opes animis adaeques vel casa sub rustica.
Regum opes aequare vilis mente mendicus potest.
Regim opes fere Gnathonum strangulatur dexteris.
Regum opesprofecto vincit aqua mens praesentibus.
Rex, neipes pluas in homines, verum in humanum genus.
Absque fortuna execrandaesunt opes quantaelibet.
Absque fraude comparari non solent grandes opes.
Ab valeant opes, dolore si premunt corperpeti.
Arte vix bona obtinentur magsi honores magnae opes.
Continent opes profani, quas pij contemnimus.
Contrahunt opes tumorem sicut vndae intercutes.
Coptas opesque quaeris? fis auarus fis rapax.
Cui bono est opes habere, si fruendi ars desicit?
Cura quas simulque virtus dant opes, semper manent.
Ferme opes plus possidenti noxiae sunt quam vtiles.
Filios amas? beatas quaere opes ijs, non nothas.
Flucti us pares marinis sunt opes nec permanent.
Instar est flammae omne quidquid opibus iniuste adiicis.
Laeta Opum persona, at intus plena amaritudine est.
Magnae opes vbi morantur, magnae ibi molestiae.
Linque opes gnatis perennes: nil caducae quam nocent,
Magnae opes nullum serena temperie mentis beant.
Multi opum caussa necantur, nemo ob indigentiam.


page 590, image: s614

Multum opes pllent, iugatae limpidis virtutibus.
Nemo nouit quonam iturae sint opes tande improbae.
Nemo recte opesguberna: quam cui mens dextera.
Nemo opes habet proprit m ceusuas, sed in diem.
Non in arca opes re ondunt corde sed suo sophi.
Non tenent opessua aede, cordis at sinu ophi.
Nullae opes sar esse grandes moribus queunt malis.
O opese caemalo um, ˘ fom tes cupidinum.
O opes vos possidentem de malo facitis b num.
Partae iniquae, more flemmae ceteras vorantopes.
Patria capta Biantinil tamen mali obtigit.
Permanent ops in auum dante quas nactus Deo es.
Promptum opes damnare vultu, mente sed perard um.
Pulcritudo opem, haudit arca, sd dum egeno fit bene.
Quid nam opes viresque distant a puerum cre undijs.
Quis nam opes vnquam libenterin fretum abiecit suas.
Quos opum tenei cupido, semper in siti ac fame sunt.
Raro opes auget relictas patris expers filius.
Raro Opes Virtusque eodem se videndas dant loco.
Seruiunt opes benignis, emperant nepotibus.
Sis licet maluc, vocaris optimus dum adsint opes.
Sola opes quascunque frangit et terit necessitas.
Sors opes Virtusque iunctim quas cui dantpermanent.
Summam aiestas opum esto cuncta possunt quae volunt.
Sunt opes aues, repentes adulolant atque auolant.
Sunt opes? ditato amicos, gratiasque agito Deis.
Sunt opes escaemalorum, sunt opes morum cruces.
Sunt oves fluctus marini: nunquam eodem haerent loco.
Sunt opes mansurae inaeuum cura quas virtusque aquant.
Sunt opes maris quod vnda, tam cito exit quam venit.
Sunt opes multis periclum, sunt opes cunctis onus.
Sunt opes plerisque mentis impedimentum bonae.


page 591, image: s615

Tantali est egere semper inter aggestas opes.
Vnicas opes habito disciplinam et literas.
Baculus Diogeni opum fuit loco omnium.
Bonum bono, malum inferunt ofes malo.
Caducap oles sunt Opes terrae hospitae.
Cui sunt opes, bonus fit illico e malo.
Censum suum secum ips sumber fert Bias.
Et optimes opum inquinat opimitas.
Durabiles parum est opum possessio.
Durant opes fauore partae Numinis.
Non posse opes pati, est animae imbecillimae.
Numerare praestat acta, quam vastas opes.
Opes amare entas est pauperrimae
Habet opes apiens suas inpectore.
Opes honestant dignit at em quamlibet.
Opes libenter fecit infretum Crates.
Opes onus sunt gran dius mentis bonae.
Opes pati non posse mentis pumilae est.
Opes opem si non serunt, dis mortuas.
Opes patrant virtuse quaelibet duce.
Opes quae opem nulli ferant, dic mo tuas.
Opes tumorem cuique dant hydropici.
Opes tumorem nemini non contrahunt.
Opes vbi sunt multum ibi est amentiae.
Opes prout index ingenium arguunt.
Pro summo opesiam sunt bono mortalibus.
Summas opesiugi labore compares.
Spinosae opes sunt, imospinae sunt merae.
Sunt caussa mortis maximae multis opes.
Vbiest opum vis, luxus est ibi ac tumor.
Vbi est opum vis, est ibi et mentis tumor.
Vbi sunt opes, ibi fastus est, ibi est tumor.


page 592, image: s616

Vbi vsus est opum eius est ibi sames.
Vbi vsus est, ibidem opum quoque est sitis.
Viaticum eruditionis sunt opes
Virtuit is instrumenta sunt opes bonae.
Virtus opesque vix eundem habent virum.

OPINIONIS.

De bo is vulgi esse vera non potest opinio.
Decipit multos honesta de malis opinio.
Dictior rem quamque talem qualis ipsa est iudicat.
Est leuis se attemperare vulgi opinionibus.
Ex aliena opin onequis pendet non sua.
Haec quidem tibi videntur: ista vero sed mihi.
Mens bona atque opinio ijs dem non tenent sese locis.
Mundum opinio gubernat, veritas mera assecla est.
Nemo non opinione saepe fallitur sua.
Nemo non opinionis diligens custos suae est.
Nemonon opinionis gaudet applausoribus.
Nemo non opinionis inuenit seruossuae.
Nil nisi Rationis vmbra nebulosa opinio est.
Non potest opinionis esse vir bonus malae.
Non potest vinci a dolore recta firma opinio.
Non rei ast opinionis est mere felicitas.
Non rei ast opinionis est mere infelicitas.
Non opinatur nec vlli dat fidem falso, sophus.
Omnibus peculiaris pestis est opinio.
Opinionem sperne, remque amplectere.
Pertinax quisque in vetustis est opinionibus,
Plus valet persaepere ipsa pestilens opinio.


page 593, image: s617

Quaesemelfuit puellis, pulcra semper simia est.
Qutltbet sensu beatus, quilibet miser suo est.
Quod bonum est amplectere, etsi vulgus id putet malum.
Ratio opinioque nunquam eodem haerent loco.
Recte opinari est homullis maxi num omnium bonum.
Simiabus grata mentem fascinant de lirta.
Terieare rebus ipsis, non opinionibus.
Tollere ense opinionem non potes, vitam potes.
Veritas multum, sed ipsa plus potest opinio.
Veritas sophis amori, stulto opinio sat est.
Vnius stupor subinde facta opinio omnium est.
Aufertur ense vita non opinio.
Est morbus hercle opinio, sacerrimus.
Leonem haberi sim am quid iuuerit?
Ex mente nostra quodlibet graue aut leue est.
Mater malorum homini omnium est opi ib.
Miserum facit, facit beatum opinio
Nemo est miser qui se esse talem non putat.
Nil non potest vero gemente opinio.
Nulla est scientia, vbi eius est opinio.
Opinio bona eripi nequit probo.
Opinio nunquam intrat ad Scientiam.
Opinione fallimur scientiae.
Opinione nilmagis tyrannicum.
Opinione rarus nititur sua.
Opinionis nube veritas latet.
Pro veritate nunc valens opinio.
Sacrum esse morbum opinionem quis neget?
Vbi est Opinso, esse Veritas nequit.
Vbi est opinio, ibi abesse Leuitas haud solet.



page 594, image: s618

OPPORTVNITATIS.

Fit cito omne, sit decorum, quod fit opportunius.
Omnia opportunitatis vela grande cursibus.
Quod sit opportune habere sueuit exitus bonos.
Quidquid opportunitate curiosa fit, bonum est.
Spectat opportunit ates temporum prudentia.
Corrumpitur mora fere opportunitas.
Praeter volat velpunctulo opportunitas.
Vis quod oppugnat dolusque mutuo statim ruit.
In mala re omen misello quidquid obuiat malum est.
Quis velit male ominari nil vbi obusam mali est.

OPTANDI.

A Deo omne fert quod optat, cui quod est sat sufficit.
A Deo quae optamus aut sunt noxia, aut superflua.
Aequa mens paucis f tigat optionibus Deum.
Qui uo regi optima optat, partem et inde fert suam.
Nemo sic mortem palam optat quam quieam horret ma xime.
Quisque dum optat atque sperat, fit senex, fit quadrupes.
Agricolator a Deo quae optat capit.
Aut noxiosa optamus, autsuperflua.
Optare noli quod tibi non expedit.
Quod optat hit et ille, felix impetrat.



page 595, image: s619

OPTIMATVM.

Insidiatur tota plebes semper optimatibus.
Optimasem quemque habito patriae tibicinem.
Optimates nomineri sa saepere sunt fessimi.
Praemio virtutis or aciuium primarios.
Sanguine opti aium alenda est vis mere tyrannidis.
Ridiculum est, nil prorsus adstat cum boni optimatibus.
Magnos viros caue plebs, si ciues regis.

OPERIS.

Malum opus ser mone cassum verba quam absque opere ardua.
Non potest vocariquo nihil nobis opus.
Non solet durare longum quod citae est originis.
Omne opus quod non coronat finis, irritum scias.
Qui faber non es, manum as mentem abstine fabrilibus
Qui nimis vacat minutis, non sat est maioribus.
Quisquid ortus incitati est incitati est exitus.
Quisque amat quod ipse fecit, vt catellum simia.
Quisque opus suum tenelle diligit, nemopremit.
Quod labor quod curafingit, esse opus nequit scabrum.
Saepe opus laudatur; ipse at artisex contemnitur.
Caue pedem ponas choro non in tuo.
Operum bonorum victimis places Deum.
Opus quod adrem non facit non est opus.
Quod fitcito, plerunque item cito perit.


page 596, image: s620

Non est pusillum opus quod asopho venit.
Tractare noli non faberfabrilia.

ORACVLI.

Corda quorum a Dijs tenentur Principem nullum timent.
Pura mens sit, non modo auris ad dei omne oraculum.
Vox Principum omnis, este vox oraculi.
Multa dicta sunt Sibyllae, nil quae habent Sibyllinum.
Nemo non credit lihenter gaudioso oraculo.
Qui pauent non certa, Diuum consulat antistites.
Incerta Phaebum adire mos pauentibus.
Non indiget, cui mens sua est, oraculis.
Oracla neminem explicant sed implicant.
Oraculum incertum, exitus certum facit.
Praesente Phaebo oracla veracissima.
Responsa Pythia, aera si desunt, tacent.

ORATIO.

Parce regi dicere omne quod tibi in buccam venit.
Coena sic cano, verenti sic vires oratio est.
Consequare oratione, doteferri quae haud queas.
Et laborantis animi ingeque pharmacum est oratio.
Maximi natuperorant concione quali bet.
Mentis est imago, mentis vultus est oratio.
Mosta ceu maerenti, ouanti sic ouans oratio est.
Pro cibo mentis est perenne delicata oratio.
Qualis est oratione talis est quis moribus.


page 597, image: s621

Talis est orationis qualis et vitae tenor.
Talis est vir quisque qualis eius est oratio.
Talis vuieuique vita qualis est oratio.
Stante veritate, sta enullus orator potest.
Tur iterse oratione mu ti ipsa oratio.
Cuncta obtinet sua suadela oratio.
Diue sa sunt, et multa et apta dicere.
Effemi ata effeminati oratio est.
Est actionis omnis vmbra oratio.
Imago mentis intima es oratio.
Imago ve a mentis est oratio.
Lasc utens verum haud decora oratio est.
Mores mouent dicentis, haud oratio.
Multum potest ferrum, at minus quam oratio.
Oratio omnis, mentis internuncia.
Oratio veraxque claraque est probi.
Orationis certamors silentium est.
Orationis pars potissima actio est.
Pluris licenti orator haudlores fidem.
Promoribus sua est cuique or atio.
Rerum omnium est pulcra administra oratio.
Spectanda mens vbique non orat. o.

ORBIS.

Cuncta iuste, cuncta recte in orbe agit suo Deus.
Est Deus protector orbis, orbis est iudex Deus.
Niquidem momento orbis perstet absque Numine.
Orbis vniuersis atem curat et regit Deus.
Susque deque versat orbem dia prouidentia.
Vt Deum agnoscat colatque factus orbis atque homo.


page 598, image: s622

Et dic et nocte in theatro viuit orbis imperans.
Altior votis metuque spernit Orbis omn a.
Cui pusillus orbis pse est magnum ei esse nil potest.
Cuncta momento geruntur o bis in tr goedia.
Cur homo te effers ob vmbras orbis atque semnia?
Est Charybais cyllaque orbis, vitae amor, mortis metus.
Illico mut ntur orbesomnia in centrarium.
Mellis atque fellis Orbis constate coagulo.
Neotimore nec dolore dignasunt orb s mala.
Nilin orbe est cui voluptas non sit in vicem ac dolor.
Orbe toto nilperennat longius mortalibus.
Orbis architectus, orbe maior est certe suo.
Orbis e melle atque felle constat v[?]iue[?]sit as.
Orbis est humana vita: quael bet fatum rotat.
Orbis inuoluta caeca euncta sunt cal gine.
Orbis ipse eiusque cuncta se uiunt prudentiae.
Pulcer orbis est, et in se cuncta pulcra continet.
Qui creauit orbem, eundem nutu item regit suo.
Quidquid est in orbe, sueo constat et mangonio.
Quidquid est in orbe, hemullis vsus est ac gaudio.
Quod gubernator in vnd s, hoc in orbe est vir sophus.
Quod rubet sol vespere, orbis ille nostri heu est pudor.
Ridet orbem, spernis orbem, cunctaque eius, vir sophus.
Totus orbis nunc rotatur, si stiturque in verticem.
Cuncta Plurus versat orbis ex sualibidine.
Vitae auarus est perire qui orbe cum toto negat.
Volutur sursum deorsumque Orbis, Euripi modo.
Vtitur finiturque saptens orbe toto ceis suo
Communis orbis ipsa philosophia est parens.
Est eius orbem regere qui ante condidit.
Hic totus orbis patria est sophis.
Laetatisr orbisomnis et iusto et bono.


page 599, image: s623

Menti bonae orbis omnis patriam exhibet.
Nuiu Dei reguntur orbis omnia.
Rimatur orbis vniuersa vis Dei.
Virtute vincas orb sendomita omnia.
Vnius instar v bis, rbis est sopho.

ORBITATIS.

Orbitas regum senectaque omnibus contemptui est.
Liber scarere praestat, quam patrem esse non probis.
Orbitatem liberorum ferre vix potest pater.
Patris exsors raro adauget patriam substantiam.
Praestat esse orbum, parentem quam scelesti germinis.
Raro optandum patre orbus se dedit modestia.
Orbem esse praestat, esse quam patrem improbis.
Timere iam nil orba paupertas potest.

ORDINIS.

Dispares inter paresque iura seruent Principes.
Ordinis custos perennis est magistratus probus.
Cum quid haud fit ordine, omnis mancados prudentia.
Digni vbi imperant, decenter ordini omni ordo est suus.
Est suus rerum omnium ordo, transitusque item est suus.
Non potest natura rerum stare sublat: ordine.
Ordinat sibi fugacis rarus aeus munta.
Ordinem ars omnis requirit, omnis et industria.
Ordinem in hoste persequende qui tenet, nisnquam cadit.
Ordinem integrum vel vnus turpis infamauerit.


page 600, image: s624

Ordinem seruare res est max imt compendij.
Ordinis vis magna: totus constat orbis ordine.
Ordinibus recede saluis, vel peris radicitus.
Ordo nila Sole differt turba tuncta illuminat.
Ordo nonseruatus et resperditexcelsissimas.
Ordo nullus in tumultu est, ordo nullus in metu.
Ordo ruptus fertmalorum graudius secum chaos.
Ordo Sol est, ordo Luna est, luce complet omnia.
Ordo vbi est, ibi decorum est, atque festinatio.
Ordo vbi est ibi decorum: ordo vbi est, ibi nitor.
Ordo vbi est, ibi Serenum est: ordo vbi est, ibi modus.
Ordo vbi est, ibi venustas, ordo vbi est, ibi dies.
Ordo vbi est, ibi necesse dia sit purudentia.
Publicis priuisque rebus ordo maximum est decus.
Pulcrius natura rerum nil creauit ordini.
Quis sui aui rite nouit ordinare munia.
Quod fit ordine, id decore perficit quis ac cito.
Rarus aeui rite nouit ordinare munia.
Sanctit as virtutum in omnt repperitur ordine.
Seruant eundem semper ordinem febres.
Tempore omni, omni loco ingens ordinis compendium
Tollitur natura rerum, si ipsus ordo tollitur.
Vitae amor metusque lethi, turbat omnes ordines.
Absque ordine ars iacet iacetque in dustria.
Absque ordine omnis claudicat industria.
Absque ordine omnis nil potest prudentia.
Idfit decenter et cito, quod ordine.
Illustrat ordo, Solis instar omnia.
Malum vnicum cuique ordini ignorantia est.
De deprimendo surgit ordo Principum.
Seruandus ordo rebus est in omnibus.
Tolle ordinem omnis tolliturque industria.


page 601, image: s625

Vbi ars, ibi ordo, vbi ordo, ibi prudentia.
Vbi ordo non est, est ibi confusio.

ORIGINIS.

A Des est origo regum dextere imperantium.
Areat vis amnis? illi praeseca vndae originem.
Fumen ecquod nauigari fontis ad caput potest.
Fontis auferenda origo est, riui vt omnes areant.
Grande tam nil cui minutum non fuit primordium.
Illico aret vnda fontis fons vbi ipse tollitur.
Quod modo magnum est id olim valde paruulum fuit.
Sunt originis pusillae cuncta rerum maxima.
A fonte pendet quilibet riuus suo.
Ex infimo nascuntur et vastissima.
Haud qualis est natus diu amnis defluit.

ORIS.

Non cadit lethoreorum regis ore qui cadit.
Ore libero dynastas qui increpat, tantum excitat.
Ore regem criminatus, re parum aut nil aestimat.
E bene ortorum ore lucet gratia excellentior.
Flamma quamquam instet vel ensis, mollenil fortis iacit.
Horrer est vbi ru inde cor suerum haud exulat.
Impudicum os impudici cordis est proscenium.
In bene ortorum oresemper indolis cernis notas.
Mentis ecquod cogitat a libere os proseminas.
Ore castis casta mens est, casta cogitatio.


page 602, image: s626

Ore gaudiosa tisti quis libenter protulit?
Orequis[?]am cogitata pectoris facit palam?
Oslupat egens perenni luctabitur cem malo.
Plurimas manus gubernat res, at os vnum omnia.
Plu imum sapientiae ore computrescit paespere.
Rara cuique est oris atque pectoris symphonia:
Quomodo orelaeta promat, corcuiobsitum malis.
Abore vita euique casta sit minus.
Est mentis os interpres interna exterus.
Ex ore fortis molle nil vnquam fluit.
Inmalis velos amici suaue contuerier.
Impurus oris, cordis impurissimi est.
Procaci ab oren lfluit nisi improbum.
Queuis auis cantu e suo dignosicutr.

ORNATVS.

Principum virtute constat non decore dignitas.
Purpura rex multus ornat corpus animum rarior.
Regis est ornatus ac vis ciuium securitas.
Rex suos mage antecedat moribus quam purpura.
Adiuuant statum cothurno corpus est quibus breue.
Artubus non succulentis vestium far ctustudent.
Delicatus cultus, arctor inuid aeac superbiae est.
Mens cui est ornata, cerpus est ei ornatissimum.
Non iners inordinato gratia est ornatui.
Pascimus pauonem ob vnam luminum elegantiam.
Pauo pennarum aestimatur obsuam pulohredinem.
Plurimum su pte vi stant quae minus pompae gerunt.
Prae se animi deformitatem cura fert formae anxior.
Q[?]ae, uo simplex reidet virgo cultu perplacet.


page 603, image: s627

Recte olet pudica virgo cum nihil quam sese olet.
S[?]ulti amantphaler ata prudens occupatur fortibus.
Turpibus pu lcerrimisque quo mon lium decus?
Vnicum formae decorem mentre ornatum puta.
Alius mulieris cultus est, alius viri.
Compone mores, idfacit vitaead bonum.
Comptum esse praestat quam suille sordidum.
Effeminatus non decet cultus virum,
Ec fe mina est ornat ui silentium
In mente sola verus est hominis decor.

OSCVLI.

Osculamur saepe et illos quos timemus maxime.
Quos palam osculamur, illos saepe clam discerpimus.
Osculum quae non negauit, nec negabit cetera.
E iam venenum maximum est in osculis.
Non semper est dos charitatis osculum.
Sono absque nulli integra dantur oscula.

OSTENTATIONIS.

Vixinertium diurnat Principum ostentatio.
Absque specta orecrebro neminem iuisant opes.
Excute ostentationis cuncta, sunt vanissima.
Arboris thus est resina, gutta thus est corticis.
Gemma, piscium e cerebro est, fax marina, purpura est.
Aurum et argentum omne nil est quam rubrum atque album lutum
Caza vix cuiquam decori est absque spectatoribus.


page 604, image: s628

Nemini in rebus secundis defit ostentatio.
Non caret mendaeij umbra iugis osteatatio.
Plurima adfingit sibi ipsi cassa re ostentatio.
Plurima ostent ationi seruiunt, pauca vsui.
Quidquid est virtutum en orbe nil nisi ostentatio est.
Quidquid ostentamus in se ilhabet quam naenias.
Saepe et ironta in ipsa turpis ostentatio est.
Semper affingit suismet quidpiam ostentatio.
Seruit ostentationi tota gens mortalium.
Aest vanitatis assecla ostentatio.
Mort alium virtus mera ostentatio est.
Viro probo indignissima ostentatio est.
Mendacium fere est vbi ostentatio.
Pompa vbi ostentatioque veritatis nil subest.

OSTII.

Numinis perrumpit vltor impetus clausas fores.
Malleo fores poentum rumpere est argenteo.
Clausa egenti porta amico est, diuits laxe patet.
Cur terunt quiuis potentum, haua erudit orum fores.
Frustra adit compos suimet ianuas poeticas.
Fur vbi haud est. tanuarum nemo ibi claudit fores.
Non eget casa vlla ferro quae fore acsera caret.
Nemini non est aperta porta poenitentiae.
Nemini non sunt apertae ianuae Nouensilum.
Non subit fortuna limen, nil vbi cernit sui.
Numinum haud multos ad altas impetus vehit fores.
Ostio viuunt aperto qui sib ipsis imperant.
Pauperis casa, absque claustris tuta nocte est ac die.


page 605, image: s629

Quis poeticas ferluit mentis integer fores.
Tan ac ecurus etquis est apertis ianuis?
Atrox Erinn intrat et clausas fores.
Etquisn maperto viuere ausit ostio.
Fores sopho um fac teras, non ditium.

OTII.

Otiosus essemultum non potest late imperans.
Otium qutesque regi haud conuenit, sed feminae.
Otium reges et vrbes funditus pessum dedit.
Otium rex semper optat quilibet, sed nunquam agit.
Admalas confere seres sueuit otiositas.
Aetheris mens aemulatrix segnenescit otum.
Alta mens actu valescit, otio torpetvigor.
Alta mens non obs[?]scit otio tantum, et perit.
Arboris pom que vermis non nisiu put redine est.
Corpori mentique summum procreant malun otia.
Est viro labor perenois feminae iuge otium.
Exedit rubigo ferrum, marcet ingenium otio.
Exidit rubigo ferrum, mentis indolem otium.
F[?]nus est [?]pirans amator otij atque inertiae.
Haud villi parata virtus, otiando seruit.
Improbi otio ac quiete non fruun ur spiritus.
Improbus fis n lagendo, discis artes nam malas.
Improbi otium facessit adprobis negotia.
Literatus otiosus esse quaerit, haudreses.
Mens in otio educatan lboni aut recti sacit.
Militis otium execrandum est omnium negotium.


page 606, image: s630

Neminem non vmbra et ignis mascu orum effeminat.
Nemo non mortem antecedit otio pallens suam.
Neruis lyra in remissis nulla prorsus musica est.
Nil agendi finis, a[?]tes in bonas haud desinit.
Nil die aut loco etiosus rite persicit suo.
Nil mage est illiberale quam otium a que ignau a.
Nullius sunt vitam apr cequi colisat umbra ilem.
O beatum qui latente transiterbita dies.
Omnium mater vitiorum est otium atque ignauia.
Omnium soli otiosi, qui vacant sapientiae.
Otij quid dam proteruis misceas molestijs.
Otij reddenda caussa, sicut et negotij.
Otij rubigo clarum me tis offuscat decus.
Otij teredine omnis mentis exaret vigor.
Otio ac quiete parta est nemini immortalitas.
Otio marcens iuuentus non quiescit sed perit.
Otio m[?] neseit, proficit laboribus.
Otio qui nouet vtipar item est negotijs.
Otio tumultuosus miles, in bello est iners.
Otio sus, nec sibi bene alteriue consulit.
Otium absque fruge, mortis instar putris obtinet.
Otium assentaticne alitism omnitem negotium est.
Otium est Circa, est Calypso, non remittit quod tenet.
Otium improbi otiosos esse non sinit prob s.
Otium improbi vsque finit in probi negot um.
Otium magis fouentes, quam studentes gloriae.
Otium mate otiosis, est iners nogotium
Otium negotij expers nemini dur[?]t diuts.
Otium omneferiarum transit innegotium.
Otium omne impende rebus publice salubribus.
Otium parit b norum c pia affluentium.
Otium quiesque nais is saepe, nu[?]quam eorum hero.


page 607, image: s631

Otium sperare nes it cui mulier negotium est.
Otium vis iug? iungas otio negotium.
Pascua ac caulas oberat gran ior natu Leo.
Pramitim otij est egestas turpiorque infamia.
Proficit labore miles, consenescit otio.
Quid cus quaerit perenne, turpe transit otium.
Quod trabi teredo mentis hoc vigort est ot um.
Suausor salubrto que est vnda currens quam palus.
Suauit as vbique aquarum maio[?] est errantuum.
Vnda consistens medendo nemint est, errans iuuat.
Vnda pigra halat mephitim, sanaea est quae cursitat.
Vnda quae errat est salubris vnda quae stat noxia.
Vnda quae stat computrescit: est salubrior fluens.
Vt dius otio fruaris, copula id negotio.
Actu valescit, otio terpe vigor.
Aegrotat vnda quae stat, errans sane agit.
Cers. ssima otij assecla est mendicitas.
Cluem otiosum quemlibet, dicas malum.
Iunge otio negotius n vtperctet dius.
Labore pauco lurimum orij pares.
Negotiosum plurimis est otium.
Nihil oni vnquam inane genuit otium.
Nunquam acquiescit otio vlli mens vaga.
Rubigin sus deterit ferrum situs.
Rubigo mentis ingenijque est otium.
Stan es aquas facill mein iadit situs.
Seruo otioso plurimum negocij est.
Sub otio plerunque seruitus latet.



page 608, image: s632

PARASISTI.

Actaeon est rex, quem suus vorat Colax.
Aethiops quod est elephanto Principi est Palaestrio.
Cancer es para site: constas ventre tantum ac lumine.
Corporis parasitus vmbra est, partum in omnem flectitur.
Est manu premptus qui alienae vescitur mensaecibo.
Nemo non sibi est parasitus, nemo non sibi est thraso.
Sanvio fructus potitur debitos industriae.
Viui nt aues vllo absque patrimonio.
Alitum gens tota viuit absque patrimonio.
Piscium gens tota viuit absque patrimonio.

PALMAE.

Absque cura palma nulla, nullaque absque industria est.
Absque sudorum imbre fructus palma laetos non creat.
Copia ingens histrionum est, palma sed doctis patet.
Cuique opus laebore palmae, cuique opus solertia.
Dimic andum est consequaris inclutum vt palmae decus.
Est opus labore multo palma ad inclutum decus.
Est opus sudore multo palmae auentibus dicus.
Est opus sudoris mbre palma fructus vt ferat.
Est quidem parata cuiuis palma, eam victor rapit.
Ni riges sudore palmam fit retorride ar da.
Non potest peti vllam lli non palma nobilis iugo.
Non sat est palmam ire ad ipsam, deprehedenda est manu


page 609, image: s633

Nuspiam molli paratur palmanobilis iugo.
Omnibus surrecta palma est, vnus ast eam occupat.
Palma curas ac sudores, palma postulat viros.
Palma nobilis palustri non solet legi iugo.
Palma non viret diis, imbre ni laboris irrigas.
Peris col bore pulcrum carpitur palma decus.
Palma postulat labores, palma non fert feminas.
Palma sudore irrig anda est, inde si fructum peris.
Palma sudorum imbre culta surgit ad summum decus.
Poscit et moram et laborem fama palmae pinguior.
Quem labor metusue terret, non feret palmam manis.
Qui pedem refert, referre gl[?]riae palmam nequit.
Iobo palestrae plurimae cingunt caput.
Nec palma censum respicit, nec ordinem.
Sudore palma floret atque anhelitis.
Non potest quis ferre palmas omnium omni tempore.

PARENTIS.

A Deo numen secundum sunt parentes liberis.
Cui Deus se ait parentem, ei est parens durissimus.
Cuncta possidet ciere qui potest Deum patrem.
In Deum pius, parentes impiare quei queat?
Post Deum colas parentes et tuos et publicos.
Qui Deo auscultare non vult, non voletperentibus.
Rebus humanis paterno consulit modo Deus.
Sunt loco Dei parentes, imo sunt gnatis Deus.
A bono parente Princeps descrepat bonus nihil.
Aptus est vrbir gendae qui domum regit bene.
Mitis esto imperare si cupis.


page 610, image: s634

Non malum regem parentis instar vrbs omnis colit.
Principem parentu instar ciuitas omnis colat.
Rex bonus bono a parente non ine vno discrepat.
Rex es, ac vis timere, nec timeri? esto et pater.
A beno fere parente nascitur proles bona.
Absque prole cumque prole semper est miser parens.
Colligunt gnatis parentes, non et hiparentibus.
Cuisacrumius cordi[?]rs ante nil habet parentibus.
Cum parentes gnati honorantijs potissimum bono est.
Cuncta succedunt secunde qui parentes percolunt.
Dat sui oenas parentis saepe g[?]andes filius.
Dedecus parentum et ipsos transit omne in liberos.
Dignamatris nomine omnis, matre digna quae facit.
Ecquiis improboparen inascitur notae bonae.
Est patricius ciere quipotest sibipatrem.
Est volipe videre gnatos laude certantespa ri.
Ex malo malaque nasci non potest nisi improbus.
Exh bent solatium ingens liberi parentibus.
Filiis pater a virtus calcar est ingens probis.
Filio parens honeslus semper est, im sacer.
Filium inter atque patrem cognitio breuissima est.
Gnati amant minus paretntes, quam parentes liberos.
Gnati honoranto parentes: obtinent locum Dei
Improbo aut probo parenti proles improba aut proba.
Improbo nasci a parente non solet proles proba.
Masculosmagis parentes diligunt quam feminas.
Messis haud spera da selix carduorum e semi e est.
Ne minus senes colantur iur iori quam patres.
Ne quidem laedenda vultu cultus est par entium.
Negligit quisquis parentes, negl getur omnibus.
Nemo non suos parentes ante liberos locat.
Ne quidem arridere laetis filiorum amant patres.


page 611, image: s635

Nemo sic amat parentes, ipsi amant vt liberos.
Non facit nomen parentes sed benigna affectio.
Non potest vlla carerere cui est Deus parens.
Nulla mater, anteponat quin suam prolem alteri.
Nulla non parens puellam procreat simillimam.
Omne liberi per aeuum sunt dolor parentibus.
Perditi ind x est parentis filius superbiens.
Plus docet parens hera vna filium quam anno haud parens.
Prospere ijs st, est beate, qui parentes percolunt.
Quaelibet tellisris alma plant anaturam refert.
Qualis arbor, essetalis arboris sructus solet.
Quandits viuit, dolori gnatus est parentibus.
Quandon ngnati venustos laudat artus simiz.
Quem feret queso parentem qui suum nequit.
Qui sequi patrem raetis sat carnifex eum trahet.
Quisque amat suos tuer, quisque amat splen descere.
Semine e malo venire non solet seges bona.
Semine e scabr oso oriri laeta non solet seges.
Semine e feliei oriri laetior solet seges.
Semper est pertona pat is sanctaliberis suis.
Semper est proles parenti carior sertina.
Simia amplexu catellos non fouet sed strangulat.
Sit pater probus prob oremfilium qui postulat.
Spectat ad gnatos parentis gaudium ob victoriam.
Vis malo emori? parentem contumelijs nota.
A fonte puto pura manant flimina.
Amorte viuunt in suis gnatis patres.
Bono parenti filius quoque est bonus.
Communis omnium est parens princeps bonus.
Cultor parentum vitam agit feliciter.
Ecquis parentum liberis non prospicit?


page 612, image: s636

Mater vocetur digna matre quae facit.
Matris bonae bon a esse sueuit filia.
Messis boni esse se minis sueuit bona.
Mores parentum haud arguas, sed perferas.
Natura ali iubet parentem a liberis.
Natus character certus est parentium.
Nilanteponit, qui sapit, parentibus.
Nil carius parentibus quam liberi.
Nutri parentes vt diu viuas senes.
Parens secundus est suis gnatis Deus.
Parentem honora ante omnia: est Deus domi.
Parentis instar ciuitas regem colit.
Patri benigno paulislum paenae est satis.
Perenni seruus gnatus est parentibus.
Pro patre habe quemcunque patri annis parem.
P o semine ipso vel bona aut mala autseges,
Qualis parens talis putandus filius.
Qualis parens talem esse noris filium.
Qualis parens talis quoque eius filia est.
Quisquis parentes non colit, Deos odit.
Rex pro parente, imo parer s parentium est.
Scelus parentum transit omne in filios.
Similem sui prolem omnis procreat parens.
Vicit pater, qui a liberis victus suis.
Vincit parens a filio qui vincitur.
Vincitparer suos item per lib eros.
Virtus parentum tuge calca r est probis.
Virtus parentum liberos vi x deserit.



page 613, image: s637

PARRICIDII.

Fata festinat parenti qui male ijs loqui potest.
Filium occidi a parente, mortium miserrima est.
Liberi patiem trucidant, quod mori nolit senex.
Matribus suis necatis or: us auspicatior.
Parricidium tueri, parricidium alterum est.
Patricidalis voluntas occupat vel filios.
Gens viperarum caede matrum nascitur.
Matres necant Orestes, Alcmaeon, Nero.
Mactare natos qua parentes lex iubet?
Mortem parentum quis senum clam non vouet?

PARVAEREI.

Lexpoli est, vt parua crescant magna casibus ruant.
Nilin orbe ica est pusillum quin regatur a Deo.
Nilita est minutum summo quin regatur a Deo.
Alaeui quandoque caussa regna sum a corruunt.
Quo gerit se rex minorem, paret hoc angustiro.
Adde paruo saepe paruum si cupis quid grandius.
Amnis omnis primo ab ortu fontis exilissimi est.
Antecedunt parua, deinde subsequuntur grandia.
Cuncta flumina e tenella nata sunt origine.
De tenella virgula arbor duxit ortum maxima.
Epusillo saepe sum ma nascitur verbo malum.
Est metus magno a minoreisic timet gallum leo.
Et morae piscis minutus est rati grandissimae.
Et periclum ab imbecillo rebus est firmissimis.


page 614, image: s638

Ex fauillis vel minutis flamma surgit maxima.
Fellis hemina inquinabis mellis integrae amphoram.
Flum nomre perpusillis grande fit deriuulis.
Grande, quod modo est et inge s, id prius paruum fuit.
Grandia ortis cuncta ducunt a tenello exordio.
Insicit vas mollis ing ns paruus absynthii frutex.
Lege mundi, parua crescunt, magna casu corruunt.
Magnittudinem colossi paruulo annulo exprimas.
Magna omento obruuntur: parua momento valent.
Magnus havd pusilla peccat, peecat imo maxima.
Maximis plerunque rebus vilius primordium est.
Mentis est nimis vusilla ferre perua qui nequit.
Mentis est pusillae insqis ferre parua pectore.
Ne tibi vnquam sit pusillum id, vnde grande quid fluit.
Negligit maiora quitsquis se occupas paruis nimis.
Nemo tam est, minutas esse quin queat minutior.
N motam est paruus referre quin queat par impari.
Nemo tam est pusillus, hora cui vindictae haud sit sua.
Nil ita est paruum, nocere quin queat vel maximis.
Nil ita est paruum pericla quin creet vel max mis.
Nil ita est pasillum id esse quin queat, si vis, minus.
Nilita est vastum atque magnum cui minor non sit metus.
Nil magis vitae minutum parte qua omnes viuimus.
Nulla fam a tam puisilla est quin queat mox crescere.
Nulla ita est excelsaquercus crebro ab ictu quin ruat.
Nulla planta est nullaque arbor, virga quin prius fuit.
Occidunt stellarum honores Solis ortu ab aureo.
Omne grande perminutae flumen est Originis.
Omne opus sapientis ingens est, pusillum sit licet.
Omne quod nunc est pusillum grandius fic tempore.
Optima est moneta, parua mole pretij plurimi.
Parua res sit summa tempore ac loco suo.


page 615, image: s639

Paruataurum praeualentem dente toll t vipera.
Paruulus piscis moratur in mari alto altam ratem.
Petuenire ad magna non est quam per a gust ssima.
Principium fere est p sillum rebus excelsissimis.
Pronullo habetur iudici omne quod parum est.
Que modo sunt vasta, vasta non erant ortu sui.
Quantula qua tum e fauilla saepenatum incendium est.
Qui pet st contentus esse paruulo, diues sat est.
Quidquid a sopho profectum est esse paruum non potest.
Quidquid ingens quidquid altum est, natum ab infimo ac breui est.
Quidquid vtile atque honestum est pluribus, paruum negat.
Quis pusillam flatuosis fluctibus credatratem?
Quodlibet flumen receptis grandior fit amnibus.
Res pusilla exordio ipso, grandior fit te pore.
Saepe per paucos patrantur debilesque maxima.
Saepius paruum adde paruo si cupis grandescere.
Sipusillum addis pusillo surg tindem trinum.
Silatota ex semineignis paruulo consumitur.
Vix potest exire parua grande de casamalum.
Vntonum vlli aceto vimresoluas arduam.
Absinthij parum inficit mellis cadum.
Adiuncta paruis magna rebus gratia est.
Et mus leonem vinculis leuet suis.
Et parua magnum v pera occidit bouem.
Idae cacumenparuulaineendas face.
Paruam omne sensim tempore augescit suo.
Peccata magni parua, sunt velmaxima.
Pusilla quamuis pluuia grandem imbrem parit.
Quantum e fauilla quantula est incendium.
Rerum omnium pusilla sunt primordia.


page 616, image: s640

Pigmaeagens spicas securi deijcit.
Res quaeque ab vsu magna velparua est suo.
Scintilla magnas parua flammas excitat.
Semper minuta sunt modo nascentia.
Sine infimo esse quidquid est sismmum noquit.
Vis saepe magnarebus est paruissimis.

PARTVS.

Ante partum haud occidenda femina ventrem grauis.
Morte mat um vita constat viperarum filijs.
Nixu in ipso continere speritim, partum euocat.
Laboriosus partus omnis feminae est.
Lacaena sola strenuos paret viros.
Nemint non ante partum feminae venter tumet.
Tumente ventre ne necetur femina.

PASTORIS.

Omnibus bonis abundantpastor est quibus Deus.
Semper est, eritque felix, cuius est pastor Deus.
A bono pastore nilrex discrepat quam nomine.
Rege sub pastore nullipolus libet quam quod licet.
Cui minor macerque grex est, quis bubulcum aiet bonum?
Dum gregem possit tueri, non timet pastor mori.
Pastor haud est, cura cuinon est gregis perpes sui.
Plurimum gregi obligatus pastor est, parum sibi.
Odisse pastor quiei pecus queat suum?


page 617, image: s641

Pastor bonus vitam gregi impendit suo.
Pasto malus vitam gregi antefert suam.
Pastor sublato ipse item grex tolletur.

PATIENTIAE.

Quae Deus patienter, homines quae inferunt, fer fortiter.
Cultor aegri, exemplar ingens sufficit patientiae
Cuncto vincit alsque caede quipati malum potest.
Est leumentum malorum grandium, pati bene.
In malis leuamen ingens est pati ipsaleniter.
Laus virorum est menteforti quaelibet patimala.
Leniter pati mala, ales nuncia est victoria.
Mentis angustae est, perire malle quam patimalum.
Stultus indelentiam optat: sed sophus patientiam.
Vis trophea multa fixis, plura sed Patientia.
Nec parua ferre, mentu est pusillimae.
Non pertimescit verbera incus mallei.
Non quid feras, sed quo feras modo interest.
Patique natus agere nilperse potest.
Rupes maris caelique vim nullam timet.

PATRIAE.

Patria omnia pro ximissimo a Deis ipsis gradu est.
Se Deo, suis, patriaeque vir dicat solertior.
Ciuium absque amore nemo patriae est factus pater.


page 618, image: s642

Culmen omnium est honorum Patriae dicipater.
Patriae donare gnatos Proncipis iustissimi est.
Nomen est de. usque summum, patriae dici pater.
Patriae pater vocari, culmen est agnominum.
Absque libertate, forti vita nec, nec patria est.
Ambitus caeli vniuersi philosophorum patria est.
Ante patriam noriri ciuis optat non malus.
Ar duum cuique inuenire patriam est in patria.
Ausus est mactare Erechtheus fihas pro patria.
Cura vitae nullaf rii: patria est ei omnia.
Dulce deuouere vitam publ coviris bono est.
Filijs carere Brutus maluit quam patria.
Laas perennat mor: uorum pro salute patriae.
Liberos amo, sed ipsis anteponopatriam.
Mortem obire quis ricusetpro salute patria.
Ne Deus quidem relictam patriam fugit bonus.
Nemor atus angulo vnt est: tetus orbis patria est.
Non obit, sed vonsioratur mors cui pro patria est.
Non potest vnquam perire qui perit patriae.
Nulla mors mage est decora patriae quam quae datur.
Nulla non mors gloriosa est quam subis propatria.
Nunquam eorum laus senecit qui cadunt pio patria,
Omne lucrum est, omne faenus, patriae quod imputas.
Omnium omnes charitates patria vna continet.
Patriae ac vero libenter sipiitium impendit bonus.
Patri icarere res est ferrerarus quam queat.
Patria est magis colenda qnam parens a liberis.
Patria vna, cheritates omnium omnes continet.
Patr ae com unelemen, est vir indolis bonae.
Patriae commuseprobrum est virmaligni spiritus.
Patriae decorasemper cogi at ciuis bonus.


page 619, image: s643

Patria gratis cruorem ciuis impendit bonus.
Patriae mortem imputare gloriarum maxima est.
Patriae prodesse ciuis fortis est et approbi.
Patriae qui impendit annos morte nunquam intercidet.
Patriae quise negauit, se negauit et Deo.
Patriae quicunque vitam donat, alteram accipit.
Patriae quisnam recuserpro salute ipsus mori.
Pori. salus, supromalex vbique gentium.
Patriae saperstes essenon cupit quisquam probus.
Patriae vitam dato vnam, proque ea mille impetras.
Patriae, veroque, quis non se libenter conseiret?
Patriam antehabeparenti: nam parens est omnium.
Patriam mundo minorem nescit excelsus vigor.
Patriam ob locum haud amamus, verum ob eius commodo.
Plus patriae a viris deocri, quam a pat iacedit viris.
Profocis arisque bellum culibet bellissimum est.
Profocis arisque mortem velle, fortu est viri.
Qui timent leges, salute niltiment propatriae.
Res cut fluunt benate terira ei omnis patria est.
Sanguen omne honestiorum ipsi obligatur patriae.
Sicut aer aquilae, ita omnia patria est forti viro.
Tota tellus, totum et aequor, patria est loco bonis.
Vir bonus vitam sibi essinon auet post patriam.
Virsophus quocunque viait patriae coelum putat.
Vnabliertas honesto pectori ipsa patria est.
Amire patriam imperat necessitas.
Dulce est pe iculum emori pro patria.
Dulce et decorum est pro lare ac foco emori.
Dulcissimum est telluretatria mori.
Forti viro quaecunque tellus patria est.
In o be natus, pat iam orbem habet sophus.


page 620, image: s644

Natura nulli patriam fecit suam.
Natura nullam patriam nobis dedit.
Nunquam in erit pro patria vltro qui interit.
Nemo studet nimis patri atque patriae.
Nun quam perit quisquis peritp opatria.
Nunquam peribit con ecratus patriae.
Omnis locus viro bifronti patria est.
Parens cuique patria antiquissima est.
Quacunque mundi parte viuis, patria est.
Totum vniuersum patria est mortalium.

PATRIS.

Per Deum haec familia surgit, per Deum illa intercidit.
Ad bonum exemplae admalumque quemque agunt domestica
Ex hera an illam aestimate, quippe imago haec illus.
Ex heri aestimate vita ceteros domesticos.
Nemo non p terfamilias seruus est seruis suis.
Qualis est aedis patronus talis et sunt incolae.
Qualis ipse herus sit omnes arguunt domestici.
Bonus pater, bonum vsque praestat Principem.
Hero probo familia neutiquam improba est,
Seruus perennis quisque herus domi sua est.
Suis malus, nanquam exteru fiet bonus.

PATROCINII.

Cui Deus petrocin itur quidquid optat obeinet.
Cui Deus pati ocinatur quolibet vin it foro.


page 621, image: s645

Non decet timor patronum legis, est Dei vice.
Qui Dei nititur patrono non cadit caussa bona.
Quolibet foro triumphat cui patronus est Deus.
Vincitur nunquam foro vollo qui patronum habet Deum.
Absque patrono, patrona fit sibi inaocentia.
Depatrono quanquam opinio pessimus quaeritur clieus.
Inuenit patronuminiqua caussa velgrauissimum.
Innenit vi tuspatronos quolibet loco sui
Nomine indignus patroni est, qui nocet clientibus.
Nominis magn: patronum caussa magna postulat.
Plurimas lites patronus excitat, non inuenit.
Quam potest iuuat clientes mite patroni iecur.
Sit sacer fraudem clienti si pationus fecerit.
Tam bonus nemo est patronus quin queat fieri malus.
Bontc ientis quis patronus est bonus.
Bono patrono vixquis est bonus cliens.
Habet voluptas mille pationos domi.
Patrocinatur ipsamet virtus sibi.

PAVORIS.

Absque culpa nemo pallet, nemo pallet innocens.
Ante diserimen feroces, in periculo pauent.
Cuncta samae tristiora territus credit pauor.
Maximum quidnam minatur mutus et tacitus pauor.
Perpetim mentem flagellat excitam caecus pauor.
Qui nil vouet speratue, nilit empauet.
Tortori i[?]probo perennts, con cientiae est pauor.
Expectorat quamuis pauor prudentiam.
Fererepens lasiiuiam excipit pauor.


page 622, image: s646

Memoriam et ipsam grandis obruit pauor.
Nec expauere tuta prudentem decet.
Pauor creauit cuncta caeli Num na.
Pauore iniqua non caret felic tas.

PAVPERTATIS.

Quis potest mundo esse pauper, diues ipsi qui Deo est?
Non potest rex esse pauper, ciuium cui sunt opes.
Ad scelus quodcunque tandem pauperem egestas trahit.
Aequius pauper carebit dite, quam dis paupere.
Calcat vnam vbique eandem pauper ac diues viam.
Cuiquod est satis relictum est, hunenegato pauperem.
Cui sat est domi forisque pauper esse non votest.
Disminus carere egeno dite egenus quam queat.
Dite pauper at carere non potest dis paupere.
Diuitum minus fidelis risus est quam pauperum.
Ecquid non virtus subire pauperis cellam queat?
Ecquis est sibi qui amicos comparauit pauperes?
Laeta paupertas palam anteit tristiores Pluti opes.
Mens suo contenta censu pauper esse non potest.
Ne quidem vera eloqui audent pauperes in diuitem.
Nemo mimis, nemo scortis, nemo pauper est daemoni.
Nemo nonsat diues est ad largiendum pauperi.
Nemo pauper adsotentam, nemo pauper ad lacum est.
Nemo pauperi propinquus esse vult, nimo parens.
Nilmage ipserum est in altum eleuato paupere.
Nilpotest paupe vir illo quo pecunia est loco.
Non feroces, sed modesti, reddimur penuria
Non loqui audet pauper, cius obligat linguam pudor.
Non minus colunt Amorem pauperes quom diuites.


page 623, image: s647

Non potest pauper vocari, cui sat est domi acforis.
Non sub tdomos egenas Luxus aut superbia.
Pauperaeque est ina nando pertinax quam ditior.
Pauper arbitratur esse se omaibus despctai.
Pauper est, beatitatem ferre qui dextronequit.
Pauper est labore victus cui suus non sufficit.
Pauper est qui concupiscit plura adhuc quam possidet.
Pauper est quicunque et idem est omn bus contemptut.
Pauper haudest nilecorum qui requirit queis caret.
Paupirem esse, nec videri pauperem miserrimu[?] est.
Pauperem sinemo dicit cu[?] suum impendit malis.
Pauperem votare noli cui domi deest nihil.
Pauperi ligata lingua est, [?]auperi vincta est manus.
Pauperi nemo est amicus, nemo amicus inuido
Pauperi nemopropinquus, pauperi nemo est parens.
Pauperinemo est amicus sit licet probissimus.
Pauperi sublata linguae quaelibet licentia est.
Pauperes plerunque magnis imminet conatibus.
Pauperics adilis altis addita est virtutibus.
Pauperi vsque ditioris e bonis oculi dolent.
Pauperies rerum est magistra disciplinarum est parens.
Paupe tessublime dura cor refundit compede.
Pauperis virtus vitium omne diuitum praeponderat.
Pauperum mos est perennis inuedere diuiti.
Penna paupertatis vsque scandit ad Dei sinum.
Plurium faciunt malorum pauperes compendium.
Pulcriores feminae omnes pauperum quam diuitum.
Quam bonum est humi lacentem capere securas dapes.
Quisquis abscondit, sibimet indigentiam obijcit.
Vastiore non lab rat pauper infortinio.
Vera ne qui dem profaripauper audet diuiti.
Vis opum stulta est hebesque tota paupertas sapit.


page 624, image: s648

Ad omne timidus pouper est negocium.
Cum pauper est, melior videtur improbus.
Et pauperipax est vel obsessa in via.
Et vniuersis pauper est iriisui.
Exempla nulla sunt beati pauperis.
Generosus animus pauper em omnem deserit.
Inimicus est vbique pauper diuiti.
Lectus rogalis defuit Publicolae.
Mors pauperum nullis parit molestias.
Nihil tumultus in se habet mors pauperum.
Noli vocare nullo egentem pauperem.
Nunquam tumenti spiritus suus Pauperes.
Pauper est ad largiendum diues omnis pauperi.
Pauper fere sapit opulensque desipit.
Pauper opulento viribus longe est prior.
Pauper sopit plerumque diues despit.
Pauperiem honestam malo quam prauas opes.
Praestat mori quam viuere inrepaupere.
Proritat adquod vis scelus pinuria.
Quoduis malum pauperculo grauissimum est.
Regis supremi fictus et pauper manu est.
Splendoris expers tota virtus pauperum est.
Sublime pectus saepe et in censu breui est.
Tutum absque telo limen omne pauperum est.
Vt vera dicat, pauperi non creditur.
Vix dissecatur cominus licet pilus.

PACIS.

Cui Deus pax est quiesque pacem habet quietior.
Pax ei est quiesque perpes, eui Deus pax et quies.


page 625, image: s649

In Deo fundata ni sit pax, mera est belli tuba.
Rex benignus pace iusta creditas gentes regit.
Rex valet cum pace iustas[?]bditas gentis regit.
Aligum statu bono om ispaxque vitaque est bona.
Acrius fraus saeuit armis tecta fulgarantibus.
Bella saua nomine almi pacis et vulper tegit.
Marte tutantur salutem pax quibus tyrannica est.
Nil melius maiuseu pace homini a Deo dari potest.
Non minus quam triste bellum regna pax exterminat.
Nulla quos vis frangit illos pac[?]s vmbra decipe.
Omnium decora mater pax bonarum est artium.
Pacelaus ac samae perpes artibus redit bonis.
Pace maria enauigantur, pace pinguesount greges.
Paece nil datum est homullis a Deo suauius.
Puce quaelibet virescunt arua, crescunt maenia.
Pace suspecta omne bellum tutius semper puta.
Pacem amare odisse bellum quisque homo natus salet.
Pacem emit bene omnem ab hoste qui impetrat pecunia.
Pacis effuge illecebras, verba vbi Sirea facit.
Pacis et Oeres ami a est, estque amicus Euias.
Parte egena vtraque bellum pace mutatur bona.
Pax amorque Christianae mentis vna tessera est.
Paxque bellumque orbe toto est imperatorum in manu.
Pax ei est quiesque semper res cuisat sunt suae.
Pax quiesque artes reguirunt non malas sed optimas.
Pax salutaris misello pectori vere Dea est.
Paxsupra omnes est triumphos, pax boni omnis est apex.
Pax vbi est supesta, b[?]llum none ibi omne tutius.
Pax vbi est tranquillitasque summa ibi est felicitas.
Poscimus pacem vniuersi, nulla bellorum est salus.
Quos nequis vi bellica illos veste pacus occupas.
Regna bellum multa sed pax plura felix perdidit.


page 626, image: s650

Saepius bellum obulotum pacis est volamine.
Sola pex bona est amanda, quaeque fit caussa boni.
Suaue nomen pacis, auctor ipsemet cui est Deus.
Virita tsatque pacis dulce contubermium est.
Vi mera quos occupare non potes, pace occupa.
Amica sanctae sancta Pacus Veritas
Bello sua est, paci sua est prudentia.
Bellum optimum vel pace peius pessima est.
De sideras pacem? ante bellum praepares.
Et pace dempta panditur paci via.
Infida pax, dialis, imo horaria est.
Mortalibus pax est bonorum max mum.
Multum nocet bellum vribus: pax sed magis.
Nulla non pax ante habenda est bello opimo atque optimo.
Pacem aues? in antecessum grande bellum praepares.
Pacem triumphis ante mille ponito.
Pacis malo longae fere corrumpimur.
Pax alma, magni maximum munus poli.
Pax parta nummis, pax fere est precaria.
Pax regna adaeque quam omne bellum destruit.
Perire didici pace tranquilla viros.
Quocqunque bello quaelibet pax praualet.
Quod non dederebella, saepe pax dedit.
Securitate pax subinde decipit.
Supra bonum omne est fida pax mortalibus.
Vtilis tergerem ensas crista pace militis.
Saepe pace fictimora Marte nullo quod aueas.



page 627, image: s651

PECCATI.

In Deum quicqunque peccat, crimen est paena loco.
In Deum peccare, paena maxima omnium est pio.
Desinit peccatum id esse cui voluntas abfuit.
Gra dior peccare laus est nolle, cum possit tamen.
Magna pars eirore peccat, maior at licentia.
Nemo non homo vsque peccat, nemo non homo est reus.
Nemo peccat absque paena: paena conscientia est.
Nemo peccat absque paena: paena peccatum mera est.
Nil queunt peccare magni quin sit exemplo grauo.
Nulla latebra est per ennis vspiam peccantibus.
Omne peccatum vel ipsis displicet peccantibus.
Optimi est peccareraro, proximi pudescere.
Optimum haud peccare, proximum obuiare crimini.
Parcius peccant operta quorum adhuc sunt criminz,
Plurimum peccare sueuit summa cuip tentia est.
Pro status peccantis omnis culpa magna est velminor.
Quam magis peccata vis clam esse, promptius patent.
Qui palam peccat reus est bis, malum agit, malum docet.
Si senesta peccat actum de bonis est moribus.
Vir bonus peccatum peius nille mortibus fugit.
Iure imputes piccata natorum patri.
Nemo coactus peccat, ast spontanee.
Peccare, necpudere, signum pessimi est.
Peccare nescit qui deum vsque cogitat.
Peccare nolim, an nesciam, mulium inter est.
Peccare nunquam, solius tantum Dei est.
Peccare, paena maxima est peccantium.
Peccata non sunt parua magnus quae patrat.


page 628, image: s652

Peccata semper secum habent poenam suam.
Qui non vetat peccare cum posset; iubet.
Quo maior est qui peccat, hoc magis nocet.
Vnique non peccare competit Deo.
Peccare nunquam, neminis nisi Dei est.

PECVNIAE.

Rex vocari non meretur cui pecunia impirat.
Abono omnes aque honesto semouet pecuina.
Admodum dolosa res est splendor a pecunia.
Cui pecunia est, amicos atque homores possidet.
Cuncta vlustus sert agitque desua libidine.
Cuncta secum vt quaeque tangit arripit pecnia.
Ecquis est qui plutum api cinon queat deterrimus?
Est potentiae, est honoris a tifex pecunia.
Filios quidem arcte amamus, ed magis pecuniam.
Giata virtus, cuique verum gratior pecunta est.
Iudicanda rebus haud est in bonis pecunia.
Malim opibus virum indingentem, quam viro pocuniam.
Neminifu tue eritue plus satis pecuniae.
Neru[?] est cuicunque regno fortior pecunia.
Nil minus fidele belli temfore, ac pecunia est.
Nec beat sese alterum ue deditus pecuniae.
Nil ita est pium aut honestum quod pecunia haud terat.
Non potest manere iustus offluens pecunia.
Non potest vacare famae qui vacat pecunta.
Nullus est amor domari quin queat pecunia.


page 629, image: s653

Obpecuniam esse seruum, val lemercenarium.
Ob pecuniam osculetiur Lais et Philonidem.
Omnium rad x malorumest auiditas pecuniae.
Sanguine, imo anima ipsa, cusque charior pecunis est.
Vis amicos dissilire? vel breuem obiicestipem.
Vis amicus fiat hostis? obijce illus sacculum.
Vis pecuniae referta viqu[?]que est superbiae.
Vita cui vitalus, absque iritu pecuntae?
Vita neminis elest asi auferas pecuniam.
Bu labitur, qui caussa ami ilabitur.
Bono atque honesto potior especunia
Formar virum, firmat virum, pecunia.
Fortunae adinstar mobilis pecuni est.
Infidares est, bellum vbi est, pecunia.
Mentem bonam mutaueris pecunia.
Mortalibus nil charius pecunia.
Multum potest virtus: pecunia omnia.
Nil non apertum est fulmini pecuniae.
Obediunt pecunaenata omnia.
Optant minus pecuniam qui non habent.
Peccamus omnes, stirpeter enasati.
Petcato in omnimaximum infortunium ist.
Pecunia anima est sanguis est mortalibus.
Pecunia ocquemqueso feoi: diuitem?
Pecunia est anima ipsametm rtalibus.
Pocun a omnes par[?]quae est intercuti.
P[?]cunia vrb es perdidit vel maximas.
Pecunia vsus comparata gratia est.
Pecuniae fundameno mnis est pecus.
Pecuiae teneri amore haud est sophi.
Qui non hibet pecuniam, illam optat minus.
Radix malorum es mnium pecunia.


page 630, image: s654

Rerum ommium ingens necuus est pecunia.
Serul bene, at male imperat, pecunia.
Vitalis est vita ijs quibus pecunia est.

PEREGRINI.

Qui peregrinum anteponit ciuibus rex, vix sapit.
Rex peregrinis amicus esto, sed non omnibus.
Aperegrinis honesta sunt petenda, haud turpia.
Ad manum quodest notamus auisque vult exotica.
Efregium quod vsquam, id omne transferas in patriam.
Est peregriois benignus qui peregrinus fuit.
Exteris largire, quo non est necesse vti domi.
Exteris prodesse nemo quaerit, absque commodo.
Gratior merx transmarina semper est domestica.
Inperegrinatione, sit domesticus suus.
Laetior quandoque planta prouenit si transferas.
Non sibi metit seritque sed peregrino Aegyptius.
Omne quod pulcrum atque honestum est, ad tuos refer domum.
Pauperem peregrinantem semper allatrant canes.
Planta raro conualescit saepe qua mutat solum.
Quid iuuat mutare sedes, si malum sinu geris.
Quod peregrinum est amatur, quod domi est contemnitur.
Quod venit peregre amicum: sordet omne quod domi.
Modestiae parens peregrinatio est.
Mutare sedes non nouum est erroibus.
Plus exteris fidit tyrannis quam suis.
Translata planta prouenit felicius.



page 631, image: s655

PERENNITATIS.

Quo benignior potestas hoc et est perennior.
Hoc magis princeps perennat quo minus tumet suis.
Quo minor quaeque est potestas, hoc et est perennior.
R[?]gibis fama est perennis, est perenne dedecus
Absque virtute atque honore nilpirennat splendidi.
Exul est mors atra Olypmi: dux ibi est perennicas.
Nilperenne proprinumque dai Deus mortalib[?]s
Nulla res hominiest perennis, vtique nulli prospera.
Obeatum publica item quae sacret peren??tas.
Omne quod quandoque caepit non manetper uniter.
Orbis amperenatatis quid poetaster ferit?
Pauca suut diuturna, certeniim inei perenniter.
Pauculis pere enitatis vita cono ssain domo est.
Quod perenne est, a labore venit et periculo.
Rara sunt perennitat ssoripta qua terant viam.
Vna caritas perennat, vna regnorum fabra est.
Monumenta animorum sola sunt perennia.
Monumenta vatum consecrat perennitas.
Nihild urnat quod fit aduerso Ioue.
Quod orbis omnis quod perennet possides?
Vita miperennat posteris quique insuis.

PERFECTIONIS.

Absque mensura inueniri nuspiam potest bonum.
Absque sorde nemo nemo quin nec absque crimine est.


page 632, image: s656

Cognitio imperfectionis, sola homini perfectio est.
Consequetur cuncta quae vult mens laboris pertinax.
Cura vbi est laborque, abesse non solet persectio.
F[?]rtibus factis bonaque cuncta fama perpe res.
Nut ad perfectionem temperanter per gradus.
Nemini bonum absque naeuo est nemint eruditio.
Nemo ita est perfectiis esse qum queat per fectior.
Nil adhuc perfectum abomni parte cuiptam fuit.
Nulla res persectadici, quae inchoaturiam potest.
Nulla virtus absque naeuo ouipiam mortalium est.
Qu. bene in caepto modeste perseuerat, perficit.
Vita perfecta esse cuiquam, haud sit esti aetappotest.
Fortuna cum virtute quiduis perficit.
Nil absque Dijs mortalium gens perficit.
Non dant simul mortalibus Dei omnia.
Quod inchoat mens prouida, hoc et perficit.
Perfectum opus lima atterit non perpolit.
Parcitate supplet omnem continens pecuniam.
Parsimonia aclabore quaslibetres augeas.
Sero rei parcis tuae ad fundum vt venit.
M[?]gnarum opum loco, ipsa par simonia est.

PERICVLI.

Qui Deos prius negabat, in periculo his vouet.
V[?]ctimalitat Deo, hominem qui periclo supripit.
Aspera ac per culosa dux subit, conimperat.
Cor fidele, et tutaregis in periculo tiatet.
Militis meri ac perictum, laus decusque Princ pum est.
Tam multes peteris periclis, quam ipse rex periculum est.


page 633, image: s657

Adiuuat fortuna fortes, sac periculum rei.
Alta mens omni in pericle, sicut ignis, emicat.
Appetit virtus pericla ceu, suipericula.
Dulce virtuti periclum est, dulce virtuti labos.
Enitesci fortitudo maxime in periculis.
Est miserrima, e periclis quae venit prudentia.
Pacto inest omni periclum, nec liquet cui de exitus.
Fortiop us tunc pectore, instat cum periculum fortius.
Haud suum curat periculum qui alteri periclum est.
Immemor sui pericli est, qui malum alteri struit.
Imminent per cla plura nobili quam egentibus.
Inferis forti pericilis irenon licet retro.
In ma isurente quiuis explicandus est rudens.
In periculo exerenda mentis est constantia.
In pericla summa multos et mali misit timor.
Inveri: ulo periclum fac amici, eo excids.
Maxime pe iuulosum tunc malum est, vbi est volupe.
Magnt honores comparantur magno item periculo.
Nemo cautus ad pericla plus sat est vnquam sua.
Nemo curat allerum, ipsus est vbi in periculo.
Non potest diu esse tutus proximus periculo.
Nemo vitam viuet vllam, praeter hanc quam perdimus.
Nullus est similis sibi psi, coram vbi periculum.
Per pericla peruenitur maius ad periculum.
Quam molestum est tempore omni viuere in periculis.
Qui periculum cauere nouit, idem et inferet.
Quis periclo offerre gaudet prodigus vitae caput.
Quisque promptus ad periculum est spes cni adfulget lucri.
Rebus inperinculosis nulla dormitatio est.
Stultus est sua omnia vniqui phaselo credidit.
Tuta sectari, est inertis, alta virtus appetit.


page 634, image: s658

Angustiormens haud capit periculum.
Gratum vltimis nemo obijcit peniculis.
In morte adhaere notus et vitae comes.
Nec prouocat pericla fortus nec pauet.
Nil deprecandum est vltimo in rerum statu.
Quis capite nudo fertur in pericula?
Semper cauet pericela, qui seo per timet.
Praeter aequuum quod fit et ius, iussio est, non pactio.
Pacta qui bona fide implent fautor ijs praesens Deus.
Deciplui est loco omne pactum ni bona serues fide.

PERIVRII.

Ad scelus fere suum addunt perfidi periurium.
De ipit primum ipse semet, alterum qui decipit.
De decus totum per orbem paena peier antium est.
Iamgenus sermo is esse creditur periurium
Nec Deum curat, nec eius praesides qui peierat.
Nec fidem timet nec iram Caelitum vir peierans.
Peieramus et tecendo, veritas oum proditur.
Peier ans cum vera profert ore, haud inuenit fidem.
Plus homo testis timetur peieranti, quam Deus.
Ad tum nocendi perfido praestat fides.
Lingua amputanda fun ditus periurio.
Ne iura, habebis pharmacum periurio.
Negat modo omni falsa quiiurat, Deum.
Occulta Diui puniunt periuria.
Qui aflsaiurat, prorsus is negat Deum.
Qui iuraet obqus mounque quaestum, peierat.
Qui peierat, semper Iouie est noxaereas.
Ridet Deum negatue quisquis peierat.



page 635, image: s659

PERMISSIONIS.

Quod Deus permittit, illud omne mandat ac iubet.
Quod sinis rex perpetrari, nec vetas, ipse hoc probas.
Disirepat parum a iubente, cui malum permitticur.
Nullus a iubente longe est qui sinit rem, nec vetat.
Qui malum permittit, idem pene mandat as iubet.
Fere probamus omne quod permittemus.
Permissio, biforme priuilegium est.
Permissio potenti idem est quod iussio.
Permittere ac iubere voce discrepant.
Permittere ac probare differunt sono.

PERSEVERANTIAE.

Auspicantur multa multi, sed sine vltima manus.
In bono fac per seueres: idmalum prona est via.
Nefluat lux vlla qua non lineam ducat manus.
Non sat incepisse: palma perseueranti datur.
Perseuera: quippe cursus est celer valde ad malum.
Vt semelrecepit ignem sem er asbestos calet.
Non deijcit truncum ictus vnus querneum.
Perseuerantis corona est non nouantis omnia.
Qui perseuerat, cuncta qua vult obtinet.



page 636, image: s660

PERSONAE.

Absque persona hoc in orbe neminem esse vult Deus.
Sic ille semperte esse quem iussit Deus.
Nemo personam ante mortem serio instantem exuit.
Quisque laruam vix reponit cum necesse ei mori est.
Quisque mimus est, vbique fucus, at nusquam fides.
Frontis coactae quis diu laruam ferat.

PERSVASIONIS.

Abstine vi rem obtinere si potes suada mera.
Deficit fraus atque nummus? rell qua est persua sio.
Imperare resquidem ingens, persua dere ingentior.
Nulla tanta est non volentem cogat vtpersuasio.
Plus potest suadela blanda quam minax necessitus.
Plus potest juadeta pellex quam grauis necessitas.
Promptius recens amicus quam vetus persuadeat.
Quod moneta visque nescit, obtinet persuasio.
Quodpotes suada obtinere ferro et igne curpetas.
Quod potes persuasione vi mera stulte impetres.
Vita per suadere sueuit iudicem haud oratio.
Ni non potest amicio persuasio.
Persuasionis quidlibet vultus, potest.
Quid Suada vatum a quolibet non impetrat.
Suadela regum vnica est pecunia.



page 637, image: s661

PERTINACIAE.

Pertinax Princeps tenaxque pesti entia omnium est.
Pertinacia absque menteres malarum pessima est.
Peruicacia unatquaque peior est prudentia.
Peruicax lucere solem pernegat meridie.
Biutum in pecus quam multa pertinacia est.
Possessio sinistra peruicacia est.
Vt stulta, ita et non fausta, pertinacia est.

PESTILENTIAE.

Aediumpestis potintumest, pertinax discordia.
Pestilenti subregente, multa pestilentia est.
Aeru repentina omnis pestilens mutatio est.
Congiari momne plebis dicico pestem auream.
Frtgus insolens calorue, certatestelentia est.
Pest lensluens tyrannis ciuium, imo mors mera est.
Pestis est nociua, perpes aestimatio sui.
Aut ciuium rex pestis est, aut est salus.
Coelo imputandus imperator estilens.
Corrupto abaere atrapestilentia est.
Mater fames extremapestilentiae est.
Semper jupremam pestis excipit famem.
Sidus voluntas pestilens menti bonae est.



page 638, image: s662

PETITIONIS.

A Deo, a parente, iniqua qui petit, negat sibi.
A Deo im mortalitatem qui petit, fere obtinet.
Quod negat quis pauperi, illud a Deo frustra petit.
Dum potestas suadet, vrget, dum precatur imperat.
A mise o beata dona quipetit, non impetrat.
Frustra ab altero petuntur in manuquae non habet.
Nemo non spem malit omnem denegari, quam trahi.
Quod potes tibi dare ipsi, cur petat altero.
Saepe quod viuus petenti denegat, dat mortuus.
Postulare, spente quod quos praestat, est iniurium.
Cum iuuat Deus, voluptati ipse cuiuis est labor.
Iustum petenti qui negat facit furtum.

PHILAVTIAE.

Laetus est malo philautus, et sibi vnice placet.
Philautia emnis mater arrogantiae est.
Posse plus nobis videmur quam reapse possumus.
Arduum placare non est qui volens irascitur.
Praelio omni pigneraetur Mars sibi fortissimum.

PHILOSOPHI.

Non potest philosophus esse, quam qui amator est Dei.
Philosophus et sibi vsui est et patriae.


page 639, image: s663

Philosophus omnis est tempoliticus.
Verus philosophus summiamator est Dei.
Vix philosophus est vocandus qui abstinet republica.

PICTVRAE.

Rex velut pictura, cerni non amat nisi eminus.
Em nus se dent videndos Principes, non cominus.
Regibus pictura culta, culta ciuit attbus.
Adsequi quod arte pistor nors potest, velo tegit.
Optima est pictur a quase veritats fert parem.
Quomag is pictu a vero par eo perfector.
Risui pictura seruir, deruit et derisui.
Pictura naturae aemulatrix vnica est.
Pictura seruosnon decetsed liberos.

PIETATLS.

Ad Deum accedunt potentes proxime si sunt pij.
In Deum minus popello vix erit pius juo.
In Deum pietas bonarum prin ipatus omnium est.
Quipius Deo, est is idem commodus mortalibus.
Arduum est pio esseregi, ciuium in re qualibet.
Arduum regiexhibere se omnibus semper pium.
E sua dolet peremptos dux pius hostes manu.
Par Deo fit liberalis, par Deo fit rex pius.
Principipieas supremum culmen est virtutium.
Assequeris ante votaquaelibet, dum sis pius.
Cogita vxorem atque natos quisquis esse vis pius.
Cui pium iustumque circa cor viget, nulli nocet.


page 640, image: s664

Est pius sibiipse, vates est sibi ipse oraculum.
Gau tium securit as que semper est penes pios.
Gnauius piet ate nilest, nileaque industrius.
Magnapa[?]s verae pietaiss, esse conten umsuo.
Menspia est content secum coll qui, turbae fugax.
Nilitaest poum atque paenis oblig are non pios.
Non est pius quicunque temporiest pius.
Prospere succedit omne quod pius vir cogitat.
Quis pius nunc? quis fidelis? quis menti fauet bonae.
Vir pius pius fato super stes vsquesuppetet suo.
Contenta secum colloqui mens est pia.
Praemium vitaepiae diuinit as.
Firmamen ingensrebus imperij est pius.
Iucuriosuslaudis ac fama est pius.
Nec vita nec mors separat pium a Deo.
Nihil pijs succedit infeliciter.
Nilaliud est piet as, Dei quam notio.
Pietate fallat quimlibet ficta impius.
Piet as profecto castrum inexpugnabile est.
Pius Deo, benignus est mortalibus.
Quicogi at pie, piequi iudicat.
Quiuis piaes profecto carus est Deo.
Summam pius vir obtinet virtutium.
Vbi pium est, est aquum ibi, est ibi bonum.

PIGRITIAE.

Ad scelus pigrum esse oportet, non ad artes aut pium.
Maxime omnium pig eseit quitumet minaciis.
Nomin labris est graue quribuspigri.


page 641, image: s665

Pigrietia quidnam est? torpor ad quaeuis grauis.
Ped ssequae v[?]ique pigritiae ind gentia.
Piger sibiobstat ip emat, non ceteri.
Pigris vbique occurrit indigentia.
Stertentium so tus. pro missica est.

PLEBIS.

Principi bono maloue plebs item bona aut mala est.
A sua diss ntintes plebs odit sententia.
Expetit pleb cula honores, sed magis tamenlucrum.
Gens sophorum ex parte magna scitap! ebis abrogat.
Hadriatico aur aeplebis aesuosior freto est.
Multitudin; obsequen dum est primus vt sis ciuium.
Nemini potentiam aufert, emini dat plebs mera.
Plebis assentatio exit posteain tyrannidem.
Plebis otium, Senatus ter tu plex negoiium est.
Plebs statimts multuosis concitarur motibus.
Quimodo est tyrannus, ante plebis audiebat Gnatho.
Quistudet turbae Quiritum se plarere, cordehebet.
Quusque plebem spernit, eius et tamen laudes sitit.
Quolibet dape atque ludis ducere est plebeculam.
Scitaplebis parie magna natso abogat lophum.
Tyro adhesc sua est in arte qui rudi vulgo placet.
Veste distant, concolres moriona plebs, nobilis.
Virprobus plebeculae auram vix emattriovulo.
Vitap ebis o iofa, tur bida estnegotijs.
Vulgum adulare ess si vis inter ipsos omnia.
A plebe amamnontimeri Rex stude.
Opinio plebem omnin agit non verisas.


page 642, image: s666

Paucis placet quod est bonum, multis malum.
Placere vulgo non solet quod opod optimun est.
Robustares est turba, mente sed caret.
Vesana plebes quolibet praeceps ruit.

POENAE.

Cum Deus punire quem vult, nequidem effugit gigas.
Deijci a Deo impiatis poena maxima omnium est.
Et Deus malosque poenis, praemioque auctat bonos.
Hoc Deiest, vt nimo multus arferat soelus suum.
Nemo non sese ipse punit antequam punit Deses.
Numinum omnis poena seraest, sed veni cum foenore.
Peruicax in puntendo Numinis cunctatie est.
Panae atrocittate pensat criminis moram Deus.
Quem Deus Pun renon vult, huic vel bostis maxine est.
Quem Deus punire quaerit mente priuat hunc bonae.
Quos Deus punire gestit, mentem eis arsert suam.
Segnis est adpu iensum nexias De manus.
Maxime se punit spsum rex vbipunit suos.
Nonpotest punire quemquamrex suo absque vulnere.
Quei queant punire reges, quod faciunt, in alteris.
Sineq is donart paenam rex re,tumtemperres.
Territat panaty annus rex metupaenae, malos.
Sunt Deo oenas daturiqui haud dedere ciuibus.
Tardus est adirrogandas impijspaenas Deus.
Vt malos Deus coercet, sic bonis custodie est.
Absque paena militares stare non potest status.
Absque paena, summa prauis in bonos licentia.
Adsuam paenam ruenticurrit improbus graui.
Antequam gangraena serpat latius, ferro eximas.


page 643, image: s667

Ciuitates paena vastat crebrior, non corrigit.
Claudicant paenatandem prendit improbum gradu.
Continent equos doman que frena refractarios.
Corrigit milles amultapana delinquentium.
Culoae atrox [?]aenamque atrocem iu[?]equolibet ferat.
Culpa vbi est inde dsse poenalong us nunquam solet.
Cumtonat, sequssquec[?]edit vnus ictum fulgure.
Dira pana facta dira terna mactat Eumenis.
Duplicem paenam meretur nobilis, plebs vnicam.
Erubescere ac pudere paena vel grauissima est.
Exigenda poena vbiuis absque contumelia.
Fas piumque orbarelucelu is indignum caput.
Faeda paena faedioris criminis certa est comes.
Haeret, haeret muss in atracum prehensus est pice.
Impetres ab vstione quodnequibat vnctio.
Improbum bono domare si niquis, domamalo.
In leuiseoreta culpa sufficit corre tio.
Leniore pana culpam plectito quamuais grauem.
Nemo non dedier yrannus vindici paenaes Ueo.
Nemininon ob salutemirrogat panas Deus.
Nemini vita absque pana est, nemini absque prae mio est.
Nemo adhuc nocens supremo creditori dexoquit.
Nemo adhuc dum dons inultus abstuli??celus.
Nemofeccat absque paena: paenaconscientia est.
Nemo tlus zequo essepossit sauus in nequissimos.
Nemosat punitur.vquequs nouum patrat selus.
Noxium dimitte potius quam tunias innoxium.
Nullamaior pana panaconscientiae improbae.
Nulla paena est quam ty annus iure non ferat suo.
Nullius pana est iniqua quotuemur publicum.
Nullus est dies perire qu soele stus non queat.
Oh meras suspitiones neminem puniu. ris.


page 644, image: s668

Optimum fastuest nefastus cum quis vriturr notis.
Passculos obin ocentes multus euadat nocens.
Peste multorum ab que paena vir scelestus ambulat.
Pestis est, nonpoena, c[?]es quod simul multos necat.
Pestis eft, nonpoena, tollit quae bonos iuxta ac malos.
Paena elariorum iniqua publicum firmat statum.
Paena criminosi vnius, vniuersorum est metus.
Paena culpas grandiores ancecedit grandior.
Paena.diatarditaem pensat vsura graui.
Paena ibicrescat necesse est, culpa vbifrequentior.
Poena lentatardit atempensat vsura graui.
Poena mentem ang[?]re praesens consciam. emper quatit.
Poena ne cui inferatur maior, error quam fuit.
Poena nonest, sed mage atrox p[?]stis, omnes quae notat.
Poena nulla est tanta mentines nallas coerceat.
Poena paucorum esto culpa quod fuit plane omnium.
Poena paucorumprehendat, vniuersos sedt mor.
Poena paaemi mque certa publicae est rei bilanx.
Poena sicaret nocentum culpa, in insontes cadit.
Poena sicui vllasera, venit et euerior.
Poena stultis praestatid quod pharmacum aegrotantibus.
Poenam habet q[?]ico dis intra septaconcibit nesas.
Prouo as quin omnis vltro sponeus ferrum frutex.
Punias del cta prima nesequantur alterae.
Puniantur criminosi: noxius nones? ali.
Qui malum malor frenat, mille corrigit malos.
Qus malum punit, scelest os effe eo plures vetat.
Quisolus punire quit, nec id fa it, duplat sctlus.
Quodnequibat vnctio illud sspesanat vstio.
Quos amor boni haudr flectit a probris, malotene.
Tardior quopoena cuique est hoc et idolementior.
Terret omnes fulmen, eisino ferit nisivnicum.


page 645, image: s669

Terret omnes emendatque cunctos veltrium tunino.
Tunc et Adrasteia viu tcumputam us mortuam.
Verbapoenam non merentur quam volu ntatis ferae.
Viperam occidas pusilla dum est.adhuc nec nexia.
Vtxsuss, centum tyrannus fecerit poenis satis.
Vltim ae poenae exigantur descelei bus vlt mis.
Vnctione quod mederino[?]p[?]te, vstio auferet.
Asseclae semspor crininipoena est suo.
Culpa atque poena sunt sibi vsque proximae.
Cupis minores nelisant poenas rei.
Cuneus malus nodo malo requiritur.
Diuina lentopaena procedit gradu.
Et claudatandem poena noxium occupat.
Fecisse, factae poena summainiuriae est.
Inpuniendo omne iracont. mnit modum.
Nepuneant late Duces, sed terreant.
Nilgrande refert fonte quofluat lcelus.
Nullum sua ab que poena patraiur scelus.
Palam arguatur omne quod palam nocet.
Peccata oenae nostra nunquam aequant Dei.
Perire prae at quam innocentem perdere.
Poena affic tiudex, pa ens xpostislat.
Poenae Deum celerrime opprimunt malos.
Poe am an meretur lapsus exinscisia?
Poenam mereturgrandiorenobilis.
Poenas ms orescriminiinfer legibus.
Poenas nec ipas fentiunt Dei nequam.
Foenistenendus maximein cun ctis victus.
Punit satis, punirequi lum vult potest.
Pro Psste habenda est poena multis noxia.
Quem nontenet. udor, metus coerceat.
Quinon in aere habet, luat in corpore.


page 646, image: s670

Quicunque non punit scelus, scelus facit.
Quisquis patreauit dir[?], aequum est pati.
Quoserior Panaest, Dei hoc euerior.
Rem quamque punitiragrauius quam decet.
Sequisque nost um punit ipse, non Deus.
Sub teste paenas pendst interno improbus.
Suminda paena more semper patrio.
Tandem snalum uilquis dedit malum auferet.
Validos triones asperis flagris domas.
Vnde orta culpa est paena consistat leuis.

PIE AGENDI.

Maxione placent Deo, ipsi maxime qui obtemper ant.
Nonpotes Deoplacere sitibi non displ ces.
Nonpotest Deo placere qui sibi nimis placet.
Nonpotest placere cunctis quiplac re vult Deo.
Non potest placere mundo qui placere quet deo.
Qui Deoplacet, placere ruinam adhuc vult amplius.
Quodplacet Deoprobisque improbis nunquam bonumest.
Summa summarum est, placere posse summo Nummins.
Catui placere Regumpulcrares,sed arduae.
Legu obtinet vigorem, Principi qisid quid placet.
Nulla maiestas diuruat quae sibisati placet.
Omnibusplacere prinedps q[?]ei queat? Deusnequit.
Optimis placere princeps si potest plus sat placet.
Principi placere, morum est omntumperfectio.
Rex bonus plaoenta nssit, non placobit omnibus.
Rex nouus placere cunctis si nequit, cunctos beet.
Alleriplacere qui vult, nonplacet sanesibi.


page 647, image: s671

Aurum emas contra atquw gemmam quaplacent quamplrinis.
Ciuibus plaoere quiuit nemo natus omnibus.
Dignus es placere nulli, vis placere si omnibus.
Id placet fere quod annis imbibimus primoribus.
In magisiratu placere cuilibet, perarduum.
Iudicium est placere multis, gratia vni et alteri.
Mens sibi placens voluptate haud eget, in se omnia.
Ne quidem placere cunctis ipse Iupiter queat.
Nec bonus bonaeue frugi est qui sibi satis placet.
Non potest placere multis qui sibi vnice placet.
Non potest placere multis, vult placere qni omnibus.
Non potest placere vulgo dia cui virtus placet.
Non potest sibi placere vult placere qui omnibus.
Omnibus cupis placere sis et aequus omnibus.
Omnibus placere, grandis est labor, grande est opus.
Plurimis placere stultum est optimis perarduum.
Rebus in magnis placere difficillmum omnibus.
Seu pluat, sed non, placere lupiter cunctis nequit.
Aequum placere omnibus quod placet Deo.
Bonis placet tantum, haud malis, quod potimum est.
Cunctis placet, placet cui modestia.
Peiora multis perplacent paucis bonum.
Placere cunctis nemo, nedum rex queat.
Quidquid placet Deo, placet rectissime.
Quisquis placet Deo, sibi ipse non placet.
Stultissimo placet, sibiquisquis placet.
Regnantibus placere culmen gloriae est.
Velis placere pauculis, sed optimis.



page 648, image: s672

POENITENTIAE.

Poenitentihus negare non potest veniam Deus.
Regium est impunitate prosequi poenitentes
Cur reiectas poenitendi tempus in mortis diem?
Illico secum voluptas poenitentiam trahit.
Nemini claudenda serae porta poenitentiae.
Non diu viget reprehensus absque poenitentiae.
Nulla delicte remtssio absque poenitentia est.
Poenites? opinionem corrigas ergo tuam.
Poenitens se profitetur nolle peccare amplius.
Poenitenti exposta cuiuis ara Gratiae patet.
Poenitentiaomnis ipsi proxima innocentiae est.
Poenitentia sua esse nemo desinit nocens.
Poenitudo festinata, proxima innoientiae est.
Poenitudo, lacrimarum turpia obfacta est parens.
Proxima est ab innocente mens sui quam poenitet.
Quos pudet peccasse labes in pudendas cadunt.
Tantum eis ignos[?]e vere criminis, quos poenitet.
Ad poenitendum nemini occlusum est iter.
Apud Deum metanaea pro innocentia est.
Assecla semper poenitentiae est rubor.
Est numini vnaigaota penitentia.
Nulla est volupias absque poenitentia.
Pene innocens est criminis quem paenitet.
Procrastinare paenitentiam caue.
Quem pae itet se corripit dementia.
Sapere negato, paenitere proximum est.
Temere patrati paenitentia est comes.


page 649, image: s673

Maximas aduersitates ante praedicit Deus.
Pirata vbi est, tutum esse non potest mare.
Non potest mare esse tutum gente sub piratica.

POETAE.

Discipulo caret Poeta qui docetur a Deo.
Quidquid ignorant poetae nemo nouit quam Deus.
Cur facit Caesar poetas, si poeta nascitur.
Nascitur poeta: Lauro Caesaratque auro vaelet.
Rarus admodum est poeta qui vetat reges mori.
Absque doctore est poeta, doctor aut ipse est suus.
Absque literis adiri non potest poetica.
Absque riuali poesin quisque suspicit suam.
Aeris indigens poeta nil virile cogitat.
Ales est Iouis poeta verus, pica spurius.
Arte non fiunt poetae: fatum habent verum patrem.
Eruditionis osor et poeticae est.
Eruditus sit necesse est cui sapit poetica.
Esse non potes poeta vina ni potes sua.
Est adulator poeta magnus, imo maximus.
Et poetarum omne dictum proximum est oraculo.
In clientela poetas Phoebus haud suos tenet.
In poetas nil tyrannis, imo nil licet Ioui.
Laetior post fata, virtus et fides vatum nitet.
Liberum nil in poeta est, parasita pro paruulo.
Maxime viuit poeta viuerevtiam desiit.
Mentis afflatu poeta quisque fit, non artibus.
Moest paupertas sub antro nil cauet Clius noui.
Munus haud implet poeta cui domi indigentia est.


page 650, image: s674

Nemo despicit poesin quam cliens ins itiae.
Nemo perfectus poeta est absque rore insaniae.
Nil canet caeleste vates, cor cut intus anxium est.
Nil in vllos liuor audet quos Apollo sustinet.
Nil poesis est, Deorum sermo quam immort alium.
Nil potest loqui ore sacro quem domi domat fames.
Nil sonat dium poeta qui farinam cogitat.
Non bonus poeta grande saculi est sui malum.
Non eris bonus poeta, ni prius virsis bonus.
Non potest dici joeta cui suus non est furor.
Non potest gestare tyrsum, non tubam vates egens.
Nullus est poeta ab arte, pro parente fatum habent.
Ordo Apollini dicatus omnis exsers est probi.
Pindari domus superstes dirutis Thebis fuit.
Qui bibit lympham poeta est, sed poeta sobrius.
Qui poetis vult male, idem pessime pol vult sibi.
Quisquis est poeta vinum lege bibit Bacchica.
Raucus admodum poeta est, quem premit domi fames.
Sit satur vates necesse est digna Musis vt canat.
Semper in maius poeta cuncta tollit classicum.
Sobrius poeta, nil est quam poeta sobrius.
Temperantiae magister est poeta qutlibet.
Temporum senecta Phoebi nil pote in mystas sacros.
Tolle vates, nullla Troia est, nulla Vlyssis patria.
Vera ad incudem poeta fabricat linguae sonos.
Veritas cura est poesis, sed mage oblectatio.
Victu egens modis canoris nil potest dignum eloqui.
Vilis est ibi poeta, gens vbi vilissima est.
Vniuersas odit artes qui poesin non amat.
Vt voetasis, opertet ante laurum mordeas.
Est legibus soluta gens poetica.
Morum bonus poeta suauiludium est.


page 651, image: s675

N'gente vatum viuit innocentius.
Nil in poeta, quam corintus, liberum est.
Non est poeta quisquis esse se putat.
Noxae vacat robroque grex Apollinit.
Pauper poeta saeculi conuitium.
Phoebus poetas in clientela tenet.
Plerique Musis ddediti pallescimus.
Plerumque vates spretus est domi a suis.
Turpem poeta nescit inuidentiam
Vbi est poesis, agmen est ibi artium.
Vbi est poesis, est ibi assentatio.
Vbi est poesis pax ibi atque gaudium est.
Vbi est poeta laus sibi est et gratia.
Verus poeta est candor intus ac foris.

POPVLI.

Seruiet regi popellus ipse ei si seruiet.
Bellua est popellus omnis, multiplex cui eapue.
Quis noui ferat popelli tetricam superbiam.
Temnito voces popelli pro salute patriae.
Vox populi quaecunque fatur lengius vox Dei est.
Populum time, si rector eius es: Leo est.

POSSESSIONIS.

Nil pol est deesse iugis queis Deus possessio est.
Proprium nil possidemus, a Deis sed credita.
Possidere cuncta tuto rex cupis? da ciuibus.
Principum sunt cuncta, idemque Principis sunt omnium.


page 652, image: s676

Sic habet bonus rex omnia, vt tam en sint omnium.
Affluentium orbetoto, lubrica est possessio.
Bellum vbi est, vix certa in horam cuipiam possessio est.
Diuttes, rerum suarum quantitatem nejciunt.
Nec suae poss ssionis diuites sciunt modum.
Non habet rem, exceptione qui repelli vlla potest.
Non minore possidetur res malo quam quaeritur.
Nullius rei ab que amico commoda est possessio.
Plura quo luipossidentur hoc agit molestius.
Possidere cuncta si vis, nil eorum auide appetas.
Quisque habererem videtur, qui illam vbi vult obt'net.
Sordet orbis vniuersus possidentibus Deum.
Quantum aret mefatque nescit ditiorum natio.
Vix procurator suarum quique rerum est, nedum herus.
Deum qui habent, et cuncta habent quae sunt Dei.
Ignorat opulens quantum aret, quantum metat,
Quod iure belli possides vere est tuum.
Nostrum esse non potest quod ante nos fuit.
Nulla est amico pulcrior possessio.
Fermulta dites possident quae nexciunt.
Possessio virtutis in paucos cadit.
Qui possidet Deum, omne quod vult possidet.
Quo poss. det plura, hoc eget quis pluribus.
Vanissima est possessionum gloria.

POSTERITATIS.

Maxime interest regi acta nota sint vt posteris.
Posteros latere nescit sceptra qui gerit manu.
Regiae imperabit aeuo postero qui attenderit.


page 653, image: s677

Alteri arboreta ponis si capillus albicat.
Alteri arbores serantur pro futurae saeculo.
Arborem seras futuro profutur am saeculo.
Arborem sere vnde fructus sit tuis nepotibus.
Arbores plantemus aeuo futuras alteri.
Arbores ponit senectus saeculo altero vtiles.
Arboris seras futur a profuturas saeculo.
Clara maiorum antegest a posteris lucent facem.
Cuique quod meretur aetas vtique red det postera.
Et parentum clara facta posteris lucent facem.
Gloriam suam rependunt vnicuique post eri.
Mors eorum acerba semper qui l[?]borant posteris.
Nemo non senex in hortis alte i arbores serit.
Nemo non valere fama quaerit inter posteros.
Non suum probus modo aeuum vir docet, sed posteros.
Non suum sophus modo aeuum cogitat, sed postera.
Nulla non vox posterorum improbum incessit pr bris.
Porius haud est qui receptus habet classi tuios minus.
Posteri famae rependunt cuique quod meret decus:
Posteri famam rependent quam meret cuilibet.
Posteri fam am rependunt omnibus verissimam.
Posteris pij rependunt quam merentur glori[?]m.
Posteri verum rependunt cuilibet sito decus.
Posteris attende si vis imperare regie.
Posteris prodesse qui vuli morte obit semper cita.
Posteritas suum rependet cuilibet tandem decus.
Posterorum gens inertes lucis in digos premet.
Cuiuis suum decus rependunt posteri.
Famam rependunt cuique posteri sua.
In posteris viuunt suis iam mortui.
Quandoque patrum posteri culpas luunt.
Saepe in n potes expetunt culpa patrum.


page 654, image: s678

Sere arbores quae saeculum alterum beent.
Splendor parentum posteros ill aminat.
Suam rependunt cuique famam posteri.
Et citra informationem nascimur politici.
Portenta, emper Afra tellus fert noua.
Portenta semper nunciant mala haud bonuns.

PTOENTIAE.

Absque term ino absque initijs est Dei Potentiae.
Cum Deo quae compararese queat potentia.
Omne; quidquid es petesue, vni imputa Princeps Do.
Principi mensura legum finis est potentiae
Arduum est potentia vti nullius boni malo
Crimen vnius, pestilentia omnium est, potentis.
Distulit sed non rem sit noxiam potentia.
Est caduca omnis potestas mole quae non stat sua.
Est parum potens potestas nixa mole non sua.
Impotens vigere longum non potest potentiis.
Improbo potentiam addes? das furenti acinacem.
Insita est cupido cuiuis diuitis potentiae.
Legum habenis reprimen da est vel potens potentia.
Longiore vsu potestas transit in tyrannidem.
Nemini potentum inimicus esto: sunt fasum alterum.
Nemo amat regem, sed eias quisque amat potentiam.
Nema stultus melior vnquam factus est potentia.
Nil nefas factu, expedire quin putet potens sibi.
Non potest soire virtus cum temproba potentia.
Per scelus quaesita nulli longior potentia est.
Plus mali obuenire sueuit quam bont a potentia.
Plus nocet sibimet ipsa quam alteri potentia.


page 655, image: s679

Prompta et expedita ad omne flagitium potentia est.
Publico priuata sempe officit potentia.
Quod furenti est ensis, hoc est improbo potentia.
Quod nequit ferox, modesta perficit potentia.
Rustico potente nulla bella a impotentior.
Semper est potens modeste qui vtitur potentia.
Sub tugo po entiorum vita vulgi perpetim est.
Aeui breuis ferme impotens potentia
Cum cuncta possis, nil velis quam quod decet.
De jecunda regia est potentia.
Est celsior cunctis Deus potentiis
Hom ines potentes scito forunae manus.
Suspici virtute prae stat dote quam potentiae.
Iu orbe nil praestantius potentia
Litrocinatur iam pala n potentia.
Potens sui regum ante it patentias
Quo mollior potentia hoc securior.
Vix copulae est potentae at modestiae.

POTESTATIS.

A Deo data est potestas ob quietem ciuium.
In De potestate omnis vndique est potentia.
Nil potest hominum potestas in potestatem Dei.
Quo minorregi est rotestas hoc quoque est perennior.
Tuta ma est ate semper est potestas regia.
Ad minorum iniuriam effert se potestas ditior.
Diues est vbi potestas pauper est res pablica.
Est caduca omnis potestas mole quae non stat sua.
Est parum potens, potestas nisa viprecaria.
Est vbi diues potestas, paupera est res publica.


page 656, image: s680

In tyrannidem potestas longo abusu vertitur.
Lubricum est decus potestas, lubricum ac moestissimum.
Non nocendo sed merendo vim potestatem que exeras.
Non viros clarat potestas, sed potestatem viri.
Nonne sat potens is est qui in potestate est sua?
Qui potestate vtitur bene omnibus passim placet.
Quo potestas se minorem ducit hoc fit celsior.
Exhaurienda omnis potestas pauperi est.
Virum potestas, vir potestatem argunt.

PRAECEPTORIS.

Odit Deum praecepta qui temnit Dei.
Absque praeceptore quiuis quod libet nouit scelus.
Audiunt praecepta multi recta, nemo vult sequi.
Dent senes praecepta, eis que pareat gens iunior.
Filio praeceptor esse tutior nequit patre.
Neminem praecepta sanant: morbi egent manus ope.
Paedagogis vsque adhaeret arrogans amor sui.
Publicus totius orbis paeda gogus est Sophus.
Viperae virus propinat malum indolem docet.
Non caues, praedicta quamnis, quae Dei fato manent.
Res vbi praeiudicata, vana iudicatio est.
Ita ipse viue praecipis vt alteri.
Nemo docebit rectius gnatum patre.
Praeceptor est tempus senescens omnium.
Sic viue viuendum ipse vt esse praecipis.



page 657, image: s681

PRAECOCIS REI.

Adhuc in herba aret iam olus tectorium.
Altamens tarda antecedit temporis volumina.
Ante tempus floruistis ante brumam arebitis.
Celsior virtus fugacis tempora aeui praeuenit.
Est adhuc in herba, iamque gluma tectorum aruit.
Alammafumo mixta durat, flammapura, mox perit.
Indoles alta haud moratur temporis volumina.
Indoles coelestis annis est suis velocior.
Indoles summa haud moratur temporis pingues moras.
Longius plerunque durant quae vigescunt tardius.
Mortis est siguum imminentis mente cona iunior.
Morte imminentis index est iuuenta anilior.
Mortis index est citatae iunior statim senex.
Nestorem quise in iuuenta praestat, haud viuet diu.
Nil diu durare fati lex sinit puleri aut boni.
Non diu est, autumnitatem qui puer vere explicat.
Non solet durare longum quod cito ad finem venit.
Rarius quisquam perennat qui puero spirat virum.
Res stupenda, imbe bis aeuo, pectore incano puer.
Vere primo autumnit atem qui sapit, diu haud sapit.
Vix diurna in iuuenta cui sinis prudentia est.
Vix diuturnae iuuenta est qui nimis sapit puer.
Amygdalus nux omniumprimaria est.
Pomum omne praecox decidit statim arbore.
Raro diurnat indoles praecox nimis.
Raro aiurnat ingenis praecox vigor.
Raro perennat qui puer spirat virum.


page 658, image: s682

Raro senescit qui puer senem onepat.
Repente cresoit quidquid her oum est genus.
Vix ooncoquas felicitatem praecocem.

PRAEDAE.

Absque opum male fugari sinequit fucum ferars.
Absque praeda neilitaris est labos inut ilis.
Fit iure quouis praedama oris minor.
Nido aues auferre noli cumsuis parentibus.
Praeda mcntifastuosae non placet parabilis.
Rebus in cunctis vb quepraeda maiori est iunior.
Saepe ab vno exuscitatus altert praeda est epiis.
Spes vbi est praedae, liborem quemlibet miles subis.
Aerem mol ssumpraeda nobilis decet.

PRAELII.

A Dei fau˘re pendet praelij fausti exitus.
A Deo secunda pugna, non sicundaitem a Deo est.
Absque Numine praelium exitu malum est.
Cut Deus belli est sodalis, praelio vllo non timet.
Cum Deo, cumque aequitate, praelium omne prosperum est.
Praelium ijs semper secundum est quos obit fauor Dei.
Est ducisraro experirifortuita praelia.
Marte aperto praeliari vix solet rex cautior.
Pxi us bellirefutat praelium fere prius.
Lingua opus, cum consilij est res dextera cumpraelij.
Miles vsu exercitatus praelia, requiritur.
Ne feras coire sparsos oecupare quos licet.


page 659, image: s683

Nemini Mars vniuersis obsecundat praelijs.
Nemo non perire malit praelo qnam carcere.
Non potest resistere hastis praelianli argenteis.
Non timet cocus vel vnus mille sexcentas oues.
Nunc ab hoc stat, nunc ab illo pralijs Mars insuit.
Prius perit miles timore in praelijs, quam robori.
Plus valet quocunque solers praelio cunctatio.
Praelio primore victus deinde raro vincitur.
Praelio victus primore, victor est belli cxitu.
Praelio primore victus victor est certe vltimo.
Praelio quocunque virtus adiuuat, sed plus locus.
Praelio vinci recusant, extafausta, et aquitas.
Praelium non surgit auceps ab que vi diseriminum.
Praestat astu vincere hostes quam cruore praelij.
Quodpotes finire verbis, pralio cur termines.
Quos potes necare sparsos, curferas iungi simul.
Vipalam stantes in armis sternito aduersarios.
Vicitis quisquis potitur mortuis post prae ium.
Ad praelium ieiunus ire non potest.
Ne conseras vnus manum cum pluribus.
Vicissitatis plurimum est inpraelijs.
Vix praeliandum est cum iubet necessit as.

PRAEMII.

Est Deus, malosque paenis praemio mact at bonos.
Conferat rex praemia ipse, puniat per tertium.
Poena praemiumque regni sunt columna dupli es.
Principi bono, administri nullus interit labor.
Punias bonos malosque praemijs rex affice.
Rex maelos paenis coercet, praemio mactat bonis.


page 660, image: s684

Absque poena praemioue nec malum vllum est, nec bonum.
Absque praemio, absque lucro, nemo virtutem tetat.
Aspera est virtus sed eius praemium est vberrimum.
Et voluntatis secundae pramium bono suum est.
Innocentem vna ac nocentem quisnam eodem habeat loco?
Langues omnis destituta praemijs industria.
Luctae ibi ingens est cupido, luctae vbi ingens praemium.
Nilita vrit quam immerentes cernere in rebus bonis.
Non potest virtus videri, quaesuo absque praemio est.
O beatum, summus ipse cui Deus sit praemium.
Noxios paenis tenento praemijs innoxios.
Nulla res ita est molesta quam pati mala ob bonum.
Nulla virtus est ibi vbi vnum est praemium bono ac malo.
Poena pliss ad vitam honestam proficit quam praemium.
Poena praemiumque quamuis sutinetrem publicam.
Poena, praemiumque, priuuw publicumque continet.
Poena praemiumque regni sunt columnae duplices.
Praemia exspecta laborum: post sed ipsa funera.
Praemij loco est opimi, sama apud bonos bona.
Praemio ad praeclara gesta simplici mille excites.
Praemio est opus metuque sit bene vtreipublicae.
praemio paenaque quamuis contines rempublicam.
Praemio poenaque quosuis contine mortalium.
Praemiorum exempla mores nutriunt mire bonos.
Praemium dicipusillum non potest, cui laus subest.
Praemium esse illic honoris, est vbi virtus decet.
Praemium est sibi ipsa virtus: nulla mercenaria est.
Pramium pio vsquequaque, poena at impio imminet.
Praemiumque lausque quasuis subleuant molestias.


page 661, image: s685

Paemium virtus sibi ipsa est nec caducis indiget.
Pura mens nunquam fefellit praemiatorem Deum.
Quamlibet metu atque laude contines rem publicam.
Quidquid irremuneratum est, herba in ipsa omne occidit.
Recti ibi nil, forte eadem nequam vbiprobusque agunt
Regna florcnt ac perennant, poena vbi atque praemium est.
Sinequis par esse primis prima praemia haud feres.
Sicupis virtus senescat, tollito ipsi praemia.
Tolle paenam praemiumque, regna quaeuis succident.
Onefasque fasque versum, venit ad metamfuror.
Nomen o Virtus inane, seruafortunae meraes.
Ahfereignoratapanas fleb les dat Veritas.
Ad supremos dignitatem morioni ster gradus.
Aequor vnis acre honoris non patet Catonibus.
Ambitus virtute pulsa, fert bonorum praemia.
Applicat fortuna semper se viris minus bonis.
Caca sors donis scelestos auget, euertit bonos.
Crate liberi tegptur, seruitus sub marmore est.
Cui sua vonquam, aequo, aut iniquo, detulit rex praemia.
Cuncta honorae, vel fauoris sunt vel impudentiae.
Dignitates atque honores atque opes cedunt malis.
Disiicit fructum bonorum fucus omnem vel gnatho.
Durus ac morosus orbe est, quisquis illi commodat.
Famam opes, spreto Catone, vindicant Vatinij.
Sors malum vsque honore mactat et bonum infortunio.
Fuci apum fauos inertes esse dictitant suos.
Gutta forrunae antefertur seriae prudentiae.
Heu quet et quales nocentum nomine insontes ruunt.
Ictu acerbiore semper in bonos lethum ruit.


page 662, image: s686

Immerenti honospiorum crescit ex iniuria.
I[?] o virtuti, imo Sorti ipsi Impudentia imperat.
Improbos opes coronant, deprobis se segregant.
In fauis apes laborat perpes, alter mellegit.
In latebris in tenebris multa degit veritas.
Iustitia est ob curisatis, est egentiae parens.
Laus op sque honosque multis dantur immerentibus.
Maxima in benignitate maxim um est periculum.
Mens vbi bona est gestas est ibi rerum omnium.
Negligit se iustus ipsum proximo omnis vt vacet.
Nemini est in orbe p[?]ius quam horoinnocentium.
Nemo non fere male audit qui meretur optime.
Non Catoni consulatus dandus at Vatinio.
Optima herba vix diurnat: herba non perit mala.
Non regi vult a Catone plebs sed a Vatiniis.
Optimorum ausert honores flagitator improbus.
Optimos bellum fere omne vexat, et parcit malis.
Paisperum sudore, tota vita constat diuitum.
Peruia est dolo atque fraudi maxime innecentia.
Peruium quiduis fauori est peruim impudentiae.
Pessima ijsfortuna semper quae merentur optimam.
Pessimiterras adimplent nominis famasui.
Pessimusfere poeta praemium ausert maximum.
Plus fauet sors immodestis quam pudentioribus.
Plus potest doctis bonisque palpo, hebesque garrulus.
Quando non apum labores deuoratfucus reses?
Quimerent nullos, honores auferunt celsissimos.
Quidquid est magnum atque pulcrum ferme asellus creditur.
Rariter laus atque fama constat artibus bonis.
Regerit in bonos malignus ipse quod fecit scelus.
Saepe honores flagitator praecipit malus bonis.


page 663, image: s687

Saepe honos malum coronat saepe inertem gloria.
Saepe virtus summa sortis subiacet libidint.
Sannio fructus potitur debitos industriis.
Semper est messis maloium magna, in herba obit bonum.
Subiacet Sors atque Virtus angueae lmpudentiae.
Sunt suprapaenam scet sti noxiis omnem suis.
Sycophantapraemium aufert deb tuminnocentiae.
Tam bonum piumuenil est, quin premat calumnra.
Terra sponte cuncta gignit hispidis Cyclopibus.
Villicum pretio minore comparabis quam Coquum.
Vtr bonusfi ire Vitam vix solet bono exitu.
Ad summa vadunt queis suus constat bonor.
Languiscit orba praemtis industria.
Laus, praemium virtutis vnum et vaicum est.
Multa efficit plures bonos quam prae l m.
Propramto Deum habere, homini summ am est bonum.
Satgrende virtus praemium ips met sibi est.
Tandem bonis maluque praemium est suum.
Virtus vbi est, ibi eius esto praemium.
Apuas ferefucus laborepascitur.
Bonimerentur dignitatem, habent mali.
Ciues nocentum culpa in insontes cadit.
Dignis negat Sors quod dat innocentibus.
Felicitas plirumque non probis obuenit.
Fortuna mentes semper excelsaspremis.
Gaza fruuntur parte maiore improbi.
Hoc quosque agit felicius nequior.
In angulis sepulta virtus delitet.
Ingrata semper optimis respublica est.
Integritas non diuitat, sed pauperat.
Iusta amanti, vbique praesto materindigentia est.
Iustum bonumque iam esse, dedecus merum est.


page 664, image: s688

Nunquam luporum tangitur gens frigore.
Petora semper imminent melioribus.
Penes imperitos sunt bonorum praemia.
Primas vbique semper obtinent mali.
Quam saepe stirpis sordidae censu affluit.
Quam saep victu moribus probis caret.
Quo iustior quis hoc esurit magis.
Semper diurnat orbis omne pessimum.
Semper probus luget, gaudetque non probus.
Sunt praeda semper optimiprauissimis.
Transit Catones plebs, fauet Vatiniis.
Vbique iam mendicat innocentia.
Vbique praeda prauitati est optimus.
Virtus vbiest fere est ibi infortunium.
Visuntur altis in curulibus mali.
Vrbt vtilis sibi fere est damno ac malo.

PRAESAGII.

Antecedunt signa ferme calamitates maximas.
Antefacta de futuaris serio praesagiunt.
Astra laeta orbi astralaeua orbi antea praesagiunt.
Id sibi quisque unguratur imminere, quod rimet.
Inmalis cuicunque menti plurimumprasagij est.
Quisque praesagus maloram est ebus extremissimis.
Sape mens prasaga damni iam futuri ipsa est sibi.
Animw merenti quodque praesagit malum.
Futura quae sunt menspraesagit mastior.



page 665, image: s689

PRAESIDIS.

Commodum deesse nescit ipse vbi est praeses Deus.
Praesidem tuae salutes ne Deum vnquam deseras.
Praesidem ob malum, male audit, rex licetprobissimus.
Praesidio haud egere, regis praesid um est fortissimum.
Praesidii delicta cur non imputemus Principi?
Legis est loco atque moris vita praesidentium.
Aequum est statutis praeses adsit vt suis.
Praefectus latrone d ffert nomine.
Qualis ipse rex sit, eius serio praeses docet.

PRAESENTIAE.

Cui Deus presens vbiqueest, non potest delinquere.
Non potest delinque e antese Deum esse quiputat.
Nulla cogitatio absque Numinis praesentia est.
Sicage omnia, ac si aedesset arb ter praesens Deus.
Grande munus est ad sse regijs conspectibus.
Issapit vere, petitur qui bonis praesentibus.
Magna qui sectatur, haud vnquam vtitur praesentibus.
Est bonum praesens leuissimum, at malum grauissimum.
Nemo non Regi suo esse proximus desiderat.
Praeferas tutum atque praesens ancipits nec obuio.
Quidquid estpraesens, molestum sueuit esse ciuibus.
Sors oculto futuri est: gaudeas praesentibus.
Taedio fere futuri sufficiunt praesentia.
Viue securus futuri laetior praesentibus.


page 666, image: s690

Accommodare se de et praesentibus.
Augere fam im vir lolet praesentia.
Od tmetus vel maxime praesentia.
Praes ns potestas iuibus semper grauis.
Praesentiam supplere fas epistolis.
Praesentibus caret, futuris deditus.
Se quisque rebus co mouet praesentibus.
Semper molesta ciuibus praesentia.

PRAESTIGIARVM.

Et suis grex Sannionum plenus est praestigijs.
Moriones ac pu llos detinent praestigia.
Omne habe praestigiosum quod coloris non sui est.
Quisque vult praestigia or quisque esse, vult magus.
Veritas vbiest, ibi esse non solent praestigiae.
Praestigiator quilsbet nunc principum est.
Praestigiosa, risui prudentibus
Cum v ritate haeud conuenit praestigijs.

PRAETERITI.

Ex eo quod ante factum de futuro iudices.
Facta sacere infecta nil puit vo is at perit sonor.
Facta quaesunt quaeque fiunt, pondtrat prudentia
Hora non potest reprendi q ae[?]s mel male excidit
Quidquid actum est, de futuro sic quasi praesagium est. Qui futura scire quaerit, antes acta interroget.
Iam facta facere infecta nulla vis valet.
Quod praeteriuit, praeterijsse ducito.



page 667, image: s691

PRAVITATIS.

Absque praeceptoreper se cuncta nouit prauitas.
Asper in prauos, ben gnus in probos, rex est bonus.
Nemini est inuisa adaeque prauitas quam vni sibi.
Nemo non de matris aluo prauus est ad omnia.
Non petr[?]re id audet omne quod cupiscit prauitas.
Poarmacum non est mederi prais tati quo queas.
Plura scit quam exercet, oris impudentis prauitas.
Prauitas, ad honesta, ferrum est: oera flaua ad turpias.
Prauitas palmis ligata est, cuncta quae vultne patret.
Prauitas si cuncta quae vult posset, orbem inaniat.
Quaeris esse prauus? ipsote duce vtere vnico.
Virus ante prauus hauris, dein proponat alteri.
Vt ruat maiore casus, scardit alta prauitas.
Mens praua semper incubat laboribus.
Riget, nec vnquam prauit asflecti potest.
Vna vna verefoeda res est prauitas.

PRECVM.

A Deo pauci precantur res bonas, plures mala.
Ad Deum manus precan es tolle, sed mentem magis.
An quis est in orbe princeps quin regat precario?
Adiuuat phoebus Laconas, seu vocent, siu non vocent.
Carius res nulla constat comparata quam prece.
Da bona ˘ Deus petenti, et non petenti, da bona.
Da Deus bonum precanti da bonum.
Da petenti et non petenti semper ˘ Deus bona.


page 668, image: s692

Ditium preces sine alis sunt nec ad calum volant.
Ecquis est quinon sibi ipsi noxta a Deo expetat?
Est Deus tibi vsq praeste, seu voces, seu non voces.
Est precatio ala, ea vnatollimur sursum ad Deos.
Indecens, aures Deorum demorari ambagibus.
Maxime ijs bene est preoandum qui nobis faciunt mali.
Nemo adit Deum prece oris atque cordis improbi.
Non habent preces eae alas quas facit felicitas.
Nunquam apud Deum piorum sunt preces euanidae.
Obtines quod vis prece omne, si labos ei additur.
Optime semper precandum pessime viuentibus.
Qui Deo haud paret vocanti, frustra eum dein vocat.
Quisnam ernat prece, obtinere quod potest pecunia.
Rarus est qui srare norit quidpiam quod conuenit.
Stulte emasprece, impetrare quidquid argento potes.
Tota vita Christiana, nil nisi preces merae.
Carissime emit qui quid emit per preces
Carissime emptum impetrarunt quod preces,
Charissimum omne est comparatur quod prece.
Deo preces fac deferas, non regibus.
Iustaepreces corte audiuntur a Deis.
Non est tuum quod impetras frecea Deo,
Quiduis queunt iuncta pre es laboribus.
Debitapreces Deo vni, non item mortalibus.
Nulla sispes impet andi est, cur Deo fiunt preces?
Quod prece a Deo impetratur, non tuum, sedpublicum est.

PRIVILEGII.

Priuilegi im natura est forma sed diarium.
Igne Thebar[?]m erire Pindari domus nequit.


page 669, image: s693

Igne Thebas tollite, extra Pindari vnicam domum.
Pauci vt illustrentur vniuersus orbis interit.
Priuilegium omne cessat, cum pren itnecessitas.
Vastat vrbes vastat agros omne priuilegium.
Vrbium praesens vuina molle priuileg um est.
Solem Ida cernit antequam orbin scitur.

PRIVATAE REI.

Cuilibet malum non esse creditur grandissimum.
Nemo non pr uata clanculum anteponit publicis.
Nemo non pr uata longe ponit ante publicum.
Nemo non preuata semper tollit in maius mala.
Nemo non quae fert mala esse iudicat grauissima.
Plebs ibique curat, negligi que publica.
Publicis priuata semper anteponimus rebus.
Quemlibet priuata, nullum damna torquent publica.
Quilibet priuata semper tollit in maius mala.
Quisque iactat publica ore, re studet domesticis.
Stultus est priuata quisquis publicis praefert bona.
Priuata cuique posthabend publicis.
Priuata cura, at absque damno publici.
Priuata quisnam posthabet rei publicae?
Priuata quisque tollit in maius mala.
Priuatarex ne punias, sed publica.
Priuata veris lacrimis flemus malae.
Priuata vita, vita iucundissima.



page 670, image: s694

PRINCIPATVS.

Ipsa vel natusa quosuis principem docet Deum.
Censtat e cura ac dolore principatus purpura.
Annulo pingi vnico omnes Principes possunt boni.
Qui manum nserit leonis faucibus, truncam extrahit.
Plus facit qui principatum despicit quam qui accipit.
Principatus absque lege, desinit statim inchaos.
Principatus neruus vna constat in pecunia.
Principem voto bonum optes, improbae notae feras.
Principis suprema nutu nititur regni salus.
Principum vis esse princeps, principem eia agas tui.
Promptius plebs de homine Numen fecerit quam prinoipem.
Proximus graui es periclo qui leonem vellicas.
Quisque fit princeps sibi, imo quisque fit sibi Deus.
Quo loco ipse principatus, esse libertas nequit.
Vellicatio leonis, proxima est periculo.
Impune nemo Principem aggressus tulit.
Reges in ipsos, vnius ius est Dei.
Spectanda imago est eminus, non cominus.

PROBATIONIS.

Errat vnum idemque qui vult omnibus probarier.
Haud necesse illud probare cuilibet quod cognitum.
Nil opus probare, testis res vbi ipsamet sibi est.


page 671, image: s695

Non egent probatione nota cunctis crimina.
Quid necesse ea est probare, nota quae sunt omnibus.
Quod semel cunctis probatum est, improbe vus improbet.
Res vbi testis sibi ipsa, quid probatu vlle est opus
Stulte ab vno id improbatur, quod prcbatur omnibus.
Vix duos est inuenire, quip obent damnentue idem.
Probationem occultat quaeuis exigunt.

PROBITATIS.

Ab improbo peti potes, tangi haud potes,
Ad[?]alutem, ad sanitarem cuncta vir refert probus.
Ceteris amatprobari stultus, at sophus sibi.
Cuncta habel beatitatis munera inse virprobus.
Eluto gemma est relucens virpius, vir innocens.
Est opus contentione, est mora vt fias probus.
Est satis si vel te vni conscientiae probes.
Est suo censu beatus, est paru potens prcbus.
Gratus est odor rosarum tempore omni, omni loco.
Gratus omnibus molestus nemini vir est probus.
Improbis probum esse nil quit, quam quod improbissimum est.
Lux hororum spesque lucri quoslibet facit probos.
Moribus censetur omnis ac pudore vir probus.
Nilita est probum improbari quin ab improbis queat.
Nilmali priuatim obortum publiceue est a probis.
Non solet malum exoriripublice aut priue e probis.


page 672, image: s696

Non solet latum vnguem abire a probis viris pudor.
Non suum bonum, sed idem publ cum omnium est probus.
Nulla laus ibiprobum esse, nemo vbi existit malus.
Publice priueque prodest omnibus probis probus.
Quisque sit probus probosque reddat exemplo suo.
Tam probum nolprouidumue est quod malignus non terat.
Vir probus paruo partu laetus aetatem exigit.
vir probus, tanquam acris incus Sortis ictus non timet.
Vir probus virtute laetus semet inuoluit sua.
Vix probus fias sine alma dote conscientiae.
De mille miles ne quidem vnus est probus.
Et commouetur publica probus vice.
Felicitas probi, omnium est felicitas.
Metuprobum non moribus, puta improbum.
Modestiae vsque limilem probus premit.
Multum stude multumque, fias vt probus.
Natura praestans se statim, omaibus probat.
Non ast probus malis quisquis metu abstinet.
Odor rosae quocunque suauis tempore est.
Probis ab animis facta promanant proba.
Plerosque gratis esse poenitet probos.
Quae quisque nouit, quisque itern probat sibi.
Semper patet fraudi doloque vir probus.
Sermone verax, aeque vt et vita, est probus.
Seteprobas Vatiniis, opprobrium est.
Summum probari pessimis opprobrium est.
Virtutem, ob ipsam, qui potest sequi, est probus.
Virtutis est spirans imago vir probus.



page 673, image: s697

PRODITIONIS.

Dux minus felix, vocariproditor semper selet.
Ecqua virgo est quae parentes non prodidit.
Iustararo prod tores praeteriuit vltio.
Ma[?]te obire aperta malim quam arte proditoria.
Nemini non infidelis prodi orum natio est.
Nemo non prodit pudorem, nemo non prodit fidem.
Nulla non deinde prodet, quae maritum prodidit.
Omne fas foedwque pauci vix faecis vir proditor.
Proditio est vbique grata, nuspiam sed proditor.
Proditor iam vbique multus est, fides sed nuspiam.
Proditor non est, tyranno patriam qui liberat.
Proditor quos demeretur, his et et culcat metum.
Proditore vtare cum vis cumque nil ars proficit.
Prodituros rex amare, proditores non solet.
Nisi opprimantur proditores oppriment.
Scelusque punit ipse cui prodest scelus.
Nil proditore ciuium scelestius.
Prtmum omnium se vendit ipse proditor.

PRODIGI.

A Deo vult derelinqui vitam auet qui prodigam.
Prodigae mentis laborant saepe morbo Principes.
Vix potest frugi esse ciuis prodigo sub Principe.


page 674, image: s698

Frugi homo nimis molestum prodigo spectaculum est.
Maxime omnium est auarus maxime quiprodigus est.
Patrimanio helluato seraparca mora est.
Prodiga nunquam a iuuenta fit senecta ditior.
Prodigis donare nescit, prodigus so tperdere.
Prodigus luxus sinistrae mater est am entiae.
Publice expedit, tuare ne queas vt male.
Semper est egens senecta iunsoriprod go.
Sola egestas pro medela est prodig lium choro.
Sueta paupertas pupille subuenire prod go
Vix potest frugi esse seruusprodigo vsquequaque hero.
Rapax profecto est tota prodigalitas.

PRODESSE.

Neminirex est amicus, nemini hostis ni expedit.
Non meretur rex vocari qui sibi vniprosp cit.
Nullus est rex quin libenter semet i[?]pendat suis.
Pessimus est ex qui mereri de suis non vult bene.
Principum est prodesse mundo, sub enir gentibus.
prodest magis rex quam praesl bonus suis.
Publico se uireregnum iusque fasque omne expetit.
Rex amicum habet vel hosiem quemque et prout expedit.
Quod sibi expedit, tyrannus, quod suis, rex appetit.
Absque damno m lle ab vna caereas accendere est.
Alteri declaritate largiare luminis.
Alteri nequit nocere, qui sibi ipsi non nocet.
Alteri nocere nesc[?]s, noxtus quin sis tibi.
Alteri prodesse non quis, quin item prosis.
Alteri prosis vbique, sed tuo absque incommodo.
Alte um non curat, ipse cum quis ingraui est malo.


page 675, image: s699

Amplae dat sa is, m renti qui dat omne quod potest.
Cerei vna a clarrtate mille splendean saces.
Commodis plus proximorum onsulendum quamsuis.
Commodus si v iuersis, vniuersis celsior.
Cur voces amicum, amico qui nihil confert boni?
Cura prima sit iuuandi, sis placendi illi altera.
Demereri quemque si vis, vtere mansuetudine.
Diuites prodesse crede, tunc tibi cum non nocent.
Diuites prodesse credunt sese vbi alteri haud nocent.
Ecquis est qui vili amicum iuuerit teruncio.
Ecquis haudsentit maligne de merentibus bene?
Gratius iuuare cunctos quam tumere opulentia.
Improbis prodesse disce, sisitis praesens malum.
In malo quicunque grandi est semet vnum respicit.
In necessitate summa, cura qu libet sibi est.
Laesio omnis est molesta, proximi at molestior.
Nemini bonus nocere vult, malus sed omnibus.
Nemo non bene optat illis qui ferunt dignis opem.
Nemo non bonum suum vrget, nemo non fugit malum.
Nemo non malum suum horret, nemo non captat bonu.
Nemo non sibi esse maltt commode quam caeteris.
Nemo vult ei mala a quo multa adeptus est bona.
Ni iuuet commune, magnum non pote esse quod facis.
Nil abit de luce lychni si alteri hanc communicas.
Non potest sep ens vocari qui sibi solus sepit.
Nil nefas factis, expedire quod potensputat sibi.
Non sat est nocere nulli: commo dandum est omnibus.
Non modo sophus suo aeuo naseitursed posteris.
Nulla nonsese tuetur bestia a malo omni.
Null us putat se egere qus alterisemet negat.
Odi eum qui iam repertis incubat sol s bonis.
Omnibus prodesse natus, neminiest iniurius


page 676, image: s700

Omnibus prodesse quaerit vir probus, nulli improbus.
Patriae prodesse ciuis fortis est et approbi.
Patriae res quisquis auget, auget vna et rem suam.
Pauci amicis dant opem, ipsi quisque consulit sibi.
Pessime plerique censent de optime merentibus.
Plurimas vna absque damno de sace accendas faces.
Plurimu prodesse, verus est character optimi.
Profuturatarda si sunt, laesionis est genus.
Publice prodesse suetus cur suis sit noxius.
Qui potest iuuare nec vult, hunc amicum cur vocas.
Qui suam timet, is alienam spernit indigentiam.
Quidnamei prodesse quaeris qui iuuari non cupit.
Quis non sibi ipsi consulat plus quam alteri.
Quisque tardus ad iuuandum est, ad nocendum sed celer.
Respicit malo in supremo quisque se, nemo alterum.
Singula curandum ido [?]ne publico quod vtile est.
Strangulas bonum tuum omne publi e qua haud vteris.
Subuenit sibi quoque ipsi subuenit qui proximo.
Se cupis prodesse multis, esse non potes tuus.
Animal salute quodque prespicitsuae.
Incassum aselli laueris notro caput.
Iuuare amicum, amoris optimi nota est.
Iuuat libenter qui parate subuenit.
Malus putatur qui iuuat malos ope.
Malus videtur fert opem quisquis malis.
Nemo ante ponit proximt bonum suo.
Opem malis qui praestat ipsus est malus.
Prtnceps mereri de suis debet bene.
Prodesse quaerit non placere alijs sophus.
Quidquid boni confers bonis, confers Deo.
Qui ommodi sunt pluribus, vix sunt sibi.
Quis optime merenti et optime cupit?



page 677, image: s701

PROFANI.

Non potest quis esse castus mens cui profanior.
Non potest dici profanus quem sacerdotes amant.
Proculprofanum vielgus a Musis, procul.
Vir procerus absque mintis consilsonilproficit.
Nirefrenes, iuntorum prouocas proierutam.
Fac quod facis procrastinare a noxium est.
Clamor ad Deum pupilli squallidi effectu haud caret.
Qui sua auget a pupillo, et his et illis excidit.
Quinocet vidua ac pupillo despicit hominem ac Deum.

PROFESSI ONIS.

An quis est professionem rite qui suam impleat?
Heu quot, et qui profitentur scire se quae nesciunt.
Maius hoc professor aufert quo minses lucrum petit.
Plurimus gazis anhelat, seprofessiis pauperem.
Queis professio nec vna est, inuidentia abstinens.
Turpiter quis profitetur ore, re quod abnegat.
Professa magni cur minutis se terant.
Professio nis munus implet quis suae.
Sepctare quaestum non solet professio.

PROHIBENDI.

Absque apum damno fugarisi nequit fucus, feras.


page 678, image: s702

Arceas apes primo, inde commode mel auferes
Improbos qui non coeroet cum potest, eos probat.
Non abest longe a iubente cum potest qui non vetar.
Non modo bonus ipse sis, sed alterum tene a malo.
Omnis aetas omnis ordo ordo semper in vetitum ruit.
Promptius mel omne tolles, cum fugatae erunt apes.
Agi iubes, sinon vetas, rex, cum potes.
Regium est praestare dona, ruisticum promittere.
Turpiter rex pollicetur ore, quod re non probat.
Quae Deus promittit illa cuncta vir credit probus.
Nonsat est quid poolliceri ciuibus, rex, mox dato.
Alteri quod polliceris esse iam cessat tuum.
Amplius non est tuum id qusd polliceris alteri
Arduum haua est polliceri quid tan, arduum exequi est.
Ctir tuum id putis, quod Aulae pollicet ur vanitas?
Defaturis pollices spem tibi certam caue.
Dula conuenire factis, dulcis est symphonia.
Dictum honestare omne factis, musica est suauissima.
Fac vt acta dictaque inter se tua vique congruant.
Firmius sermone nilest quem statim implet actio.
Ille factis dicta honestat cor cui ori consonat.
Multa multi pollicentur, sed parum tuta fide.
Non placet quip Ilicetur magna, magna sed patrat.
Non sar est quid polliceri, simut oportet impleas.
Optimaest loquela factis dicta honest at quaesua.
Plura quam prastare possit polliceri amat pauor.
Plura olipolleceri quam qu as deinde xequi.
Plus pollis etur qui trepidas quam ei in manu est.
Pollicetur cuncta tarde quem pudet mendacij.
Quae dare haud cpuis caueto cuiptam promiseris.
Quae nequis prae stare noli cuipiam promitt re.
Quis tibipromissanona es aestimet inter suas.


page 697, image: s703

Quod potest praestare, tantam pollicotur vir probus.
Turpis est res dictu factis si minus respondeant.
Vnda fio ventasque amantisf minae promissio.
Cur tot strepunt prom. ssa, at ipsa res silet?
Implere factis dicta, non est omnium.
In debitum fere calt promissio.
In vento aquaqued cta sc ibas feminae.
Ne oll cere magna, magna sed prtra.
Nonblegant prom ssa que quam turpiae.
Promissa factis illica sancit Deus
Promissa magni nemo pendei aulica.
Promissa quae sunt, quisque iam puiat sua,
Promitte multa, plura sed praestat men.
Promitte Princeps multa. plura at impleas.
Qui non coercet cum potest malum, est nialus,
Qui non vetat peccare cum p test, iubet.
Scelus facit quisque omne quod non et vetat.

PROMOVENDI.

A Deo qui promouetur, illico sunmi est gradus.
Cuncta succedunt supra vitum ijs Deus quos promouet.
Promouet Deus gradatim, sep velhorae punctulo.
Detegit se Rex ministros quendo promouet foris.
Ecquis est Regum, libenter qu fabrum cernat sui?
Arduum est emergere illis res quibus domi arctior.
Eruditi est promouere literariu decus.
Fiat vt matura, Solis vua vim desiderat.
Grandior, sortis prioris ne male obliuiscere.
Imperans se damn. tep un, quando prauos promoue.
Promp. tus leites naltum quem, dein quam detr abus.


page 680, image: s704

Qui sua de luce lumen alteri accendit duplat.
Quisque fortunam sibi ipsi fabricat bonam, malam.
Res vbi vigent secunda, null amicis est opus.
Tollit alis aquila pullos, cum volareiam cupit.
Vix amico opus secundis ribus, sufficiunt sibi.
Fugant amtcos res malae, borae aduocant.
Promotus esto pristinae sortis memor.
Scintilla flatu adiuta flammas explicat.
Ventus phaselum promouet: doctum fauro.

PROSPERITATIS.

A Deo omnis prospera, omnis res acerba a Deo est.
Dux suum pene omne ducit, quidquid est gestum bene.
Principes rebus secundis insolescunt et boni.
Cuncta hebescunt dum perennat prosperae sortis tenor.
Et sophorum animos fatigat res nimis secundior.
Fert viriliter sinistra, dextere vsus prosperis.
Maius est donare sortis prospera vim quam asperae.
Nascitur rebus secundis, non secundis noscitur.
Prospera in re constitutus Linidam caue Deam.
Prosperaeres, nil nocenti differunt a crapula.
Rebus e minus secundis orta sunt prosperrima.
Sesecundatollit aura, quidquid in anim leue est.
Seplendi um est sed insidele prosperae sartis vitium.
Subadolo grassantur astu res secundae, vt quem necent.
Anquid nefastis esse prosperum potest?
Industriae vim res retundit prospera.
Prudens videtur esseres cut prospera est.
Quis nam secundis seruat in rebus modum.


page 681, image: s705

Vigilando, agendo, cuncta prospere cadunt.
Vix percoquamus prosperae rei crapulam.

PROVIDENTIAE.

Dei creata pendent cuncta prouidentia.
Prouidet Deus cuique promtius quam vllus patrum.
Stare nil posset remota proutdentia Dei.
Munus est ducis perenne, prouidere militi.
Proui det rex omne semper ciuibus quod vtile est.
Absque prouidentia horam mundus esse non queat.
Aestuant subacta corda cote prouidentia.
Asperat dentem pericla nondum vbi imminent aper.
Cogit ando assuesce, cuiuis, par vt inde sis, malo.
Est domi forisque gnaua prouidentia.
Haud parum add tum pauoris cuique prouidentiae.
Magnapars mali imperitis est viuis noustas mali.
Maxime timet timendum cum videt oprudens nihil.
Nemo non magis sibi ipsi prouidens est quam alteri.
Nilrecens ei est, futura cuncta mente qui capit.
Praeparat semet futuris qui ibet prudens malis.
Temporum secum volutat vir vices prudentior.
Temporum vices volutant corda prouidentia.
Tollere hoc vis vniuersum? tolle prouidentiam.
Bellum Deo infert prouidentem qui negat.
Blasphemia est negare prouidentiam.
Formicaitem magistra prouidentiae est.
Negas Deum siprouidentiam negas.
Omne quod fieri quit, illud, ceu futurum prosp'ce.
Praecogit ati mollis estictus mali.


page 682, image: s706

Pronaa clauus cuncta quo regit Deus.
Sapiens futuris se quoque apparas malis.
Vento [?] ferente vela centrahas.
Virtu. purum valtda absque prouidentia est.

PROVINCIAE.

Sit bonus princeps bonam esse si petit prouinciam.
Ambitu heu quot impotenti corruunt prouincia.
Caritate non et armis contines prou ncias.
Exprousncijs reportant zonam obimam praesides.
Legibus quasuis et armis ordines prouincias.
Occupare quam tueri promptius prouincias.
Pauperes prouinciam inte ant plurimi, pauci exeunt.
Prasides prouinciali pigue fiunt sanguine.
Promtius prouinciales quam tuam domum regas.
Prou nciales regis in mores migrant.
Qualem esse vult rex talis et prouincia est.

PRVDENTIAE.

Viribus certe anteponas Princtpis prudentiam.
Amalo sere aque damno nascitur prudentia.
A Memoria Vsuque quaeuis nascitur Prudentia.
Consulit sibireique publicae prudentia.
Damnum vbi crebro malumque, seria est prudentia.
Diligens prudensque gestam rem male vertat in bonum.
E labore multa multo nascitur trudentia.
Exulat malitia vafra sedibus prudentia.
Fallere haud cupit, nequitque fallier prudentia.


page 683, image: s707

Impetu cedit repenti cautior prudentia.
In malo est leuamen ingens cedere, haud renitier.
In statu graduqe presso stare prudentem decet.
Nemo ita est prudens eo esse quin queat prudentior.
Nil agit. diu quin ante consulat prudentia.
Nilin orbe quin requirat indolem prudentiae.
Nulla non cultura mentis adiunat prudentiam.
Optime selcitati iungitur prudentia.
Orbe nil laudabili omni est, si fer as prudentiam.
Plurimum in billo trahendo defer as prudentiae.
Pliss valet solers per acri dextera prudentia.
Prouidae magistram vitae censeas prudentiam.
Rara limine in itsuentae Nestorum prudentia est.
Rarior suis sine annis nascitur prudentia.
Rerum vbi peritia ingens, est ibi et prudentia.
Sanitas salubr tasque mentis est, prudentia.
Simplicit ate temperata pulcrtor prudentia est.
Viribus magna haud geruntur, sed magis prudentia.
Vita eis solum beata dux quibus prudentia est.
Vita longa, longus vsus, suppetunt prudentiam.
Vitsissima est Dearxm omnium Prudentia.
A fine semper incopit prudentia.
A commodat se tempori prudentior.
Aetate quiuis redditur purdentior.
Cuilibet sua est Deus prudentia.
Diffide: ner [?] hic enim prudentiae est.
Doctrina quaeuis promouet prudentiam.
Est sorte caeca tutior prudentia.
Est vitae amussis omnibus prudentia.
Etiam ipse vultus arguit prudentiam.
Humana cuncta seruiunt prudentiae.
In orbe quaeusi res eget prndentia.


page 684, image: s708

In pleber, edia et Principum prudentia est.
Mens vna prudens mille dexter as ligat.
Multorism ab vsunascitur prudentia.
Non sunt simul Prudentia ac Dementia.
Nullum iugum Prudentiae ac Valentiae est.
Praepone semper viribus prudentiam.
Pruder ssecundis rebus imponit modum.
Prudens vir omni haud aptus est negotio.
Prudentia an non innocens versutia est?
Prudentia vna ad omnia inexpugnabilis.
Prudentias, st nouisse velle incognita.
Pulcrum est viro prudinti nou sseomnia.
Quamcunque vim vis edom at prudentiae.
Qui se gerunt prudenter, iis et sors fauet.
Raro sequi tur bam solet prudentia.
Res dulcis inter prost eras prudentia est.
Semper bonum est quam [?] aximum prudentia.
Semper timet, semper cauet prudentia.
Seris ab annts seria est prudentia.
Vitae amussis, norma vitae est in mera prudentia.
Vllum ne maius est lucrum prudentia.

PVBLICAE REL.

Publica est plerumque Regum velruina, vel salus.
Publicae rei imperitus rex, calamitas publica est.
Publicum curare nescit qui suis impar fuit.
Publicum regit bene, a dem quiregit velut suam.
Qui domum regit bene, idem publicum haud reget male.
Ad bonum sunt dirigen de quaelibet res publicum.


page 685, image: s709

Charitas benignitasque, publici coagulum est.
Commodus si publico esse quaeris, haud eris tibi.
Culpa priuato suenda nemini quae publica est.
Ecquis est perire pro se qui velit rem publicam?
Et scelus mentis nefande publico cessi t bono.
Fructuosus esse cuique publicus debet labor.
Muneri ciu li ineptus est fere nimis sophus.
Nemo curat publicum nisi quatenus cuique expedit.
Nemo natus est ipsi: quisque mundo nascimur.
Non potes simul prae esse publico ac domestico.
Ortus est nemo sibi vni: publico omnes nascimur.
Publice quidquid nociuum est, fermeitem priuo nocet.
Publice quodcunque prodest, si gulis quoque vtile est.
Pub tce vtilis fere ipsum se suosque negligit.
Publicispriuata praefert quisque sed malo suo.
Publico accedas vt gni, nec nimis profe, nec procul.
Publico exitiosa vis: st tota clancularia.
Publico malo, peri equisque malit quam suo.
Publico praeesse nescit eloquentiae rudis.
Publico quo dcunque prodest, vtile est cuilibet.
Publico tunc est bene illi priua cura cum vacat.
Publicos referread vsus quemque condecet bona.
Publicum malum do lemus? morte fit, haud serio.
Publicum mutars vix est absque terrore statum.
Publicum omne floret, illi cum student priuae domus.
Publicum optime administrat, rem esse qui putat suam.
Publicum plerum que priuo nascitur malum e malo.
Publicum sic administra, ceutuum, et laudaberis.
Quidquid est praeclarum et ingens pluribus quoque vtile est.
Quisquis, vt priuata, curat publica, audit optime,


page 686, image: s710

Singulis conducit, omne publice quod vtile est.
Turpiter leo quiescat saltitante simia.
Vtile est cuicunque membro, corpori quod vtile est.
Est virginiprobrum videri in publicum.
Nemo nimis studet saluti publicae.
Philoso phus homa, um publico omnium est bono.
Quaefacit dic tue ad vsum publicum confert sophos.
Qui mitis est, bonum orbu est velpublicum
Quod publice bonum, bonum est et singulis.
Quod publice vtile, vniuer sis vtile est.
Spectat beatiia pub icum fel citas.
Suprema lex vbique, publica est salus.

PVDORIS.

Additias perenni-custos est pudor mentibo ae.
Antehabet vitae pu lorem, cu summum culpa est nefas.
Culapam ad obiectam rubere, mentis est signum haud malae.
Dedecus gra est pudoris tran sil re lineas.
Erubescentem omnem habeto pro modestiae assetla.
Erubescere ac pudere, paena velgrauissima est.
Est decus pr mum vltimumque iuntoribus pudor.
Est pudor bonimalique saepe caussa plurimi.
Est pudor truncat a virtus absque confidentia.
Est pudoris atque forma rarior concordia.
Est vbi ducto pudore militi excutit metu.
Et meretrices pate enon sinit pudor bonas.
Et ve ecundos supromis deseris rebus pudor.
Improbus qui haud erubescit, improbus summi est gradus.
Impudens mens est puellae cui suus defit pudor.


page 687, image: s711

In Lupanari pudoxis inuenis vmbracula.
Maxime ind cat pudore a floreum aetatis rubor.
Nemini non noxio sus rebus affl ctis pudor,
Neminis magis pudere quemque opertet quam sui.
Nilopus legum ense, castus cuncta vbi regit puder.
Nilpudor reprebensionis quam probab l[?] imor.
Non pottst peccare virgo quam suus sepit pudor.
Non potest redire cuiquam qui semelperit pudor.
O beatos, o beatas, cui loco freni est pudor.
Perdita est puella prorsus, perd tus cui est pudor.
Plurimum formido sed pius imper at probis pudor.
Quim nequis pudore, nullo supplicio coerceas.
Quod statua absque capite, id expers est pudoris femine.
Quoram honesta mens, eorum frons pudoris non eget.
Quos pudor tenere nescit hos malo domes metu.
Rebus afflictis pudorem nemo non tuto exuit.
Sanguinem diffundis, arctat quam vericundus pudor.
Scorta sese oppessulata dant quiritibus sera.
Sepijt vallo pudoris omne natura scelus.
Summa mentia impudentia est pudoris insciis.
Turpium perennis hostis est, cui pudor sui est.
Vir pudens, itemque culpis er ubescit non suis.
Vis pudorque nunquam in vnum congregatisunt domum.
Affici pudoris aura non solet vir turpior.
Bonis vires perennis comes ijt pudor.
Discit iuuentus depudere a patribus.
Est in decorus pauperi viro pudor.
Lucri ac pudoris turpe contubernium est.
Lucro parando inutilis plene est pudor.
Mo destiae est imago quilibet pudor.
Multum pudor laedit viros, multum iuuat.
Nunquam indiget pudorepanitentia,


page 688, image: s712

Probri timore contrahit mentem pudor.
Pudens oculos dolo is haud fert publici.
Pudor perit, sed viuit impudentia.
Quod sanguis est in ore, in animo id est pudor.
Semper comos suus rubor pudentibus.
Summopudore perpetres ut mum scelus.
Tam iuniori quam seniest decus pudor.
Torquet quidem delor multum, sed plus pudor.
Vallo pudoris omne sepitur malum.
Vb est Amor ibi esse non amat Pudor.
Vbi est pudor, fides ibi ac modestia.
Vbi est pudor nihil pudendumn seitur.
Virtus pudorque prima dos est Principum.
Virtutis omnis promptuarium est pudor.

PVDICITIAE.

Corpore oppresso, pudi aemente castae nil perit.
Feminao nis est pudica, puam suus tenet pudor.
Mens cui est pudica corpore impudicarinigat.
Mult a corpore est pudica, mente sed paucissima,
Multa passim audit pudica, vix pudica nomine.
Ne quidem pudicalabem contrahet Bacchi orgiis.
Nem ofit casu impudicus, impudicum mens facit.
Pendet one a mente corpus: integrailla, hoc integrum est.
Quam pudorregit, negabis impudicam feminam.
Mulier pudica viro virtut is penus.
Pectus pudicum, feminae summum est decus.
Pudicitia animi est bonum non corporis.



page 689, image: s713

PVERITIAE.

Rigeterra sub puello terra foeta planctibus.
Rex vbi est puer, magistri mille ibi male imperant.
An quis est senex, celebret quin suam puertiam?
Corporis puello obesi mens fere est obesior.
Cuncta cunt pessum, puellus regni vbi hastam sustinet.
Est Deo vicinus vni proximusque, insons puer.
Leniter mentes nouellae quo velis duci queunt.
Mens puellorum nou lla quo velis duci potest.
Nemo non nestrum est h bendus, sit licet canus puer.
Semen ingenij a puello frugem at a viro exigas.
Turpe facta turpe visu et puertiam.
Donetur aetati omne quod peccat puer.
Est fluctuantis tyro fortunae puer.
Mentes nouellae quo velis duci queunt.
Semelpuelli nascimur, semper sumus.
Vinum est senis lac, at puelli toxicum.

PVGNAE.

Prin cipis pugnare est: ante at tantum suos.
Ante coniugem ante gnatos quilibet pugnat bene.
Canpus in pugna patescit strenuo ad pulcram necem.
Est decora itemque dulcis pugnapro aris ac focis.
Pro marita filiis que pugna constantissima est.


page 690, image: s714

Pugna cumprastant[?]e est senper mali exitus.
Pugna cum virtute grandi semper inutd ntiae est.
Pugna pro virtate auis est honesla maxime.
Pugnalibertat sergo pugna constantissima est.
Quanta sortis est potestas bellicis conflsctibus?
Pugnare v rbis est senecta, non manis.
Ama vt tuam ipse proximi vitam tui.
Vt temet ipsum, quemque amatoproximum.

PVLCRITVDINIS.

Absque sudore obtineri non queunt pulcerrima.
Arduum est quidem omne pulcrumpulcrum at eius est lucrum.
Arrogant sibiomne pulcrum, qui minimum eius possident.
Corporis pulcrt atra mens est, pulcra trabs, rector malus.
Cui domi est pulcr a vxor, esse non cupit pulxram foris.
Cui domi est pulcra vxor, illic quodlibet viget malum.
Cui domi est pulcravxor, illic quodlibet viget bonum.
Cui domi est vxor pudica, non amat cerni foris.
Deuor at bella omnia orci faux tenebri osior.
Diligas pulcrum omne, quae non pulcra sin, ne di'igas.
Et labores et pericla res requirit pulcrior.
Forma corporis profecto puleritudinum vltima est.
Gratior virtus renidet in venusto corpore.
In potest ate est maritus pulcrioris feminae.
Inchoat natur apulcrum persicitque in dustria.
Indolis flos est futura pulcritudo cerporis.
Ingenij intimi fere in lex pulcritudo extranea est.
Inuo [?] pulerim; absi inetque turpibus.
Ipsamet, uadela Suatae est forma pulcra feminae.


page 691, image: s715

Mens cui est ornata [?] men pulcritudinum obtinet.
Mentis est in dex ven stae pul ritudo corporis.
Nemo cacus ad puellam virginem formae bonae est.
Nemo non pulcr as honore mactat et turpes nota.
Non diu durant amores pulcritudinis nothae.
Non sat est pulcram esse oportet sit pudica femina.
Non tenentur sed videntur omnium pulcerrima.
Ob inere pulcra no est absque fortitudine.
Omne pulcrum amat labores, nec minus periculi.
Omne pulcrum amat labores, omne pulcrum amat viros.
Omne pulcrum est quod rotundis adsidet virtutibus.
Omne pulirum atque omne rarum, longo adultum tempore est.
Omne pulcrum, homini est amicum, saeda quae sunt non placent.
Omne quod pulorum est amatus: omne quod turpe est, iacet.
Pessimum vouere pulctis quid cupis? op a sines.
Plumbeum e vagnia eburna saepius cultrum trahas.
Pluribus placere quaerit, non viro vni, pulcrior.
Plus potest augusta virtus in venissto corpore.
Praest at ore ipso esse pulcrum, quam satum pulcro patre.
Pulcer et Autumnus illis ver quibus pulerum fuie.
Pulcer omnium que egenus, foeta valde bestia est.
Pulcra de muto loquaecem deuqe caco Argum facit.
Pulcra moechis, non marito, ducitur puellula.
Pulcra que sunt netperi[?]lum, nec habent melestiam.
Pulcra res aurum atque gemma? pulcrior virtus probis.
Pulcritudo animae profecto st antehabenda corporis.
Pulcritudo animae, senecta fit sua florentier.
Pulcrapost ulant pericla, pulcra postulant malum.


page 692, image: s716

Pulcritudo Vbi est ibiesse rarior virtus solet.
Pulcrum vbi est, ibi lao ores sunt, ibi pericula.
Quae foris vult esse pulcra pulcra vix viro domi.
Quidquid est pulorum, a labore turpiore nascitur.
Quidquid est pulcrum haud diurnat, quidquid est foedum haud perit.
Quisque pulerum querit, vnus illud inuenit sophus.
Seruias necesse, si vis assequi pulcerrima
Tempori omnis pulerit udo debita est venustior.
Tolle visus impudicos, nullapu cra femina est.
Vix potes, pulcram ac modestam possidere coniugem.
Vultus e[?]egans animam intus elegantem postulat.
Est mater omnis hora pulcritudinis.
Etiam senectae pulcritudo inest sua.
Inter puellos pulcra valde simia est.
Iustissimum quod est, idem pusce rimum est.
Laudem meretur pulcritudo non notam.
Mensura cum non est sua id pulcrum neges.
Ob pulcritudinem in[?]ida omnis femina est.
Pene ante mar cet pulcritudo quam emidat.
Pulcrae rei plebs omnis est iudex malus.
Pulcrum quod est, vbique paruo venditur.
Tempus suum est rosis, sed admodu [?] breue.
Virtutis atque formae opima copula est.

PVRITATIS.

Absque mente purapura non litat Deo manus.
Candidus non fit sed ater, vultum coeno qui linit.
Corde purus, purus orepis us est mente ac manis.


page 693, image: s717

Criminis sepurgat ipsum nemo poenitentia.
Lingua non purganda tantum, purga et aurem et lumina.
Mens cui est impura sermo purus esse ei nequit.
Mens vbi pura ac quieta, verum ibidem gaudium est.
Purgata mens summa aemulatrix est Dei.
Purum amant locu [?] relinquant cum tamen nullum anseres.
Purum amant locum, re'inquant cum tamen nullum sues.
Purus est Deo, qui in armis praelians hostem necat.
Purus est qui proditorem cunque patriae necat.
S[?]per obrepente luxu puritas aeui interit.
Si lauas purum, vnda ab ipso non fluit nisi et nitens.
Vita pura vbi est, ibidem tuta conscientia est.
Amente pura cuncta pura profluunt.
Ecapite puri sordida vnda non flue'.
In hisce rerum sordibus puri est nihil.
Purgare sordes saetido caeno ar duum est.
Purgare sordes qui cupit caeno, grauat.
Se sordidat vultum luto qui delintt.
Vbi anser est, ibi esse puri nil potest.

QVAERENDI.

Frustra amicos querit abis si cares pecunia.
Impium est plus sciscitari, quam docere vult Deus.
Inuenirete ipse nescis? inueniendus nemini es.
Nemo quaritat domi ipsum semet, omnes at soris.
Non minus, partum tueri, quam repente quaerere.


page 694, image: s718

Per Viam suam omne quaeras, inuenire quod cupis.
Paena quos diuina quaerit a[?]gulis frustra latent.
Quaerere ac rogare, res est vtilis dis[?]ntibus.
Quaerere id noli, inuenire quod doleret pecteri.
Quaeritat virtus labores, quaeritat pericula.
Quaeritur plerisque vita vera, paucis obuenit.
Quam magis scrutamur, hoc fit ditior Deus suis.
Qui malum quaerit bono, illud inuenit mox, sed sibi.
Quod magis scrutamur hoc se detegit minus Deus.
Quos Deus punire quaerit quo libet cauo inuenit.
Scire vera non meretur, qui dolose interrogat.
Fortuna quem quaerit facillime inuenit.
Fortuna quem quaerit mala, illico inuenit.
Procliuius res Perditur, quam quaeritur.
Quicunque seipsum quaerit et seipsum inuenit.
Sese obui. est quaerentibus sapientia.

QVAESTIO CARNIFICIS.

Carnifex est rex auarus, carnifex est rex nepos.
Nil tyrannus est suorum quam dialis carnifex.
Acrius tortore quouis mens malos plectit mala.
Carnifex malo perennis conscientia est suo.
Car ifex punit pusilla, praeco grandia excipis.
Est loca tormenti homullis, ipse tormenti metus.
Nemini non procreato tortor est domesticus.
Nemo non vitae suae vltro tortor est ac carnifex.
Nemo tortorem scelestus effugit latens suum.
Quaestionum in par doloricorpus omne feminae est.
Tortor expiare sontem conscientiam po est.


page 695, image: s719

Integer mori haud putatur quaestioni sub ditur.
Tortor internus quibusque est conscien[?]iae pauor.
Est carnifex sibi ipsa conscientia
Quiuis homo suus sibi ipse est caraifex.
Tertoris instar sunt malis mores sui.

QVAESTORIS.

Pauperum quicunque cur atres bene, est Dei angelus.
Pauperum quaestor fidelis dextera est summi Dei.
Regi malo, quistor malus prospongia est.
Abstinens sit mente quaestor, bstinens sit dexterae.
Est lupus, qui unque auere res ministrat pauperum.
Non sat est implere? plus est bene curare aerarium.
Pauterum, curare gazam non auare, aut fis lupo.
Pauperum quaestor, fidelis siminus fit, iam latro est,
P[?]isca sec a pes profanas se[?] regarunt a sacris.
Mente ac manu sit quaestor abstinentior.
Qusstor rapax nil Principi est quam spongia.

QVAESTVS.

Adsuum callere, quaestum quemlibet, iustissimum est.
Etquis est quem quaestus adres non agat vel pessimas?
Lingua cuius quaestu sa est, mente candidum nega.
Quaestui faedo propinquum semper infortunium est.
Quaestui frequens oberrat noxio infortunium.
Quaestut intento, omne honestum est quod propinquim
est vtili.
Quaestui mi us a[?]coro proximum infortunium est.


page 696, image: s720

Quaestus omnis indecorus nobili ortis slemmate.
Quaestus omnis indecorus semper est Senatui.
Quicunque gestit quaestibus, damis dolet.
Quid nefartus quam habere quaestuirem publicam?
Aliquando questus perdere est vberrimus.
Quicunque vincit sumptibus f[?]uctus, eget.

QVERELAE.

A Deo questus pupill quod petit statim obtinet.
Aure Numen diligenti vidua questus suscipit.
Ad querelas pandere aures vsque quaque, regium est.
Ciuium audirex querelas, expedi [?] perceler.
Est malus si non mouetur rex malis querentium.
Qui malis non commouetur rex querentium est malus.
Abstinet sapiens querela, maxime ipsi vbi male est.
Femina questus sonorem quemlibet vincit tubae.
Heutuba quali querelae feminae personant.
In querelas inque luctus cuilibet patet via.
Nemini ad luctum ac querelam iugem iter praecluditur.
Nemini vit absque curis, nemini absque questibus.
Nulla non causa in querelas delicatulo placet.
Quaestibus non profuturis macerare se haud viri est.
Quis vatet malis grauatam corqueri innocent iam?
Simale est, sapisque de te nil quer are aut altero.
Tam bonus nemo est, queratur quin de eo vel optimus.
Gaudet querelis lacrimisque aduersitas.
Inique ad arma curris haud questus prius.



page 697, image: s721

QVIETIS.

Esse vis Deo quiete proximeu? mundum fuge.
Est Deus quies suprema, motus Gnde omnis venit.
Estapus Deo, in quietem sireponi vis lacer.
In Deo quiescere, est dapsomn um Suauissima.
Obsita est iniuriarum messe praepotens quies.
Publicam rex ob quietem ciuium sceptra gerit.
Vix ei est quites quietem singulis qui sufficit.
Aquieta mente summum qui bonurs neget, impetrat.
Advoluptatem, ad quietem, quo sque natura attrahit.
Ciuitates secta multas Gasiat, ast plures quies.
Copiam rerum ac quietem ferre meles non potes.
Corpore in sano quieta mens, velinstar omnium est.
Cuisuam negas quietem, ills auiternam sufficis.
Dulcius nil, quam quiete conquis scere abdita.
Ferre non potest quietem gnaua Girtus, vsquess agit.
Ferre non potest quietis munia acer ambitus.
Id domi, id foris quietum est, quod domi ac foris iuuat.
In minus certare, opima victima est certe quies.
In quietem infers perennem, cui quietem omnem negas.
Inquies cuicumque vita est, esse suauis haud potest.
Mens cui minus quieta est, esse non potest sua.
Mens quteta, inuita multis seterit negociis.
Mens vbi minus quieta nilibiest solatij.
Mortis instar est, inertis absque literis quies.
Nil mali menti quietae est, inquieta nil boni est.
Nilopes inuant, honores nil si abest mentis quits.
Non habent vnquam quietem corda pestilentium.


page 698, image: s722

Non potest ei bene esse, mens cui inquietior.
Non otest pati quietem mens, vbique spargatur.
O beatum, mens quieta cui salubri in corp re est.
O beatum, quem virilis subrrahir fama qutes.
O beatum qui quietis in sacro latet sinu.
Otij osor ac quietis oninu est proxarb tus.
Pax vbi est qutesque ibi esse non cupiscit ambitus.
Qui quiescit n tenebris, cutus est a casibus.
Qui qui tem ama t, tumultus n aen ipsum praetiment.
Quisque amat vitamquietam, sedquis: ptam et inuenit.
Quodsut est desiterantem, somper acoupat quies
Sape plus quiete leni quam mouendo proficis.
Seruus est quern ntilla laxat a laboribeu qutes
Turbam amat tur basque, euius cor laborat ambitu.
Tutius nil in tenebris, quarn starin qut. scere.
Vir probus solo quietus innocentiae est bono.
Vnda turpem ha at mes hitem mole qua marcet pigra.
Curis vacans a morte nil differtquies.
Miles quietus, praelio est fortissimus.
Morbis medetur vnapluribus quies.
Quietem amant, quinen amant damnum dare.
Secura paucos c gnitos habet quies.
Tenebriones arduum spernit decus.

RADICIS.

Arborum viuacitates debitae radicibas.
Interit primore inherba planca cut radix abest.
Irreta est radice caesa omnis irrig tio.
Nonpotest de vigere quod caret radietbus.


page 699, image: s723

Non queunt vigere longum quae carent radicibus.
Quacunque stirps radice sublata interit.
Planta nulla ab imbre crescit, nulla cui radix sua.
Si malum non vis renasct, omne auferas radicitus.
Tolle radicem, illicoque marcet arboris Gigor.
Arescit arbor nulla cut radix sua est.

RARAEREI.

Quidquid est carum atque rarum debitum aulae ac Principi.
Regibus debentur Orbis rara pulcraque omnia.
Caritate ob raitatem prosequamur adprobos.
Caritate obraritatem prosequare literas.
Cernere albam Aethiopes inter plurimum formam suuat.
Commune quisnam vitium singulis obijcit?
Foedum in vno haud est, quod vltro publicumgentisuae est
Liberiraro parentes antecedunt moribus.
Nlnotabile est in vno, quod sua in gente eminet.
Omne quod rarum atque magnum est vulgus aestimat bonum.
Que cupis diu esse grata, sint face infrequentia.
Quidquid est rarum atque magnum mor det inuidentia.
Quod voles diu esse gratum, rarum id vt sit effice.
Rarus est gnatu parentes qui ante at vertutibus.
Res vbi est pulcra atque rara, multa ibi inuidentia est.
Inusitata nemo non libens videt.
Obraritatem pauus est miracule.
Quod optimum est in orre idem rarissimam est.



page 700, image: s724

RATIONIS.

Cuncta in homine ratio praestat, si cupidinem regit.
Est volunt atiratio, ipsam vtinstruat non destruat.
Ira vbi est, Gbi est libido, vix ratio currum regit.
Multa in Gsu et ture, quorum ratio reddi non potest.
Nel solo aut caelo ratione, mente nil bona prius.
Non pote st diu manere cuir atio haui subest sua.
Nulla res diuperennat cui ratio defit sua.
Praeditus ratione recta, nunquam aberrat a bone.
Ratio cui seruae est, eidem corpus est nec liberum.
Ratio recta vbique gratam legis obtinet Gicem.
Rateo Gbi est ibi voluptas se videndam non dabit.
Recta ratio fons perennis omnium est vir tutium.
Res ratione destituta, mox in herba ipsa perit.
Alma ratione in homine quid diuinius?
Diuinius ratione nil est enthea.
Lucerna vitaeratio semper lucida est.
Nullum mali ratione subsistit scelus.
Multum potest miseratio, ratio amplius.
Quisquis rationi obtemperat, Dei assecla est.
Ratio magistra est ad bonum quo duis probo.
Ratione solus vtetur semper sophus.
Semper placet ratio ibi esse non solet.
Vbi est voluptas, ratio ibi esse non solet.
Vbiratio est, virt us ibi est ac mens bona.



page 701, image: s725

RAPINAE

Dux manu rapax, latronum est vel latro immanissimur.
Mortibus mille ante m rtem rex obit vulgo rapax.
Nullius dura atrapenae gaudea alterumin diem.
Omntum rerum est rapina: viue qui viuis fuga.
Visa auis Tonantis vna, mille spargat alites.
Viuere e bello atque raptu Thracibus pulcerrimum.
Aluxu abesse vix solet rapacitas.
Miles diurapax nequit dein corrigi.
Parata praeda non sapit: rarum inuat.

REBELLIONIS.

Fert fereada, nec rebellat Numini vnquam vir sophus.
Vim grauat sibi malorum que rebellis fit Deo.
Proficit nil, qui repu gn at aut Deo aut Emarmeni.
Regium est donare vita perduelles maximos.
Rex bonus domat rebelles, subd tis clementior.
Vulgi vbi est rebellio, iule sregum ibi est inturia.
Arebelli ne abhorrent queis abest iniuria.
Arebellione victus abstinet, si ei es pius.
Frenoequum ducasrebellem nonflagello, non face.
In benum victorem et aequum, nulla fit rebellio.
Mauelis seruare ciues quam rebelles perdere.
N lnouum est recent subactus sirebellat, cum licet.
Non rebellat victus, aequo qui fouetur ac bono.


page 702, image: s726

Nulla caussa est plebs in ipsos cur duces surgat suos.
Si cupis ciues rebellent? impotente vrge iugo.
Sis ferus rebelli, inermi lenis aduersario
Strictiouain absequentes promptius sreno regas.
Trux rebellt, at in iacentem mitis aduersarium.
Frustra rebellis rebus est fatalibus.

RECONCILIATIONIS.

Mutuo haud expostulandum, sireditum est in gratiam.
Plurimireconciliantur, sed fide pauci bona.
Postreconciliation em turpis estres iurgium.
Quiprtus Iunonis hostis, eius factus est gener.
In gratiom redito, sed bos a fide.
Inter porentes vix reconcileatio.
Quis nonredit cum mortuis inm gratiam.

RECRHATIONIS.

Sunt animo ciues remisso, vix soluto Principes.
Vixremisso agunt, soluto nedum animo sunt principes.
Vix ei usus est quietis omnibus per quem est quies
Corruunt laboriosa siquies ijs defiat.
Esi vbi Cato iocosis interesse amat sacris.
Est vbi sonante pl. ctro suscitat Phoebus chelin.
Est vbilyram ipse Apollo tendit, arcus immemor.
Et ohordae tonus remitti quaeret vt duret diu.
Et voluptatis labori sobrtas iunge duro.
Ferreum enerues velarcum longius siintenderis.
Est vbi manum admouere iu dicis sophum decet.


page 703, image: s727

Haud diulaborp rennat quem quies nonreficit.
Hau lseque dranda a seueris est quies negotijs.
Iunge ludtcris seuera, eunge tristibus iocos.
Ludas ac risus soph rum consilium ac fidem sapit.
Lusum animo des, co git ando redeat vt melior sibi.
Nemini non est laborum grata delinitio.
Nel viget Gertute tanta, semper intendi vt queat.
Noninurban senectus enterest ludo ac iocis.
G mesellun nulla laxat quem quies laboribus?
Sic vices humanae poscunt, gaudet aliernis labor.
Tristium interuall ludes sob ijs dispungeto,
Diffinde curas otio insitt to
Arcum relaxa, eo diu vti si libet.

RECTI.

De Deo sentit, Deumque rectius colit, pius.
Des velimrectum, idque factis ill co promam Deus.
Mens Deum sequatur vsque calle sedrectissima.
Mensrecta nulla est absque Numinum metu.
Simplici rectoque, contra Gem dolumque adest Deus.
Cred tur recte esse factum quod fit apotentia.
Recta mens pius quamtiar arect a principes decet.
Absque mensura, actiones essercta nequeunt.
Alta mens latonec vngue flectit arecto gradu.
Auferunt secunda, rectum, melius sapimus in mals.
Cor honoris flamma vbi vrit, itur adrecti decus.
Cum officio ac virtute gestum nemo nou rectum autumat.


page 704, image: s728

Approbos spes et cupido gloria ad rectum trahit.
Consilium in borum repenterecta mensinducitur.
Cunctaqui recte sibi, idem recte agit cenituibus.
Cura recti cura hooesti maxima est veracibus.
Cygnus est poeta rectus, pica at est obliquior.
Deserit pta atque honesta, recta quisquis deserit.
Digredi a recto pusi llum sic quoque est obliquitas.
Esse si curas quodaudis, Gitam ages rectissimam.
Est opus duce ac magistrorecte amas si viuere.
Est Giris sat consecrati sola rectigloria.
Esto simplex esto rectus cuncta cedunt prospere.
Et simulare et dessimulare non potest recte tenor.
Facta recte, non habentur facta recte quam bonis.
Facta recte non requirunt plausuum praeconiae.
Facta recte, sunt sibi ipsis praem um at que encomia.
Factarecte vbique florent, factapraue intercedunt.
Fructus e recto vsque durat, maximeque a funere.
Heu quot aeui mos tyrannus flectit a recto gradu.
Ibit in praeceps, recessit qui semel recta a via.
Laude non egent, viris sat sola recti gloria est.
Liber est cui voluntasrecta, recta opinio.
Liberos primis ab annis simplici recto imbue.
Mentis a vigorerecte astimat virtus suos.
Nemini iam vita recta, recta nemiui Gia est.
Nemo recto sic adhaeret quin subinde decidat.
Nil laborat famae ad auresracta conscientia.
Nil pauet tonante coelo recta mens, sed suspicit.
Plurimum est florem iuuentae fingere ad recti decue.
Nil valet rectum at que honestum, gemma et aurum vbi valent.
Non potest abesserecto veritas, Gtnec fides.
Nonsat est laudare recta, sunt probanda etem actibus.


page 705, image: s729

Non sat est reprehendere, ipsam sed doce recti viam.
Nulla recte factum et aeque irritum vis efficit.
Nunquam opinione eadem recta mens qua plebs viget.
Omne quodrectum atque hone stum est, nemini non expedit.
Rectum sequentes laus it em sequi solet.
Omnibus rectum at que simplex anteferto commo dis.
Pacem agit nec non quietem vita recti conscia
Plura quo mens recta callet, hoc minus sibi arrogat.
Pluribus placere recta non solent, verum mala.
Qui facit recte is bene audit, quique inique, audit male.
Qui facit bene, et bene audit, quibene audit cuncta habet.
Quisemel rectum reliquit semper errat auius.
Qui viam vitae sequuntur rectiorem, dic sophos.
Quidquid ad rectam applicatur regulam, rectissimum est.
Quidquid est rectum, est honestum, quidquid estrectum, est pium.
Rarus est qui amore recti limitem rectum secat.
Recta mens vulgusque crudum tempore omni dissident.
Recta mens immane quantum dissidet Gulgo rudi.
Recta mens nulla absque venclo charitatis est sacrae.
Recta mens quem spernit a sese, aeger affectus trahit.
Recta non erit voluntas, nisi animus habitus rectus est.
Recta nota sunt Athenis, interim ipsanegligunt.
Recte agas, loquare recte, tota in ijs vitae est salus.
Recte agas velcum periculo, imo velcum infamia.
Recti linguis qualicunque commodus rei publica est.
Rectum Gbi est, ibi esse nec fraus nec potest bilinguitas.


page 706, image: s730

Rectus it tutusque quisquis publica incedit via.
Saepe recte destinatasors sinistra discutit.
Si voluncas recta non est, non eritrecta actio.
Simplices recti decore pauculi virtutem amant.
Temporum vices, mouere de statu et rectos solent.
Vni um ficisse, recte praemium facti est probie.
Vt semelrelicta recta est, deuia omnis est via.
Vtili rectum anteponit tustitiae, sacer chorsu.
Arecto abirenon potes quin deuies.
Dum bella turgent, nullus est recto locus.
Est recti vbique simplicis tenax fides.
Fecisserecte, pectori magne est satis.
Mensrecta regnum possidettut ssimum.
Mensrectaj mper dissidet vulgorudi.
Odit Deus qui vtroque claudicant genu.
Qui se nequit, queinam alterum recte regat.
Recti magister infidelis est metus.
Recti magistros degna vix merces beat.
Recedere a recto, est recedere a Deo.
Rectam tene nauim, Gtique cursuprospero.
Rectum sequentirecta conseientia est.
Rex maior omni rege, qui recte facit.
Soli Deo patrarefas recta omnia.
Vnum vnicumque vsque omnibus rectum places.

REGVLAE.

Principalis Gita toti ciuitate regula est.
Vita Principum popello regulaerecta vicem est.


page 707, image: s731

Absque regula absque amussi praua rarus corrigat
Quae sophus dicit facitque normam habent recte omnia.
Regula illa recta certo est, quae probatur omnibus.
Regulanemo bene vti quiuerit quam vir bonus.
Regulae sanae applicatum, recto abire non potest.
Quod dicitur bene, haud nocet sireppetas.

RELIGIONIS.

Absque religione caetus nuspiam mortalium est.
Absque relligione salua, publice saluum nihil.
Est odio nouatio omnis, relegionis maxime.
Est vbi error religionis, error est rerum omnium.
Hoc mage auges relagione quam mage banc vexas male.
In Deum, rex religiosus, in homines sit rex pius.
In patria cuique est manendum religione si bona est.
Neminem religio vera decipit, nec sallitur.
Principes instar Deorum relligio facit pia
Protuenda dignitate rellegio omnes feruida est.
Publicae ex vsurei est, eadem esse cunctis numina.
Relligio non emper atur: suada opus, sit vt fides.
Relligio miscella, sceptrum diruit noncontinet.
Relligio parum iuuatur sumpeuum excellentiae.
Religio, pia Deorum constat obseruantia.
Rell gio posse ssionum est omnium optatissima.
Rell gione demeremur aeque homines sicut Deum.
Rellegiosior putatur is probis, quieustior.
Summa verae religionis, est imitari quem colis.
Tempore aestimand non est rell gionum auctoritas.
Virtutum omnium est origo, religio peain Deum.


page 708, image: s732

Vita constat religionetrite igitur colas Deum.
Vnionem, religio vna, plurimae, turbas gignunt.
Vnius Dei tenenda relig o ac veneratio.
Iustum peumque vere id est, quod ex pe dit.
Quod optimum est colique ab optimo decet.
Quod vtile est, quo dexpedit, sanctum ac pium est religio,
Animos feroces serarelligio subit.
Religeo ibi esse non potest, vbi est metus.
Relligio vbi est, ibt esse frigus non potest.
Relligio vbi est, ibi est et peruicacia.
Relligio vbi est, ibique conscientia est.
Simulacrum vbi est, relligio ibt esse non potest.
Summum caput rerum ommum epsareligio est.

REMEDII.

Asperat morbum medela temporis minus sui.
Clinicos curare noliprorsus incurabeles.
Clinicis nemo medetur esse par quibus nequit.
Crustuloplaces, fremebat qui ad flagella paruulum.
Cui bono fomenta, vulrus nil malum leuantia?
Cuius effi ctus saluti mollis haec curatio est.
Et medelas aegritudo dispates disparpetit.
Et medens caussa salutis triste miscet poculum.
Hauddatum omne vulnus vnofascinare carmine.
Ignibus ferroque cures quod nequis malagmate.
Mente dibiles flagellis argue haud sermonibus.
Mitiges plaufu atque palpo, spumeum flagro ac minis.
Neminem sermo aegrum curat, est opus chirurgiis.


page 709, image: s733

Nil iuuat medicina quae non tempore exhibita est suo.
Noxias fer queis medendis vu nec ar siam sufficit.
Que suo haud fit temp re, omnis friuola est curatio.
Paruulos pancresta placant contumaces ad minas.
Pessima est medela maior quae ipsamet morbi est malo.
Plus nocet morbo, medela sumptatempore haud suo.
Pocla amara propinantur in salutem aegrentium.
Saepeque vstione sanes vnctione impar malum.
Sectione nemo sanat, quod pote st malagmate.
Statim medendum est vlceri dum nascitur.
Tempore haud suo medela sumpta, plus morbo nocet.
Tristior medicinae morbum commouet, non metigat.
Venam eis secare noli subuenire queis nequis.
Vim mali asperat medelasumpta tempore haud suo.
Vince equos frequente palpo, quos nequiuer as minis.
Vrere ac secare dirum est, si medendi alia est via.
Caue reme dium acerbius suo malo.
Contrariis cures item contraria.
Et vulner atis pharmaci loco est quies.
Lentas medelas abnuunt respessimae.
Malum malo sanare vis? duplas malum.
Remedia lenta non ferunt res vltimae.
Remedia tarda sunt, cetata sed mala.
Remedium est iniuriarum, haud vltio, ast obliuio.
Vre ac seca, verum auspicato tempore.

REPENTINI.

Clarior quo fulsit ignis citius hoc existinguitur.
Et repentinis mouentur corda firma fortium.


page 710, image: s734

Herba tectorum repente floret at fructu caret.
Nemo gaudium aut dolorem fert modeste si est repens.
Qui repens vult esse diues, et repens inops erit.
Quedrepente fit, sapientis contr ahit cor repente.
Tempore est opus, repente nemo factus pessimus.
Quod affluit ceto, cito citoque diffluit.
Sold cito perire quod natum est cito.
Subito refulsit lumen? et subito occidet.

REPREHENSIONIS.

Cum Deo quod fit, reprehendi non potest vllo modo.
Nemo non reprehensione gaudet excellentium.
Quis Dynasta se inlrepare libero ore iam sinit?
Alterieudex sluerus qu sque, mitis est sibi.
Cum mal vna puniere, si malum non corripie.
Est seniorum reprendi, maxime a iuuenculo.
Est supra repensionem, qui sibiiuden domi est.
Improbio dere increpantes: hos probus sed diligie.
In sinu cu que inuenire est arguit quae in altero.
In sinu nostro inuenire est carpimus quae in altero.
In tuam Gitam intuere cum reprendis alteram.
In tuo sinu inuenire est, quo notas in altero.
Ipse se iratus reprendit, caepit esse vbi suus.
Mantica quid nam geratur tergore haud mult us videt.
Nemo fert reprensiones: quisque laudes appetit.
Nemo fert se aequa reprendi mente, certe non seneos.
Nemo non reprehen siones ducit esse iniurias.
Nemo non aliena culpat facta: nemo sed sua.
Nemo se reprendat ipsum, nemo seipsum praedicet.


page 711, image: s735

Neltoras decem optat, vnum ferre cui fuit graue.
Nobilesque deuitesque si increpas, hostes facis.
Pestores peram videmus vsque, tergirariter.
Quae soles culpare, nullo tempore ipse feceris.
Quem tua vita reprendis, suauiter reprenditur.
Quilibet domi ipse patrat, publice quod arguit.
Quidquid in alio not amus, quisque fert sinu insuo.
Quis nam in altero re prendat ipse quod commiserit.
Quisque amat laudari, amica nemine reprehensio est.
Quisque falso praedicari quam reprehendi iure amat.
Quod facu domi ipse queinam punias in altero.
Turpeter nimis patremus carpimus quae inaltero.
Acerba, quamuis aequa, verba vellicant.
Appensa tergo cuique mantica est sua.
Damnamus homines magna pars, non crimina.
Haud cogitanda effensio, sed Geritas
Incurrit odium ereminosos qui arguit.
Quis non facit, quae in altero reprenderat?
Reprehen sioni semper est comes dolor.
Reprehensioni vel comes iustae dolor.
Sammum bonum est reprendi a Numine.
Vulgus profanum, carpit et qua non capit.

REPVLSAE.

Fert magistratus repulsam, cum repellitur probus.
Fert repulsam consulatus, cum repellitur Cato.
Haud minus Cato repulsis gaudet atque honoribus.
Nilobest repulsa, honorem qui ambiunt ob patriam.


page 712, image: s736

Non Catoni honos negatur, sed Catone honos caret.
Ne cit repulsam dum po ens vertus sui est.
Potens sui Girtus re ulsa nescia est.
Simplexrepulsa candidatum ignit magis.
Virtus sut potens repuljae nescia est.

RESPICIENDI.

Rex fit Arctos, plebsque magnes: quisque ad ipsum respicit.
Respicit magnes ad Aecton: vulgus adregem suum.
Cum Gides quot te antecedant, quot sequantur respice.
Mitius fert sotem atrocem ceteros quirespicit.
Mittus fort malum omne qui tempora acta respicit.
Rectius viues si retro quam ante euntes aspicis.
Respice ad sacla acta, saeclum lenius feres euum.
Tempor a ad male a cta nemo respicit iucunditer.
Admanticam cur ad tuam non respicis?
Haud ante euntes sed retro respexeris.
Plus respieit dux strenuus quam prospicit.
Quis quaeso vitam respicit semel suam.

REIPVBLICAE.

Est magistratus supremus publicae rei Deus.
Publicae rei minister quisque rex est, non herus.
Arepublica abstinere fluctuante non pium est.
Absque moribus beata nulla res est publica.
Absque censu, vix sibe ipsi notior respublica est.


page 713, image: s737

Absque vimetuque vix reipublicae mut atio est.
Abstine mari, aut fer aequa mente ventum quemlibet.
Al s honorata, vmca index est bonae ret publicae.
Conquiescit legum in vmbrapublicae rei salus.
Constat e vulpe atque asello quaelibet respublica.
Degnu ate praemtoque magna fit res publicaee.
Imperio obsequioque quam contines rempublicam.
Inuebas Cretae, moriet si cupis mox nectuam.
Literie armisque quaeuis nitetur resp blica.
Multa praeter votum animi obrem sunt patranda publicam.
Musica absque literisque quei regas rempublicam.
Natus annos ter decem, aptus publicis negotiis.
Nemo non ciuis pusillum publicae membrum rei est.
Non potest regires publica absque eugi iniuriae.
Non potest regi respublica absque iustitiae bono.
Non potest sibi Gac are qui vacat reipublicae.
Non vacat suae qu eti, publicae quisquis vacat.
Hostis assentator omnis publici est semper boni.
Pessime omnium a dministrat pub icum plebecula.
Publicae rei colum niae sunt Pietas et Aequit as.
Publica am rem quisque curat, sed bono domesticae.
Publicum omnium gubernat pessime vulgi bilanx.
Quilibet ceuis pusilla pars suae est reipublicae.
Relligi ne iu stitiaque tota res stat publica.
Vntuer sitas labescit singulis pugnantibus.
Amanda res est publica vt domus tua.
Auarus omnis publicae hostu est rei.
Multos praeesse rei summae haud expetit.
Semper nocet priuatior respublicae.
Sustentat vna rem iustitia publicam.


page 714, image: s738

Te tublicae ret efferas, non ingeras.
Veram fie it, trum prol as, res publica.

RESVRRECTIONIS.

Si cadunt reges potentes, non queunt resurgere.
Christ anus esirenasci crede morte te a tua.
Erego Phoen x res rgit, et superstes est sibi.
Impij nunquam resurgent, aut resurgent ad malum.
Morte ab psa grateorem gloriam phoenix trahit.
Impij ta ntum re urgent vtprofundius ruant.
Amorte surgent queis suum est Chrislus caput.
Inesse vitam mortuis, somnus docet.
Adsis redemptor, impios mores doma.

REATVS.

Nil ita est Deo mole stum quam reus non paenitens,
Principum est, oressos iniqua forte tutarireos.
Anteit cunctos reatu se reum esse qui negat.
Caleuli absoluta nem conferunt reo pares.
Calculi ctorem iuuare non sol nt aequi, ast reum.
Calculi, actorem refutant non reum, si sunt pares.
Cuisuus iudex negatur, morte non caedit rei.
Derei letho, et frequenter et diu delibera.
De rei longa esto morte quaeque consult atio.
De ret salute iusta quaelibet cunctatio est.


page 715, image: s739

Derei salute null sat diu cunctatio est.
Derei vita esse non quit longier cunctatio.
Iam reo G[?] [?] vutgo malus.
Inreos lege agere, non est aeutia est miser atio.
Iudicis crucem reorum m t gat mentem pudor.
Neminem pudet reatin teste que caret suo.
Nemo fit reus percgre quisquis ijt pro publico.
Nullus est maior reatus quam haud putare se reum.
Omne quodreus meretur, a xie semper pauet.
Pauculos ob i nocentes mill parceto reis.
Pro statu reireateu mei rest etem aut minor.
Quireatum confitetur, poenitentiam induit.
Qui reum dim itit, eius crimen et facti suum.
Qui reum non punet, a ctu cr. men eius approbat.
Qusreum punire cessat cum potest, eius loco est.
Quireum semet fatetur iudicatus creditur.
Quis reus car et pudore, quis reus caret metu.
Quisque sese vnus re atus vinculis stringit sui.
Semper in metu at que paena conscientia est rei.
Linguam nihilredditream, quam mens reae.
Nunquam scelestum poena deserit reum.
Qui dicetur reus, probetur vt reus.
Se nemo falletipsos, fallit iudices.
Securit ate mens reorum vna caret.
Vita anteacta purgat aut premit reos.

REVERERI.

Liberi discant veteri Numen: hic rerum est scopus.
Qui Deum veretur, is nec dicit aut facit malum


page 716, image: s740

Quisque hominem magit veretu ac reueretur quam Deum.
Quis Des satis veretur numen et [?]
Maior elonginquitate Principi reuerentia est.
Principum quis se timeri quam vererimauelit.
Caeteros quidem reuerere, temet ipsum sed magis.
Cultor hit illitus,: ille est istius, nemo suus.
Haud datur cuiuis, verendus vt sit atque amabilis.
Quemlibit verere, quet sis mox verendus omnibus.
Qui veretur se, deinde fit verendus omnibus.
Rarus est quise veretur vt decebat perpetim.
Vis verendus esse cunctis? te verere max me.
Dicas vereri Numen, hic honi est scopus.
Magis verere temet epsum quam alteros.
Nond urnat que timeri quam vereripraecipit.
Qui non Geretur se haud veretur alterum.
Quise Geretur et verendus altero est.
Sinon verearis, nemo vereatur tui.

REGIS AVT REGNI.

Arbiteto huic Deus Gelilli regna transcribit suo.
Caelitum rex arbitr atu regnae tr an scr ibit suo.
Imputet rex omne quidquid est potestque vn: Deo.
In fi le regnum est Dei situm, haud in eloquentia.
Profic t caelesteregnum saepe per regnum sols.
Regna fima sunt, ed llis qui colunt ius, qui Deum.
Rex es in terris obtre quei vices que as Dei
Vu diu regnare iustus esto homini ac simul Deo.
Vu diu regnum esse fi num? sis Deo ac tuis pius.


page 717, image: s741

Vita regum, regnaque ipsa stant Deo ac Deo cadunt.
Absque rege stare rerum nescit vniuersitas.
Altior quecunque regno est ipse qui regnum sibi.
An quod est regnum, parata cui ruina haud sit sua?
Compares firmesque regna qusque beneuolentia.
Compares regnaatque serues, milite, et pecunia.
Corpus vnum vnius animo in regis, parum valet.
Cur tremenda persequuntur, persequenda cur tremunt.
Demerendus ordo quiuts semper est regi nouus.
Dissi illimum potentiae est genus, rector sui.
Disciplina est regni, ama[?]e pluribus quod expetit.
Dulce regnum est: dulce at illud mille habet molestias.
Et sutraregnum eminet, regnum qui domo promit sibt.
Fellis in regum tiara plurtmum, mellis parum.
Grandis est regno voluptas, mator at eius doler.
Grandius regnum omne semet viribus terit suis.
Hoc mage haeret hamo, quam magis sese mouet.
Ipsius sui esse regem, regtum potessime est.
Laeta res regnum est, sed in se mille habet fastidiae.
Lstius regnare velle, praeter aequum est ac pium.
Lenit as leuitasque reg[?]o cuilibet fere nocet.
Luxui indulgere, regni culmen est tuuenculis.
Magnaregna dissipantur vnica discordia.
Maximus regum est vocandus ille qui rex ssi sui.
Melle fetum est omne vegnum, felle sed mel sd scates.
Multa sunt incerta, regnum res sed incertissima est.
Non diu stant regna, ciuis vicis est vbi extero.
Non potesrex esse verus absque mansuetudine.
Nulla non natura regni diues insolentia est.
Occupare regna alinea, grande latro cinium est.
Omnibus prodesse quaerit, nemini nocet regens.


page 718, image: s742

Optimum pace atque bello regem habere, haud omnium est.
Patre viuo vix honeste sceptra natus occupet.
Pauperat sseos tyrannus, rex eos seddiuitat.
Per dolum fraudemque regna funditus pessum dabis.
Plana curarum ac laborum est vita alios regentium.
Plurimum ad perennitatem regni agit benignitas.
Quei regas modo atque fine, quod caret fine ac modo.
Possidet celebreregnum, qui suum cor possidet.
Principem fides amorque subditorum roborat.
Principem non sert atrocem, conditum regnum recens.
Promptius donare coelum est cuipiam quam purpuram.
Quae voluptas cunque perdit regna, ea occupat labor.
Qui domum regit bene idem publscum dextrereget.
Qui sui est rex, ille regum regibus non inuidet.
Qui trabem regem recusas, accipe en ciconiam.
Queiregat suos decenter quem regit coniu[?] domi?
Rege seruttute ciues eius omnes seruiunt.
Rege sub trunco quibussuis omne quod libet licet.
Regis est suprema virtus nosse semet ac suos.
Regna cum scelere grauiora sunt extlijs omnibus.
Regnafer: um opseque, sed plus seruat indulgentia.
Regna firmat mansuetudo, fortitudo comparat.
Regna firmat miles acres, sed magis clementia.
Regen florent, regna durant, quisque, vbi obtinet suum.
Regna magna contsnere non solet ignauia.
Regna paleo plura vertit quam manus duellica.
Regna, regum quisque diram vertit in tyrannidem.
Res non adbuc nullus boncrum noxius cuiquem fuit.
Regna vir[?]usque vis firmat, vu vitiumque eadem obruit.
Regnum, vbi Plutus Venusque clauum habent, mex corruit.


page 719, image: s743

Respuas oblata egum, vel suam ob?? olestiam.
Rex es[?]erg omnes volentes mit[?]bus frents rege.
Rex laboris est supreminomen ac mol stae.
Rexmalus, pl bi ferendus, nec recaltitrare fas.
Rexque libertasque eandem ferre copillatn negant.
Rex nouus nihil nouavit, rex nouus quiduis dabis.
Saeperegna sub minore grandiora serutunt.
Saeperegnum totum in vna ciuitate vincitur.
Si diu regnae vis rix, [?] esto, esto pius.
Sis raturn, qu od [?] ud mouera posbulat regni quies.
Sisp us tusttuque oportet, rex diuesse [?] cupis.
Vir bonus suoptenisud cilis est reg um pati.
Vnus esto rex hic orbis non capit solts duos.
Vsque et vsque regna durant est quibus basis fides.
Vt di rega, eportet sis honestus ac pius.
Vt bonis errenada ntur regn[?], sic item malis.
An iqueam le regna corunt sua.
Cum gaud o qut que acciptt reges nouso.
Est, est, in omnes secptra qui tenet Deus.
Et inquietuv est flatib po tis mare.
Expers cruoris nuspiam est regni fitis.
Ineptaregno est indoles feruentior.
Nilnon ptoest rex in Deum inque b minespius.
Nunquam tyrannaregna tutt sunt status.
Parere meltis arduum regntibus.
Per ferrum et ignes regna mortales petunt,
Quo que qut que peior, hoc minue se fertregi.
Rectoresaepe rector indiget suo.
Regen ibus renum ciandum tnertiae est.
Regen quoque extitere de caprarijs.
Regi bono succedere arduissimum est.
Regis ruin plurimos secum trahit.


page 720, image: s744

Regnator orbus vnus sa verus Deus.
Regnator vnus vniuer sotum est Deus.
Regni columae duplices sustum aepism.
Regno nouo nonconuenit crudelitas.
Sermone rhetor obtinet, rex munere.
Subrege trunco cuilibet quaeuts licent.
Vu esse rex regem? agas regem tui.

RHETORIS.

E saturhet d r draconum est, dupl cem linguam gerit.
Fulgurat tonatque rhetor suada labris sedet.
Rhetor est qui infix a linquit spicula auditoribus.
Attentione qui caret rhetor, riget.

RISVS.

Imperium a risu auspicantes, desinunt in lacrymas.
Qui nihil sperat timetue, ridet omnes regias.
Quisque ridet nemo plorat cum tyrannus interit.
Dentis vbirisuinepto, nulla res ineptior.
Efficax myrtus Diones excitando risui.
Hosttum prodire risus non potest laetus labris.
Iram odtumque saepe risu frangere est venustulo.
Qui sui aequa mente risum fert, agit dulce otium.
Risus admodum est amarus inimicorum dentiusm.
Risus omnis est amarus ore ab hostis qui venit.
Saepe taureamages vrit sibilus ridentium.


page 721, image: s745

Stultus est qui habetur idque negligit, derisui.
Stultus est summe se haberi qui haudputat derisui.
Absque riualise honorat suspicitque inscitia.
Qui bonam ambit mentem, eam ambit absque riuali sue.
Qui sibi est riualis vni, vel Deus, est vel pecus.
Fletum immodestus haud leuem risus parit.
In fine risss, luctus est acerbior.
Ineptus est ridiculus ad res serias.
Laudare seipsum est risui esse ceteris.
Quandoque et ipse risus in silentio est.
Ridere miserum nols, idem esse nam potes.
Ridere solis proprium est mort alibus.
Risu vel ipse offenditur miser nimis.

RIXAE.

In via angusta frequenter rixa transeuntinm est.
Et lapis saxumque rixae tela sunt domesticae.
Rixa vicinorum ab ipsis sumit ortum seruulis.
Aviaeo ad ensem transitus facillimus.
Rixas necesque qui sitit, merum appetat.
Temperans iustusque rixas sopit hauditem excitat.

ROBORIS.

Non venit persapein vnum Robur ac prudentin.
Robore obtinere magnum, maius at prudentia.
Roboris magni, esse magnae non solent sapientiae.


page 722, image: s746

Robur absque mente mole cor uit statim sua.
Robur ensis, a manu omne est, nil senex quit, ail puer.
Vis vbi est roburque magnum, pe perum prudentiae est.
Vbi est rebur merun mera imprudentia est.
Vex raberi coniungit ur prudentia.

ROGATIONIS.

Aut superstum, aut nefa stum est, a Deo emne quodpetis.
Defut urnm numen haud est aequa pestulantibus.
Nemo non sibi suique quesit a Deo malsam.
Non solet Deus negare que rogamus cum mode.
Quis vogat bonum a Dio? at quis non rogat sibi malum.
Seu bonum rogare seu non, de Deus semp??r bonum.
Si malum nobis precamur, da Deus tamen bonum.
Velmala a Deo rogamus velsuperuacanea.
Cum regat, cogit potest as vi metuque fortius.
Cuncta plebs a rege poscit, vnius quae sunt Dei.
Ne quidem a suis rogari sustinent reges boni.
Supplieare eis orbts ipse quem timet, nullum est probrum.
Amaximis nepsstules quam maxima.
Alterum rogare noli det tibi ipse quo caret.
Antequam rogeris vltro demerere supplicem.
Cum rogat potsns amscus, vim facit summam haudregat
Nemo potest quod non habet dare alteri.
Nostaque fiunt rogando, gratuita quis vocet.
Qut rogat pusilla magnos, mentis aut stultae, aut mala est.
Si qua copia est, merentimunus vltro deferas.
A nemine id quod doctus haudest, exigas.
A parnulis nepostu, es quam paruula.


page 723, image: s747

Cogit potestas tunc item cum supplicas.
Cogit precando cum rogat potentior.
Frustra petuntue i[?]sta ab hau tiustissimis.
Frustra rogabis alterum qued nen habet.
Nihil negat princeps bonus petentibus.
Non est petendum ab altero quodnon habes.
Qui iusta iusto poscit a viro smpetrat.

RVINAE.

A deo emne fulciendum est, quod vigere quarimus.
A Deo regum ruina est, a Deo victorta est.
Vit Dei maior columnas, proru tstantes sole.
Rex in edito locatur, vt graui lapsu ruat
Vel saluti vel ruinae regum adhavet publica.
Absque sensu cuncta crescunt, qua impetu toto ruunt.
Alta capta vnius horae punctule tandem ruunt.
Altier quisque hoc ruina est, que leuatur altius.
Altius mali efferuntur, vt cadant spectatius.
Altius que subleuaris hoc rues queque altius.
Altius stantisnuidere parce: paulo post ruet.
Altius tclluntur alts, decideant vs altius.
Altus es? cogeris ante cadere quam descendere.
Aura quos pl beia in altum fert, abalto stem trahit.
Corruit cito, immodeste serte qui vti haud scit sua.
Cerruunt plerumque mores, res priusquam corruunt.
Crescit ecculta arbor aue, fitque memente cinis.
Excidesse magno ab ausu molis, ruina paruula esso non potest.
Morum vbi est ruina, rerum longe abesse non potest.
Nil ita est forte atque firmum, cui ruina haud sit sus.


page 724, image: s748

Porta fame cumpatescat quid ruinis est opus.
Publica malit ruina proteri quis quam sua.
Vastius tantum ruina tollere est incendium.
Breuis ruina tempori cun cta immsnet.
Et in ruinam prona gens nostram sumus.
Multiruunt, sed non nisi imprudentia.
O quam cita est viae ruina splendida.

RVMORIS.

Illico fieta atque terras rumor acer transilit.
Improbus rumore vulgs, cor de nititur probus.
In bono rumore virtus nil repenst, aut malo.
Rumini attendunt fere omnes, rarus at rumoribus.
Transilir mare atque montes alarumoris mali.
Certam meretur rumor interdum fidem.
Etiam meretur, longior rumor fidem.

RVSTICAE REI.

Vita rurestris Deorum passim abundat gaudiis.
Absque fimo nulla lata est planta, nulla ferttlis.
Absque fructu est terra, cui fons nisllus aut imber fluit.
Afferunt plus semper agri traditum quam eis fuit.
Arbores alunt agrestes non secus quam adoreae.
Arbores caesae bslustrimacerant agros fame.


page 725, image: s749

Arbores exscindit illas esse qui haud potest heres.
Arbores qui exscindit, agros lastra persex pauperat.
Arborum excidijs agrestes mille deb litas modis.
Bos saginatus dapalis est cibus quouis loco.
Cernu amaltheae est agellus: tnde quod petis feras.
Creditum sibi vsque reddit fundus, et cum faenore.
Cui fauet sol vndaque, albe quis neget pratum notae?
Cum iaces scropha, aeque alienis praebet vbera ac suis.
Est opus satu estque cultu, laeta surgat vt seges.
Et locus subinde et aetas cuncta mutat semina.
Ferream soleam tenaci mula linquit in luto.
Fertilem plantam esse quam vu stercora ac fode altius.
Fertiles agros colendo, non celebrando, fasis.
Fertilis planta esse non quit sape quae mutat statum.
Fons vbi est in prato, ibi esse non potest nisi vitor.
Fructumque sumptu vinea aegra deuorat.
Id voces iugum die vno qu??d boues iunctae exarant.
Imbrem terra destituta ferre fructus non potest.
Ingenuae vitae magister quid mage est quaeso quam ager.
Laetius crescunt honesta quae coluntur dextera.
Lunae tinarescit iuuentae caepe, grandescit caua.
Macra terra non fatigat: gratiam sednec refert.
Nacitur Pales Ceresque sponte Cyclopisua.
Natio demum, in faturum diues annum rustica est.
Nmintomnium est mole stus rure qui viuit suo.
Nullo egent medente rura qui colunt proba manuns.
Nullo ita agri pinguesiunt, quam gemello heri pede.
Nullus est ager tam iniquus quem absque prosectu coles.
Nullus a tellure fructus prouenit sine tmbribus.
Opeimum dici colonum maximi praeconijest.
Pax puder, fidesque in agris viuit, haud in vribius.


page 726, image: s750

Pest lcns boui illud emne est aegrasus quod egerit.
Pinguesit solum colendo, nensnspt slaudibus.
Planta laeta, plaentae foeta est terra quam pinguis foust.
Plenasunt scurrilitate rura plenasordtbus.
Plurimua fecundit atis stercere agris compares.
Pradeum parare qui vult, vend at urbanam domum.
Prata cui riuus propinquus vix eget latamine.
Prata ter quaterque tendes fontibus sitroximat.
Prata vix fienum requirunt foetae venis fontium.
Prata vix fimumrequirunt foaes quibus visinsor.
Qui sibi praesse nescit alter imreges male.
Riuuli rigatae crebres pratae vix fime indigent.
Rurae diuit ant celentem, sedlaberiosius.
Rurenilprius beato est, aulaepestrlens vale.
Rus emas coelisaelubris, rus emas glebae vberis,
Ruseica rei eura totum postulet sibivirum.
Rusiicana vita vitarum omnium est iusts ssima.
Rusticari prouidenter vix queunt paucissimi.
Austieus Lar diligewter ni colatur, interit.
Rnsticus seruit beasas, et beatus imperat.
Rusticus vendax epertet vt sit, haud amax, benus.
Sanitas se ab vrbe spernit, rus colit pervenniter.
Stereora versaque agellos esse qu??s vis fertiles.
Stercerari vix raqutrunt pratarsuis prexima.
Stercns omne conseruato sedule: laetum est solo.
Tardier cultura ludit flore vill cum irrt e.
Terminus voti viaeque, paruulum rus villtce est.
Terra quod recepit vsque reddit vsura vbere.
Terra respondet colents sese hone stofenore.
Vita agrestis est voluptatum ipsamet symphonia.
Vitaru esub pusillo, vita securissma.


page 727, image: s751

Vitavusti ana, vita est proxima innoc ntie.
Vitae in agris inque rate comparari nil potest.
Vix eget planta vlla finte quam liquor creber rigat.
Atheniensium ab indole est aratso.
Cantus cuculli gaudium fertrusticit.
Deposta quando ter[?]a fallit semina?
Deses inersque tustic[?]s nulli viut est.
Erustico msles bonosit optimus
E brassicae s??a est quoque acrimonia.
Felcuas agri onnis acaeli Deo est.
Haud ventitandum est qualibet caussa ad fabrum.
Ne villa fundum quaerat inprimts caue.
Nilemeis praesta[?]e quod f[?] dus potest.
Praestopropinquum flu ven est pro stercors.
Propascuolac aut bona aut malum [?]est.
Solem requirit [?] ap ima haud aqutm.
Velsonta opus vel imbreterra vt frondeat.
Vendex oportet vsll cus sit, non emax.
Vendax pater ne sie fanil asemax.

SACERDOTII.

Ciuium sordes saterdos ex probrat quiuis egens.
Cuium vis nossen[?]res mystam eorum respice.
Diugis mystas Deerum, Namina i sa qui colt.
Et sacerdes fraotus aeuo percipit salartae
Et sacerdoies Det edit quisquis haud amat Deum.
Improbam litem sacerdotem haud decet protendere.
In Deos Deasque pec a mystam eorum qui obser s.
In Deospius, piusque est in [?] eorum an'ists es.
In pretio csit em sacerdos, cuitas in pretio est Dens.


page 728, image: s752

In sacerdetis migrare pl bs amat moressui.
Legitimus Dei sacerdosplus videt quam caeteri.
Ne sacerdos si, sib iesiqui virum cultero ex scidit.
Nemo Musi Gratiisque fit sacerdos quam prtus.
Nemo non afflatur illo mysta quam cantat Deo.
Noe amat Dei cl entes qui squis haud amat Deum.
Presbyter non est lauernae mancipatus et gulae.
Optimus nouem sacerdos in diem boris est malus.
Que Deo Deique mystis danda erant, miles rape.
Quam mage est senex alendus, hoc mage est ordo sacer.
Qui bona colit Deos fide, et sacerdotes amat.
Qui Dei cultori iniquus, idem iniquus est Deo.
Qui deum colit bona fides, eius et mystas amat.
Qui Dei laedit clentem laedit idem vna Deum.
Qui Deum laedit clientes eius et mulctat male.
Qui Deum eontemnit eius ridet Gantistites.
Qui Deum odit, eius odit ter triplo mystas magis.
Rebus e sacris sacerdos quanto eget semperferat.
Se deus malit clientem quam suum laedia malis.
Egens sacerdos ciuium exprobrat nefas.

SACRAE REI.

Abstine a Deo sacratis: vtitur paena a spera.
Caste ade Deosopusque summoue locis sacris.
Desacro viduae acpupilli sustinete pauperes.
Hactenus res sacra Regum est, sancte eam vt custodiat.
In bonis nullius est res consecrata Numini.
In benis res sacraenostris nulla est, in bonis Dei est.


page 729, image: s753

In necessitate sacra res promiscuo vsui est.
In sacris bene occupari non potes vir impie.
Linea est inanitatis summa, saeuire in sacra.
Maius est, inferre sacris bella quam sceptris, nefas.
Nil iuuat quem sumptuosis perlitare Vist: mis.
Nilmutilum Deo offeratur: totus est integritas.
Nil sacrum est, nilest profanum cum necessitas rogat.
Non herus rerum sacrarum, tutor est Ep scopus.
Nonpetes nimis mo destus esse rebus insacris.
Non potest reddiprofanum quodsemel datum est Des.
Omne sacrum vbi necesse est vsui cuiuis patet.
Quae Deo sacrantur vsum patriae nunquam negant.
Quidquid deo sacrum est, certe est egentium.
Quod deo sacratur omne est erogandum in pauperes.
Quod Deo semel dicatum est, id Dei semper manet.
Quod Deo semel dicatum est, permanet semper Dei.
Res sacras priuatum in vsum qui referit, vere est sacer.
Res sacras rex res profanas rite prudens calleat.
Sacrares magis sacratur sertsit vt iam publico,
Segregant opes psofanas a sacris sacerrimi.
Semper in malis supremis quisque re vtitur sacra.
Tutor est rerum sacr arum rex, quid inde ne excidat.
Vsibus patet profanis sacrares sorte vltima.
Curare sacra prima sura Principum est.
Donatatemplis, eroganda egentibus.
Ecclesiss don ata, sunt egentium.
Ius belli, vbique rebus abstinet sacris.
Nec Principi ipsi liberum ius in sacraest.
Opes profanae segregantor asacris.
Promiscua vsu est ressacra in vltimis.
Quidquid sacris impendttur, nunquam perit.


page 730, image: s754

Res satra nulla est in necessitatibus.
Sacris locis quoque abstinet vts bellsca.

SACRAMENTI.

Nonpotest Dei esse, nomen qui dedit suam alteri.
Non potest vir: utis esse qui vitio nemen cedit.
Qui Deose sacras ors, mente ei se idem negat.
Qui Deo vaca vacarenon potest pecunia.
Qui sacramento obligatur, perfide illo se exuit.
Quis saeeramentum Mtnerua nunc bona dicit fide?
Qui sacramento tenetur miles, haud iu[?] sui est.
Sesa rat multus Deo ore qui Deum re ipsa negat.
Nosmet sacremus victimam iugem Deo.

SACRIFICII.

A suis sumptus opesque spernit aras Iupiter.
Ad Deuw sacra haud requir as sumptuo, a sed pia.
Absque victima absque thure quottidie litat pius.
Ante signum pone florem, si nequit tangi eaput.
Corde puro, haud sumptuosis porlitandum victimis.
Dijs placet parabile omne, displicet opulens sacrum,
Ignis ad fomenta tantum seruiunt sacra improbi.
In sacris gratum Deo omns est mente qu: dpura datur.
In sacris seruandus est mos et vetustus et pius.
In acris quibusque simplex vilitas rerum placet.
In suo Deus cuique consecr andus pectore est.
Integer vitae, dialis victima est litans Deo.
Is litat qui pectus offert labis et culpae carens.


page 731, image: s755

Mens Deo vni praeparata, victimis magis litat.
Largius libat Deo equum quisquis ac iustum colit.
Maxime frugale habeto sacrum opimum maxime.
Mens Deum renata placat, non opima victima.
Mens litat, non apperatus hostiarum dapsilis.
Merslitat, tecta pannoque candicante verttas.
Mente pura, haudsumptuosis perlitatur victimis.
Mente opus manuque tura grata sint vt Numins.
Munerum antefert bonrt splendido Numen fidem.
Munerum haudsplendore, casta sedeilas Deum fide.
Ne quidem bobus trecentis vel seme litet malus.
Non requirunt sumptuosa sacra Dii, sed obuia.
Nulla opimior tyranne victima accidit I ui.
Nutriendo igni scelestum seruiunt tantum sacra.
Obuijs quibusque Numen maxime lacat pius.
Omnibus litare Musae non datum est aut Gratiae.
Pubulum solummodo ignis impiorum sunt sacra.
Perlitandum corde puro, non opimis victsmis.
Promptius vapore turis, uam boum thoris lites.
Propitiat eum dolosa fraude siquis abstinet.
Per litat mens foeda nullo criminuis contagio.
Pura mens centum tuuencis efficacisis litat.
Pura mens loco est opima victimae tempso in Dei.
Quam magis pius quisest hac victim rum offert minus.
Qui bouem auratum Deo offert, ipse opes iactat suas.
Qui vacat culpa geritque corpum, Do litat
Quod breui sumptuparatur gratius Deo est sacrum.
Sineplici places paratu Numen hand mille hestiis.
Sponte nt exanimoque fiat haud sacrum, execratie est.
Thure fit Ioui meroque cuncta sint ls[?]et Iouis.
Thus Deo datur merumque cuncta quamuis sint Dei.
Victimae Dec incruentae, sunt preces et acrimae.


page 732, image: s756

Victimarum opimitate vulnerat Deum malus.
A mente pendet Numen, haud a victima.
Auro atque gemmis nemo Numinilitat.
Fuliginosi thure placantur lares.
Litat Deo non plena, pura sed manus.
Mens offerentss pura, opima est hostia.
Meatem probus Deo offert, cestera improbus.
P ulcre litas cor innocens si offers Deo.
Sacrificium Deo ipse homo sacerrimum est.
Sacrum Deo acceptissimum innocentia est.
Sacrum Deo mens sntegra acceptissimum est.
Vita innccens sacrum Deo sacerrimum est.

SACRILEGII.

Aquila dum infert nido ab aris rapta, se ac suos cremat.
Haud fugit manum Dei eiusqui sacra impie inuolat.
Latro, non miles, sacratis inijcit rebus manum.
Miles a locis sacratis abstinet vsctor manum.
Pluras ire quam sinaris, sacrilegc estmentis gens.
Poenam habent sacrilegia parua, grande laudatur palam.
Prada rebus ex sacratis nemini felix erit.
Qui Deo involat sacrata mortepessima interit.
Qui Deo noc tsacratis, maxime et necet Deo.
Qui legit sacrum ille dextram sentit illico Dei.
Qui nocet templis sacrisque rebus, est Deo reus.
Morte interit semper mala legens sacra.


page 733, image: s757

Nemo diu gauisus est praeda sacra.
Vielasse ciues turpe, turpius sacra.

SAECVLI.

Regesub bono vniuersis saeculum mere aureum est.
Saeculum bonum malumue, debitum imperantibus.
Apiis bonisque tuta faustitas est temporum.
Absque oe[?]a quisque mores saeculi probet sui.
Ciue cum bono recedst temporis status bonus.
Ciue cum malo recedit saeculi status malus.
Ciue sub i ono perennat seculi felicitas.
Cui queat vita esse pura sub scelestis moribus.
Cuncta vastant saecla, praeter erudita corcula.
Deita est bonis malisque laeculi mutatio.
Grata sunt viris quoque ipsis seculi crepundia.
Iusque fasque saeculi vti moribus cuiuis sui.
Moribus quicunque morem non gerit, sibi omnia est.
Nemini est pudor sui vti saeculi indulgentia.
Nemini non sunt ferendae saecli adulta crimina.
Nemo non fere inquinatur temporum contagijs.
Nemo non impune seculi applicat se moribus.
Plurimos secli tyrannis flectit a recto gradu.
Pro bonis malisue saclum aut bonum est, aut est malum.
Seculi sequare mores esse gratus sicupis.
Saculo malo bonum esse difficilissimum est.
Saeculo malo esse vita iusta nemini potest.
Saeculo sue ac futuris commodus vir est sophus.
Saeculo virtus scelesto non iuuaet, magis nocet.


page 734, image: s758

Saeculum est, Catone pulso regnet vt Vatinius.
Tempore exili snterire non potest mos saculi.
Accommodat se seculo quiuis suo.
Aufer bonos, si auferre saeclum vis bonum.
Bonum omne saeculi a vtris pendet bonis.
Inter malos malo esse ins est cuilibet.

SAEVITIAE.

Est euis profana saeuit in genus quae proprium.
Est ferae saeuire: dmat rex salutem plurimis.
Limitem haudtangit senectae Principum atra atrocitas.
Saeuus est cui caussa paenae, nec tamen poenae est modus.
Saeuus in suos an vnquam exteris clemens erit.
Saeuus in suos, benignus non erit certe exteris.
Anguis nisi anguem sape edat non fit drace.
Mens vsque factis saenapraeludet suis.
Quo saeuior tyrannis hoc et tutier.
Quo saeuior tyrannus hoc est tutier.
Raro diurnat Principum alta immanitas.
Sauire, res non est profecto regia.

SAGITANDI.

Cui Deus minatur, ictum semper actutum excipit.
Est sag ttator peritus, quod petit Deus ferit.
Numinis telum omne semper haeret intimo scopo.
Nunquam aberrat a scopo ictus quem Dei librat manus.
Quod Deus ferire tele destinat, stattm gemit.
Numquam Dei errant tela: quem petit tacet,


page 735, image: s759

Tangunt Dei tela vsque ees quos impetunt.
Qui sagitl as mittit, omnes mittit vt tangant scopum.

SALVTIS.

A Deo, non a medente pendet aegrotisalas.
Est salutare omne quidquid dicit eut facit Deus.
Numini summo bonorum senper est cordi Salus.
Qui Deo credit salutem semper optima vtitur.
Ciuium ante fert salutem rex bonus sempersuae.
Ciusum magie saluti consulit rex quamsuae.
Ciuium Princeps salutem promoue atque adoreus.
Cuncta habet cui saluus est rex.
Est salus regum reposta caritate ciuium.
Nemo rex est quam vt saluti subditorum consulat.
Omnium salus, bonorum stat salute Principum.
Principum in salute nisa est ciuium omnium salus.
Principum salus recumbit in fide parentium.
Quilibet suae saluti consulittrex omnium.
Rege sub bono perennis saeculi est felicitas.
Regis a salute pendet publica rei status.
Rex salubris pace iusta subditas gentes colit.
Ciuibus supremameta ciustatis est salus.
Curamaior est salutis cuique quam pecuniae.
De salute ciuium esse longior nequit mora.
Meta summa apexque laudum ciuitatis est salus.
Nemini non est salutis primo ab ortu amorsuae.
Neme adhertandus salutis sanus curam ad suae est.
Nemo non seruaremalit semetipsum quam alterum.
Non perit qui pros alute publica vitam iacit.


page 736, image: s760

Omnium totius saluti consule quam libidini.
Patriae saluti heneste tota vita impenditur.
Proximum affectu salutes cordis intimo, haud labris.
Qut prius reddit salutem quam accipit bis ascipit.
Qui sus intentus saluti est, flocci alienam omnem facit.
Qut valent curam salutis non gerunt vllam suae.
Quis monendus est salutis vt gerat curam suae.
Saepe vox confert saluti, saepius silentium.
Sub die vltimum saluti, consulae imo velprtus.
Sunt opes cuicunque charae, cerior tamen salus.
Vix valetudo salusque torptdis nimis sua est.
Christum videre vna est salus videntium.
Mundi salus stat copia sapienttum.
Regnisa'us in charitate ciuium est.
Res ad omnes est salubris vtilisque brassica.
Rex es, saluti ciuium vt sit optime.
Salus bono um stat salute Principis.
Sapientibus sapiens salutiest sisapit.
Seruare nolentem est opus pulcerrimum.
Vadum salutis prende, dum saluo licet.
Vnum est idemque ciuium ac regum salus.

SANGVINIS.

Ciuium dum parcis, ˘ rex, sanguini, parcis tuo.
Noxa Principum expiatur sanguine innocentium.
Parce rex clemens alieno sanguini tanquam tuo.
Efferi est cruoreregis impiare acinacem.
Illico fusum cruorem poenapraesens vindicat.


page 737, image: s761

Liberi seruique sanguis, vnus atque idem est Deo.
Sanguine ac cruore gaistet non homo sed bellua.
Sanguinis poena innocentis non moratur longius.
Sanguinis se efferre gusto sueuit optarum scelus.
Venditur cruore largo bellicosa adoreas.
Caue inquinare sanguinis fusu manus.
Vecors libido est ensis infecti semel.

SANCTI.

Omne sanctum fit profanum sancte item nisi id colus.
Plus iuuat rex sanctitate regna quam legum minis.
Aspectu et ipso vulneratur sanctitas.
Quid sanctitas est? cum Deo consuescere.

SANITATIS.

Ciuium de sanitate dulce Regis gaudium est.
Rex valet? Ceres in agris, alma pax in oppidis.
Rex valet? relligio templis, aequitas foro viget.
Rex Valet? renidet aether, itque gratior dies.
Sanitate absente nolim vimque opesque Principum.
Absque sanitate nolim mundi opes aut regias.
Absque sanitate tota manca mundiest vanitas.
Absque sanitate regum cui honochoragia.
Absque sanitate vita dimidiatim mortua est.
Corporis mentisque poscas sanitates a Deo.
Corporis mentisque aenis sana sunt sane omnia.
Dulce nil est Sanitatis absque contubernto.


page 738, image: s762

Dul esaxetatis ipsum nomen aegrotantibus.
Eoqisis aeger saenitatiponat auto opes M[?]dae.
Mens cui corpisoque sanum, vota habet filicium.
Nil salubri[?]a is est in sanitate athletica.
Non caret frequente questu san[?]tas senentium,
Non enodo herbae aelunt, et ipsam sanitatem aegro afferunt
Absque sanita[?]a nilest esse quod graetum queat.
Non potest sanus vocariquem erit malignitas.
Non potest sat aestim risanitatis faustitas
Optimum omn um Vasere mente, de[?]nde corport.
Praemio nullo aestimari sanitatis dospotest,
Quilitat frugalitaii sanitati Vnalitat.
Saepe sanos aegrotantium inquinat vicinia.
Saeniores siccitatis sunt solutis imbribus.
Saenitas cuicunque corde, cordi item est frugaelitas.
Sanitas ibi salusque est, est vbi frugalitas.
Sanitas non curat vrbes, vusticorum amat casas.
Sanitas roburque merces iusta temperantiae est.
Sanitas, senum querelis quae vacat, vel optima est.
Sanitati ager tuendae usaxime cultus sacit.
Sanitas vere insalisbris sanitas athletica est.
Sanitas senum vlla siqua est admodum causariae est.
Sanitatis a labore magna pendet portio.
Saeus est quid gerit bene egeritque quae ingerit.
Saniss illico sit aeger semel gaudet vt mente.
Si diu Vis esse saenus viuito frugaeliter.
Te iuua pars sanitatis vellisanari fuit.
Vix potest sanus vocari qui colore pallido est.
Est saenitatis muniis impretiabile.
Et sanitaetis quilibet faber suae est.


page 739, image: s763

Nullum requirit sinus Aeseglapium.
O Sanitatis dul e[?]ont uber nium.
O anitas vel maximism omnium es honum.
Obsanitatem quisque quaeuis perferas.
Quid sanitate optatius mortalibus?
Quandoque morte sanitas molestior.
Parum salubris sanitas athletica est.
Sentire morbum sanitatis est gradus.

SAPIENTIAE.

Qui Deum nescit, voeari non meretur Vir sophus.
Ill. co sapit potestas quae vtitur saepientibus.
Non ferunt sophum dynastae, simia esse sinequit.
Non opus sopho esse Rege, si potest viisophis.
Qui sapit potentiorum displicet consortso.
Regnat omne in aeuum honorirex cui est sapientiae.
Desipiens, expers doloris maximum gestat malum.
Efficit securum egestas, diuitem virtus sophum.
Est sophus censendus ipsa mente qui res conspicit,
In sapientiam latroni nillicet nil furibus.
Incus est sophus, nec vllis permouetur ictibus.
Isapitcito, senen um qui viitur consorcio.
Issophus censetur, vnae mente qui res conspieit.
Mauelsm sophos agentes quam Midas dicissimes.
Neme qui sapit caducis fidit atque inanibus.
Nemo Vbique, nemo semper, nemo cuilibet, sapit.
Non paranda, sed fruenda est omnivus sapientia.
Non potest sophus vocani qui sibi ipse non saepit.


page 740, image: s764

Omnium matrem bonorum credito sapientiam.
Pennas laeto tranat ausum nubium tractus sophi.
Pl. nius sapit saenectiss consulitque rectius.
Plurimum sapere est putandus, sapere se qui nil putat.
Pluris est Sophiae vna gutta Sortis ingentifreto.
Quae colit plebs suspicitque vix sophos flocci facit.
Qui sapit, torpere turpi non sinit mentem situ.
Quis sophiis sorti influentic ausit vollo ais sinum? Vnicla est, tamen orbis omnes res agit Sophia vnica.
Asumma adimam desipit mortalitas.
Aetate primaquisque seputat sophum.
Ab vsquequaque nemomortalis sapit.
Et in malis sapit quae op[?]riet virsophus.
Et prima virtus mentis est sapientia.
In corpore est sapiens, in orbe quod Deus.
Is sat sapit, qui quantum opus, tantum sapit.
Frustra sapit quicunque non sapit sibi.
Nec Sannio nec mirio regum est sophus.
Neino sapit vere nisi et vere bonus.
Non est sophus quicunque je dicit sophum.
Omnes sibi praefert sophos, se nemini.
Princeps sapit sapientium commercio.
Quaevis potest, licet vna sit sapientia.
Qui fructuosa, non qui multa scit sapit.
Qui nil potest, pl rumque plurimum sapit.
Qui pius sapit quam oportet, ille desipit.
Quisquiss pitrepente, non tuto sapit.
Ra o sapit, plus sapere qui se alijs studet.
Raro sapit, sibi vsquequaque qui sapit.
Sapiertia hominis, stultitia est apud Deum.
Sapientia vsiis et Merssoriae fiia est.
Sat rexsapi! qui vti potest sapientibus.


page 741, image: s765

Sero Phryges post damna fiunt callsdi.
Viuit sibi vni Vor sophus non omnibus.
Vltra suam quisquis sapit sortem, haud lapit.
Vt quis sapit plus, sic fere minus potest.

SATELLITII.

Caritate ciusum auctus non eget satellitum.
Caritate sepium oportet esse, non satellite.
Est boni regi satelles ciuium dilectio
Fletus ac moeror, satelles perpes est tyrannidi.
Ne quidem securi ab ense sunt lateris reges sui.
Non eget satellite Vllo qui satelles est Deo.
Non eget saetellitum armis quem tegit omnium fauor.
Quis bonus rex antepenat ciuibus satellites?
Regibus tot sunt tyranni, quot satellites habent.
Subditorum amore cinctus non eget satellitum.
Tutior nullus satelles est iuuentae, quam pudor.
Vix bonus rex est, potentes qui sacit satellites.
Apparitores Principum semper tument.
Excubiae amoris publicitutissmae.
Regi bon˘ non est opus satellite.
Quandoquerex se fert regi a satellite.

SATIETATIS.

Cum Deus vult, plus iuuare quam nocerae scit satur.
Satietas vbi est ibi esse sueuit et proteruia.
Multos fames, plures satietas perdidit,


page 742, image: s766

Nunquam Deo nunquam sacris esto satur.
Nunquam satur fias Deo aut caelestibus.
Rei saturitas omnis est, honae, malae.
Rerum omnium satius sisa est praeterquam opum.
Vbi satisritas est ibi et petulantia.

SCHLERIS.

Lex Dei est, vt nemoinultus auferat scelus suum.
Prompta et expedita quoduis ad scelus potentia est.
A voluptate aque auaritia omne hominis manat scelus.
Ad sc elus magnum expedita semper est potentia.
Ad scelus multos satietas pellicit, paucos fames.
Altius ruunt scelestiquo efferuntur altius.
Ad scelus plures vocantur satietate quam famt.
Antecedentem scelestum poena claudens inuenit.
Cum scelus plane est peractum, tunc patet quam sit malum.
Displicet scelus quoque ipsos proficit quibus scelus.
Dum scelus fit non videtur tale, post factum est scelus.
Famam in altero scelesti dedecus censent suum.
Hoc habet malum scelastus, crimen addit crimini.
Iliso adsunt inuocanti, celeris Vltoires deae.
Ne suum quidem scelestum dil gat natum pater.
Neminem videbis vnum se tenere intra scelus.
Nemo natura est soelestus a sodelsbus Venit.
Non cuicumque perpetrandi est caussa fecit et scelus.
Non [?]otest scelus vocari, cui voluntas abfuis.
Nullum adeo scelus nefandum est quinpatronum habeas
Nulla paena est qua scelestus ceumeretur sat ferat.


page 743, image: s767

Poena nulla est quae scelestes puniat digne satis.
Quem pisdor metusque liquit, in scelus quoduis ruit.
Quis sibi ob pusilla atroces sponte poenas attrahat.
Sinequis animo mederis, morte saenandum est scelis.
Vis opum sitisque fama vertit et fas et nefas.
Vt seclus factum est patescit eius indecentia.
Vt scelus quiuis patrauit, turpe quam sie conspicit.
Vult bonos laedi, scelesties quiseuerus est minus.
Quae scelere est contracta poe[?]a, scelere deposito cadit.
Ca ssam ob leuem cur grande perpetres s[?]elus?
Cogente nullo quis suum effistit scelus?
Diu latere grandius nequit scelus.
Etiam scelus punit scelus cui profuit.
Latere summa scelae a non solent diu.
Nihil nefastis esse prosperum potest.
Non sat domatur, est triumphandum scelus.
Nullum est scelus quin detegat tandem diis.
Nunquam scelestis contigit securitas.
Proritat ad quoduis scelus penuria.
Punit scelus rex ille item cui profuis.
Qui vindicare negligit scelus facit.
Quicunque non piinit scelus Princeps facis.
Seclus omne habendum extraneum cumgaudis.
Scelusque punit ipse cuiprodest scelus.
Semper scelesto Nomesis adsistit comes.
Turum scelus quis, nemo securum tulit.
Vt scelus quis fecit, eius tuno palam est enormitas.



page 744, image: s768

SCIENTIAE.

Est Deus, nouisse cuncta: proximum tamen, nihil.
Nemo non vult plura scire quam prait verbo Deus.
Sanctitas Dei colendi certior scientia est.
Vera Virtus vera sophia est in Dei scientia.
Satsat is superque, qui scit Vnicam Christi crucem.
Scire literas et artes, maxime regem decet.
Absque morum sanctitate pestilens scientia est.
Ad bonum finem vtilemque quaeritur scientia.
Admodum iucunda rerum est omnium scientia.
Autumant se sc re cuncta qui omnium minus sciunt.
Arsiners, quae praeter Vnum scire, nil confert lucra.
Cuncta iugis firmat vsus, maxime scientias.
Cuncta quam sunt perpusillaţn orbe quae sciri queunt.
Desides scientia vnaterminant scientiam.
Est oculus animae, est et auris peruigil scientia.
Est supra mutationes artium scientia.
Exitus scientiarum repperire vix licrt.
Filia est curae ac Laboris multiplex scientiae.
Innouat scientiarum scita multa industria.
In scientia tenendus est item suus modus.
In thoro molli cubilis non iacet scientia.
Laude morum censeamur, non scientia typho.
Mauelim nil scireprorsus, quam optimescire omnia.
Mentis angusti immorari est vnicae scientiae.
Multa sunt quae comprehendi non queunt scientia.
Nemini mortalium esse notapossunt omnia.
Multa velle scire, inane est, omnia atra insania.


page 745, image: s769

Nemo non insanientes nunc colit scientias.
Nemo non quod ipse nouit alteri tradit lubens.
Nemo non se scire plura iactitat quam proximum.
Nemo peruenire fines ad scientiae potest.
Nescia ars mutationis, nescia est scientia.
Nil scientia actione destituta habet boni.
Non caret poena, volutat corde si quis clans scelus.
Non nisi extremo labore quaeritur scientia.
Non potest vacare gaza qui vacat scientijs.
Omnium nemo absolutus in sisa seientia est.
Optime scientia [?] omnem promit vsus ac dies.
Pauca nosse ijs bene vti, mul iplex scientia est.
Plurimum absque charitate noxiae in scientia est.
Plurimum prosecit alle scire se qui scit nihil.
Plura quo quis nouit, hoc et pauciora enunciat.
Primam in aetatem polita non cadit scientia.
Quae sciuntur absque fructus curiose ne eruas.
Quaeritant scientiam omnes, nemo cons ientiam.
Quam pusilla cuncta sunt quae gloriamur noscere.
Quantilla sunt in orbequae sciri queunt?
Qui iactitant se cuncta scire niljciunt.
Qui scientia carere sescit, assequi potest.
Sat scit agnoscit suam ipse quisquis ignorantiam.
Scire multa existimatur ille qui multum sapit.
Scire nemo tanta quiuit, quanta prorsus nescijt.
Sciri sat quod ad salutem prosit et scito est opus.
Scire multa auctoritate plurima circum datur.
Scire multa haud necesse, cuncta ad vsum qui applicant.
Scire nil curamus alter id nisi vna sciuerit.
Scire nil tuum est nisi alter omne id ipse nouerit.
Scire quam es nil, origo est omnium virtutium.


page 746, image: s770

Scire se qui cuncta censent, omnium putarudes
Scire se qui nil fatetur, plisra scit, quam qui omnia.
Scire velle plura quam sat, temperantiae nota est.
Scit satis, qui viuere, imo qui morineuit bene.
Semper aduersa est voluptas impigrae scientiae.
Serti [?]d [?]is diuque, scire qui vis omnia
Sit Vigiljolersque oporte scirle qui vult plurima.
Socrates nil scire doctus, omnium gnarus [?]a [?]en.
Sus profecto est aut asellus quem pudet scien[?]ae.
Tota lucubrationis semper est scientia.
Tunc relinquimus, cum adimus primulum scientias.
Vi tere ipsum, difficillima omnsum scientia est.
Vnicum bonum cientia est, malumque insci ia.
Vlt[?]mas adito terras vltimam obscientiam.
Amor scientiae, omnium impigerrimus.
Animae cibus merissima est scieritia.
Boni ac mali mortalibus, scientia est
Bonum vnicum cuique ordini scientia est.
Caput malorum est in mali scientia.
Felicitatis toxicum scientia est.
Habere nota cuncta, res suauissima est.
In ab dito omnis delitet scientia.
Laudat s[?]ientiam omnis, at raro colit.
Multiscientia haudsuuant nisi vsui est.
Nil scire, tota Socratis scientia est.
Nil scire, Vera gloria est prudentium.
Nil turpius fastidio scientia.
Pau[?]issima ignorare iucundissimum est.
Permulta scit qui score se nouit nihil.
Plerique dicunt quod putant, non quod sciunt.
Pluc scire vellequam sat est, multum nocet.
Princeps sctat, non exequatur omnia.


page 747, image: s771

Qui multa nouit multa non solet loqui.
Qui multa nouit pluribus quoque vsui est.
Qu pistat se scire cuncta saepius nouit nihil.
Quo plura quis s[?]it pauciora enunciat.
Quo plura scimus, plura scire poscimus.
Sat ille sci: qui scire se putat nihil.
Sat scit profecto scire qui se scit nihil.
Scientia vna atque Vnica immistabilis.
Scientiarum nemo fines inuenit.
Somno hostis est ferox amor scien iae.
Virtus laborque perficir scientiam.

SCORTI.

Feminas omnes meretrix anteit, cum ad se redit.
Fornicationis heuquot in luto harent foetido.
Mercibus malis voique est incitabulum stupri.
Otij luxus reproles tota fornicatio est.
Prorsus vt mare est meretrix, omne quid das deuorat.
Scorta maximo pudoris diligas impendio.
Moe hatur intus quae virum aut legem timet.
Pudore scortis affici magnus pudor.

SCRIPTORVM.

Cum sepulcrorum ruina mors secunda nos manet.
Cum vetustas scripta vastat mors manet nostra,
Est stylus mentis character, est styliss fandifaber.


page 748, image: s772

Gemmam vt aurum, sic decorat docta dicta ales stylus.
Luce dignum parturirt nit pote absque Pallade.
Scripta multi insana sanis anteponunt omnibus.
Scriptio, est imago mentis, scriptio, est praesentia.
Si Camoenis non replcris, ntil paris durabile
Vel minutum sch[?]sma rumpat charitatis vinculum.
Quod tibi datum vt sequestro est, vti eo autfrui haud potes.
Scenicis pars est bona artis, perpeti et facere omnia.
Serisire scenae oporiet in theatricis.

SCRIPTVRAE SACRAE.

Ex eodem felarachne flore promit, melapes.
Lex suprema veritatis in sacris sita est libris.
Nemo porcis margaritas spargit, aut sacrum cani.
Nil ei de est quem duo enses muniunt Verbi sacri.
Non egent probationum dote literae sacrae.
Nostra Testamenti vtroque nititur libro fides.
Otio ac securitate literae indigent sacra.
Vita Vix viuum est cadauer absque literis sacrae.
Vox Dei, iucundus est fons mentibus castis patens.
A morte viuunt scripta vatum maxime.
Sacrae fidem a semutuantur literae.
Scriptura sacra est imperatrix temporum.

SECRETI.

Principi secreta multa: totus omnibus patet.


page 749, image: s773

Principum secreta quisquis scire vult, hostis sibi est.
Principum secreta tanquam sis oblitus occule.
Quam magis secreta regum condis hoc magis patent.
Ars latet tapetiu[?] omnis, inuolatus si tenes.
Ebrio secretacrede, publica esse si cupis.
Feminae secretam nda, si cupes sciriomnibus.
Mens potens sui in foro ipso dulce secretum iuuenit.
Omne secretum male audit, et fere est cur aisdiat.
Quae cupis secreta haberi prius ipsemet sile.
Se putat tectam esse, fronte tecta bisbalis caput.
Vt queas latere cunctos te latere non potes.
Principum secreta tandem nota fiunt omnibus.
Latere quaerit corde qui coquit nefas.
Patrocinatur omne secretum malo.
Secreta seruum Principis nosse haud opus.
Secreta sola perspicit cordis [?]eus.
Secretum vbi est, ibi esse vis potest mali.
Tempus reuelat cuncta secretissima.

SECVRITATIS.

Nemini certa est in vno quam Deo securitas.
O beatism cui fidelis est Deus securitas.
Sub Dei protectione vita securissima est.
Aurea securitatis obtinet regnum puer.
Cuncta eis secura, prud[?]ns st quibus custos timor.
Ex tiis fere sinistri est laetior securatas.
Nemin: secura vitae fluxis vlla portio.
Non habet securitatem qui timetur a suis.
Non potest securus esse Poeia tergo cui sedet.


page 750, image: s774

Pactio securitatis mutua est securitas.
Portio securitatis magna nilfacere impij.
Proxima est semper ruinae stultior securitas.
[?]ecuritatis plurimum in clementia est
[?]es metusue vbi est, ibi esse non potest securitas.
[?]ubiacet mul is pe iclis ciuiumsecuritas.
Antiambisto est maliexitus securi as.
Est calamitatis initium secur tas.
Aduersitatis principium securitas.
Fidit sibi, securus est sui siphus.
Formido Vbi est, nulla est ibi securitas.
Gazis carentinil virosecurius.
Haud diffi ulterfolltur securitas.
Leges timere maxima est securitas.
Mala exprobrare nemini, est securitas.
Mali exitus anteambulo est jecuritas.
Nihil timentem pe fa[?]illime opprimas.
Nullo loco sicura mens est improba.
Nunquam ad senectam peruenit securitas.
O gratae sortis infimae securitas.
Plurimum securitatis est in innocentia.
Quodvis parit segnis malum securitas.
Host sest animo imbecillo longior securitas.
Secura Vita mortuum vere est mare.
Secura vita, vita felicissima.
Securus vt sis, sorte nulla opus bona est.
Securus esse non potes septus inetis.
Securitas metuique semper issident.
Securitas vix absque negliguntia est
Securitatis assecla est damnum ac pudor.
Securitatis plurimum est vno in Deo.
Semper nocet securitas victoriae.


page 751, image: s775

Timere leg es maxima est securitas.
Vbi est metus, sic [?]ritas inde exulat.

SECTAE.

Gruniente vna vniuersi grunniunt simul sues.
Grunniet grex Vniuersus sus modo vna grunniat.
Haurit autem quamque eb vno stultus, a multis s[?]phus.
Nemo fert, si quis seorsim entit a sensis suo.
Nemo non decreta mentis mordicus defenderit.
Nemo non defensor acer est suarumpartium.
Optimum est, quod quisque primus repperisse se putat.
Pauca gens, contentionum temperans, da[?] det.
Quilibet sectam tisetur cuius auctor est suam.
Vis sues grunnire cunctas? vna fac V gruna at.
Vnico clamante porco grexgrunnit et eterus.
Cunctos trabit cispido tistarisua.
Opinionis nemo ten [?] suae ist.
Vt grunnst vna grunniunt omnes sues.

SCVRRILITATIS.

Nunquam Vllapoe[?]a Librios pr[?]ssitsa es.
Haud satisfacis, parenti cum satisfacis tuo.
Vua passa aeque palatosat facit quam escaria.
Vita est: scurrilis, illi verba sunt scurrilia
Quidquidest scurrile lingisas ingenuit atis dedecet.
Vtili semper decorum posthabet scurrilitas.



page 752, image: s776

SEDITIONIS.

Militaris seditio ecqua est absque contumacia.
Otiumque resque egena seditionis est parens.
Saepe plebs festis diebus seditiones indust.
Seditio est immanitatis mater immanissimae.
Seditio vsque et Vsque crescit nacta idoneism caput.
Vir fidelis seditionis tempore auro praeualet.
Seditio vbi est, ibi omne adest mali genus.

SENATVS.

Consulenti de minutis abstine Senatui.
Laude plebis, ad Senatum duceris prona via.
Nil potest virtus Senatus, plus pauor plus ops valet.
Rex cui non est senatus, moribus ruit suis.
Sub tyranno aliter Senatus corde Voluit quam ore ait.
Vrbium arx decus, Senatus ordinum excellentia est.

SENECTAE.

Asene omnia impetrabit quae cupitiuuenculae.
Actuosa sit iuuentus: Otium decet senes.
Ad capessendum labores lenta tarditas senum est.
Admodum senex iniquus censo est praesentium.
Ab fere priuata cunctis es senecta sensibus.
An quis est quisortem Vtramque iam senex non senserit.


page 753, image: s777

Ante quisque quam putarat in senectam concidit.
Bos senecta fessus aegra sortius figit pedem.
Bruma vestes, at senectus quaerit indolentiam.
Corpori senum e pusillo grande nascitur malum.
Cui iuuenta apta est labori fructibus gaudet senex.
Cuilibet tristi in senecta vita discit vesperam.
Cum senex fis cur iisuentae cogitas ludibria.
Cuncta fert aetas decora vel priores patribus.
Debitum est otium senectae, tunioribus labor.
Displiset jeni omne praesens tempus actum venditat.
Ecquis i[?]deptus senectae fidum alumnum Vnquam suae est.
Expers est senectae asellus? nulla cura eum tenet.
Esenum oresermo qnouis dulcior fluit fauo.
Est malism mortis timendum sed senectutis magis.
Estonus eis senectus ferre qui bene haud queunt.
Est senectus ara, quoduis quo malum clam confugit.
Est senecta morbus omni qui perennat tempore.
Est senecta morbus vna morte tolli, quae potest.
Est senectus officina quo malum omne confluit.
Est senestus praeco mortis omnium Ver ssimus.
Et senes cole, adque mores tete eorum accommoda.
Fortitudo omnis iuuentae est, at senum prudentia.
Gens senum non difficulter dat manus vxoribus.
Gratacuique ea est enecta quae iuisentae prae[?]ias.
Heis, malum quale est senectus, mille ei addunt mala.
Hoc habet decliuis aetas, iuuene rectius sapit.
Hoc senectae est, mente pollent, ac futura prospicit.
Imperatus atque inermis ad senium qnis non venit? In freto horrido iuuenta est, portum ad ipsum nat senex.
Indicat senex iuuenta qualis in suafuit.
Ingrauescentis senecta plurima veneratio est.


page 754, image: s778

Inter optata atque spes qu sque con enescimus.
Iunior labor florens fructibus viget seness.
Irrite erigas jenecta miunior quae concidit.
Ius Vbi est pudorue, summa gratia est ibt senum.
Louit vt o bumque sumpsit menb osomno det senex.
Longior bobus senectus regibus propraimo est.
Maximamistationis minima caussa fit saeui.
Mentepullet ac futur a prospicit fruens senum.
More vius, homo senecta cru ditatem omnem exuit.
Mos et aquitas senectam vult col prae eteris.
Ne quidem senecta vbique quod decet de[?]o[?]e agit.
Necsenex miles probaitur, nec sen[?]x amasius.
Neminem quartana ollit: hanctamen cauesenex.
Neminem senum vnquam ab annis tenseas, sed moribus.
Nemini mala est senectus, ferre quam qui non potest.
Nemo non laudat senectam, nemo non nactus n[?]tat.
Nomo non metam ad senectae cum Venit bis fit puer.
Nemo non multos sibi annos pollicetus iam senex.
Nemo non optat senectam, nemo non nactus gemit.
Nemo non spe rex atque voto tandem fit enex
Nemo non Vota inter atque spes suas tand m senet.
Nil itaest durum atque firmum quin senemus atterat.
Non bene is feret senectum, cuncta qui tulitmale.
Non minus senecta peccat quam iuuenta, si enala est.
Non modo alteri senectus displicet, sed et sibi.
Non modo alterisenectus est grauis, sed et sibi.
Non nisi mores peracti temporis laudat senes.
Non sat est senem esse ab annis, si puer sit moribus.
Non olet laudare mo es saeculi sui senex.
Nullae op. s ab imminenti liberant fato senem.
Oser. ectus, quale quantumque es malum te habentibus.
Otio ac quiete tota vita nititur senum.


page 755, image: s779

Planta iunior virere plus solet quam quae est anus,
Plurimus disponere in spes se nouas senes solet.
Plus sapit senex asellus quam suus pullus recens.
Plus senecta quaem iuuentus deuiat, si est improbae.
Prona ad iram omnis senecta, prona et ad conuitium.
Quam miserrima est senectus cui ac vis imminent.
Quam multos senes vtdemus nil habere in se sen[?]m.
Qus placet Musis puellis, ijs item placet senex.
Quiseni auscultat, ruinae saepe flammas effugit.
Quis senum ante fatamentis in potestatem redit.
Risga frontis rerum ab vsu contrahit prudentiam.
Sancta in Vrbibus senectus, in hom ne est venerabilis.
Sesophos metitur actu, non te nore temporum.
Semita cedos honori semita cedas seni.
Sunt senes obliuiosissi ienent nomen sat est.
Sunt senes limitis sepulcris: vix suum nomen tenente
Temperans iuuenta oportet sit, senecta ne trem[?]t.
Tunc sapit sen[?]x agendis cum nihil rebus valet.
Turpius nihl senecta ui iuuen[?]ae crimina.
Ventum vt est grandem ad senectam quilibet iam fis puer.
Vis se nectam alatriorem? balneis raro vtere.
Vix sui senex imago est: quin cadauer est sui.
Vltima aetas calamitatum esto [?]nium e gasterlum.
Vlt ima [?]tas officin a lacrimosa luctuum est.
Vltima aetas vix imago, vix cadauer est sui.
Vsui alteris futuram ducit Vxorem senex.
Aepx senectae summus est auctoritas.
Colisenect mmos et aquitas iubent.
Etiam senectus proxim est delirio.
Florens senectus par adolescentiae est.
Liber iuuentae sufficat fructus sui.


page 756, image: s780

Lauaare seclum vix solet suum senex.
Laudator actor temporis vir est senex.
Malit mori Poppaea, quam senescere.
Molestum enus senecta egens mortal bus.
Morositatem lenias Baccho senum.
Mortem propinqu[?]m non pauent capitis niues.
Multus comes semp r[?]senectae adest malus.
Nemo est Athenis qui senex sit et sapit.
Nunquam ore laudat vir senex praesentia.
Obliuiosus si quis est, certe est senex.
Pro[?]at senectam dentium defectio.
Pulsis leu[?]cadunt vetusta corpora.
Quid estsenectus? morbus insanabilis.
Senecta mertis proxim ae est anteambulo.
Senecta muliis extima extimis scatet.
Senecta nonne mortis est praeludium?
Sibi ipsa morbus est senecta grandior.

SENSVVM.

Mens fame haud leui laborat sensibus epulantibus.
Qui sapit, noctu d[?]uque pessulum obdit sensibus.
Quinque sensus quinque claui sunt qui antmam regunt suam.
Sensus est Vbique iudex munia ad vitae omnia.
Sensus imperat perennis improbus, seruit probis.
Sensuum mens vna quinque praesidet symphoniae.
Reuocarementem a sensibus, magniest sophi.
Sensus per omnes quisque saepe fallitur.


page 757, image: s781

Sis modestus: imo quinque pessulum obde sensibus.
Vigiliam luentis pingue sensuum otium est.

SENTENTIAE.

More rupis dux sit, vsque stet bona in sententia.
Principisem perprobanda est mitior sententia.
Capita quot, tot dissidentes inuicem sententia.
Contra inauditos iniqua quaelibet sententia est.
De salute, iniusta praeceps semper est sententia.
Eccui cuncta obtigere mentis ex sententia.
Est tenacior suae omnis vir rudis sententiae.
Frustra amante a caeco oculata poscitur sententia.
Improbi nunquam improborum animo improbant sententias.
Improbum autumatimproborum qui annuit sententiae.
Improbum negaimtroborum qus abrogat sententia.
In dubio benigniorem praeferes sententiam.
Moribus covtrarij vnam non fouent sententiam.
Moribus cuiusque oportet apta sit sententia.
Multum inest sinistricatis feminae in sententia.
Ne probae improbis serendae sesto ius sententiae.
Nulli adhuc cuncta obtigerunt ex animi sententia.
Sunt pares et exitu, oris vna queis sententia.
Turpts est in turpiore qui manet sententia.
Vera qui ignorat fideli quei stet in sententia.
Vtilis sententia illa est quae aequitati consonat.
Afentiendo dicitur sententia.
Parum valent egentium sententia.
Praestantiores sunt senum sententiae.


page 758, image: s782

Quot capita tot sunt dispares sententiae.
Semper uae vir est bonus sententiae.
Sententiam suspende rebus omnem om nibus.
Suam sequatur quiltbatse tentiam.
Vbi est amer sana haud ibi est senientia.

SEPVLCRI.

Mortuos reges sepulcrae indicant: vita latent.
Adm nent nos ossa nuda quam sit euanida.
Coelum ei omne sro sepulero est vrna cuid fit sua.
C rporis portas, sepu cram est, vita corporis mare est.
Est sophis ingens se ulcrum patria est calum domus.
Inquinans sepulcra, viuos mortuosque polluit.
Iusta qui negat sepulcri cuipiam, est semper reus.
Morte functis terra passina debita est mortalibus.
Mortuis sepislcra dantur nauseam ob viuentium.
Mortuo tellus sepulor. m nulla non praebet suum.
Mortu s arcet sepolcris et simultas maxima.
Metruos columna honorat? imo onerat mage ac mage.
Neminiparenta in vadis si cadauer conditum est.
Nunc vbi midae sepulcrum est? virgo nunc vbi Midae est.
Omne caelum etsepulcrum est, terra nulla quem tegit,
Patuus es paruo sepulcro sitegare sufficit.
Quem tyrannus iusepultum proijcit, condet dies.
Terra nascentts eademque mortuos finu excipit.
Tera quaelibet sepu crum mortus tandem oggerit.
Terra quaelibet virorum fert sepulcra illustrium.
Coelo teguntur mortui vrna qui carent.
Nil corpori prode st sepulcrum nil nocet.


page 759, image: s783

Raro sepultos mordet inuidentia.
Terram insepulto impartias cadaueri.

SERNITATIS.

Est Deus cunctis serenus, sed potissimum malis.
Alcyone ouis incubante pulcrius dies eunt.
Carnisex terentiatis acer est menti metus.
Non honor, von gaza placant pectoris cornubilum.
Nubilum, moeroris iedex, gaudij, serenitas
Nunc pluit, nunc est serenum tempus has habet vices.
Stulte in orbe isto serenum queritur: caelos supra est.
Tunc caue fraudem sereno cum renidet fors hera.
Serena mens tultum parem fere induit.
Malos Deus tantum secrenat fulgure.

SEVERITATIS.

Est pius quidem, seuerus sed quoque est idem Deus:
Nemo sic sentit seuera, ceu meretur, Num na.
Nemo tam Deos seueros experitur, vt meret.
Cui Deus summe est seuerus, illi amicus intime est.
Respuunt regem seuerum qui voluptati litant.
Rex bonus seuerus in se est, in suos lenissimus.
Vix amatur rex sewerus, vix colitur comissimus.
Nemo non aliis seuerus est sili indulgens nimis.
Nil magistrali seueritate similaius.
Non placet perfusa fuco futili seueritas.


page 760, image: s784

Qui fuit sib seuerus mitis illi erit Deus.
Quod nequis seuerirate, perficis clementia.
Tetricum vitae sequuntur quos amat vir us modum.
Vir prcbus seuerus in se est, temperatus in suos.
Perfusa fuco nonplacet seueritas.
Qui diligit vere seuere corripit.
Raris bono seueritas, multis malo est.
Semper nocet plus quam iuuat seueritas.
Seueritate caritas amittitur.

SERMONIS.

Nilin orbe isto perennat quam sacer sermo Dei.
Quae Deus dicit facitque sunt fides, sunt veritas.
Aut nihiloquare cum rege, aut loquare dulcia.
D eregente nilloquare, velloquare suauiter.
Aferarum gente nostrum sermo segregat genus.
Aut sophus secum ipse fatur, aut suo cum Numine.
Cuncta quae dicit facitue publico confert sophus.
Cura vbi est sermonis ingens, magna rerum incuriae est.
Fulmen est sermo sophorum, quisque eo percellitur.
Nobilis vilisque sermo distat efficacia.
Obstetrix est sermo mentis, serme mentis est cliens.
Obstetrix perita clausae mentis elocutio est.
Quae sophos dicit facitue publice cuncta iuuant.
Res adest vbi ipsa prorsus verba sunt superflua.
Roris in merem iuuentam sermo recreat senis.
Sermo cogitationum partus est linguacior.
Sermo cui scelestus, illi vita velscelestior.


page 761, image: s785

Sermo d ctus est supra vinum, est supra tragemata.
Sermo mentis est im ago, sermo mentis est typus.
Sermo mentis frater, ergo profer id quod cogitas.
Sermo natus corde ab imo mentis est certe typus.
Semro nobis mersque ni sit, quid sumus praeter pecus?
Sermo prauus prauit atem sterntt ad quamuis vias.
Sermo pugnax, vsque viuit, pessimum vitae malum.
Sermo stulti est vnda ponti: clamat, arua at nil iuuat.
Sermo verus ille non est qui statim refellitur.
Verus est mentis char cter sermo, verus est typus.
Vilis idem nobilisque sermo n nidem valet.
Vnda vultus, sermo mentis est character ac typus.
Ala volucri sermo transit aera.
Corpus cibis, sermone sed mens pascitur.
Est sermo amici suaue quid tristantibus.
Ferrum qutdem penetrat, at sermo magis.
In ore menles vsque habe intimos sinus.
Intus liquorem quale habet vasfunditat.
Mens atque Sermo separ at nes a pecus.
Menti ipse sermo est ceu minister efficax.
Perplexa mag um verba nescio quid tegunt.
Secreta mentis saepe serme detegit.
Sermo character mentis et bonae et malae est.
Sermo Dei certissima est nobis salus.
Sermo medela summa mentis turbidae est.
Sermone nullo compr. hendere est Deum.

SERVITVTIS.

Est Dei, vt plebs seruitutis fasce sub duro gemat.


page 762, image: s786

Non coacte at arbitratu seruias Deo tuo
Num ni seruire summo, summa gloriatio est.
Qui Deoseruire gestit, praparet se omnimalo.
Qui Deo seruire non vult, mille nactus est heros.
Qui Des seruis, dominatur orbis omnibus bonis
Qui Deo vni est seruus, otbis vniuersi est regulus.
Qui iugum subire non vult Numinis, fert daemonis.
Sic tuos habeto sernos, vt decet seruum Dei
Ciuium dcertam salutem rex minister est Dei.
Erege factus seruus, haud seruit bene
Principum est l uare pressos seruituse iniuria,
Regibus persape et ipsis seruiendum tempore.
Regium seruire ducunt Principes vt imperent.
Rex bonus nil est nisi amplae seruus vrbis publicus.
Seruit omnis imperator, seruit, at regaliter.
Seruus est sibi tyrannus, rex saluti ciuium.
Suetus imperare vix fert seruitutis dein iugum.
Absque damno libertaris seruiendum et alteri.
Absque pane praemioque serua plebes nemini est.
Ab queue seruo vixit aeuitm omne Stoicus Zeno.
Altert seruire, res est vnum fortis quam haud queat.
Alteriseruire qui scit seruiet si vult sibi.
Alteri[?] periculose iudices deseruulo.
Bruta res est sensu et omni destituta, serui us.
Cogitur serutre cuncta qui sibi male impera.
Cogitur seruire nulli seruus est qui legibus.
Cogeris seruire nulli, seruus epse si es tuus.
Colla sunt retorta seruis: libero erectum est caput.
Corpori inseruire sueuit non homo ipse, sed pecus.
Corpus est, anima est queue seruo parmeliorue herosuo.
Corpus et si serunm, at esse mens potest liberrima.
Cumrei male est herili nemo non seruus dolet.


page 763, image: s787

Ecquis est in orbe seruis qui suis non seruijt?
Es supra omnem seru tutem seru[?] ipse si es tuus.
Fortitudo seruit utem pesi esaeitius timet.
Fundu inferus superno seruiat, vel demigret.
Gloria atque honore polles? seruus eiuium es erus.
Gloriae famaeque seruisus seruit aetatem integram.
Haudsuum, ast herileseruus conficit negoc um.
In pertelo constitutus quaelibet seruus timet.
Induas seruilitatem vilitatemque exues.
Laus heri est decusque quidquid perpetras seruus boni.
Libero vltimum malorum seruitus est omnium.
Libero parere seruis, res miserri ssima est.
Mauelim seruire amanti quam imperare ceteris.
Mente seruus destitutis iure heri sui in manu est.
Moribus serui se herorum parte magna accommodunt.
Mortem honestam seruituti cuilibet praefert probus.
Mulia seeuism scire oportet, sed loqui paucissima.
Ne mani mexpecies herilem serue age vltvo quod decet.
Nemini imperare praestat quam cui esse obnoxium.
Neminem natura, seruum fecit, infortunij est.
Nemini non seruo honestum est pro suo domino mori.
Neminiseruire si vis, seruias faclegibus.
Nemo hero praesente seruus sumpsir arrogantiam.
Nemo non sernire ciui mauelit quam villico.
Nego se praestantiorem sei uum habere vult domt.
N lprobum aut sanum est ia animis seruientium sponte.
N n facit natura seruos, sorte fiunt amata.
Non posest amare seruus quisquam herum minus probum.
Non potest seruus profecto esse melior quam ipse herus.
Non potest quis esse seruus cui voluntas libera est.
Non potest seruire fortis sed potest fortis mori.


page 762, image: s788

Non potest seruus vocari qui potest cum vult mori.
Nuspiam praestantiora seruiunt peioribus.
Optimos habere seruos queritas? aequatibi.
Perpeti quae unque malis quam alteri omnis seruias.
Pro suis heris moririgloriosum seruulo est.
Qualem herus vult esse talem quisque seruus se facit.
Qualis est herus, fore esse seruus eius assolet.
Quem fides seruum teneri non potest, compes tenet.
Quemlibet seruum et sereni Solis illustrati bar.
Qui iugum semelr ecepit, nonpotest de eo queri.
Qui potest seruir nulli est omnium liberrimum.
Qui potest sibi esse seruus seruitat cur alteri?
Qui sibi imperare nescit iure seruit alteri.
Qui simul iugum recepit, non vbi vult excutit.
Quisque honori, quisque nummis, quisque seruit corpori.
Quos voluptas ac cupido possidet, seruos scias.
Saepe cunctam seruitutem qui fugit, sibe dedit.
Saepe hero seruus fit auctor cum altero certaminis.
Saepe nummos quasi libellum fert, qui hero seruus placet.
Serui herum a caede abstrabentes vi mera, seruant herum.
Serui herum a malo tenentes seruiunt fide optima.
Serui herum a noxa abstrabentes, praemium haud poenam merent.
Seruiat multis necesse est carus esse ijs si cupit.
Seruiat supernae oportet infera omnis regula
Seruiat tandem necesse est lingua cui liberrima est.
Serutens ceruice curua est, fert nec erectum caput.
Seruientium redun dat in dominos iniuria.


page 763, image: s789

Seruit is qui inuitus atque non volens qu dquam facit.
Seruit is qui non sua vltro viuit ex libidine.
Seruit orbis omnis: vnus liber est in eo sephus.
Seruit vsque et vsque honeste, seruus est qui temporis.
Seru tiss aperta peior quam decemplex dedecus.
Seruitute in emni aperta liberae morti via est.
Seruitute inseparatus iungitur comes timor.
Seruitutis nomen ipsum, mortem amari vltro facit.
Seruitess que non oportet Victa per vim sustene.
Seruitus vbi est, ib queue multa contumelia est.
Seruiunt oculis herorum cuncta qua haud sunt libera.
Serutunt quibus tuenda creditur populi salus.
Seruus ad virtutis agre templa se duci sinit.
Seruus aeuum erit peromne, mortis est cui timor.
Serus es nullius vnis seruus es si legibus.
Seruus est haud liber vna cui voluptas imperat.
Seruus est heri minister, seruus est censor sui.
Seruuus est nemo, esse mentis qui potest seruus suae.
Seruus est opiniones cui nimis vulgi placent.
Seruus est quicunque peccat, liber est emnis probus.
Si bonos vis esse serues, ipse seruis sis benus.
Si libet quo abire seruo non tamen licentia est.
Stue hero reine seruis, est idem, nil interest.
Tantum oculis placere quaerit seruitus herilibus.
Tempori serui omni et omne seruiet tempus tibi.
Tristior quacunque morte quaque seruitus viris.
Victa vi quae non oportet seruitusehei sustinet.
Vxor in seruos mariti lenit iram commoda.
Amorte quidnam dura differt seruitus.
Anteire seruus non potest herum suum.
De rege fieri mancipium, miserrimum est.
Et seruierunt sape Regum liberi.


page 766, image: s790

Incurua ceruix seruulis est omnibus.
Infestum heris est omne seruorum genus.
Loro alligari se vetus non fert canis.
Malim mori quam seruitute conteri.
Mussare serui est Libere loqui virum.
Natura seruum nemin mso ed rs facit.
Obliqua ceruix vsque seruientium est.
Placere solum oculis heri vult seruitus.
Princeps bonus seruus vocandus publicus.
Qui seruitutem non amant tamen ferunt.
Quicunque mortem despicit, seruum neges.
Quicunque seruit neminirex omnium est.
Sardi vaenales alius alio nequior.
Serui sequuntur quilibet mores heri.
Seruilem habe gaze nimis qui addicitur.
Seruire caeli summa libertas Deo.
Seruire disce tempori euictus malis.
Seruire legi, seruitus liberrima est.
Seruire malle quam mori ignauiss mit est.
Seruire mente nemo seruus cogitur.
Seruire mente seruitutis vltimae est.
Seruire multis sertis est miserrimae.
Seruire natus, si imperat, male imperat.
Seruire neme cogitur qui aude mori.
Seruire seruis non nouum est regem suis.
Seruire seruo serue sisapis caue.
Seruis caput nullum est ne vlla auctoritas.
Seruis bonis male est, vbi haud bene est here.
Seruit Deo malus vir, assentit bonus.
Seruit Deo quicunque seruit legibus.
Seruit ne quisquam cus licet lano mori.
Seruo fideli debita est benignitas.


page 767, image: s791

Seruos heroeque vita sola factitat.
Seruum nega qui mortem obire non timet.
Seruum nege mortem potest qui temnere.
Seruus bonus possess o electissima est.
Seruus bonus si liber est, fit pessimus.
Venire vis admagna paruus? serutas.

SILENTII.

Ecquis aduersus volentes hiscere audeat viros.
Alterum silere quod vis, ipsemet p ius sile.
Ardu um est verba apta pennis continere pectore.
Arduum hom nitemp ramen vocis ac silentij est.
Aut loquare quod necesse est, aut soue silentium.
Effcacius silentium est trobis loquentia.
Exequi laudes suprem as tus sacro silentio.
Im erat loqui, dolori qui imperat silentium.
Lnguapt lore se tuetur? pulcrius silentium.
Magna sustinere nescit cui graue est silentium.
Multa sunt bona, at profectores silentium optima est.
Nem ni non percolen dum est silentium.
Pessimum est signum indolore maximo silentium.
Poenitentia pudendae nil inest silentio.
Primus inrebus gerendis est locus silentio.
Quo drosae est clausa, idquoque est mens tecta sub silentio.
Tempore ac loco proprium pulera res silenttum est.
Vinculum optimum gerendis rebus es silentium.
Vnicum silentium omni est absque poenitentia.
Vrbem Amyclas due facerent perdidit silentium.
Vtile est seni, uuentaeque vtile est silentium.


page 766, image: s792

Attentio sui est vbi silentium.
Aut melius aliquid dic silentio, aut sile.
Conuitium ingens et sophiin silentio est.
Discas loqui: silere sed discas magis.
Et conserunt phreneticis silentia.
Niscitiae nil aptius silentio est.
Laus magna semper debita est silentio.
Mens Angeronae cuncta supparo tegit.
Nilfeminas magis decet silentio.
Quod vis tacere, nemini ipse dixeris.
Periculi expers praemium silentij est.
Regnantis est silere posse ad omnia.
Segnes Amyclas perdidit silentium.
Sile puer: multum boni in silentio est.
Solum regressum non habet silentium.
Vinum tenere non potest silentia.

SIMILITVDINIS.

Pessimo regi optimoque quilibet se accommodat.
Carduus tam nullus asper, quin aselles sit cibus.
Fuco Apique corpus idem: discrepant industria.
Inuentt suos asellos carduus quique ac rubus.
Maxima inter sese asellis gratia ac concordia est.
Quisque talis aestematur, qualis eius est comes.
Quos amamus esse eisdem quaerimus simillimos.
Viuimus non ad rationem, sed mage similitudinem.
An labra nescis conuenire brassicae?
Asello asellus pulcer est, et sus sui.


page 777, image: s793

Canis eani est, bos est boui pulcerrimus.
Et concoleres conuolare amant aues.
Lactuca quaeuis par sibi inuenit labrum.
Lupus inpum cognoscit, et furem sagax.
Mentis malae nil non potest germanitas.
Mysos Lydosque meta sit quae separet.
Natura cuique in altero placet sua.
Nil simio commune cum tesiudine.
Procliuiter par congregatur cum pari.
Respondet ipsi silius fere patri.
Similes habere labra lactucas solent.
Statim nocens se copulat nocentibus.

SIMPLICITATIS.

Est amica Veritati simplicitas, est Gratiae.
Hostis est mendacio atque fraudibus simplex tenor.
Nemo amat homines bilingues: cuilibet simplex placet.
Omne laruatum, omne mendax est inimicum simplici.
Semper est simplex et vna veritas, nunquam duplex.
Simplicis secutor aequinuspiam audit non bene.
Simplicis sermonis aura veritatis propria est.
Veritati valae amatur simplicis dos ac pij.
Vnicus simplexque semper veritatis est tonus.
Simplex dolosa fraude semper abstinet.
Simplex nimis, comes sere est amentiae.
Simplex vocatur quisquis ad malum est piger.
Simplicitas alma, alma est vecordia.



page 778, image: s794

SIMVLATIONIS AC DISSIMV. LATIONIS.

Principi oris atque cordis semper est concordia.
Qui simulat rex dissimulatque multa petor est bono.
Quidquid ore promit stud corde sentiatr ex probus.
Regis haud est, imo vix est ingenui simultas.
Rex Leo est, quod fronte magna corda aperta gestitet.
Turpe quid fariregem mente quod sentit minus.
Vnicum tiara fronti duplici breue est nimis.
A virili pectore omnis segregata est simulatio.
Absque mente polyps, amicus nemini manes diis.
Ambidex er versipellem se facit quando libet.
Artifex dolt profatur vnum sentit alterum.
Aut simislare aut dissimulare nescit aetas iunior.
Aut simulet quis dissimuletus, ne pericula incidat.
Ah? homo quantum bilinguis sape concinnit mali.
Dissi mulans simulansus non est l ber, at cliens merus.
Dissimulatio fidelis est soror doli mali.
Dissimulatio sodalis gnaua deffidentia est.
Dissimulatio tegenda est, vti ea si apte velis.
Dupltces tectasque mentes vulpium quisnam probet.
Duplices tectasque meutes nemo amat, nisi et du lex.
Duplices tectasque mentes, odi vt Orci carceres.
Etqua lingua interpretatur cogit at apectoris?
Ecquis quicorde sentit ore quod fatur palam.
Et Leo Vulpesque ouillo conteguntur vellere.
Et simulare ac dissimulare dedecet vereprobos.
Et simulare et dissimulare fas salutis gratia.


page 779, image: s795

Et simulare et dissimulare publicapro relicet.
Ficta cuncta, vt flos in herba derepente succidunt.
Hactenus simulare fas sis, pellat vt dolum dolus.
Improbe simulatio ensis fiat, at scutum probe.
In simulando ac dissimulando multa vis mendacij est.
Insimulando ac dissimulando plurimum prudentiae.
Mentem animi in primore fronte quilibet gestat probus.
Menti amicorum te adapta, more Polypi vafer.
Nemo non diuer sa lingua promit, atque intus premit.
Nemo non in ore mella felque in abdito gerit.
Nemo sensa cordis ore, nemo fronte expectorat.
Nil vetat agere in periclis constituto polypum.
Obijcit sese ictum ad omnem qui orepectus publicat.
Odieum cut mens ab ore clausa aperto dissidet.
Odi eum qui aliud prefatur, ore quam mens cogitat.
Ore velplerumque promunt, cor quibus fel est merum.
Peio Orco est qui ore promit mella, corde felpremit.
Pessimos habeto, quorum mens ab re dissidet.
Polypus colore saxa quae premit statim refert.
Polypus mutat colorem lege sub loci suum.
Polypus petrae colores obtinet quets adsicus.
Rara cuique vox ab imopromitur mentis sinu.
Rarus est qui promat voce mens quo dintus cogitet.
Quisquis est bilinguis idem denorator hosp tum est.
Sape mel merum loquetur, tota mens fellea est.
Saepe opus cum sraudu enta vulpe vulpanarier.
Sensa cordis ore promens omnium plagis patet.
Sperne amorem versipellis: non amat te, sed lua.
Verba profer ore blanda. corde quaeuis logites.
Versipollis esto, amicus essesi cupis diu.
Vir duplex verum ore profert, corde falsum cogitat.
Voa aquam manu alter aignem quilibet fert improbus.


page 780, image: s796

Aliud solet sentire quisque, aliud loqui.
Amplectitur quem vult necare polypus.
Composita verba saepe cordi discrepant.
Fucat venena melle tetra sub dolus.
Malo esse ius est congreges inter malos.
Paucissimi ore proferunt mentis tonos.
Quis mente voluit, voce quod sua annuit?
Quis ore mentis exprimit tectae graphen.
Quod corde sentit dicat orerex probus.
Regenare nescit dissimulandi nescius.
Semper sub ictu degit oris simplicis.
Sentire aliud, aliud loqui, bilinguium est.
Sentire idem farique iunicr solet,
Si iunctus es cum vulpe vulpem fac agas.
Simulatio omnis, indolis nota est malae.
Simulationi cuique inest mendacitas.
Vertumnus esse id omne quod libet solet.
Vox rara sensus interpretatur pectoris.
Vtiforo qui commode potest, sapit.

SIMVLTATIS.

Ciuitatum omnis simultas, virium a fiducia est.
Ciuitatum opes simultas dissipat quantaslibet.
Fit minor simultas, hinc et inde si silentium est.
Et simultas finienda fine vita quelibet.
Et simultas veritatis destruit sanctum decus.
Impios trahit simultas, sed pios virtus magis.
Nascitur cito simultas, non cito denascitur.
Nobtlesque diuitesque sunt simultatum mare.


page 781, image: s797

Non habet modum simultas cum propinquos occupat.
Omnis est acris simultas, proximorum acerrima est.
Par simultati est officium tempore exhibitum haud suo.
Pauperes ditat simult as longtor potentium.
Plurimum mals simultas quaeque fert vtrinsecus.
Plus minusque vrbe quauis, est simultatum parens.
Quaelibet sese simultas facto et vsu detegit.
Soltitur certe simultas morte cum ipse et hostibus.
Vanus est Vatiniorum quem simultates coquunt.
Vrbtum ulli simultas, aut honori est, aut Bono.
Bellum ac simultas quidlibet mali excitant.
Etiam simultas eleuitur tempore.
Fratrum simultas est suo absque termino.
In his simultas desinat, queis nascitesr.
Regum simultas, vrbium concussio est.
Vbiest simultas, est ibi dissensio.

SINCERITATIS.

Absque fatali inuenire nuspiam malo bonum est.
Absque mixtione non est aut malum vspiam aut bonum.
Corporis sint sana membra, sana, itemque alacria.
Cuncta mellis atque fellis contugata sunt iugo.
Falsa quae sunt non dlis duram: permanet sinceritas.
Haud queas bonum inuenire cui nihil mali additur.
Malim inimicum quam esse amicum cui placet bilinguitas
Melle constat atque felle mixtio mortalium.
Mixtione fellis atque mellis vita ducitur.


page 782, image: s798

Nec simul cum pessimis sis, sed nec absque pessimis.
Nemini melabsque felle creditur mortalium.
Nemini mel absque felle largiuntur Numina.
Nil in rbe immune labis aspicit Phoebi tubar.
Nilsalutare est eidem quin comes sit noxium.
Nulla sincera est voluptas si dat aut damnum aut malum.
Quod fluit naturae ab ipso fonte sincerissimum est.
Simplici sermone amico expedire, aquissimum est.
Tam bonum nil est, acerbipertio quin sit sua.
Tam boni nil, portionem quin ferat suam mali.
Tam mali nil, portionem quin ferat suam boni.
Immune labis subrota Lunae nihel.
Mali bontque semper est comixtie.
Mixtum doloris poculo omne orlis bonum est.
Sinceritas vbi est, adest tranquillitas.
Condire potum maxime solet sitis.

SOBRIETATIS.

Sobrium votiire ab ore regis haud latum, nefas.
Sobrtum voti redire tristem ab aula, non decet.
Sobrium voti remitte rex ab aula compotem.,E> Ad bibendum efonte lympham pro scrpho valet vola.
Corpore atque mente nil est sobria praestantius.
Nemo caelum nemo stellas aspicit quam sobrius.
Nilsonat boni poeta cui Lyaeus displicet.
Sicca res nun quam putrescit: humidum vdio vel die.
Sobrie fertuna habenda est omnium prosperrima.
Sobrietas sibi alterique temperi omni commoda est.


page 783, image: s799

Sobrij est iugare Lymphas inuerecundo Deo.
Sobrijs deiecta frons, et vultus intuens humum.
Sobrijs mens leua, septuosa, sincerum nihil.
Sobrios siccosque nunquam cruda circum stant mala.
Turpe abira regetristem supplicantem aequa ac bo ta.
Dalei mero fugantur aegritudines.
Lymphae sititor mente lymphari solet.
Nlsat bibaci est: sobrto nil est parum.
Siccis acerba semper incubant mala.

SODALITATIS.

Nihil Deo cum non- bonis commercij est.
Nil habet caleste numen cum mals commer cij.
Maior est regno sodalem serre qui regntpotest.
Aut pares sumit faci ue quoslibet sodalitas.
Consulant plures siblipsis quam suis sodalibus.
Contubernium omne praeda srindit enpartes duas.
Efficiunt malorum malos salsa contuberma.
Est bonis immicus, vltro qui malis se copulat.
Et malorum adul eratur optimus commercio,
Fac sodelem tebeatis, fac sodalem proximis.
Fert malumequius mesellus, miseriorem cum videt.
Inquinate mores honestosamprobi sodalitas.
Illico sodalitatis glutino iungaspares
Inuenit pares gradu omnts, velfacit sodalitas.
Mult negliunt ministri dum alterum alter respicit.
Naufragio cupt perire cum malis qu nauigat.
Nmo non perire malit cum altero quam vnisibi.


page 784, image: s800

Rarior securitatis est metusque copula.
Scire vis sit quisque qualis? adsodales respice.
Se quis est so dalitatis perditorum qui dedat.
Sede non consistit vna luxus ac modestia.
Seruienti conuenire non solet superbia.
Veltua est sodalis vmbra, tu vel vmbra es illius.
Nemo vult habere amicos calamit ate nobiles.
Non potes malo esse amicus, quin inimicus sis bono.
Non potest bono esse amicus, qui malis se vltro applkicat.
Non potest vno esse luxus sub iugo et modestta.
Notus est sagax sagaci sicat et lupo lupus.
Nullus boni est, sodale quis caret dulcis sapor.
Obrutus caelo fuisset ipse Atlas sine Hercule.
Omnis est ingrata, amicis quae caret felicitas.
Perditis nemo sodalem se facit, sed floridis.
Plurimis sedalitatis portus infidus fuit.
Plurimum quibusque prodest in malos sodalitas.
Portus est malus sodalis prauus: hunc ergo fuge.
Praeda contuberntum vnum scindit in partes duas.
Praeda ouis lupo parata est quae suum liquit gregem.
Qualis est tibi sodalis, talis ipse crederis.
Quiqueant coire mores sub iugum vnum dispares.
Quis suam scabiem affricare non cupiuit alteri?
Quisque talis est, amicus qualis eius arctior.
Quod bonum vere est, id vnis adplicat sese bonis.
Quos diu virtus frequentat reddit et sibi pares.
Queslibet sumit facitur compares sodalitas.
Agni ac leonis nuspiam est sodalitas.
Aut sumit autfacit pares so dalitas.
Boni malique nulla durans copula est.
Malus sodalis, portus infidissimus.
Minus dolet socios dolorisqui aspicit.


page 785, image: s801

Nullius boni sine socio suauis est possessio.
Nunquam a malo seiungitur diu bonum.
Nunquam coibunt Error ac prudentia.
Pares facit vel accipit consortium.
Patitur potestas nulla consortem sui.
Qui condolet partem leuat molestiae.
Semper pares quaerit sibi selcitas.
Sodalitas mali male solatium est.

SOLIS.

Sol Dei parma est timorem qui incutit gigantibus.
Discutit malum, bonumque dia maiestas fouet.
Esto rex sol, ac colore luceque omnibus proba.
Nec duos fert terra soles, nec duces regnum duos.
Rex, vibque et vsque sis Sol, discute ac foue omnia.
Rex, velut sol, non amatur ni bonumfit publicum.
Sint pares oli imper antes, qui fouet, qui discutit.
Sol quod est in caeco, in orbe rex suo esse optet bonus.
Sol quod est orbi atque Luna, rex et vxor sit suis.
Solem agit Princeps, latere nullibi quemquam potest.
Solis instar, rex sit idem diuiti qui pauperi.
Solis vitubar, latere sic diu Princeps nequit.
Absque caecitate nemo longius solem in spicit.
Auctor omnium bonorum Sol homullis post Deum.
Clarius quocunque Sole vta fulgurat pij.
Cuncta vitam mutuantur solis almo a lumine.
Mane Solrubet, pudore noctis ob nostrum scelus.
Mercuri erro es, longe ab ipso Sole non abis tamen.
Nemo luna astrum requirit solis vt lucet iubar.


page 786, image: s802

Non potest solis latere, sudum vbi vndique est, iubaer.
Nondum adhuc soles dierum occiderunt omnium.
Obmerum scolus diei Solrubetiam vespert.
Ob scelus mundi erubescit mane sol ac vesperi.
Quod nubes Sol mane, quodque vespert, Orbis.
Sapius se sol videndum praebuit post nubila.
Solaquam du cissim am haurit, sol trahit leuissimaus.
Solquod est in caelo, in vrbe quilibet sua est probus.
Solquod est in Vniuer se, corpori est mens cutlibet.
Sol sub vnd as quot diebu fertur vt purget caput.
Sol vt occun bit serenus atra nox sequi solet.
Sole ab vno Sidera omne lumen a auriunt suum.
Sole clarius piorum vtta quauis emicat.
Solis ad iubar latere siderum solet pudor.
Solis exortu omne Sidus noctis in peplo latet.
Solis igne Inix liquatur, putre durescit solum.
Solis oecasum vsquequaque fur ua nox superuenit.
Stella quamuis prima, Solis ad iubar primum fugit.
Ver, Hiems, Autumnus. Aestas, Soles, imo es omnia.
Crescis pereundo Phaebe, crescendo perts.
Cui Soladest, is Deliae non supplicat.
Diesereno non latet Solis iubar.
Inuisa Phaebo Luna, pars Phaebitamen.
Lucente Sole Luna nulli quaeritur.
Non est Deus Sol, est oculus magis Deo.
Praesente sole nemo lucerna indiget.

SOLATII.

In Deo solatium ingens inque conscientia est.


page 787, image: s803

Obeatum cuius vnum est in Deo solatium.
Tarda sunt quidem Dei, at non vana item solatia.
Rex bonus totius orbis publicum solatium est.
Alterum solari vt ausit, qui ipse eget solatiis?
Hist probus commune munditotius solatium.
Est malt solatium ingens, nosse fortem vltro suam.
Et malus solator omnis qui ipse eget solamine.
Est duplex aerumna quouis quae caret solatio.
Non potest felix vocari sollicitu dinis cliens.
Pars malirecens dolenti et ip, a sunt solatia.
Magnus dolor solatium omne respuit.
Solare semper tua mala alient malis.
Memorta bonorum est in ma is solatio.

SOLERTIAE.

Cunctane nimis sagaci fideris solertiae.
Cura vbi est laborque quiduis perficit solertia.
Quod volatus est aui, hoc est cuiusue homini solertia.
Obtinet tentando quiduis pertinax solirtia.
Adres malas fabra est item solertia.
Hum ana nil non perficit solertia.
Multum potest vis, sed minus solertia.

SOLITVDINIS.

Nil facit loci horror: Vna ments vult coli Deus.
Si Deum inuenire gestis, quaere solitudinem.


page 788, image: s804

Absque amico dulce nulli solitudo aut otium est.
Ad nefas patrocinatur solitudo deuia.
Auias diuiua quaerit Sophia solitudines.
Contuber nalem super biam aio solitudinis.
Hunc neges solum esse, virtus multa cui cingit latus.
Ne quidem vllum solitudo clam diu sinit scelus.
Nunquam erit solus qui amicus esse iam caepit sibi.
O quam amica solitudo est odio habentibus malum.
Qui locis latet reclusis vix bene audit publice.
Qui locis viuit remotis, viuit innocentius.
Solitudine otioque nil negotiosius.
Solitudinem aucupantur atra bilis quos tenet.
Solitudinis nefanda sic tamen fiunt palam.
Solus haud est Musa multa cui duplex cingit latus.
Raro optime audit solitudinarius.
Si spiritus defil locus nil adiuisat.

SOMNI.

De decus summum imperanti, noctis infegrae sopor.
Dormiat licet mouere caudim amat semper leo.
Et soporatus profunde ventilat eaudam Leo.
Imperatori pu endus somnus est longinquior.
Integram dormire noctem qui potest, regem nega.
Integras dormire noctes imperator non solet.
Non decet marcere somno pectus Atridae ducis.
Non capit somnum profundum calcita vlla regia.
Non sinit dormire summos cura longius duces.
Nullus est duci absque cura somnus inter milites.
Plurin.ine sit soporis imperator omnium.


page 789, image: s805

Principum somni inquieti, Principum somni breues.
Quatuor Vix dormit horas cura rei cui publicae est.
Regia in sponda esse somnus non potest securior.
Regio dormire lecto non licet noctem integram.
Regio nullits cubili longius durat sopor.
Regium ad Cubile somnus si venit, breuis venit.
Sit breuis somnus cibusque jparcus imperantibus.
Turpe noctem stertere omnem ciuium altos praesides.
Turpe noctem stertere omnem militum probo Duei.
Cum Deo relinque somnum, cum Deo somnum pete.
Dormiens nil ab sodaline dam vt a Deo auferat.
Artifex summus nouo um quisque somnus orbium est.
Absque somno est acquiete quem recens vexat dolor.
Arduum dormire noctu feminae absque contuge.
Cum periculo excitatur fortis e sommis Leo.
Cura quem dolat dolorque semnolentus vixerit.
Cura vbi est, ibi esse somnus non potest profundior.
De die lassos tenere longior somnus solet.
Dormiunt noctem per omnem quos fatigauit Dies.
Ebrium excitare somno procreat tibi malum.
Est sat horas quinque noctis si Senator dormiat.
In diem altam nemo dormit, quam nepos profusior.
Integras dormire noctes haud boni politici est.
Largtore somno amantum nemo circumcingitur.
Lectum ama qui non relinquit corporis Vestigia.
Longior somno ipsa somni est cura somniantibus.
Longtus dormire nescit cura quem recens conterit.
Mens opore fota noctis, mane quaeuis expedit.
Mens vbi somno tenetur quisquesen suum est vigil.
Nemo non anteambulonem somnum habet mortis suae.
Noct somnus omne reddit quidquid excepit die.
Non potest dormire nocte somnus est cui de die.


page 790, image: s806

Non solet dormire longum qui cubat nudus humi.
Nullus somnum profundum fert Senatoris torus.
Omnibus somnus perennis debitus mortalibus.
Optima est, peiusque dormit, diuitis coniux auus.
Optimum est dormire somnos lassitudo vbi vocat.
Pendet a bono soporis tota corporis salus.
Plurimum prodest saluti somnus aegrotantium.
Quei queat dormire noctu, de die qui dormijt?
Qui die dormit vig lque est nocte, Vertit tempora.
Qu nequit dormtre noctu dormit vtique de die.
Quid patrabit laude dignum vitae somno languida?
Quis ferat dormire in horam terti maut quartam suos.
Quisque partem dimidiam aeur dormiendo transigit.
Sit breuis somn inecesse est longa cura quem coquit.
Somni in humanos tyrannis omnium suauissima est.
Somnus adfontem fluentem, somnus optatissimus.
Somnus auroram sub ipsam cutlibet fit gratior.
Somnus est res delicata constitutis in malo.
So nis occupare maestas paricus solet domos.
Terra mollem dura somnum praebet a laboribus.
Vis tivi vitam esse vitamidimidiam somno occupes.
Viuere id tempus videmur quo sopor nos non habet.
Vix subit somnus penates cura vbi diuertitur.
Condire somnum nilita ac labor solet.
Cura absque somno est: curiosus excubet.
Curae atque somno vix idem est cubiculum.
Domare somnus cuncta quit: curam excipe.
Dormire longum nocteres haud regia est.
Dormit male, est bene, vxor est cui ats auus.
Imago certa mortis est somnus iners.
Marcere somno pectus haud decet Ducum.
Medicina somnus omnium aegritudinum est.


page 791, image: s807

Mulcere curas ipsa nox solet graues.
Non iciuntur dormientes fulmine.
Nox ipsa mentes sola solatur graues.
Omnes semel somnus manet perennior.
Rarissimi cubile somni regium est.
Somnus cuique mortis est ante ambulo.
Somnus Virorum lenis est agrestium.
Somnus vnicutque mundum somnianti sufficit.
Vix viuit is quem ingis occupat sopor.

SOMNIORVM.

Fallor? an qui amant sibi ipsi luce singunt somnia.
Imperita gens Sabina somniat quidquid cupit.
Laruataque alots somnia oincutiunt metus.
Militem ducas quo oportet obsequentem somnijs.
Nemini non mundus alter ad manum est cum jomniat.
Nemo somniat quin orbem fabricer sibi nouum.
Nemo non nouvm sibrorbem condit inter somnia
Nemo non peculiarem mundum habet iam somnians.
Quilibet vitae suae aequa nocte somnta cernit.
Quisque habet domisuum orbem singulatim somnians.
Rem iuuentus quin equestrem tractat inter somnia.
Saepius futura numen indi ant per somnia.
Somnia euentuprobantur pauca, plura nil notant.
Somnio persaepe plus dux quam ratione promouet.
Somniat Sabinus omne blandus error quod parit.
Somniator quisque mundum fingit et sibi nouum.
Spes metusque somntorum sunt parentes omnium.
Tot noui nascuntur orbes cuilibet quot somnia.


page 792, image: s808

Visa noctis dira, curis pectus vrunt auxium.
Vita tota tota Vita nil merum quam somnium est.
Cur somniorum inaeniis praestes fidem?
Formido noctis saeptus terret diem.
Quis somniorum ludicris praestes.
Vigilantis est spes somnium incertissimum.
Vir somnolentus sola somnia inuenit.

SOPHISTAE.

Pallium ac promissa barba non facit hominem sophum.
Praeripit palmas sophista omnibus palponibus.
Rebus occupatus, huius non facit sophisticam.
Sophisticam artem qui colit, se non colit.
Vita cum sermone nunquam congruit Sophisticae.
Mater sophistarum ipsamet tragoedia est.
Odi sophistam qui sibi non est sophus.
Sophista, busti tintinnabulum sui est.
Stringit sophista acum ne, at non perfprat.
Vendi sophista non potest, emi potest.

SORTIS.

Quo locatus in statu orbis a Deo es, eumpreme.
Sors humana cuncta Voluit, sed regit sortem Deus.
Principem circumstat ingens sortis augustae decus.
Absque dote sortis omnis dos riget virtutium.
Absque inimico est omni et hoste quem fouet sors blandior.


page 793, image: s809

Alta mens nec insolescit sortis in dulgentia.
Antagonistam inuenire non potest cui sors fauet.
Arduum est seruare sortis ius siss extra omnem aleam.
A volat sors, hanc vtraque ni manupur ipremas.
Aura sortis punctulo hera duplices infert vices.
Aurea Sortis catenae saepe fiunt ferrtae.
Clarttudo Sortis omnis vitreo fulget bono
Cui cupit nocere sors, is vulneri cuiuis patet.
Cui fuaet sors omne in aeuum vllo est sine aduersario.
Cui suus status videtur non bonue, nec est bonus.
Cuilibet mutationi quaeque sors obnoxia est.
Cu libet sua est molesta sor., placetque nemini.
Cum renidet Sors, coueto fraudium cuniculis.
Cuncta dat fauor Quiritum praeter ingenium bonum.
Cuncta secum vibque tollit sors sua a diuortio.
Detrah. dariue virtus sorte ab vlla non potest.
Dormienti retia implet Vrbibus sors porspera.
Eccui haud innata sortis poenitudo propriae est.
Est pusillae mentis saltam ferre qui sortem nequit.
Fergradum contra procaceces arduaesortis minas.
Fertur ad res insolentes Sors cui insolens fauet.
Gloriam optat militarem segnis otij cliens.
Hinc et hinc sortem modeste contine: aut statim auolat.
Immemor reciprocantis sortis, haud erit diss.
Immodesta et immodestam sors facit modestiam.
Impetres sorte ars magistra quod nequibat assequi.
In suo fere malignus quisque iudex est foro.
Is sapit, nil pollicetur qui sibi sortis de fide.
Is sapit se accommodare cuique sorti qui potest.
Lubricum sortis timeto, dum teneris prosperis.
Maxime sors illa durat cui quid additum mali est.
Militi est beatus auum qui latenter transigit.


page 794, image: s810

Nemini nocere scit sors quam cui ante profuit.
Nemini non infidelimens rumet sortis vitio.
Nemini non lis perennis sorte nato cum sua est.
Nemini praestat perennem Sors votabtlis fidem.
Nemo ei aduer fatur in quem sortis inclinat fauor.
Nemo ei aduersatu vquam laeta cuisors est parens.
Nemo non cum sorte litem perpetem exe cet sua.
Nemo non de sorte questus est sua, quamquam optima.
Nemo non homtnum malignus sortis interpres suae est.
Nemo non rebus secundis induit superbiam.
Nemo velcapit velaequa mente fert sortem suam.
Nilreponit sorte in vlla, cuncta sed in se sophus.
Non necesse est forte laeta viuat Vt semper sophus.
Non parum est calcare cuiuis sortis atrae turbines.
Non potest modum tenere sors cui supra modum est.
Non potest Vlla interire sorte cultor Palladis.
Non solet sors vna eundem calce dextera sequi.
Nulla sors est crebra cui non imminet mutatio.
Nullus aduer satur vlli cui fauet sors blandior.
Omne quod sors fert in altum, sert vt inde mox ruat.
Optima est sors multa paucis laeta quae auxit tristibus.
Optimam sperare sortem cuique fas post pessimam.
Optimum voue statum, at sors cunque quem dabit feras.
Prima vitaesors bene agere, altera audire optime.
Prodigis humana corda sors bonis inebriat.
Prospera in re sors timenda est omnium grauissima.
Purpuram atque ebu curule domina campi Sors donat.
Quem mala haud vnquam impetiuit sors, opes nicscit suas.
Qui bonam scit serre sortem dextere et mala foret.
Qui sapit, regnat, regna sortis, rex sui.
Quisupra sortem est, supra illum nulla iam esse res potest.


page 795, image: s811

Quilibet rebusse undis vtris inflatur modo.
Quis velasse Vno licetar dona sortis anxia?
Quisque dat sibi secures quisque gazas virsophus.
Quisque sortie est alligatus vinculo inse lubili.
Quisque sortie ropulatus cum catenula sua est.
Quisque talis vulgo habetur, sorte quali praeualet.
Quofer nior tibi est sors, hoc minus manet diu.
Quos habet sors oligates plurimis versat modis.
Rara sors aedvique metam vexit illssum, gradum.
Rarus est quires iniqua mente quas habet feras.
Regia indole vsque et vsque sors videtur vtraque.
Regio ingeniofere Vti sors bona at mala assolet.
Saepe quaen cet nocere iam amplius sors non potest.
Saepe sorti latiori sors grauis fecit locum.
Saepe sortis decolorat optimos licentia.
Soetraopesque campi hera offert sors item immerentibus.
Sors nimis beata, sors est omnium vanissima.
Sors nouerca hebeti timetur: plus parentem horret sophus
Sors quibus fauet placere quisque damno auet suo.
Sors vbid uortit, aufert omne secum quod suum est.
Sorte prosperante quiduis exit in finem bonum.
Sorte sublaeta exitusque cuncta sunt latissimi.
Sortis est innata cuiuis poenitudo proprie.
Sortis est vitrun infidele, nec diu Vno slat loco.
Siue laeta siue laeua sors, diu rarom inet.
Sunt caduca vbique sortis arbttrariae bena.
Tela sortis imminentis nem lectus effugit.
Vtib na est sors, vt mala, orbis sic vocat bonum aut malum.
In selicere nil sinit sortisophus
Concoctionis laeta sors duitssimae est.
Consulta docta mille sors vua obruit.


page 796, image: s812

Cum sorte semper quisque litigat sua.
Et summa sors fit omnium infimissima.
Ferri nequit re in lauttore verbero.
Ferri ueqnit rebus secundis flagrio.
Gaudit frequente Sors vicissitudine.
Homo intumescit insoleus rebus bonis.
In se licere nil sinit sorti sophus.
Incurio si sorte reddemur bona.
Intratuam maneto qui sapis cutem.
Non indiget, qui sorte contentus sua est.
Nusquam secundae res ferunt modestiam.
Oblita nunquam sors suae inconstantia est.
Odisse vitam scaduca non potest.
Qua peior est sortem suam quisque aspicit.
Qua mente quiuis polleat, sors argutt.
Quodcumque casu contigit, sortem voces.
Quis sorte trisli amico amicum se exhibet.
Reciprocant is immemor sortis ruit.
Regnat, regitque regna sortis rex sui.
Sors neutra pura est omnibus molestijs.
Sortem potest cauere ferre qui potest.
Sortis srocellae turba mobilis sumus.
Spargitque mortem laeta, laeua sors Dei.
Transuersa Sors aoumen humanum rapit.
Virtute sortem quisapit pessumdabit.
Vtramque sortem suffer aequo vertice.
Vtramque sortem temperat numen Dei.



page 797, image: s813

SPECTACVLORVM.

Gratiam captas popelli? ingere spectacula.
Multum habent fere in recessis quae minus pompae gerunt.
Nemo lautus est sibi ipsi, lautus est qutsque alteri.
Pace desinant cruenta ciuium spectacula.
Plurimum suapte vi stant, quae minus popae gerunt.
Quando finiuntur absque praeliis spectacula?
Sape pugna est sanguifuga nata de spectaculis.
Contenttonum foeta sunt spectacula.

SPECVLI.

In speculo facies Videtur: verba sed mentem explicant.
Liuo in are contueri turpior rare solet.
Quod speculum cuiusque formae est, hoc item menti merum est.
Specula sunt inuenta Vt ipse quilibet se nosceret?

SPEI.

Est bis imo ter beatus, in Deo qui spem locat.
In Deo sperare juetus omne quod Vult obtinet.
In Deum quicunque sperat, nil facit, cuncta obtinet.
In Deum sperare mentis non nisiprobissimae est.
Optime spera in bonare: iusta promouet Deus.


page 798, image: s814

Qui Dei nisus fauore est, spes habet semper ratas.
Qui Deo confidit vnisp suanunquam exidet.
Absque spe dimittere vllum ciutum, regis nothi est.
Non sat est rex, quempiam a se qui absque spe abire sinit.
Tempera timore spem rex esse qui cupis dus.
Additus spes est timori, sicut et spei timor.
Alleuatrix es dolorum spes laborumque omnium.
Auriae spei, ipsa fama est gnata lethi nescra.
Desinas sperare, quidquam quo poteri non licet.
Desinit sperare, quisquis iam timere desiit.
Dormiente Sorte, nespes dormiat caue tua.
Duplicem paenam meretur qui malum spe agit boni.
Ecquis est quin continenter spemetuue flactuet?
Est inops qui spes habendi fine nullo terminat.
Est quidem spes intuenda, caussa sed spit magis.
Fretus esto speperenni:non diu vno sors loco est.
Frustrata spes frequenter euadit furor.
In malts bene sperare nemo quam innocens potest.
Isperit quem spes reliquit frugis vt fiat bonae.
Lumine est vtroque blanda spis, sed vsque eras, ait.
Nemininon temperatur spe metus Vel spes metis.
Ordinare longiores vita spes vocat breuis.
Ordinare vita curta spim iubet simul breuis.
Quae futura sunt putantur spe velut praesentia.
Qui souet spes immodestas, immodeste ijs excidit.
Quid de eo sper arepossis, nulla de quo spesfuit.
Quilatet turba in frequente nec metu nec spe.
Qui nihil sperat timetue, cernit infra se omnia.
Qui nihil sperat timetue est imperator omnium.
Quidquid est futurum id omne spes facit praesentius.
Quisque dum sperat imetque consene sett stabidus.
Saepe spes frustratam veros infarores desinit.


page 799, image: s815

Sit licet spes nulla semper alta mes sperat tamen.
Spembotam propone menti quidpiam cum agris boni.
Spem mageintuetur ipsaem, quam speicaussam efferus.
Spes animi praesens dolentis pharaecum est mor talibus.
Spes auarae terminari lugubri exitu solet.
Spes cui nulla est metusque nullus, is par est Deo.
Spes doloris. spes laboris dulce cuique pharmacum est.
Spes item walum supremae subleuat penuriae.
Spes nihil putat futurum: cuncta habet praesentia.
Spes parandorum bonorum fulgurans exordium est.
Spes pias adepta pennas nil nisi astra cogitat.
Spes vbi est inde esse longe non solet pallent metus.
Tam senex nemo est, vt vnum speret improbe diem.
Vinculum compingi in vnum Spes Metusque vix queant.
Vita non certa ordinare mente spes certas Venit.
Aspe fere omnis vita nostra pendula est.
Eaulcat omnem optma spes molestiam.
Fallat fere Spes empudent em audaciam.
Frustrata spes frequenter euadit furor.
Nec viuit in spe nec metu saptentia.
Qui collocat suam in Deo spem, non cadit.
Qui spe bona se sustinet, raro cadit.
Spes cuilibet mortalium viaticum est.
Spei fauere nemo non solet suae.
Spei met us que iuge contubernium est.
Sperare oportet cuncta, nil Deo arduum est.
Spes est bonum, Spes est malum homini maximum.
Spes est diur num somnium perquam leue.
Spes immodesta et immodesti est exitus.
Spes in malis est vsque at in bonis metus.
Spes praemij, laboris est solatium.



page 800, image: s816

SPIRITVS.

Et supra Vulgum loquuntur spiritu afflati satro.
Pectus vsque est in tenebris absque luce Spaeritus.
Speritus nunquam quiescit, spiritus semperviget.
Spiritusque adest et absens rebus et praesens abest.
Sit alta vita, non item alti spiritus.

SPONSIONIS.

Sponsio nulla absque damno est, et quidem statim nata.
Spensioni noxa praesto praesto poenitentia est.
Sponsor alteri, sibi vna spondet aut damnum aut malum.
Tete impedis fere alterum quando expedis.
Vel optimi sunt spurij vel pessimi.
Spectra cuise mortuorum crebra dant breui interit.

STVDIORVM.

Liber est, imo imperator, qui studet virtutibus.
Non premi se fert minore gyre equus venae bonae.
Qui studere vult honestis cupidus est certaminuns.
Si sapes stude iuuentas dum viret florentior.
Sic stude, scientiam vt non termines scientia.
Taliasunt priuata passim studia qualia publica.
Temperanter est studendum si studere vis diu.


page 801, image: s817

Vis studium perire quoduis? praemia eius tollito.
Musis stude, scientia immut abilis.
Non scias plus alis, ast melius, stude.

STVPRI.

Quolibet stupro pudicae polluas famam domus.
Stuprum umputabis feminam haud spectans male.
Stuprum absque poena nemini commititur.
Stuprum duolex est, mentis atque corporis.
Famam in altero suum esse dedecus censet stupor.

STVLTITIAE.

Est supreme stultus, esse qui suprems vult sophus.
Excutit gaz as opesque stultus, animum ac corsophus.
Nec cauent futura stulti, nec ferunt praesentis.
Nec corripi stultus potest nec corrigi.
Non potst? eccare stultus, non potest delinquere.
Non potest stultus vocariqui parum stulte facit.
Nolle stultu nominari, quid nisi est, stultissimi?
Omne erit stultus per aeuum quem parens stultum parit.
Optimum videt probatque stulsus haudtamen sacit.
Patrimonio superbit stultus, ingenio improbus.
Primus est stultorum, haberi qui cupit sophotatos.
Stultior stulto est, habet qui sophus desiderat.
Stulto adulari caue, inde spiritus vastos rapit.
Stultus est, eritque in aeuum, nomen id quireijcit.
Stultus est qui cuncta scire se autumat, nil alterum.
Stultus est qui ingente luxu palpat auersum Deum.


page 802, image: s818

Aut stultum oportet quemque nasci aut principem.
Malum suum ambit stultus vltro quilibet.
Minus potest quam posse stultus putat.
Quo stultior quis est, eo et felicior.
Stulti parentes stulius est et filius.
Stultus fere est qui nomen ferre id nequit.

SVADENDI.

Arduum est suadere verum Principi, perarduum est.
Degibus suadere honesta tutius quam cogere.
Vim necessitatis adfert suasus imperantium.

SVBD ITORVM.

Nilita est vastum atque grande quin Deo sit subditum.
Sub Deo viuunt scelesti, cum Deo viuunt probi.
Improbus tandem dolori rex litat parentium.
Numini subesse, dignum vix putant se Principes.
Rex vita sua ac suorum sponte seruat subditos.
Sub Deo solo esse, sceptri gloriatur arbiter.
Latiores non subactus sponie fert herbas ager.
Legibus suis relinque esse Vsque ijuos aues tuos.
Subiditi leges libenter audiant ac iudices.
Vniuersam jubditorum rex quietem respice.
Altus licet stes, te tamen lex est supra.
Amor fiesque vi metuque praeualent.
Calcatre mentes, parceprinceps subditis.
Peregrina nemo imperia diu subdit sibi.
Rex pro parente est, subditi sunt libers.



page 803, image: s819

SVBMISSIONIS.

Quo gerit se quis minorem, hec Deo fit celsior.
Alttus quo rex leuaru, hoc magis te supprimas.
Altius quo subleuaris fis eo depressior.
Quam hoc magis rex suigis alte quo magis te deprimis.
Maior hoc fit, se minorem quo gerit potentia.
Quo minorem se imperator ducit, hoc maior cluet.
Quo potestas se minorem ducit, hoc mator nitet.
Altius quo sors leuauit, hoc magis te supprimas.
Altus amnis cum minore progredi sueuit sono.
Cede fortunae malignae: frangeris si obstrepis.
Commodis Nilus redundat, quod fluat sedatior.
Cum spaiens cedit sapienti, vincit is, non vincitur.
Flumen altum vigque mit. labitur silentio.
Flumina altiora grandi non solent labi sono.
Hoc mage ipsum se beatus deprimit quo est altior.
Illico submisione vincitur superbia.
I,petus habet minores flumen omne grandius.
In maris degunt profurdo piscium vastissimi.
Mentis est submissio altae, sperbreuis superbia.
More Daedali modestus carpe iter volaticus.
Quo magis flumen profundum est hoc fluit benignius.
Qui spait nimis ferente Vela ventocontrahit.
Quo maigs sors prospera effert, hoc magiste contrahe.
Saxa torrens voluit, amne Melo non acri fluit.
Si sapis, submissus omne sors quodobtulit, feras.


page 804, image: s820

Subijci praestat, prae esse quam ferae tyrannidi.
Sustinetque arundo ventos, sub quibus quercus ruit.
Turbini cede irruenti, parcus esse non potes.
Verticemque inclinat anser fornicem ad celsissimam.
Verba submittit porenti rebus in cunctis miser.
Vis honore angert? honores ipsesubmittas tuos.
Amnis minori currit altior sono.
Cuiuis vbique cede multis dini
Deptessior fit quisque quo fit altior.
Miuore flumina alta labuntur sono.
Potentioricedere, hoc est Vincere.
Quo maior es, teipsum hoc geras submissius.
Rex eleuatur ipse dum se deprimit.
Se deprimendo Principum surgit fauor.
Se deprimendo surrigit potentia.
Submissio omnis sanctitatis est basis.
Tranquillae aqua profunditas item suae est.

SVBTILITATIS.

Ex suasubtilitate qui alterum aestimat, cadit.
E mera subtilitate nascitur bilinguitas.
E meris constat cauillus pressior subtditas.
Plurimum in subtilitate conditum vecordiae est.
Plus nocet quam prosit vlli publaco subtilitas.
Publice priueque nulli est vtilis subtil tas.
Subtilit at is finis, est subtilitas.
Principes vulgo aest mantur pro suis surcessibus.
Crescit appetitus auctu nobilis scientiae
Liuor interest perenne prosperis successibus.
Ne supra mortalitatem tellitor successibus.


page 805, image: s821

Nemo non rerum secundis intumet successibus.
Proximorum pectore aequo quis fauet successibus.
Stulcior stulto est beat qui inuidet successibus.
Tempore exiquo recisa virgaparmatri subit.
Liuor secundu inuidet successibus.

SVFFICIENTIAE.

Cui nihilsat est superque multa habendo nil habet.
Curtares non est ei, arca quaelibet cui sufficit.
Qui sapit, paruo paratulaetus aetatem exigit.
Nullo eget contentus ipso semet esse qui potest.
Quisat est sibimet ipsi, semper intus fert opes.
Sat cui non est quod est sat, nil ei esse sat po est.
Sit mihi quod postulanti pauca vitae sit saetis.
Vsu opes m tire: diues esseparaulo potes.
Cui pauca non sunt, nil ei tandem est satis.
Id quod iam adest aequibonique consulas.
Quid vis viro satis sopho est, stultis nihil.
Summa est potest as nulla, si cupias nihil.
Vbique semper sufficit sapiens sibi.

SVPERBIAE.

Cornua in Deum aut dynastas quae mouentur excidunt.
Cui placet Christus, placere non potest mundi typhus.
Nil adaeque numen odit quam typhum superbia.
Rex quisquei anem pronus ad uperbiam est.
Qui diuregnat necesse est fiat vt superbior.


page 806, image: s822

Qui regit suos super be non superbibit diu.
Absque dote mentis, vltro vis superba corruit.
Dedecus damnumque duplex adsecla est superbia.
Dedecus suum ipse tactat ceuquid extellens. malus.
Disp icet cunctis sibi vni cum placet superbiae.
Diuiti pecaliaris maxime superbi a est.
Esse aues bulla absque ventoite esse bullam cog tes.
Et superbiae tumultum vita ridet squalida.
Fastus est vbi tumorque gutta vix sulenttae est.
Gens sapit solum superba, ceteros vappas putat.
In Deum nec in dynastas effer unquam cornua.
Nemo non in altum ab alis tellitur typhi sui.
Nulla adhoc superba peonam lingua fugit asseclam.
Nulla pestis erbetoto turpior superbia:
Nullo opus molimine, a se corruit, uperbia
Omn s est fons atque origo criminis, superbiae.
Omnium malorum origo fonsque trux superbiae est.
Optimosque adiuncta mores inaniat superbia
Qui nimis rebus caducis intumescunt, mox crepant.
Qui superbit, is priorem neminem fert aut parem.
Quicquid elatum est tumetque, crede bullam quae volat.
Quidquid est inane venios concipit quam plurimos.
Quisquis est superbus idem pessime quoque inu: des.
Turpis ac mere pudend est exitus superbia.
Vas inanet nnit altum, sed sinu nil continet.
Ab omnibus vult conspici superbia.
Crudel tatis estparens superbia
Culpaeomnis omne exordium a superbia est.
Deiectio quam proxima est superbiae.
Est prima pestis pest um superbia.
Exosa max me est Deo superbia.
Felicita i omniassecl: est superbia.


page 807, image: s823

Inania magnes aeratinaitus ient.
Ingrata virtutum est comes superbia.
Meres modestos destruit superbia.
Nulli tumet qui cognitus vere est sibi.
Nunquam tumet, bullae esse se qui cogitat.
Odimus crudelitatem sed agis superbiam.
Quidquid vides tum re, bullam esse autumae.
Semper ruin aeproxima est superbia.
Su erbia omnis animi ignorantia est.
Superbus est qui conspici a cunctis amat.
Sunerbus est qui vult videri ab omnibus.
Vbi est superbia ibi est et inuidentia.
Virtute partum corruit superbia.

SVPERFLVI.

Ad bonam vitam apparatu non opus superfluo est.
Est superfleum omne ab vsu quod recidit publico.
Etsi ematur asse, carum est omne quoa supirfluit.
In cibo potuque quanta sunt superuacanea.
In superfluis fere omnu se terit mortalitas.
Natus est homo ad parata, si abnuat su e d a.
Nemini non abstinen lum rebus a fuperfluis.
Nemoc rdatus requirit res superuacaneas.
Non superfluae modo omnes, sed pusillae sunt opes.
Sanus haud est qui laboratrebus in superfluis.
Siplacet tranquilla vita res caue superflaas.
Cur quaeritamus de Deo superflua?
Philosophus est qui nil cupit superfluum.
Nulla est voluptas in superuaca ets.
Qui quod redundat possidet, sibi est onus.


page 808, image: s824

Quod nec iuuat nec deiuuat, superfluum est.
Si nil iuuant, at nec nocent superflua.
Superfluentis exuas luxus modum
Nemo successorem abhucdum sustulit princeps suum.
Ne quid amplus requirat cui Dei suffragium est.
Sumptus est, in sacra quidquid pauperesque impenditur.
Absque sumptumagno asellus praestat vsum maximum.
In foro omni nulla peior sycophanta bellua est.
Sycophantae morsus omnem vincit annuli notam.
Ob superbiam murena deuoratur carabo.

SVPERSTITIONIS.

Corporiquod morbus animis ad superstitio mera est.
Et superstitione aguntur aggredi qui audent nefas.
Fominas superstitio exest: in virosraro cadit.
Impiet atis arrogantis est superstitio soror.
Impietas super stitioque differunt vno ordine.
Non potest quietus esse quem superstitio occupat.
Quem timet superstitio horret, et profanaet quem eolit.
Baiulas superstitiosus Numina, at pius colit.
Vbi superstitio est, ibi angor ac metus.

SVPPLICIS.

Pauperum quicunque vccesnegligit, supernit Deum.
Supplicantium querelis ne obstrue aures regias.
Supplicat Deo litatque quiinnocentiam colit.
Supplices audire nolle, contumelia in Deum est.


page 809, image: s825

Comparata supplicando, comparata auro mers.
Impij est aequum bonumque denegare supplici.
Iussio verbosa non est, longa supplicatio est.
Masculo dedecorosum suppl care feminae.
Nemo supplicem hospitemue laedit absque noxias.
Ioenitentes audit aequus supplice aure Iupiter.
Supplicat nulli ille qui iam vota tran; cendit suas.
Supplices quicuuque laedit, vniuersaenyrbi est nocens.
Suppl ciprodesse victor sueuit haud damnum dare.
Crimen remittit omne supplici Deus.
Et supplicanti parcit occurrens Leo.
Hostes fuere, haud amplius sunt, supplices.

SVPPLICII.

Nuspiam est e publico vsu supplicium inclementius.
Pars est sfuturi magna supplicij timor.
Supplicij moras repensat diritati pes Dei.
Sibi imputet passus malum ob mala improbus.
Corrigitmores mage vrbis suppliciorum parcitas.

SVSPICIONIS.

Dux diui victoriosus et suis suspectui est.
Amalo suspicionis nunquam amans eger vacat.
Ad maliquid suspicandum segnis est semper probus.
De malo nilsuspecatur quam bonum atque aequum probus.
Demalo vix suspicatur quippiam bonus mali.
Est amicitiae venenum pestilens suspicio.
Et suis tandem timetur dux grauu victoria.


page 810, image: s826

Fortitudo vbi est, ibi esse vix solet suspicio.
Inuiduuque suspicaxque inper ae de vna manent.
Nec nimis suspectionum sperne tela nec time.
Nilsatis tutum est ty anno: uspiciatur omnia.
Non solet velsuspicari de altero malum benus.
Nunquam eget susp cionis felle cor amantium.
Plurimum suspicionis in scelesto pectore est.
Plus sibi suspicio omnis noxia est quam vlli alteri.
Semper aede vna morantur Liuor ac Suspicio.
Suspicax malum mminente maius intentat sibe.
Verae amicitiae applicart non solet suspicio.
Vera amicitia illa non est, cui comes suspicio.
Ad suspicandum segnis est malum bonus.
In calamitoso plurima est suspicio.
Nemo minus quid suspicatur quam optimus.
Nil suspicantur optimi de quo male.
Nilsu sicatur de altero innocentia.
Non suspicatur de malo malum bonus.
Qui suspicax est, esse amicus non potest.
Sem per tumet rex suspicax, semper nocet.
Signum maligni pectoris suspicio est.
Suspicio vbi est, inde innocentia ex, lat.
Suspicione non laborat innocens.
Suspicionis inuidentia est sorer.
Suspicionis totus est vir improbus.
Suspiciosa gens nimis mortalium est.
Suspiciosapax; usilli est temporis.
Suspicioso amore nil sosertisis.



page 812, image: s827

TACENDI.

Mussitanda sunt potentuma i ia quae ferri queunt.
Ceteros tacere ius est cum senex cupit loqui.
Cui graue est tacere, magnas sustinere res nequit.
Difficilimum est tacere illa ipsa quae haud decet loqui.
Expedit tacere pro se, quam quid adueisum loqui.
Omnium rerum tacere garrulo grauissimum est.
Perperam factum tacendo non reprendis, approbas.
Proximus Deo vir audit qui ticendi scit modum.
R na non coaxat vndis insepulta frigidis.
Socrates virum videre se negat donec tacet.
Vix tacet qui a noxiorum premitur insolentijs.
Vt nequit loqui imperitus, sic tacere non potest.
Praestat tacere quam loqui indecentia.
Grauissimum est onus tacere garrulo.
Non est in annis tacita adhuc rudibus fides.
Praestat tacere quam tacenda prol qui.
Tacere posse, non leuis prudentia est.
Quod obuium, licetque passim, id taedio est.

TALIONIS.

Alteri secisse turpe est, ipse quod nolis pati.
Alteris sis talis ipsos esse quales vellet tibi.
Con ulas demum vltionicum salus suo in vado est
Fac alteri, factum ipse quod velles tibi.
Foenerato a prole habebis quae facis parentibus.
Fraudis artifex perire fraude saepius solet.


page 812, image: s828

Gnati alant suos parentes: id fit a ciconijs.
Impedire quidque non est, promouere id arduum est.
Nemo iustus alteri insert ipse quae nollet pati.
Qui lucro nimis tenetur pierare non timet.
Quod tibi fieri ipse nolles, alteri ne factites.
Quae pati quis nollet ipse alteri nefecerit.
Saepequae alteri paramus, sustinemus vincula.
Talis ipsi sis, tibi ess proximum quale expetis.
Tunc malo malumt epende cuius tibi esse vis male.
Vox latronis, vox tyranni est vltio atque talio.
Continget id tibi, alteri quidquid facis.
Malum alteri struens fere illud excipit.
Nefeceris cuiquam, ipse quod nolis pati.
Nil aude in alios ipse quod nolis pati.
Quod quijque facit alteri, cur non ferat.

TADITATIS.

Absque sensu sensim ab aeuo surculus lento viget.
Ad torum ripae latenti crescit arbos sanguine.
Arbor vmbram praebitura posteris, lentissima est.
Durat id fere omne, ab aeuo quidquid occulto viget.
Lentius quod preuentre sueuit, ornat fosteros.
Lustra multa arbor requirit vt grauetur fructibus.
Multo opus n o se est, vt arbor tollat ad caelum caput.
Planta lenta tarditatem supplet fructuum strue.
Quidquid esse debet ingens progreditarde solet.
Prouenit tarde omne magnum, vtique sicessat labor.
Quod diu durare oportet, sanguinis lentissimi est.
Rebus in magr is citatim vix licet cui progredi.
Rebus in summis vbique lentior progressio est.


page 813, image: s829

Tardius quaecunque crescunt, permanent diutius.
Tardius quo crescit arbor,, hoc et est perennior.
Arbust a crescunt, sed non absque tempore.
Dilabitur ciio omne quod cito affluit.
Parum adde paruo, suffocat maius minus.

TEMERITATIS.

Nilagit frustra imperator vniuersi, nil male.
Plus potest felix temeritas cauta quam prudentia.
Saepe casus temeritas vincit omnem industriam.
Temeritas correcta sortegloriam ex culpa inuenit.
Iuuare Fors Venusque amatremerarios.
Tentanda non sunt effici quae non queunt.

TEMPERANTIAE.

Iura vitae iura mortis, temperat Dei manus.
Vim Dei in maius quoque ipsi temperatam prouehunt.
Numen vnum summa et ima temperat nutu suo.
Ciuibus praeesse non est absque temperantia.
Non colunt aedes easdem Temperantia ac Gula.
Pharmacum vitaesalubre es dia Temperantia.
Quod nocet feras vt idem deinde quod iuuet feras.
So snec erigat secunda nec sinistra deprimaet.
Sortem vtramque quis tenore temperas aequabili?
Tempera vinum atque amorem si cupis ne dent malum.
Temperamentum teneto vocis ac silentij.
Temperans in se licere sorti vtrique nil sinit.
Temperantiae parentem nenega indigentiam.


page 814, image: s830

Temperantiam odit omnem qui verecundum abnuit.
Temperare ei arduum, qua diutenon putes.
Vincit vsque et vsque nouit temperare qui omnia.
Vinum amorque temperentur: aut molest. am exhibent.
Est temperantis laeta cuncta vincere.
Qui tempera 5 est lata cuncta vi erit.
Quis temp ratam pectoris mentem gerit?
Sors illa perstat temperata quae malo est.

TEMPESTATIS

Saepe Principum aura lenis in procellam vertitur.
In procello so explicandus omnis est rudens mari.
Non sapit substantiam omnem quirati indit vnicae.
Grandines excire et imbrem Damonum nemo potest.
Nete ante iactes quam stet in porturatis.
Pertere multi iam propinqui portubus.

TEMPLI.

Absque caetus est, absque thure, mentis est templum bonae.
Corpore atque mente purus templa visites Des.
Est Dei templum piorum pura conscientia.
Mens animi purgata digna Numini magno est domus,
Mens probi modesta summo Numini proregia est.
Nilopus templis Deo, orbis vix eum totus capit.
Non eget templo, orbis vniuersus est templum Deo.
Qui pij sunt templa aedorant cuncta seu stent, seu ruunt.
Quidquid in templis relucet, pauperis donarium est.
Rara virtutis sacellis multitudo permanet.


page 815, image: s831

Splendor aedium sacrorum debitus fere improbis.
Templasacr s aucta multis prouidum arguunt Deum.
Templa parta tecta serues resstat illis publica.
Et templa castos casta opertet ingreds.
Hic vntuersus orbis est templum Deo.
Humana mens templum Deo dignissimum.
Templis suis arcent ocentes Numina.
Templum Dei est corpus pij cuiuslibet.

TEMPORIS ET TEMPESTIVITATIS.

Regna, opes, affi itates, temporis ludibria.
Res regit qua cunque tempus imperator vnicus.
Annus ac Dies edaces Temporis magni patres.
Alitis rapace curru temporis transit rota.
Corpori parum, sed animitem o is multum dato.
Cuncta demolitur aetas consecrata longior.
Cuncta fert aetas, sed vnam duplicat prudenttam.
Cuncta tandem tempus effert, cuncta tandem auceps, caesit
Cuncta tembestiua forma blandiuntur illico.
Destruit rem quamque Tempus, destruendoque erigit.
Dicta, facta, cogitata, tempori applicat probus.
Commodissima administra tempus est prudentiae.
Expidit dextre citoque cuncta iempestiuitas.
Difficultati repugnat temporum stultissimus.
Esse nole semper idem: temport aptari decet.
Et sagitta et fulgure omni tempus est fugacius.
Exputa quid ferre possint, quid recusent tempora.
Fit cito fit commode omne quod suo sit tempore.
Lex mera est n[?]ura hiulcs difficultas temporis.


page 816, image: s832

Lex stata est naturae homini omni difficultas temporum.
Longa domo liber aetas omns quod condit labor.
Natio Riphaea nullas temporum nouit vices.
Multa confert vsai orbis, saeculi frequens rotae.
Nil manet, sed cuncta longo tem oris tractu fluunt.
Noae habet finem modumue temporis voracitas.
Non potest deesse tempus illud o dinantibus.
Omne quod canit poeta sanctius fit tempore.
Omnia orbis dente lente tempus ipsum conterit.
Perdi ipsum sc, sed in seprodigum Tempus sui.
Prodit occultaca Tempus, occulitque prodita.
Tempus aecre cuncta ver [?] structa mortali manu.
Rarus est qui pretia vera tempori ponat suo.
Rebus illis acquiescequodque tempus quae feret.
Sera sunt quaecunque post rem tempore haud fiunt.
Temporiparere opertet: tempus est necessitas.
Tempori quici nque paret peccat excusatius.
Tempori quicunque vtrisque prospicit, dextre sapit.
Tempori quicunque nescit parere, ignarus sui est.
Tempori si quidque agatur, quidque egetur cum iucro.
Temporis tes quaeque serea est, cuncta tempus temperat.
Temporis tardare cursum nemo, quisque vti potest.
Temporum atas cuncta vertit structa mortali manu.
Temporum quicunque cedit difficultati vir est.
Temporum sencta nilin Musicos vates potest.
Tempus actionis expers esse non potest bonum.
Tempus etsi cuncta mutat, nil tamen perdit.
Tempus est alatum vllo stare non queat loco.
Cognosce tempus, temperator omnium est.
Etiam imperantes seruierunt tempors.
Et sacrosancta temporis possessio est.
Et veritatem tempus in lucem eruit.


page 817, image: s833

Nil tempore vno est vspiam fugacius.
Id mollius fit quod suo fit tempore.
Longinquitate quidlibet fit temporis.
Lucrosa nusquam est temporis dilatio.
Non desipit qui tempori se accommodat.
Non imperant res tempori, illas sed regit.
Nil veritati tempore ipso amicius.
Omni malo finis venit de tempore.
Pulcrum est cuiusque scire temporis modum.
Parcit sibi quicunque parcit tempori.
Quandoque thynno sisauior longe est be ax.
Qui tempori e temperat, vere sapit.
Qui tempori cedit, cedit salubriter.
Quod praeteriuit, cuique tempus optimum est.
Seruire disce tempori: quiduis potest.
Tempus profecto impendiorum maximum est.
Tempus renascens trium vorator omniam est.
Velocior quocunque virtus tempore est.

TENACITATIS.

Pertinax princeps tenaxque pestis vna est omnium.
Terdecem malis tyrannos quam tenacem Principem.
Et patres reddit tenaces liberorum copia.
Fet tenax a liberorum quique copia parens.
Non potest tenax vocari, qui sibi tantum est tenax.
Attentiores sunt iuuenta ad rem senes.
Reddit tenaces multitudo liberum.



page 818, image: s834

TENEBRARVM.

Corpore ac mente inquietis, et tenebrae conferunt.
Fraude non carent tenebia: nox vbi estcaue a do lis.
Fur latroque amat tenebras, lucem amant qui virum amant.
Impij errant in renebris, impij vsque cespitant.
In tenebris nocte virtus est probo carbunculus.
Nocte in alta fama lucem sic tamen suam obtinet.
Non amat virtus ten bras, quin tenebras disiicit.
Non potest legitenebris crimen vllum Principis.
Occidente sose lucet et suo igne Lampyris.
Omne quod nequam est latebras actibus quarit suis.
Quaeritat malus te ebras, aethera ac lucem probus.
Qualibus vita in tenebris ac peris lu degitur.
Qui diu haesere in te sebris Solis ad iubar stupent.
Quidquid est tenebri osum sul s zcet fraudi ac dolo.
Dolum arguunt tenob ae et occultatio.
Etiam in tenebris lux sua est nitedulae.

TEMINI.

Crimen vltimum est mouere saxa terminalia.
Finium mouere n l proximorum terminos.
Terminum mouere, noli res enim est immobile.
Vltimum est scelus mouere saxatirminalia.
Nen putat Deum videre terminum clam qui meuet.
Tergiuersari in bonare, nemini excesabile est.
Tergiu ersator prob. tur cum sibi vti ipsi prospicit.



page 819, image: s835

TERRAE.

Aurum vbi est foe unditasque frugum, ibi hostis imminat.
Lassat unguentosa gleba, sed statim faetu beat.
Desides mollesqueg gnit terra fertilissima.
E olo ortumt ndem eodem iure naturae redit.
In solo sudaetur v cto, fructus at solatio est.
Incolas subinde mutat terra foecundissimae.
Morte functis terra sedes debita est mortalibus.
Nemo non mouente terra se pauet, fortis licet.
Nullus est profecto terrae dulcier fructus mero.
Quae carent loca auro ab hoste nil habent periculi.
Quaelibet terra apta non est fructum vt vberem ferat.
Quod, olt est solo redonat quisque nostrum cum hinc abit
Ob satos tellure homullostota tellus conditur.
Pingue lassat, sed subinde fructibus ditat sclum.
Pro bona malaue terra fructus est item arboris.
Pro ols caelique forma, seminis quoque est seg s.
Quidquid e terra ortum eodem rur sus a sator redit.
Redditatelluris alma natio omnis vescitur.
Terra ad orbem totum inanis vixtenet puncti locum.
Terra an est, semper colonis quae tenetur a suis?
Terra selix cuncti reddit vbericum soenore.
Terraid omte est quodjolo ortum est, rursam et in solum redit.
Terra mollis molliorem procreat propaginem.
Terra nulla est quin subinde mutet incolas suos.
Terrapinguior caballum lassat, at fructu iuuat.
Terra pinguis lassat, ipse sed statim iuuat labor.
Terra fagus, terrapoma fert, cibum spontaneum


page 820, image: s836

Terra nondum ferre fructus de i spontaneos.
Terra semen omnere Idit luculento foenore
Terraquaeun nutrit artem quamque, certe musicam.
Terra tandem tundit illos a quibis fusa est prius.
Terra tota vix minuti punctuli instar obtinet.
Terra vbi sitt ar det im bres vui dum poscit louem.
Communis ipsa terra mater omnium est.
Exortaterris rarsus in terras eunt.
In vbere agro strenui nil nascitur.
In ferili agro nemo fortis quisque hebet.
Iucunda quauis cuique terrapatria est.
Nil peius ingreto homine terra adhuc tulit.
Nil terradomino trestius gerit suo
Quaecunque telliss patria est forti viro.
Tellus egena fontium, infamis siti est.
Tellus parens est prolis et tumulsis suae.
Vbi amnis est, ibi soli foecunditas.

TERRORIS.

Regis e terrore grande est Aulicis compendium.
Nulla terret quin et intus pauida sit pot entia.
Nemo verbis territabit, quem domare audet manis.
Terreas fatuos oportet, vt modesta sentiant.
Terror omnis nocte caeca maior est quam ipso die.
Terret hostem pectus audax nec memor periculi.
Admota mors secreta mentis explicat.
Quaecunque terret, territa est, sublimitas.
Terreturipso frondium motu lepus.
Terr re parta, fumus est veneratio.
Terrore solo vincit hostes dux vetus.


page 814, image: s837

Terrore solo vincitur fere lepus.
Terroris ac metus perennis copula est.

TESTIS.

Credito testi Deo vni: quippe mentiri nequit.
Qui sub imo corde voues corda teste non caret.
Teste fit mundo vniuerso, teste quod facis Deo.
Facta regum cuncta teste plurimo circum fluunt.
Aduocare nemo testes ad scelus sueuit suum.
Contra herum ne vtare seruo teste: nil indignius.
Mille testes vna vincit conscientiae fides.
Morte foeda puniantur falsa testimoniae.
Nemo non sub teste poenas pendit interno suas.
Nemo so satis veretur: teste opus ne deuies.
Nullus in suo putatur testu esse idoneus.
Pluris est oculatus vnus testis auritis decem:
Pura mens vel sola vincit mille testium fidem.
Rerum vbi adsunt ne requiras orium testamina.
Tertio ne testis esto, qui bis haudrus fuit.
Teste nil opus, videnda res vbi ipsa vltro venit.
Testen n contenta solo est res ad omnes pertinent.
Saepemendax setenetur teste obliuiosior.
Testis vnus non meretur, sit nisi Deus, fidem.
Vntco ne crede testi, sit nisi e caelo Deus.
Mali probantur aurium testes fide.
Mores honesti, testium tenent locum.
Nemo in suare testis est idoneus.
Sat testium vnae testae conscientiae.
Testi Deo vni crede, non et alteri.
Trilus nocetfalsum omne testimonium.


page 822, image: s838

Viri probi, fidele testimonium est
Nulla testament a durant queis opum dos plurim I est.
Cura egenorum suprema pinguefiunt diutter.

THEATRI.

E' die et nocte in theatro mundi agit rex quitibet.
Et diu et noctu in theatro viuit orbis dignitas.
Maxime obtinent theatrum, qui theatro non student.
Plausibus praefer theatri consctentiae fidem.
Qui libens colit theatra, templa non colit libens.
Sat theatri virtuoso est vna conscientia.
Sufficit sapiens sibi ipsi, nec theatro vllo indiget.
Vita eorum qui theatris incubant theatrica est.
Vnus, est sibi theatrum quolibet auo sophus.
Vbi est theatrum ibi animi pestilentia est.

THESAVRI.

Principum thesaurus, vna ciuium stat in fide.
Rex bonus, thesauri adinstar perpetis viuit suis.
Absque hero thesaurus, eius est eum qui repperit.
Coelicum talentum in oras locis excit vir probus.
Conde thesaurum, omni in aeuo perstet esse qui tuus.
Thesaurum vbi quis inuenit locum sacrat.
Thesaurus ante nullus est mentem bonam.
Thesaurus omnis in Draconum haeret fide.
Vbi aurum ibi custos Draconum natio est.



page 823, image: s839

TIMORIS.

Est apex beni supremus Numinis sacer timor.
Est supra quosuis timores quem Dei tenet timor.
Hic timor sit Gnus, vt ne quid timoas plus quam Deum.
Impium dicit facitue nil Deum quisquis timet.
Impius nec ore nec re est ille cui timor Det est.
Lucrio Deum timere deputat demno mero.
Nil cupis timere in orbetcaelitem time Deum.
Non potest timere quemquam qui Deum vere timet.
Non timent vllum timorem quos timor Dei occupat.
Quemt imebimus, fuperne sistat a nobis Deus?
Quem timebo? lux salusque perpes est mihi Deus.
Qui Deum timet, timendum nil ei vnquam nascitur.
Qui Deum timet, timentur maxime mortalibus.
Qui nimis times eolitque numen is numen negat.
Quitimet Deum timere non solet miles ducem.
Tutus est hominum a timore quis timet caeli Deum
Ciuibus timent sinistram Principes rem, ron sibi.
Degnitas tantum timere cogitur quantum timet.
Est quidem timendus hostis, imperator sed magis.
Hanc time, ˘ rex, nil timerequem alias paupertas docet.
Niltimet magis rex quam ne quid suis mali acciaat.
Non diurnat quitin eriquam vereri rex cupit.
Non sibi princeps si istras res timet sed publico.
Plus suos temere princeps cogitur quam ipsum timent.
Principis non est timeri: quin magis telumid ferae est.
Principum quis se timeriquam Gereri mauelit?
Qui timet reges aut ministros eius, h udtimet Deum.


page 824, image: s840

Quo regit plures tyrannis hoc itemplures timec.
Regalis beatit atus est apex, Amor Dei.
Rex suis timet, tyrannus horret ipsemet suos.
Vix diurnat rex timeri quam vereri qui petit.
Cuncta qui timet timendum nil ei vnquam nascitur.
Desinit statim timere qui sperare desiit.
Ecquis est, amore fidens quitimeri se timet?
Est supraiura atque leges se timere qui potest.
Est supra quosuis timores qui suam mentem timet.
Et die et nocte inquietus esse sueuit quitimet.
Fidus obses firmitatis esse non potest timor.
Idsuis quisque auguratur im ninere quod timet.
Iurium legumque tutor sitimet, frussra timet.
Maxime hostibus timentur qui ducem suum timent.
Maximo plerumque amori maximus iunctus fauor.
Milites ducem timentes hostium nullum timent.
Mille mortes arse, mortem procreat mortes timor.
Mortui lupiquoque horret grex ouinus tergora.
Nil ei occurret timendum cuncta semper qui timet.
Nil timet sors pessima, imo calcat ipsummet metum.
Nil vbi est timendum, ibidem menstimet eulpam bona.
Non potest pauere miles sub duce imperterrito.
Non potest timere mortem vita cuiparum placet.
Non timet ius atque leges semet vnum qui timet.
Copula nulli timoris ac beatitudinis.
Peruius spei, timoriperuius, cuiuis patet.
Qui necem haud timet, timere iam amplius nihil potest.
Quitemet cum nil timendum est, cum tin. endum est nil timet.
Qui timet non vera semper, falsa saepius videt
Qui timent ducem, timendi maxime sunt hostibus.
Quo minus Duci est timoris, hoc minus periculi est.


page 825, image: s841

Quo minus timoris, hoc et minus periculi.
Quod timet quis arbit4atur id die ac noctu pati.
Saepius timor putatur quod merae est prudentiae.
Sit licet cornuta cerui frons, timet tamen canes.
Sit licet nihil timendum cuncta amor magnus timet.
Si nihil cupis timere, publicam legem time.
Vis nihiltimere? leges ac magistratum time.
Vita nulla expers timoris, vita nulla expers spei.
Vita nulle exors timoris ac spei est quam caliti.
Viuit in metu perenni qui timet se conscium.
Alta extimesce sceptra, sed Deum magis.
Annat, perannat rex, timent pro quo sui.
Deum time, supremus hic rerum est apex.
Deum timere mexima est securitas.
Extrema cuncta [?]entat extremus timor.
Facit pudor timidos, facit periculiusm.
Frustra sibi legum timet custodia.
Hominem timere turpe, si times Deum.
Hostem timeto miles, ast ducem magis.
Iis plus timemus quos amamus amplius.
Infidus obses firmit atis est timor.
Malo cauet scelestus vt durat timor.
Nihil solet timere leges qui timet.
Nihil potest timere qui mortem haud timet.
Nihil timet, nihil cupit princeps sui.
Nilnegligit boni Deum quisquis timet.
Nil non timori est max mis amoribus.
Nilpraeterit boni ille qui timet Deum.
Non auferunt ceruis timorem cornua.
Nullum timere potest quem nullus tinet.
Primus Deos in orbeprotulet Timor.
Qui iuste agit timere debet neminem.


page 826, image: s842

Quise [?]imes, timere humana non potest.
Quisquis ismet, semper tremit semper gemit.
Reges tyranni quam timentur tam timent.
Sancto timore praefer omnibus Deum.
Semper veretur tristora qui timet.
Suos tyrannus horret, rex suis times.
Tantum timent [?]yrannides, quantum nocent.
Timereeu[?] aeqaum est esse qui tuius valet.
Timerenon vis? simpers [?]sum te time.
Timere semper, nonne semper est pat[?]?
Timere tuta non solet prudentia.
Timet timentes: metus in auctores redis.
Timor ipse fingit om[?]e quod siripotest.
Timor ipse fingit quidquidais di[?] potest.
Timor pericla nuspisam quae sant pauet.
Ts[?]ore seque maior an quis Principum est.
Vbitimetur nil timenau[?]n ascitur.
Verus timor sibi haud timet, sed alteri.

TOLHRANTIAE.

Fort iter fert, sert libenter cuncta pro Deo pius.
Pre Deo pate malum omne, summa cuique gloria est.
Quod Deus dat cunque mente fert vir aequa temperans.
Aisa mens nec exolescit mole tristium graui.
Asperum ferre omne discit, multa qui prius tulit.
Dura sustinere, aus est orbe toto consona.
Est viripraesiare contra sortis infesta minas.
Ferferenda quaeque, votis auguratus optima.
Maeier est reposta mercet dura quo fers promptius.
Mentis obdur atienetetra vincas omnia.


page 827, image: s843

Ne geras viro minora corda rebus in malis.
Ne quidem Carystia igne puluerantur carbosa.
Perfer obduraque, quondam proderit tibi hic labos.
Petra Lydia honest sortis inclementia.
Ponderum grauata pressu palma semet erigit.
Qui malum pulcre omne perfert, vertit id malu? in bonu?.
Qui potest durare saepe calamitatse expedit.
Quod nequis vitare ferre fertis est opus viri.
Vis. vtrinomen meretur ferre qui nequit malum.
Contramalum virtus it omnis altior.
Incus domari non queat nille ictibus.
Laeuius ferendo, quod graue est, fieri solet.
Non efferendus sed feren dus rex grauis.
Omne id feras mutare quod tuto nequis.
Prudentis est perferre damna leniter.
Succum bere vlli non solet Virtus malo.

TOTIVS AC PARTIVM.

Totus est Vbique, complet cuncta vi Deus sua.
Euirat rex sem[?]t ipsum, sauus est vbi in suos.
Capite langues[?]ente membracetera corperis[?]uunt.
Castor eunuchatur a se, vitet vt sauas manus.
Cognitum cis cum que totum est, cognitas pa[?]tes habe.
Corporis secanda pars est, omne moxne concidat.
Cum male est capiti, bene esse ceteris membris nequit.
Membracorperis laborant cuncta vbi est capiti male.
Msmbragangranosa, membra nigra, ferro abscindimus.
Membra habent bene vniuersa cuicaput sanissimum est.
Membrae languent cuncta morbus cum tenet grauis caput.


page 828, image: s844

Omne membrum agrotat illicui caput sanum est minus.
Partibus cunctis peremptis totum et ipsum tollitur.
Plerique technas insuum struunt caput.
Polypus fame premente deuorat cirros sibi.
Si caput membris rese ctum est, vita defit corpori.
Vt queas seruare totum, perdepartem corporis.
Circumferensiam obire centrum quei quent.
Exercitus dux est caput semper sui.
In capite mens est ordinatrix corporis.
Membrum perirepraestat vnum quam omnia.
Membrum resectum a corpore ip, omortuum est.
Nil membraporsunt si caput desit suum.
Pars obsalutem totius negl gitur.
Partes profecto sunt parentum liberi.
Potissima est amici amicus portio.
Quicunque ciuis, patriae pars est suae.

TRAGOEDIAE.

Aura quaenam regum opimam quin dedit tragediam.
Tristis arrogansque Princeps proximus tragoediae est.
Comica ex inanitate heu omnis est tragoedia.
Comici iuuant iuuentam mente praeditam bono.
Comici nocent iuuent am mente praeditam mala.
Gutturi ventrique tantum dedisa est Comoedia.
Nil Comaedia est quam imago veritatis simplicis.
Tolle nuptias et vlla vix erit tragoeaia.
Tota vita vel tragoedi planipedes Vefabula est.
Tragicinocent iuuentae mente praeditae amla.
Deo indigent ae machina tragaediae.


page 829, image: s845

Tragoediae embamma vnicums spiria.
Tragoedias implere pauper non potest.

TRANSFVGAE.

Multus est Sinon Vlysses multus est sub transfuga.
Transfugarum cuncta sicta cunctasunt fallacia.
Transfugas amare noli: quin ama non-transfugas.
Transfugas hostesque nemo seruat ipse quam Deus.
Transfugas qui credit omnes esse seruos, ceruus est.
Non om[?]is hercle seruus est qui transfugit.
Sub transfuga hostis saepe amarus deliiet.

TRANQVILLITATIS.

Gloria est Regum otiosa ciuium tranquis llitas.
Laudibus regum applicatur ciuium tranquillit as.
Quo minor mensura census cuique eo est tranquillior.
Mentis in tranquill tate cuncta qui ponit, vir est.
Quae solum subinde mutat planta, raro conualet.
Parca cuisunt vot amentis, Vita tranquilissima est.
Plu ibus sese occupare non solet tranquillstas.
Plurimum tranquillit atis mente ab aequanascitur.
Tranquillitatis pluri[?]ae indigentia est.
Vita cui tranquilla cordi est, vel parum, veinil agat.
Vita cui tranquilia non est, esse fe ix quei queat?
Vix iugantur copula vna plausus ac tranquillitas.
Vnda abhuc seruat tumultum iam licet cisset Notus.
Amicapaci, mentis est tranquillitas.
Res inquieta est admedum malignitas.


page 830, image: s846

Tranquillitas nulla absque parsimonia est.
Tranquilius auu[?]si studes paci, exigis.
Tranquillus ordo paxque delectatpies.
Veuens late: notum esse mult is noxum est.

TRIBVLATIONIS.

Commoue vngu[?]n fundo ab imo si cupis late fragret.
Exerit semet peri[?]lis claera virtus acfides.
Latitas fragrant odores fiamma vbi ipsis subdita est.
Nemari quidem cumenti mergitur praegnans vter.
Nil moue rup[?]mpreteruis verberatam siuctibus.
Palma, virtus est, nitescit seqise tressa surrigit.
[?]ssa virius mitescit saetiorque prouenit.
T[?]nge virtu em siagello Soetis erigisi aues.
Nis olania nguensa late? parte ab omni commoue.
Amar aeferme aanitati conferunt.
Calcata virtus enitescit Laetior.
Non pertimescit maxina incus ver bera.
Oppressa virtus a rogo sit amplior.
Vexatio Dei, tua indur atio est.

TRIBVTI.

Accipit semper tributa masor expedit minor.
Aequiter tributa quisquis imperat, nullum grauat.
Carpe frendes hertulane semper has radix dabit.
Ciuibus tributa iusta, conferunt plus, quam auferunt.
Cinium fere tributa vultur aulicus vorat.


page 831, image: s847

Contributio Sonisormis neminim lestiae esti
Det minut aetim tributa valgus aequaliter.
Diaes immunis tributi est. cuncta pauperes luunt.
Inuitum tributa egenusae equisque obit suo.
Diuitum tribu[?]apr aestant are pauperes suo.
Diuitum tributa soluant are panperes suo.
E[?]suum luunt aributum pauperes, et diuitum.
Grypus est Ha[?]paxque ultus in tributis Prin[?]ipum.
Imbe[?]illes fert Vbique fortionis sarcinas
In tributorum repostum est plurimum custodia.
Iustum et aquum sein tributis qui exhibet, regnat diu.
Liberi vtsint a tributis, saexa nada homines colunt.
Nongrauant tributa quemqua ez si exigas aequaliter.
Non potest penditribut um p[?]aedo vbi milesue agit.
Non timent sibi a tributis nuda mend cabula.
Obtribut amulta bella u[?]t prouincialium
Qui nimis se emungit, iden sanguinem ill coelicit.
Qaod bonum est communt cunctis, singussu in[?]ia est.
Rex bonus tributa donat, rexmalusqu druplscat.
Tolltto tribula, quivis t[?]ur rei st[?]us.
Vincuio multitriba tserang l[?]rem publicam.
Circa tributum muleus est Lauernio.
Incidepennas, sedrenasci vti que[?]nt.
Qa[?]squis tributumpendit, haudsl ne est suus.
Regum tributa Cacus multiplex terit.
Tondere oues oportet haud deglulere.

TRISTITIAE.

Ecquis vspiam repertus absque labe tristium?
Est vbi trist, tia, cordis mersus et turbatio est.


page 832, image: s848

Mente tristi corpus ipsum tristium iuxta scias.
Tristias fletusque bsni liberi tyrannidis.
Amente trist triste corpus prouenit.
In tristibus non est bona ira, non tumor.
Mens esse tristis non pote alsque corpore.
Nemo sibe vnitristis est, sed alteri.
Tristem esse praestat quam solutum moribus.
Tristitia, cordis morsus aut turbatio est.
Vis esse nunquam tristior? viuas tihi.

TRIVMPHI.

A Deo regum triumphus, a Deo exilij fuga.
Alta mens est quae triumphat de suomet corpore.
Caussa iusta, non triumphus innocentiam approbat.
Nulihonestus est triumphus de cruore ciuium.
Non grauat vulnus, triumphi quod die est ostentui.
Non triumphat miles vtiqui bene armis non potest.
Caue triumphos ante lauream eanas.
Confectus hostis, nontriumphus nos tuuat.

TVRBANDI.

Dux ducum vixin quie em resreponat turbidas.
Tolleregem apum, tumul uplena si vis omnia.
Absque dictieneacaussa turborecte tollit[?].
Arduum est sirmare r[?]gna, vertere atsaeillimum.
Arduum sedare tu bas: excitare haudarduum est.
Arduu is turbarenon est, sed statum reducere.
Ci[?]ium turcae e minis[?]ar. excita [?]ur maximae.


page 833, image: s849

Commoue caenum paludis si capi anguillas cupis.
Commouerehaud arduum vrbem est, arduum componere.
Cui bono est, mouere fiuctus turgidos in simpulo.
De leuissima tumultus maximi caussa fluunt.
De iuuare quam iuuare cuilibet procliuius.
In tumultibus, puellus non minus, quam virpotest.
Militem Dux turbulentum neferas: pestis tua est.
Multafaex in vrbe magna est, multa turbulentia.
Opprimitur cito alma virtus, non reuiuiscit cito.
Optima cuique, vulgi estpessime in tumultibus.
Promptius quisque turbes quam redintegres statum.
Promptius flammam excit aris quam dein restrinxeris.
Promptius subuertere vrbes, quam recenter condere.
Promptius turbare quiduis quam quieti reddere.
Quisque tardus ad iuuandum, quisque ad obstandum est celer.
Turbida in palude quaeuis vber est pisctio.
Turbidis anguilla in vndis suffocatur ocyius.
Vel puer scortumus Vile publicum turbauerit.
Vix domestisus tumultus absque saxis praeterit.
Accendere ignem est quemlibet flatu leui.
Citius statum cuiusque turbes quam noues.
Nunquam tumultus res agit decoriter.
Permijce canum caperesi anguillam cupis.
Procliuius percellere est, quam attollere.
Procliuius quidque impedis quam promaues.
Rem dissipes procliuisus quam colligas.
Rempublicam velqu l bet turbauerit.
Res tur bidae consilia non fletum expetunt.
Stagno quieto ang uilla non solet capi.
Subuerteris quem promptius quam erexeris.



page 834, image: s850

TVRPITVDINIS.

Nilpotest ibi esse turp[?], regnum vbi est modestiae
Cum nihilsat est eidem turpeitem rear nihil.
Estpius sapitque quisquis turpitudinem sugit.
Ipsemet sese veretur turpe qui nilperpetrat.
Labe multi a turpi abhorrent, et tamen minus cauent.
Mollis est quisque decora fortis et adturpia.
Nemin Vnquam comparauit grande turpis Vox lucrum.
Nemo turpitudini bostis mator est quam homo pius.
Nilmelum est vero sapientitu pit [?]do quam triceps.
Omnequo [?] n[?]st honestum, censeas turpissimism.
Plurimos adesse cense mente versans turpia.
Turpe dictis turpe Visu respu tmodestia.
Turte quid facturus illud nemini esse vule palam.
Turpenilest quo parari victus ae sectum potest.
Turpe nilin orbe praeter prauit atem duplici.
Turpe nil sopho est, horesti quam quod infri[?]git gradum
Turpe nilmali gnitats est, turpe nil liuen ie.
Turpe non est ob pareutes liberi quidqus patrant.
Turpe, non petest honestum, non potest di[?]s bonum.
Turpibusl bidinosa mens patet sermonibus.
Tu[?]piter perire malim, turpiter quam viuere.
Turpitudo intrare, virtus est vbi antea, nequit.
Turpitudo omnis cauenda, non item conuitium.
Turpitudo vbi est, honestas exul est ibi ac pudor.
Vltimum est malorum, amare turpitudinem sua[?].
Cuinilsat est, ei esse turpe quid queat?
Cur turpe dictu sit, quod haud factu est nesas?
In orbesola turpis est res prauitas.


page 835, image: s851

Nemo repente factus est turpissimus.
Nilturpe ei pote esse, cui nilest satis.
Opes honorque quaeque patrant turpia.
Quid habere nobis turpe sit quaeris? nthil.
Quod turpe dictu est, turpe item factu puta.
Si turpe quid patrant Dei, nega Deos.
Turpe est sapienti dicere, haisdputaueram.
Tur isrei solum odo pudet probum.
Mens Vbi est turbata, sermo plurimaoffensa scatet.

TVTAE REIET TVTELAE.

Consulit tutoris instar rebus humanis Deus.
Cui Deus tutor, timoris multum habet sed plus spei.
Non tuentur sceptrareges non tiaraesed Deus.
Quem Deus tuetur omnes Daemonis ridet minas.
Quem Deus tu atur, ilie quolibet tutus loco est.
Quem Deus tutatur omnipacem h[?]bet certam loco.
Sub Deotutore cuique vta tranqu[?]l issima.
Sub Deotutore nem[?] pauperatur iumor.
Tutus est Deo atque seseiud ce vnico sophus.
Tutus est mucrone ab omni, pa[?]ma quem iegit.
Tutus est vbique quisquis ducitur Dei manu.
Tutus est vb quesemper, est cui Deustutor.
Ciuium tutelaregitradita est, non serustus.
Cor fidele, et tuta regis in periculo timet.
Nilrequirit tempore vllo, quisquis in Dei fide est.
Nil vbi est arege tutum. rex ibi in tutissimus.
Pauperum rex tu[?]or, imopauperum rex est pater.
Principem fides amorque cluium tutum facit.


page 836, image: s852

Principum tutela praesens est suorum charitas.
Quae sibi imperat suisque tuta ea est potentia.
Quae sibi modum ipsa ponittutior potentia est.
Si cupis regnare tuto lang idaregnes manu.
Tutamaiestas ea vna est, quae potest ignoscere,
Certum ibi tutumue nil est, spes vbi ac Metus regnant.
Ciuitati est Vniuersae publicus tuto pius.
Diues eloquensque es? Vrbis tutor audis, si es bonus.
Est ea Vxor tuta, labi quam vetantmores sui.
Iuris haudsui poetam Phaebus in fide tenet.
Nerea e terra furentem spectat in tuto sophus.
Publicae tutor salutis et suae obliuiscitur.
Quam sui peccare mores non sinunt, tutissima est.
Rebus a Deo impeditis poscimus tutamina.
Tutius nilin tenebris est quiete et o[?]io.
Tutor vxori est maritus, Vt parentes virgini.
Tutus est testam tuae intra cochleae qui delites.
Virpius tutelapraesens difficillimo statu est.
Est sorte caeca tutior prudentia.
Feminis iutela semper quamdiu viuunt sua est.
Fo tuna humillima, omnis tutissima.
Humillimum vita genus tut issimum est.
Quisque est pupillus, quisque tutor est suus.
Scutum bonorum quolibet loco est Deus.
Secura non sunt scelera, tuta sint licet.
Tuta est quae habetur cum modo potentia.
Tutela cuique corporis carissima est.
Tutela legum nonne regis in manu est?
Tutela praesens semper est Deus suis.
Tutela regni est lenior seueritas.
Tutissimum quod est, id vsque est optimum.



page 837, image: s853

TYRANNIDIS.

Ad scholam a sceptrotyrannum cum lubet fugat Deus.
Appl ca[?]sibi tyrannus cuncta, Princeps ciuibus.
Contigit sibi tyrannus rex salutis ciuium.
E domo liber tyranni nullus exit, fert iugum.
Et tyrannum exterminantes in tyrannum desinunt.
Feminis magis tyrannus quam maritis prostscit.
Imm: net crudum tyrannis omnibus stipendium.
In bones piosque crude nel licet tyrannidis.
Ipsa item creat tyrannos temperis necessitas.
Liberam plebem tyrannis ductat vt pecus lupo.
Liberi intra[?]us tyranni, serui at eximus domo.
Nillicet saei is tyrannis in peetarum melos.
Non opus mulca in tyr[?]nium vi, manu tactusruit.
Nulla temporis tyrannis longioris extitit.
Nemo eques tyrannide exit: calcetractus Vix migrat.
Nemo lsberum e tyranni rettulit pedem domo.
Nemo non tyrannus ipsum quicreauit sustult.
Nemo non tyrannus tyranno liber ante subijcit.
Nonpotest dici tyrannus, quisuis aeque imperat.
Nonprius timere cessas, quam timeri desinis.
Nulla non Virtus timoritur bidae est tyr annidi.
Occulas virtutemoportet sub tyranno, aut occtdis.
Omnium linguas tyr annus omnium pauet manus.
Promptius transferra quam ipsas tollere est tyrannides.
Pulcrius maiusque nil est regia tyrannide.
Qui sibinon est tyrannus, nec tyrannus alteri est.
Re leu ssina potentes subruas tyrannides.
Sape sublator tyranni ipse induit tyrannidem.


page 838, image: s854

Sefertri vis tyranna credit a quoqua? obuia?
Sub tyrannide, vsque amicos hostium impetunt mala.
Vis mereri iram tyranni? dedete vi[?]tutsbus.
Vis tyrannasicut hydrops, vsque sanguinem sitit.
Vna ceruix egis, at sunt ciuium multae manus.
Ab opetinis semper tyrannus interit.
Auferre Vitam, auferre mentem non potes.
Busiris ipse cecidit ante aras suas.
Eti[?]m tyrannum frater occsdit suus.
Hespes tyrannis cede quamprimum via.
Infestior morte est tyrannis fortibus.
Inter Deos nihil prtus Tyrannide est.
Necem tyranno molier, vitam mihi.
Obn[?]xia est tyrannidivictoria.
Rex ac Tyrannus differunt, sed nomine.
Rexin tyrannum haud difficulter vertitur.
Tomenta vultu multa praefert rex ferus.
Vbt est tyrannis est ibidem seruitus.

VERITATIS.

De Deo, pe[?]iculosum Vera quamuis dicere.
Scire Verum non nisi eius, doctus est qui ante a Deo.
Veritas deli omnis expers constat aternum Deo.
Veritas et numen ipsum condidit verbo suo.
Absque verit ateprincops regere neminem queat.
Pauca vero, plura fama principes dant obuis.
Prsn[?]ipes audire verum non se'ent, nisi exulex.
Principi seruanda emper veritas, semper fides.
Veritas innuisa quouis est loco imperantibus.
Veritas placere nuda non potest petentiae.


page 839, image: s855

Veritatis commodare verba vere regium est.
Vtraque auris regum abhorret veritatis a sono.
Absque verotota virtus fabula histriomica est.
Cuncta late possidenti defit vna Verisas.
Cuncta quipro veritate, praetimet pro se nihil.
Delicata in aure semper est acerba veritas.
Diligentiae mage ipsa est Veritas quam temporis.
Et sibs cultum ac nitorem veritas addi sinit.
Falsa cut curae atque Vana, veritatem queinam amet?
Flamma veritatis fu mine est potenttor omni.
Fraudibus mendacijsque fit lutosa veritas.
Hominibus De[?]sque dux est adbonum omne Veritas.
Indo es augu [?]a verum omne haurit aquis auribus.
Lingua Veri, latu non est, temporis la[?]issina est.
Int rim aegrotare sueuit veritas, nunquam mori.
Lucidxm tandem e tenebris veritas leuat caput.
Maximum est profecto numen veritasmertalibus.
Mente sola peruenitur veritatis adpenu.
Mordet aures delicatas quidquid a vero venit
Mortis expers acs[?]nectae est omnis vna veritas.
Musa cum lubentia omnes ver tatem perdo[?]et.
Nonpetest nocere verum mente prola um pia.
Nonsolent audire vera scire vera qui arnuunt.
Omne clarat more solis veritas negotium.
Omne quod verum est abhorret a leui mendacio.
Omnibus se non videndam praebet alma veritas.
Quod potest verum videri, pessimum mendacium est.

VANITATIS.

Cuncta vanasunt, amoremsi vnicum excipis Dei.


page 840, image: s856

Vanum honoris omne vanum nomen est petentiae.
Vanitati fastus omnis Numinum supplet locum.
Alteri vanum esseturpe, sedmagis tamen sibi.
Cuncta sunt inanit atis, cuncta sunt inanitas.
Maxima in rebus gerendis est popellis vanitas.
Naue vix feruntur vna Vanitas et Veritas.
Neme corde Vanus est quin vanior sit corpore.
Orbis omn[?]a intus extra, venitatum vanitas.
Scena quidnam tota mundi est? vanitatum vanitas.
Nil vanitati crebrius menda[?]io.
Nil vanitate quippiam loquacius.
Taediosum est [?]mne quidqued varietas non adiuuat.
Mella apis sibi sap[?]re fingis e multiplici.

VATIS.

Vnde alat leonem habet rex, vnde vatem n˘n habet.
Consules fiunt quotannis: secla Vix vatem ferunt.
Est supra horas est supra annos omne vat squod canit.
Exteris vates honori est, spernitur domi a suis.
Melleum os, mores pudici, d[?]a mens, Vatem facit.
Non meret vates, vo[?]ari quisquis est mentis sui.
Sicupis vates vocari abstine mendaciis.
Vatibus sunt plena cuncta tempore aduersissimo.
Vatibus versus abunde sponte nascuntursua.
Avate prudens nomine vno discrepat.
Nilgente vatum viuit innocentius.
Per plura sacla vix duos vates ferunt.
Persaepe fraudi praeferunt Vates Deos.
Amorte vita nascitur Vatial [?]ra.



page 841, image: s857

VENATIONIS.

Cum Deus vult calle quauis obuia est venatio.
Cui Deus venationis auctor, id quod vult capit.
Cum Deo venare, opimam consequere victimam.
Nulli adhuc adtum Dei arct[?] transilere retia.
Omne quod Deiminatur arcus, illud et ferit.
Aureis gente, opimas retibus circumueni.
Byssina vtendum sagenaregis vt mentem occupes.
Veritas potentum in ade rarior Venetio est.
Arduum est fera assequi omne persolum Vestigia.
Dirigit vento secundo cum sugit ceruus vias.
Fraud um atque astutiarum callida est venatio.
Quod cupit capit sauente Delia venatio.
Somnus Aurorae haud inhaeret inhaeret palpelris.
Anni graues renunciant venatui tui.
Paratapraeda non sapit venan[?]bus.
Quis vllus vnquam rete tran silit Dei.
Venatur oculis pulcra amantes femina.
Vento sequente ceruus effugit canes

VENENI.

Absque noxaedas colubram, ius[?]ellius nocet.
Feminae contra Venen[?] nemo n[?]uit phar[?]acum.
Malitiae nisllivenenum peius est, quam habentibus.
Ne bibat vinum ast acetum dente lasus aspidis.
Maximam partem ven niprauus epotat sui.
Scorpionis omnis ictus scorpione tollitur.


page 842, image: s858

Suauiter necant veneni pocla melle sublita
Tox cum merum esi quod infert aut necem aut insania?.
Tingeferrum melle, tinge toxico, aeque noxium est.
Contrarium est vinum venenis omnibus.
Habet venenum omnis ferae mersus suum.

VENIAE.

Quilibet gratis farente speret absolui Deo.
Alteri ignoscunt libenter qui sibi ignosci petunt.
Culpae altenae ignaosce, culpa gratia Vt fiat tua.
Qui cit am ventam vequirit, semper adpedes ruit.
Se sciunt quid sint erintue qui sciunt ignoscere.
Vt tibi tgnoscatur ipsus, alterique quo ignoscito.
Ad impetrandum vensam, hominem esse te nocer.
Haud innocens est qusspiam, cui ignoscitur.
Venia vltione milltes praestantior.
Nulli minus quam ipsi sibi ignoseit probus.
Quisquis remitt talteri, parcit sibi.
Veniam meretur sponte quod factum haud sua est.
Veniam precari quam reatum mauslis.

VENT ORVM.

Est Dei ventus satelles, ventus est Dei angelus.
Aeolus turbarepontum quando vult, ventos ciest.
Nauta ventis vela pandit aura dum siat gratior.
Omnium est ventus Deorum dulcis snternuncius.
Plurimo repleta vento est astimatio sui.
Terra Solque se parcntes esse ventis non negant.
Tunditur vento ac pruina quod Triones respicit.



page 843, image: s859

VENTRIS.

Ianuam caele quidintret paruulam vtnter tumens.
Nilv det caeleste sanguis atque adeps quem arctant nimis.
Aventre mentis farcto abest subtilitas.
Arepletione multa mul[?]aque aegrotatio.
Aero opus paulo estm deste fiat vt vit alisatis.
Cerporis cui ampla est, mentis est pauxillulae.
Cruditate dissilimus, lenior mors in fame est.
Corperis saburra pinguis mentem habet sibiparem.
Est sibi hostis ipse, ventrimancipatus ac gula.
Diluit subtilit aetem mentis, aluue pinguior.
Expleant quescunque Ventres arberum cacumina.
Lucro venter, hercle doms est solus accepti immemor.
Magnus his illisque venter maior at tamen fames.
Mens ohesa viscere alto vei parum velnilsapit.
Ma[?]um edit bibitque Co[?]us sedp rum Frugalitas.
Nemo non ve[?]tre? minore? nostrum habet qua? issam fame?.
Non bene est ventrinsfi infra spiritus transmitsitur.
Non potest subtilis esse mens opims corporis.
Pectoris sagina pinguis, otio situm trahit.
Plene abest a ve[?]treme tes entheae subtilitas.
Qui Veneri venirique siruit de homs[?]e transit in pecus.
Rara copula est, obesi ventris a[?]mentis bonae.
Strenuos ama ast obesorum abstine consortiio.
Torpeant amma necesse est, carne qus belle nitent.
Venter haudmale in stitutus nilnisi impler. cupit.
Venter vsquequaque plenus obuium [?]ne respuit.
Ventre crassus mente crassus nil acuti copigitat.
Ventre pingusi mentem habere non potest aeriam.


page 844, image: s860

Ventrepleno audire quiuis lauta auet velcernere.
Ventre pleno sint oportet mancipati amoribus.
Ventre inanem ne alloquare: destituitur auribus
Est ventris bonum voluptas, mentis est virtus bonum.
Vincula auget piopria, omne qui dat aluo quod cupit.
Vtiles nulli esse ossunt ventre qui lato ttment.
Aventre crasso mens acuta non venit.
Cado effluenti quidquid infundis perit.
Castum esse nescit obrutum corpus cibis.
Cui cura ventris mentis illi incuria est.
Deus profecte est v[?]nter helluonibus.
Differre vemrem non decet cum iam latrat.
In ventrepleno Cy[?]ris est, non in fame.
Mentem atque ventrem nemo curauit simul.
Ob[?]emperare non soles ventriprobus.
Quocunque venter mpleatur, id coquit.
Quid miserapellis debeo'me vt nutrias.
Quo plenior quis ventre, eo ieiunior.
Semper male audit eorporis repletio.
Seruire Ventrimorous est turpiss mus.
Subtilem obesus vnter haud mentem parit.
Venter Deorum est maximus rapacibus.
Ventris voluptas f[?]ns malorum est omnium.

VERBI.

In sacris sonare verbum turpe, dedecus Dei est.
Apta pinnis continere verba, opus perar duum est.
Item, quot de breu[?]per enna nata sunt verbo mala.
Non semel verbo perenne de breui natum est malum.
Sape de breui perenne nascstur verbo malum.


page 845, image: s861

Sensuum egens pax medullam spuma verborum perit.
Nec incipit loqui Deus nec desinit.
Parum est polire verba siior non nitet.
Quaecunque fatur rex, habe pro legibus.
Verbum Dei esto opinionis regula.
Verbum Dei Lucerna gressibus piiest.

VENDITIONIS.

Non diu regunt honesti venditores aut pij.
Cuncta Venduntur labore, cuncta venduntur prece.
Optimum emere Veritatem, vendere est turpissimum.
Venditur carissime omne venditur quidquid prece.

VERITATIS.

Quouis loco tenerrima est res veritas.
Ratio amici habenda, veri sedtamen multo magis.
Re quod est, teurore vocis veritas quaeque explicat.
Saepe lexocinio ab oris Veritas conuellitur.
Semper vnum idemque fari veritatis est nota.
Sermo simplex veritati conuenit, tortus minus.
Simpltci sermone constat veritatis indoles.
Subruit clam verit atem qui minus potest palam.
Talis est verax, dialis qualis est serenitas.
Tempus est, quo veritatis fontem adipsum ducimur.
Tolle veritatem, et orbis auferes Solem epila.
Vanacuncta, falsaque ore cordeque odit veritas.
Veritas abominatur duplicis linguae sonos.
Veritas, absinthij instar, est amara, sed iuuat.


page 846, image: s862

Veritas clauda omne tandem strangulat mendacium.
Veritas comes perennis legitimae est prudentia.
Veritas cuicunque fuco detrahit tectorium.
Veritas dectum omne facto proseque statim solet.
Veritas est semper vna: muli iplex opinio est.
Veritas est vniformu, multiplex mendacium est.
Veritas ficto atque falso detrahit tectoria.
Veritas fundamen acre est omnium virtutium.
Veritas lucem requisit: nectem amant furunculi.
Veritas opinione qualibet praestat magis.
Veritas orationum non requirit purpuras.
Veritas parens et altrix omnium vtrtutium est.
Veritas partes in omnes semper et compar sibi.
Veritasse dat videndam, sed tamen paucissimis.
Veritas tollit se ad auras, mole vique stat sua.
Veritas vbi est, ibi esse non potest mendacium.
Veritas vires ab aeuo sumit, et crescit malis.
Veritate destituta vix diem constant sibi.
Veritatem amat colitque quesquis indolis bona est.
Veritatem fare: cuncto tempera a mendacio.
Veritatis ad penates mente sola peruenis.
Veritats certus index publica est assensio.
Veritatis duci amore singulari, haud omnium est.
Veritatis simpla vox est, mult iplex mendacij.
Veritatis Vincta non est sed soluta oratio.
Veritatiac Vanit ati nemo seruiat simul.
Veritati commodare vix solet corimprobus.
Veritati vtique inhaeret pertinaciter probus.
Auders vera jaepsus rex quis solet.
Audire vera qui abnuunt ne dixeris.
Audire verum qui volent, verum efferas.
Audire verum rarius reges solent.


page 847, image: s863

Constare paruo Verit as magnis nequit.
Est veritas virtutium omnium parens.
Et veritati multasunt diuortia.
Famam dolosum valde habe vert obsidem.
Haudse videndam pluribus dat veritas.
In arduo est veri omnis exploratio.
Multum potest mendacium, at plus veritas.
Nunquam latet peritiores veritas.
Parcaeloquuntur vera postquam insaniunt.
Quam vera quiuis memoret, haud quisit, vide.
Quodcunque dicit veritas item facit.
Rem qualis ipsa est eloqui, hoc est Veritas.
Res praepotens est veritas diulatet.
Tandem praehendit veritas, mendacium.
Tempusque sontem veritatis detegit.
Verum loqui peculiaris dos Dei est.
Verum loqui audet iuris est quisquis sui.
Verum loqui qui iuris est sui potest.
Virtutis est parens cutesque Veritas.

VERBERVM.

Libero caediflagellis, paena mortegrandior.
Non eget flammaaut flagellis, imminet vireus sibi.
Verberantibus parentes amputanda sunt manus.

VESPERAE.

Quid vehat Vesper liquerenemini numen sinit.


page 848, image: s864

Cu[?]cta Vesper fert, corollas, vina, somnons, gratias.
In lucro omne deputandum est quod feret Vesper boni.
Mane Craesus, Irus esse quibit ante Vesperam.
Mane magnus, sape nusquam est ante primam vesperam
Mane vesperique semper cura habenda cuilibet.
Nemini non cura habenda Vesperi ac mane sui.
Nemini sinit liquere, quid ferat vesper Deus.
Quid struat vesper, putandum est: ortenil constas minus.
Vesperi quocunque prudens pensitat quid egerit.
Nondum dierum vesper omnium occidit.
Corde nunquam, semper illud ore quodfatur vafer.
Versuta fraus amat tenebris obtegi.
Versutus omnis, moribus fere est duplex.
Haud fide sunt digna versuquae canuntur omnia.
Moribus pudicus, idem castus est in versibus.
Versu impudicus impudicus moribus.
Vita neminis pudici iudicanda, versibus.

VESTITVS.

Constat e cura aclabore tota vestis regia.
Est laboris est pericli tota, legis purpura.
Differant a plebereges mente, veste, non opus.
Arrogans a veste sumit spirisus plebecula.
Corpori, est aeptanda vestis, seu breuis, seu longier.
Corpori vestis tegendo seruiat, non luxui.
Hoc caue ne sumpto amictu pulcra cetera exuas.
Indecenter feminarum vestibus Virum induas.
Nemo non malit tegi auro, quam meris virtutibus.
Nil Vetat sub veste serua mentem habere liberam.
Qualis est plebs queque amictu, talis est et spiritu.
Saepe veste sub mala ingens delitet superbia.
Scire vis sit quisque qualis? absque veste eum inspice.


page 849, image: s865

Se pium multus fatetur veste, rarus pectore.
Veste quisua decore nescit vti, nec sapit.
Vestimenta habent dolose Vita queis constat dolis.
Vestis est cuiuis honori, non is ipsam qui gerit.
Vestis omnis est honori cuilibet quieam gerit.
Vestium sub sorde saepe plurima ostentatio est.
Vitacui dolosa vestis est adhuc dolosior.
Cur veste rex a ciue differat suo?
Et longa solas feminas vestis decet.
Pro veste gens plebeia spiritus gerit.
Sese exsuit quisque antequam Deum induit.

VIAE.

Ad Deum via vna ducit: cur teruntur plurimae.
Dextra quem Dei gubernat, nunquam abit recta a via.
In via Dei ambulare qui potest, quo vult Venit.
Multitudinem haud receptat qua itur ad Deum via.
Non datur laciniosa currere ad Christum via.
Nulla virtuti, fauente numine, inuia est via.
A malo ad bonum redireregibus perarduum est.
Rex quis est, regum piorum qui libens eat via?
Rex viam quam lege muniti, haud gradu segni terat.
Absque damno rusticorum vix iter miles facit.
Ad mala infinita egestas est mala viaticum.
Admodum arcta est qua ad salutis ducimur portam via.
An via Vlla nonquietis inuia est herorbus.
Calle virtutis molare ferre onus nulli datum.
Callis est virtistis arcta: sarcinosos non capit.
Dux licet comesue desit ad malun prona est via.
Heu quot aura dignitatis regia aufert a via.
In malum cursu ruentes quei quis extusauerit?


page 850, image: s866

Ire qua praecessit alter, pronus est labor via.
Ire vis tuto, ire vis cito, ito publica via.
Metam ad vnam peruenitur pluribus fere Viis.
Ni viaticum senectae destinas, viues inops.
Nilsibi invrum alma mens nil vsquaminexpertum sinit
Nullibi inuitum nihilque mens inexpertum sinit.
Non potest Virtutis ire vasta qut gestat, via.
Pergito quo sata ducunt: cuncta vertute patent.
Peruium qu[?]dque est labori peruiumque industriae.
Pluribus viis ad vnum peruentre est terminum.
Publica viasto si vis iresecure ac cito
Qua gradus infert Ertnnys, omne fit patens iter.
Qui via insolente, nunquam stabili currit tramite.
Quis vtam virtutis absque munerum speconterat?
Quae magis leuis vtator est sic est beator.
Quo libet gnatos parentum duxerint vestigia.
Quo minus restat viae hoc plus quaerimus vtatici.
Quo viam terit vtator leuior, hoc est tutior.
Regia Vsque in dura virtus sponte prorumpit via.
Sarcinas virtutis amplas stricta non capit via.
Tuta iners sectatur, altas queri at virtus via.
Transitus agros per omnes militum sit innocens.
Vota Virtutis virenti gramine obsita est via
Veram ad eruditionem trita non patet via.
Viuide virtutis ardort muium nilinuenit.
Vitaeter breue ampliorifit graue a viatico.
vnicalexque virtus, vnicaque est ad hanc via.
vix in offenso per aequor quispiam gressu labat.
Aeterna raram fama sortitur viam.
Cuiquam ne era est ad honam mentem via.
Est veritatis arcta re vera via.
Grande est eunti onus Viaticum leue.


page 851, image: s867

Haud vlla claris inuia est viris Via.
Hospes, tyrannis vede quamprimum via.
Ibi statim via est vbi est Vestigium.
Nudus viator a latrone non timet.
Per plana, liber campus ad cursum patet.
Plures vias vita ingredi, perarduum.
Quaeritmalnm quise in viam dat cum malo.
Quicunque cursus in malum est celerrimus.
Redire praestat, quam dare in praeceps pedem.
Semper regressus ad bonam mentem patet.
virtutum iter laboro vallauit Deus.
vtrium connexione pons fit amne quolibet.

VICINITATIS.

Nil Deo a praesente differt innocens vicinttas.
Non malus vicinus, ipso est excubante pro Deo.
Pro Deo praesente semper, commoda est vte nitas.
A malo vicino in aeuum nemini venit bonum.
Cui bonus vicinus est, autfert quid, aut discit.
Cui malus vtcisus est, aut fert quid, aut dicit mali.
Est malus vicinus agro febris ardentissima.
Et malum immortale prorsus non bona est Vicinitas.
Et malus vic nus agro est ostium Agg runticum.
Etisi multatum referta quaelibet vicinia est.
Improbus vicinus, agro calamitas est continens.
Mutut est cacusque pauper diuit vicenior.
Semper inter se gemella lit gant viciniae.
Inter duas lu plurima est vi inias.
Laudanda quaeque amandaque est vicinitas.
Vicini auart maximum omnium malum est.
Vicinitas mala omnibus vertit male.
vicinitate nil bona praest antius.



page 852, image: s868

VICISSITVDINIS.

Numinis nutus supernicurat humanas Vias.
Est suus rerum omnium orbis, orbis imo transitus.
Est vicissitudorerum Sole sub nostro omnium.
Hora nulla est certa cui sit punctuli vnius fides.
Saepe maximi apparatus temporis puncto ruunt.
Mane felix ante noctem forte erit miser rimus.
Maestitatis gaudijque vita quaeque habet vices.
Punctulo fugacis horae sunt reciprocae vices.
Quisapit felicitatis vim timet reciprocam.
Quis bilance expendit aequa Orbis incertas vices.
Si sapis tecum Voluta temporum haud vnas Vices.
Temporum vicissitudo detegit mentes virum.
Temulentire secunda non timent rerum vices.
Voluitur res omnis instart sserae mortalium.
Vt diem noxisic in orbem gaudtum excipit dolor.
Deo reciprocae seruiunt rerum vices.
Perennis orbe voluitur vicissitas.
Qui nunc tumet spe, mox timore detumet.
Rec procantis immen orsortis ruit.
Vicissitatis pulcra sunt motu omnia.
Vicissitatis semper est memor sophus.
Vicissitudo in orbe rerum est omnium.
Vel horasumisima permutat leuis.
Vnius anni quatuor sunt tempora.

VICTORIAE.

A Deo petenda semper praelij vectoria est.
Absque sudore ac cruore Numinis victoria est.
Caussa cui fauet Deusque certus est victoriae.
Cui fauet Deus parata semper huic victoria est.


page 853, image: s869

Est Deo iuuantc cuiuis promptior victoria.
Est facillima adiuuante ipso Deo victoria.
Et Deum virtute Vixcet quispiam nulli rei.
Exitus finisque semper a Deo victoriae est.
Nemo Vincit bello, Olympi quam cui praesto est fauo.
Pro Deo proque aequitate militans, non vincitur.
Quem Deus propugnat omnis certus est victoriae.
Tendit ad pugnam caballus, sed Dei Victoria est.
Vincit vsque et vsque caussa cui bona et fauens Deus.
Leniter caute, modeste duxage a vectoria.
Qui ibet dux intumescit semper a victoria.
Vincere hostes, vincere ipsumsemet, est res regia.
Aequa ferre, ferre iniqua qui potest, non vincitur.
Aequitas et extafausta, signa sunt victo iae.
Aequitati tempore omni proxima est vict ria.
Arduum hostes vincere, ipsumsemet arduiss mum.
Ars et vsus militi omnes procreant victorias.
Ciusum concordia auctrix hostium victoriae est.
Copiarum magnitudo proditur victeria.
Cuncta vincit, fata dextre qui sinistra sustinet.
Curam amat, securitatem despuit victoria.
Cura Vbiest inde esse lo genonsolet Victoria.
Cura Vbi est labor que ibidem crebrior victoria.
Disciplina militari qui vtitur, cunctao cupat.
Ecquis est Victorum inermi qui litet modestiae?
Prima victoriarum semet ipsum vitcere.
Famanulla praemiumque est vnde abest victoria.
Hostibus quicunque parcit victor est victoriae.
Hostium profectione creditur victoria.
Irestum vbi est aeqisumque, iugis tandem ibi victoria est.
Liberum Violare corpus ne quidem victor solet.
Multa vincas bello et armis, plurasedfide et Dice.


page 854, image: s870

Multus extat victor host[?]um, at sui rarissimus.
Multus hostis victor, at non multus est Victor sui.
Multus hostium inuenitur victor, at nullus sui.
Nero Vencstur qui obere maluit quam cedere.
Nilsolet timere victor: vector audet omnia.
Niltimet, sedcuncta victorsp vat inquietior.
Non adest pellis leonis? adsuas vulpeculae.
Nondatum est victoriae vticuilibet ua duci.
Non potes tut esse victor nipriuste viceris
Non potest vincihestae ab Vllo qui fuit victor sui.
Non solet vinci, benignus quisquis aduerlario est.
[?]oxia est plus saepe quam sit vtilis victoria.
Omnibus praeposita palmaes la sed vincentium est.
Omnium vis esse victor? fata quod cogunt delis.
Optima victorisi re, Vita victis pessima est.
Pendet a Conso ac Minerua quael bet victoria.
Perpetim vincit modeste qui vtitur victoriis.
Plura per dit quam lucratur impotens victoria.
Promptius totum quis orbem quam vnicumse viterit.
Pugna desit, desit hostis, nussium victoria est.
Quatuos exseindis ipse, flebilis victoria est.
Quem leo affluxit, iacentem praeterit, victor sui.
Quantulo heu victoria ingens saepe stat impendio.
Quo quis est humanitate maior, hoc inuictior.
Saepe cedendo est apid ifas grauem victoriam.
Sanguine externo paratur suauior victoria.
Semper a praestantiore vincitur quod peius est.
Semper a pugna secun dafrais libus vector paetet.
Sese oportes Vincat, victor vt fiat sui.
Sobrie victoria Vtialtera est victoria.
Sola virtus vel sedendo vincit hostis copias.
Victor a pugna secunda mille subiacet dolis.


page 855, image: s871

Victor esse gloriosus si cupis, te vinceto.
Victor est aeuum per omne cuiplacet clementiae.
Victor impera aequa: Sortis est Volubilis rotas.
Victor vsque est iura qui da gentibus volentibus.
Vincerese, laus homine mator, atque par caelo decus.
Vincit is bu teste vincit quisquis adues lario.
Vincit ip a saepe Virtus; saepius fraus ac dolus.
Vincit vsque et vsque quisquis Vtitur clementia.
Viribus polleat leones, fraudibus vulpeculae.
Ab hoste nullo Vincetur victor sui.
Benign tate inuicta cunct: Vincrmus.
Deuicta vicet Capua victorem suum.
Ecquando victor vacuus arrogantia est.
Instare victis, altera est victo ia.
Nonimminet victoria vlla inertis.
Non Vinci, vtiqui nequit victoria
Numquam potest vinci Deus, nunquam aequitas.
Pro quo Deus stat militans vinci nequit.
Quae noctem parta furis est victoria
Qui non timet moriille vincet om ia.
Qui nontimet, mori potest, vinci haud potest.
Qui vincere psumse potest, hostes potest.
Qui victor est agre abstinet ty annide.
Se vincere ipsum plena, pol, victoria est.
Securitas nihiliuuat victoriam.
Tutoille vincit, qui Deo vincit duce.
Victor sui prefecto victor omnium est.
Victor sui, victor fiet quoque omnium.
Victoria omnis postulat constantiam.
Victoria vno pendet omnis a Deo.
Victoriae nun quam abfuit superbia.


page 856, image: s872

victoriae vsus liberalis per domat.
victoria vti, maius est quam vincere.
victoria vtiscire, bis ter vincere est.
victoriam omnis foedat inclementia.
victum in malis voces licet qui vicerit.
vincinequit clemens suo aduersario.
vinci nequit quicunque non tin et mori.
vires duplantur semper a victoriis.
vix absque caede compares Victoriam.
vulpem leoni qui iugat cuncta obtinet.

VICTI.

Carcerem spes nonrelinquit, profuit multis capi.
Est miser fortisque Victus? si arma ei sunt, praetime.
Hostem habepro victo vt eius iam iacet proteruia.
Legibus relinque victos, si cupis semper tuos.
Legibus victos relinquissi suis, fient tui.
Nemo vere est victus hostis se esse victum qui negat.
Nemo vincitur, nisi illud ore qui prodit suo.
Non modo flet victus, ipse saepe item victor gemit.
Nunquam adhuc bona coiut victus ac vector fide.
Qualibet potest capifera, hauditem mitescere.
Saepe victis ira vires addit et victoriam.
Saepius vires secundas ira victis addit.
Victus ecquando atque victor coaluit solida fide.
Victus est haud victor omnis, in malis si Viceris.
Victus est qui ab tra et armis trensit ad clementiam.
Victus haud male est, ratione quisquis victus asua est.
Victus ille est quem Voluntar st tandi deficit.
Vix perenni glutinantur victus ac victor fide.
Amicus esse non potest quem viceris.
Captus bison assue scere haud solet manu.


page 857, image: s873

Ignosce victis si indies vis cre cere
Nunquam bisontem assueueris captum manu.
Potest capi bison, domari non potest.
Quandoque victis vtile est non-vincere.
Quandoque vincimelius est quam vincere.
Semper bene audit victor, at victus male.
Victiresumunt arma, clausa ijs vtifuga est.
Victis pepercit nemo quam victor potens.
Victum fatetur se dolo qui iam vtitur
Victum negat vltroqui manus nondum dedit.
Vinti bene optes, improbe quam vincere.
Vince bene praesta, improbe quam vincere.
Vinci dotet consuetus ante Vincere.
Vinci optimum est fratres vbil ellant manu.

VICTVS.

A Deo quid plus requirat cui teges, riuus, Ceres.
Ad manum est cuicunque homullo viuat Vnde, ceu decet.
Copiosus esse victus exuliraro solet.
Cui Ceres tegesque praesto est, vnda ei non deficit.
Est siti sat vnda, vellus frigori, quercus fami.
Grund nil sapit potestue, cura quem victus coquit.
Gutra aceti frustulumue panis, est vitae satis.
Herba cui, vellusque et Vnda est, quid reguirat amplius?
Nesrit alta cogitare cura cui victus sui est.
Omne quod vitae necesse est obuium quouis loco est.
Sufficit fami herba, cortes frigori, riuus siti.
Sufficit flumen ceresque nutriendo corpori.
Victus illi assuesce cui nil add tum est luxus mali.
Vitae tuendae flueren est sat ac Ceres.
Quamcumque rem cibum facit necessitas.


page 858, image: s874

Victu indigens, cadauer est cum spiritu.
Vtare victusobrius parabili.

VIDVAE

Cum geni vidua, ac pupillus, aure vtraque audit Deus.
Est Deus viduaeac pupillo, pro marito propatre
Idsibi factum arbitratur, quod facis viduae Deus.
In vidua, in pupillo, vbique laeditur semper Deus.
Qui nocet viduae, omne celinumen in se concitat.
Quedfacis viduae ac pupillo omne id Deus sibi applicat.
Iniurias viduae, et Deo est iniurius.
Nunquam irritum est quod vidua clamat ad Deum.

VIGILANTIAE.

Ciuibus praestat quietem luculentam duxvigil.
Ciuibus vallum perenne regis est vigilantia.
Abstine a sopexe longo ciuium omnium vig l.
Est vigilea vita, mors est absque literis quies.
Dormire multum parcito omnium Vigil.
Lumen occule omne muris nocte quisquis es Vigil.

VILITATIS.

Regibus seruilis esto vilis esse si nequis.
Vilitaeque diritasque nonperennat Principum
Aedibus permaximum vsum praestat omne fictile.
Aes Corinthium colorem casuidebet suum.
Alitum vilissimarum pabulum fir et Leo.
Belluae luce timeri est punctulum insecti culex.
Cristae gallinaeceorum Voxque territat leas.
Et minuta insecta quaeque mortis ad pestem valent.
Gratia est Virtusque rebus omnium vilissimis.


page 859, image: s875

Integrampusilla massam mica fermenti inquinat.
Margarita haud inuenitur quam strigoso in ostreo.
Margarita Vilioris hospitarix ostrei est.
Nilita est exile late quod nocere non queat.
Pestem ad humanam minutae quaeque bestiae valent.
Prater vnguem equt vndaquaeuis pestilens transit Stygin
Nil itaest vile ac pusillum quin malum det Vltimum.
Saepe aper grandis tenetur a minutulo cane.
Sanguis hirci peruicacem solum adamanta diluit?
Vel casam viliss mam intret omne virtutum genus.
Vile corpus est ei ac res mens curbona omnia est.
Vile eiprobum atque honestum est, cui nimis corpus nitet.
Viletam nilest necare quin Dcum queat genus.
Vile tam nil quinsua adsit vis item valde effican.
Vna voxsuilla mille terreat lucas houes.
vnio pelagi excrementum est, gemma montium petra.
vnio vilis palustri delitet testa ostreae.
vnio quid est nisi vncta spuma tristis ostrei.
A Voce galli quam potest fugit leo.
Argentum et aurum seruult e caeno eruunt.
Augusti honoris purpura, inuentum est canis.
Bos luca odore muscule se dat fugae.
Etiam sua est virtusque visque vilibus.
Fuges elephanta maximum aut mure aut sue.
Fuges Leonem voce gallinacei.
Horret leo gallum, horret ignem, horret rotam.
In ost eo ingens inuenitur vnto
Minuta quaeque insecta et adpestem vlent.
Porcina vox lucae metum incutit boui.
Summu malum res infernat velfutilis.
Terret leonem simpla galli cantio.



page 860, image: s876

VINDICTAE.

Hostis est Dei hostis aequi est qui manuse vindicat.
Nilpotest tardare summi vindicem sceleris Deum.
Nesuos Princeps dolores vindicet, sed publicos.
Deputat lucro pericla quaeque, se qui vindicat.
Dulcius vindicta in orbenuspiam toto est bonum.
Est inbusmanum est superbum vindicarese manu.
Grataresse vindicare, magna verum ignes ere.
Impium estse vindicare, ius vbi lexque est, manu.
Improbis seuera semper sera vindicta ingruit.
Nemose Vnquam vindicaui absque damno maximo.
Pessime tibi esse cum vis reddepra malo malum.
Qui scelesto parcit Vni, mille perditumit bonos.
Quilibet se Vindicare sipotest tuto solet.
Saepius solent patrari vindicatasaepius.
Sapius vindictae magno parua constitit malo.
Saepius vindicta summis obfuit victoribus.
Sera tandemacri nocentes clade vindicta obruit.
Vindicat malum malo, esse qui sibi cupit male
Vindicat se quisque nostrum cum licet deiniurijs.
Auget scelus crudelis id dum vindicat.
Cuicunque apipunctura morte constitit.
Lento gradu Vindicta procedit Dei.
Nemo Deo Vnquam subtrahit se vindici.
Vind ctapasso in uriam pro pharmaco est.
Vindictares est omnium dulcissima.
Vindicta tandim sera noxios trahit lingat.

VINEAE.

Arborem sere ante cunctas vnde nascitur merum.


page 861, image: s877

Absque cultu vinea, ingens rustici infortunium est.
Alitibus patet quibusque vitis at non noctuae.
Nil in agricultionsuautus vindemia.
Omnis ales gaudet vuis praeter vnam noctuam.
Prodigi summe est habere vineam quam no colas.
Vineam seque ipsi perdit, vineam nipercolat.
Seperditum it qui vineam colit male.
Velnulla habenda, velcolenda vinea est.

VINI

A Deo vinum est amara cuique curarum vtleuet.
A mero ad rixam, imo cedem prona cuiuis est via.
Amero superfluenti desipit quiuis sophus.
Asuo liquore Bacchus solam abegit noctuam.
Ab que respiralione qui bibit, se suffocat.
Aptius vinum est senectae quam iuuentae depili
Auctor est vinum dementiae, auctor est insamiae.
Aurum vtignis sic bibentem largius probat merum.
Come vinum est temperatum, cunctacurbat cumtumet.
Cumpluit hyematque flamma cum calet Cancri, bibe.
Cum pluit, tunc est bibendum, tunc bibendum est, cum calet.
Desinit saliua vinisuauis acre in letium.
Dul[?]ior fit semet ipso Vir bonus tactus mero.
Enthea est lingua irrtgata flore Lenaei patris.
Est malisummi merum auctor, auctor est summi boni.
Est merum bonum malumue probibentis moribus.
Est pro equo vinum poetis virga Mercurij.
Gaudij dator Lyaeus omnis ac lubentiae est.
Liberi Camoena nulla dulcefastidit merum.


page 862, image: s878

Liberi Vnda interpolari non oportet munera.
Nemo Bacchum adhucinultus laedere ausus est patrem.
Nemo laesit Bacchum iuultus: semper arma ei ad manum
Nemo mentis impiatae vint amat symposia.
Non amat Phoebus poetam quem Lyaeis non amat.
Omnium a Baccho malorum est efficax obliuio.
Pessimum aetati tenellae vinum at exactae optimum est.
Pro veneno vinum habete quod creet dementiam.
Prouocat vinum ad choreasseipione Vsossenes.
Qui sapit lymphas iugabit libero omnitnuinias.
Qu merum timet poeta, Vix poet nomine est.
Quinquies bibas: tenore gaudet impar Deus.
Spiritus vinum sepultos elatebris excitat.
Suauior sophus se ipsoma eratus fit mero.
Suauiter animum atquefrontem Vu Lyaiexporrigit.
Subleuat vinum poetasatque equi praestat vicem.
Vinum vbi est ibi chorea multiplexque tibia est.
Vinum vbi est, ibi poesis vnguem abesse non cupit.
Vinum vbi non est acetique est ibi penuria.
Aurum probatur igne, vir probus mero.
Bacchus medentum est sub canicula optimus.
Deuota vino femina, extremissima est.
Est vinum amoris cuique dulce pabulum.
Fine Liber est regendus et pudoris et modi.
Liber seueros semouetthyrso viros.
Mores statim cuiusque vini vis arguit.
Res pessima est merum, merum res optima est.
Sola alitum florem meri odit noctua.
viro grauis vir, condus haudmentis suae.
vinum bibentem decipit merisapor.
vinum patrat miranda sumptum cum modo.


page 863, image: s879

Vinum poetis est equiloco sacris.
Vinum venenum est quodcreat dementiam.

VIRI.

Est viri, Deo sibique patriaeque impendier.
Cor virile non tinenti vadit ad mortem gradu.
Et viros sensim voluptas transfigurat in feras.
In breui corgrande cen uest, et ferunt case virum.
In viros transcriptus illud quod decet viros agar.
Quid Virinon perpetremus? virgo T brim transnatat.
Quos regunt Bacchus Venusque nil agunt viriliter.
Subruit statem vo uptas qutquidin viro viri est.
Temperatum aequabilemque qui leuet modum, vir est.
Quis vir sit ipso apparet indiscrimine.
Timore nullo vera qui tegit, vir est.
Vir esto sicut esse te velles senem.
Virile pectus non solet frangi malis.

VIRGINIS.

Flexilis sequaxque mens est virginum res adbonas.
Publicose ioferre non est res honesta virgint.
Nulla virgo est digna amari semet esse quin putet.
Nulla virgo tam pudica est quam cupit viderier.
Virginitas, menti pudica est imperio quouis prior.
Virginum nulla absque probro publicu se dat locis.
In publicum prodire turpe Virgint est.
Integra ea est, assensio cui defuit.
Pulcerrimum est domi manere virginem.

VIRTVTIS.

Machinas virtutum ab alto desuper pluit Deus.


page 864, image: s880

Ante eat virtute oportet rexsuos omnes bonus.
Nil licet virtutem in vllam turgida tyrannidi.
Principi decora virtus, Principi plus quam vtilis.
Absque fortuna esse virtus non pot est clarissima.
Absque pompa, imo absquesumptu, cuique virtus obtigit.
Absque virtute omne vitae fellesuffertum est genus.
Asperat situipsa Virtus, pulcrum at eius praemium est.
Aspera Vallata virtus est laborum sepibus.
Assecla est opum alma Virtus? imo opum hostis maxima est.
Auferas quamquam omnia, vna permanet virtus demi.
Aula virtutis, laborum est eincta propugnaculis.
Corporum vmbra, Liuor ater est comes Virtutium.
Debitum virtuti emi vlla non potest pecunia.
Eccui indotata virtus per labo es quaritur?
Est dies citata? virtus estamen citatior.
Est pretium sibi ipsa virtus est virtus probo.
Est satis beata virtussemet vna et vnica.
Est sibi profecto Virtus praemium primarium.
Est virtus sibi vna merces, est theatrum publicum.
Est sophi virtutem habere cum modo ac modestia.
Est stadium Virtutis orbis, Vita nostra ibi est agon.
Fama virtutem secunda semper ambit arduam.
Faminas quoque alta virtus adgregat summis viris.
Fumus est sine igne, virtus absque foriunae bonis.
Haudfit vnquam opima virtus absque sudoris luto.
Herculi lunone peior, ipsa Virtus institit.
Hoc magis virtutem anheles, quo mage ipsam possides.
Ingradu stat vsque pelli nec leco virtus valet.
Indoles virtutis adse sola Vix vllum rapit.
Nesubi virtutis aedem cultor absque symbolo.
Nec perit virtus sinistrasorte, nec dono datur.


page 865, image: s881

Neminem virtus reiectat, neminem excludit foras.
Nemini est preclusa virtus: tam Midae quam Iropatet.
Nemini indotata virtus perplacet: lucrum est lynx.
Nemo es est virtutz amicus, tmparem cui se videt.
Nemo non virtutem honestat ore, sed quis pectore.
Ntl ita horret dia virtus quam voluptatum sues.
Nil potest virtutem in vllam di itas tyrannica
Nilrequirit fulta abunde viribus virtus suis.
Nilvalet virtus pudorque, gemma et aurum vbt valent.
Nititur virtute sola,non bonis Sortis sophus.
Non nocere, at ablatrare fama virtutem potest.
Non potest ibiesse virtus summa vbt sors prodiga est.
Non potest virtus tenerivlla absque contum elques.
Laudis haud eget beata dotibus virtus suis.
Nulla virtus est, nisi adsit illi origo veritas.
Nulla virtus est, Voluptas cui data haud sit et sua.
Null s est virtutis hostis, cuiparem esse se putat.
Omnibus virtus decora est, rarus illi sed studet.
Omnibus virtuspates it a quibus colipotest.
Omnium virtutum in ipsis praemium est virtutibus.
Pande virturiaedem Honoris, obsera Pecuniae.
Plurima virtute abundat qui hanc in altero colit.
Praemium virtus opimum est, praeminum virtus merum est.
Pulcrius virtute nilest nilea perfectius.
Quaelibae virtus honestis ardue aduersaria est.
Qutsque nostrum semen inse continet virtutium.
Quo magis virtute clares, hoc malo es suspectior.
Quos amat virtus, voluptas odit hostilem modum.
Rarus est virtutis almae, multus at vitij cliens.
Rarus est virtutem obipsam, dote cassam, qui colit.
Rarus est virtutis aras qui tolat thure aut prece.


page 866, image: s882

Satsuis vbique virtus est beata dotibus
Semet est conteata virtus acque paucioribus.
Solasufficit voluntas rebus in grauissimis.
Sufficie fib a ma virtus, nilegetpraeconijs.
Sufficit sibiipsa virtus: sors ei est superflua:
Vera virtus cuncta ad vnam conscientia refert.
Vltimum virtutis almapraem um inuidentia est.
Vniformis sola virtus, nultiforma opinio est.
Arege virtus nec datur aec tollitur.
Aequare nulla sceptra virtutes queant.
Decore virtus diasat fulget suo.
Est laeta virtus quolibet vitaesatatis.
Est sola solipraemium virtus sibi.
Et ipsa virtus est opimum praemium.
Et ipsa virtus pondus ac pretium sibi est.
Fortuna materesse virtutis nequit.
In lectulo virtuti item locus est suus.
In neminem virtus repentine incidit.
In omne pectus res cadit virtutaum.
Nulli tyranno laea virtus ciuium est.
Nunquam interit, virtutis ergo qui interit.
Oppressa virtus sospes euadit rogo?.
Praestat nec vllo saeculo virtus gerit.
Semper resistit cuilibet virtus malo.
Semper suos virtus iuuat, nunquam ijs nocet.
Suprema virtus improbas spernit notas.
Vallat labor virtutisomnem regi m.
Victna vbique vitia sunt virtutibus.
Virtus cui vxor, dos ei vnctagloria est.
Virtus fere res cuiltbet se otina est.
Virtus berum omnem ign rat, aut hera est sibi.
Virtus liquescit prompttus quamfrangitur.


page 867, image: s883

Virtus malum cantra omne vadit fortior.
Virtus pen s quem est, omnia ille adsunt bona.
Virtus potest d[?]ceri: at ec quis hanc docet?
Virtus sapit quaeuis ab incunabu is
Virtus timori st omnis imperantibus
Virtus vbi est, ibi est pium omn sib est probum.
Virtus vret pulcre: sn aragdus pulcr us.
Virtutis vmbra est glorit, tnuitos sub t.
Virtus vocanda erit, quae eritspontanes.
Virtute famam mortis expertem pares.
Virtute in tpsa tempera nen vtile est.
Virtutemo imis compares laboribus.
Virtutis ergo qui interit, non interit.
Vir utis omnis finus est felicitas.
Virtutium m se mutua est symphonia.
Vt eripe virttus nequit, sic nec dari.

VIS.

Nulla vis diu tuetur Principem inuisum suis.
Non nocendo sed merendo vtm tuam monstra alteri.
Principis mores id omne vis quod imperij patrant.
Principum vis tota flaccet, legibus si succuba est.
AEqu or va iore quiduis namque quod vult impetrat.
Consilij vigore manca vis superba corruit.
Consi io mantique fas vim repellere ac dolum.
Cui simul Leo atque Vulpes imminent, id obterunt.
Disgregatam a tem penetret impetu hostis quo ibet.
Dote mentis destituta vis superba corruit.
Flu[?]en mne arere si vis dissipaper riuulos.
Imperirat vis cuncta, cui mens cui ratio perstat comes.
Mole vis ruit sua expers lance prouidentiae.
Nom nocent pictu draeones, vis eis in verbere est.


page 868, image: s884

Nuspiam diu residtit fraus cuiac vis imminent.
Omnium mortalium lex vir bus vires premit.
Viribus diffide solis, sit comes prudentia.
Vis vbi est, bi otiosa tota desceptatie,
Arcere vim vi, publica est lex gentium,
Diffusa lentescit vis et incendij.
Dispersa vis fit segnior, iuncta inualet.
Humana vis menti haud nocet, co pus terit.
Infecta facta facere nulla vis valet.
Multum potest ius, vis at est potentior.
Per vim metimque gesta nunquam suntrata.
Pruder tiae vis quamque vim domauerit.
Qui fraude vim supplet suam est nequissimus.
Quod vis nequit prudentia artis perficit.
Vim iungeiuri, iusque vi, reges diu.
Vim temperatam et ipse promouet Deus.
Vim vi domare jura quaelibet sinunt.
Vim virepellere aequit atis regula est.
Vim virepell re omnibus certe licet.
Vim virepellere, omnium est mortalium.

VISVS.

Nemini D us videndum reddit qui no'uit.
Praelium aspectu omne finit non labore dux vetus.
Principem videre, munus ciuibus gratissimun est.
Aspicires rata amicum socte quamuis imbrica.
Cernere, audire, alloquique quam potes, tangi potest.
Est breuisque hebesque vi, us vniuersis anguibus.
Pupulas saedare diris parcererum visibus.
Quolibet mens intueri quem cupit die videt.


page 869, image: s885

Rarus est quimente cernat clarius quam corpore.
Visibus profecto diris inquinamur lumina.
Visus ipse animae est imago, visus ipse anima altera est.
Amatre natus protenus videt leo.
Haud esse acutus ebrijs visus potest.
Menti nocet quodcunque visuinocet.

VITAE.

A Deo est origo vitae, a Deo est vitae exitus.
In Deo quicunque vixit, in Deo potest mori.
Maior est qui lucis vsum dat cui, nemo minor.
Nemini non saepe clauum vertit in vita Deus.
Omnis est origo vitae,finis omnis est Deus.
Quis Deo sibiue viuit? viuimus cuncti lucro,
Te Deo cemmitte, vitam si cupis suau ssimam.
Qualis est rex talis esse vita ciuium solet.
Rege sub sono vniuer sis ciuibus vita aurea est.
Regibus plerique viuuut, serunlesueregijs.
Vitaregum, norma morum est aemu anda ciuibus.
Flumina vt fluunt, minore vita cursun nfugit.
Omnibus natura vitae tempus! ad scripsit breue.
Tota dementum cylindri more vita voluitur.
Vita flos est, vita fumus, vera vix in somnium est.
Vita homullis sic mouetnr vt trocho turbini.
Vita nostra ipsis ab horis mensibusque ducitur.
AHquor est vita, at referta mille caecis cautibus.
Aest mali taberna vita, vita curarum mare est.
Est palaestra vita luctus, officina cladium est.
Ludibrii palestra vita est, vita curarum est seges.
Morte vitam duriorem quibib t ducit nocens,
Sic sumusnati, malorum nemini defit seges.


page 870, image: s886

Tota vita, aerumnt praesens, tota crux mera est
Tristium vita offcina est, vita curarum mare est.
Vita fons est lacrimarum, vita curanum est seges.
Vita ludibre palestra est, vita fortunae est iocus.
Vita mille habet Charybdes vita Scyllas mille habet.
Vita pontus est trecenta sunt vbi symphlegades
Vita quid? fomes dolorum est, est laborum ergastulum.
Vita polfomes dolorum, vita pol mors est mere.
Vita quid? palaestra luctus, officina cladium.
Vita quid viuum est cadauer, funus est humi ambulas.
Vita quidnam est quam palastra ludibrij ac sortis iocus.
Vita, Syrtiumhinc et inde mille habet discrimina.
Vita, tristium offcina, vita fons omnis mali.
Absque nummis absque gemmis vitae nostra m rtua est.
Crux duplex vitae est cupido lucis ac mortis timor.
Cura, sors, labor voluptas vsque vitam incursitant.
Dormiens vigilque eodem vitae iter facit gradu.
Gaudium dolorque vitam tempore omni temperant.
Hoc scias, nil esse in vita proprium mortali datum.
Mors mera est, non vita, iugis quam mali vis circuit.
Nemini vnquam in vita agunda proprium euenit bonum.
Nemo vitam nemo honores, qui sapit, magni facit.
Prorosa vna lilioque, mille vita fert vepres.
Tota contemnenda vita est, si bene ipsam vis regi.
Tota mellis atque fell svita coniugatie est.
Tota vita spe metuud ducitur mortalibus.
Vberem sinu recondit vita vim molestiae.
Vitaconstat totafellis ex am aritudine.
Vita fert spinas rubosque mille prorosa vnicas.
Vita inexplor ata agenda nemini, inquit Socrates.
Vita nulla expers doloris nuliaque expers gaudij est.
Vitae amor metusque lethi, bina vitae sunt vada.


page 871, image: s887

Vitae amor, metusque mortis, sunt duae secli eruces.
Vitae amor, metusque mortis, turbatorbis omnia.
Vitae ea est sors, aegritudo sit voluptati vt comes.
Vitam agunt cupido lucis atque formido necis.
Amphora est vita, optimum primum effluit, faex imum habet.
Aureae vitae coronis debita est item aurea.
Cursui vitae pusillo sufficit ius paruulum
Haud opus labore magno est vita agatur vt bene.
Natus est home parata vita perfacillima
Nemo non vitae necisque ius perenne habet suae:
Non mihimu? andav tarestat, ast vitae loce.
Quae domi fors venilv conficit, vita optima.
Simalees, partes in omnes vertete, dum sit bene.
Si statu vita es sinistro, cuncta verte ad dexterum.
Vita nec bonum malumue est: est locus boni ac mali.
Vita nequam, vita acerba, vita laeta sed beni est.
Vita nostra vt vinum acescit, cu perum est ei super.
Vita quae contenta pau is, vita tranqutllissima est.
Vita sortis turbulentia est, vit a v[?]tutis stata est.
Vitae vbi parum superfit, aemula est vinum, atque acet.
Vita, vinimore, tandem faeculenta sit atque acet.
Non congruit vitae vntcum omnibus genus.
Quis formula vnqua vixit e sua sophus.
Tot vita fabula vna est, hi ctragtca, indecomica.
Vitafabsla est, eandem dextere qui agit vir est.
Vita quid mortalium est quam ludus histrionicus.
Vita scana est atque mimus: sortem vtramque dextre agas.
Curta nulli est vita, ea vti qui potest frugaliter.
Despic atuiest soluta vita nedum irrisui.
Est vigilia vita, mors est absque literis quiet.


page 872, image: s888

Metienda vita ab actu est, non tenere temporum.
Ne quidem pati ac patrarecuncta aro vica decet.
Nibiladaeque viuere optant, quam quibus caussae est minus
Omnibus vita est data vsu, mancipio sed nemini
Peius est fatum omne morte vita plus quam mortua.
Peius omni morte fatu[?], vitam viutre mortuam.
Si statu vitae quieto es, concut! as eum caue.
Sic agas, vt nemo nonte, tu sed egeas nemine.
Vel breuis vellonga vita est, prof bono vsu vel malo.
Vita amore bumana constat et benignitatibus.
Vita stulti, vita non est mors mage est, sed ambulans.
Viue ita vt vixisse nomo tetamen resentiat.
Admodum vitae minutam portionem viuimus.
Inuenire vix in orbe est ipse qui vivit sibi.
Ecquis est partem pusillam qui terat vitae suae?
Quis sibi ipsi viuere audet? quisque viuit alceri.
Alteri vluas oportet si tibi vis viuere.
Qui sibi nequit, nequibit viuere alteri, vt decet.
Nec sibi suisue vtuit quisptam, viunut spei.
Cum satis vixisti amicis, vine dein sapiens tibi.
Qui diniam sat propinquis, vixti, viue iam et t bi.
Ambulans vita est cadauer, vitafunus est vigili.
Est dies vitae illa prima quam ocamus vltimam.
Est volupprofecto vitam agere ex animi sententia.
Iusta agas d[?]caique vera: tota in viis vitae est salus.
Maximo sudore vitam adperennem scand tur.
Mortis est imago quam nos dicimus vitammera.
Nemo vitamperdit vllam, praeter hant quam vtuimus.
Nulli ab ortu advsque finem vita tota fellea est.
Plurimi famam, perennem nemo vit am quaer tat.
Plus molestiae ac laboris vitae inest quam commodi.
Vita nil est quam perennis mortem adipsam semita.


page 873, image: s889

Vita nostra imago mortis, vita nostra mors mera est.
Vita quam vitam vocamus est mera ad mortem via.
Vita vera, aeterna vita, mentis est mors corporis.
Vita hominis, nil quam perennis vitam ad aeernam via est
Decreseit et vita ipsa nos dum crescimus.
Hum aua vitapexdet e filio putri.
Humana vita est transitorius vapor.
Mortalium ipsa vita quid? bullae merae.
Natura vita tempus adscripsit breue.
Quid vit ano stra est quam volucre somnium?
Quod viuimus, punctum est, adbuc puncte minus est.
Vita quid? sopor diurnus, somniumque pertinax.
Ecquod genus vitae vacat molestia.
Nil vita nostra est quam alta curarum seges.
Ovita, vita, noxios cautes tegis.
Quem multasecum dura fert vitae labor.
Quid tota vita est praeter aerumnae chaos.
Vitae malae esse non potest finis bonus.
Exisse vita nemini est damnabilis.
Expers maliomnis vita nemini fuit.
Male viuit is qui semper viaere incipit.
Mori diu desideras? viuas male.
Nihil agendo, vita tota conditur.
Nunc spe tumemus, nunc tumore affligimur.
Vacuam malis vitam inuenire nullibi est.
Vitae malum cura ac labor grauissimum est.
Vitaeque meta cuique stat mortalium.
Nec vitam amat nec odit innocentiae.
Nnesse praestat quam nefaste viuere.
Quisque aggeramus vita quas habet cruces.


page 874, image: s890

Viuit beatus qui malum fert fortiter.
Viuit beate qui malum omne haud fert male.
Vixit beate cui nihil ali accidit.
Humana vita nil quamimago scenica est.
Humana constanr omnia histrionicis.
Quando faiser fortuna, dulce viuere est.
Nemo accipit vitam breuem, facit brenem.
Origo vitae est omnis ac finis Deiss
Paucissima viuit genus mortalium.
Quid vita, quam perennis ad mortem via est?
Quis viuere audet, seque vindicat sibi.
Quot capita tot sunt dispares vitae modi.
Si cara vita est, fama vita carior.
Vitae parantur omnia, et vitam alterant.
Vitam peregit nemo sponte vnquam sua.
Vitam regit fortuna, non Sapientia.
Vitam sophus suo aut dat, aut reddit Deo.
Vixit satis, laudi suae qui interfuit.

VITII.

Absque chordis barbito vtinemo musicus potest.
Difficulter reciduntur vitia nata paruulis.
In via est virtutis, atra qui vitij abscessit via.
Laus vna subigi, altera imponi tugum.
Ligna vbi ignem concipere sicra spargunt latius.
Nemo liber, nemo seruus absque vitio nascitur.
Promouet virtute, vitij qui reliquit semitam.
Proficit virtute, vitij qui via sponte abstinet.
Quam semel cepere flammam siaca ligna continent.
Quos semel concepitignes silua sieca dein fouet.
Rarus est iugues a itiorum qui l benter excutit.
Saepe vitia mentiuntur se esse virtutes imeras.


page 875, image: s891

Apellesrustra absterreas vacta canem.
Aufer fides et surda moles barbito est.
Haud vsus estlyrae absque neruiis suae.
Nullus vsus est lyrae absque neruijs.
Te vitia vincent, tota si non v ceris.
Vitijs onustus non potest sequi Deum.
Vitium omne initium sumit ab mendacio.
Vtium omne iunctum proximo est virtutibus.

VLTIONIS.

Cuncta vasat, instar ignis peretis, Dei vltio.
Persecutrix impiorum semper in motu vltio est.
Subruit tandem nocentes Numinis sera vltio.
Vltor vsque et vsque sontes vrget a tergo Deus.
Vltioni praferenda est regibus clementia.
Intyrannorum offcina nascitur tantum vltio.
Causa multorum malorum clam palaemue es vltio.
Iudicat sese ipse nemo, nemo sese vindicat.
Iura temnit atque leges, qui manu vltor est suus.
Nemo non mage vltioni pronus est quam gratiae.
Nemo non litat dolori cum timore desitt.
Nemo sese tmpune laedi fert sed vsque vlciscitur.
Non putat sibi esse nata iura, quise vindicat.
Odit aquum aequique fontem qui manu se vlcicitur.
Vindic are semetip sum nonpotest nisi impius.
Vltima omnium est voluptas vltio mortalium.
Vltio est animi pusilli venta animi est vastissimi.
Vltio nunquam quiescit impios donec domet.
Vltio pro quaestu habetur, gra ta omnis est onus.
Vltioni consulatur tuta vbi est sec r tas.
Vtilt supra ius atque leges esse qu se vindicat.
Ealsus aolor falsa vltione tollitur.


page 876, image: s892

Hoc grandior Dei vltio, quo serior.
Hostem beneficijs vincere optima vltioest.
Mens altaparcit, mens pusilla vlciscitur.
Nil vltione dulcius mortalibus.
Perire malit vltio quam haud perdere.
Prius saluti, inde vltioni consulas.
Quae lege non fit vltio iniustissima est.
Quo serior Deivltio, hoc seuerior.
Raro scelestos iusta transit vltio.
Tandem tyrannos vltio vrget serior.

VNGVENTI.

Cantharumque vulturemque si meri vis, vngito.
Faetidi herbas ferre olentes vsque circa se solent.
Hircum olens odora secum ferre sueuit vnguina.
Multum aroma ferre secum gens olentium solet.
Nemo circumfert olentes herbulas quam foetidus.

VNIVS.

Multa millia ob malum vnum puniuntur a Deo.
Noxam ob vnius pusillam perdit et gentes Deus.
Plebem adulter vnus omnem labepollisat Dei.
Saepe ob vnum regna tota sunt Deo curae virum.
Mobile est rex signum ab vno qui vsque et vsque ducitur.
Omnium fitfunus, vnum funus optimi Ducis.
Vnicum diadema binis capitibus non sufficit.
Vnicum rex nunquam amabit, vult qui amari a pluribus.
Asalute vnius ampla saepependet natio.
Ambitu saepe vnus vrbes mille perdidit tumor.
Ciuitatis tota ab vno saepius pendet salus.


page 877, image: s893

Classem Achiuum Pallas vssit totam ob vnius scelus,
Crimen vnius frequenter ordo multiplex luit.
Crimen vnius nefandum noxium caussae omnium est.
Et salus quandoque ab vne tota pendet publice.
Feminae ob raptum subiuit Troia tota vnum iugum.
Feminas centum moriripraestat vnum quam virum.
Fit bene oppido vniuerso ob vnius meritum bene.
Graia classis tota Oi'ei est in mari fracta ob scelus.
Heu quot exitus dolendos vnius parit scelus.
Heu quot vrbs tota ob vnius ferminae raptum luit.
Hortulis campe vna binis def liandis est satis.
Integra vrbs punitur, vnum si minus punit reum.
Integram vrbem saepe perdit vnius dementia.
Melius est vt pereat vnus quam ipsa pereat vnitas.
Mille ab vno perpetratum saepius expiant scelus.
Mille militum Archimadis machma vna ob[?] vicem.
Mille recte factaperdunt gratiam noxa vnica.
Mors boni vniuer sitaltem publico afficit malo.
Non facitc uiquam senectutem vnvs albica spilus.
Non facit ver una hirunde, plurium est opus grege.
Non potest toga sagoue porficere vnue omnia.
Non potest vtromnia vnus expedire omniloco.
Ob scele stum vnum vniuersae ciuitati pessime est.
Omnium rerum ipsa radix principiumque es Vnitas.
Omntum virtutum initur naufragtum facto vnico.
Pacts interest potestas omnis vni vt seruiat.
Perdidit classem omnem Ach uum Pallas Vnicum ob stuprum.
Publicum Bellum ex vnius saepe fit clementia.
Publicum bellum excitrur ad voluntatem vnius.
Regnaquot heu perdiderunt vnius cupidines.
Regna tota puniuntur sape ob vniu sscolus.


page 878, image: s894

Saepe orimen singu lare factapestis omnium est.
Saepe grandes vnus vrbes funditus essum dedit.
Saepe grandioris vrbis ciuis Vnus est salus.
Saepe mul is est vir vnus vrbibus salutifer.
Saepenaeuo vno inquinatur tota forma corporis.
Saepe naeuns vnus omnem corporis foedat statum.
Saepe noxam vnius vnam populus omnis expiat.
Saepe plurapraestat vnus quam ampla militum phalanx.
Saepe tota sunere vnofuneratur natio.
Saepe totam seruat vrben, moribus suisprobus.
Saepetota vnius integra vrbs luit dementiam.
Saepe totas haurit vrbeis vnius viri scelus.
Saepe tori vrbi salutem praestat sanctitas vnius probi.
Saepe virpius praestat vnus,myrias quam militum.
Saepius salus recumbit ota in vnum publica.
Saepius vir vnus omnem perdidit prouimciam.
Solus Aiax clossem ab igne surripit Vulcano
Achilles vnatraxit eisdem Hectorem ac Troiam rotis.
Vtr bonus velgrandi in vrbe singulis sua est salus.
Vix sua cum prole totus hortus eruca sat est.
Vna nexa mille officia mille perdit gratias.
Vna vel duobus hortis herba campe sufficit.
Vnitatem tolle, vita nulla multitudini est
Vnus quandoque crimenpestis est facta omnium.
Vnus quendoqis: culpa clade constat omnium,
Vnius quoque vniuersa ciuitas luit scelus.
Vnius toto velorbiseruiat prudentia.
Commortua est Troia illicoomnis Hectori.
Cunctis nocet quod vnius fecit scelus.
Insigne vir praestare nil vnus potest.
In valida pugna est vnius tant ummanus.
Praestat malovniobnoxim esse quam duplo.


page 879, image: s895

Psora vel vnius omnem destruit auixm gregem.
Salus ab vno saepependet publica,
Solus per rerex nequit, regnum attrahit.
Subsole bno mund s omnis torruat.
Summus dies Troiaeidem et Hectoris fuit.
Vel una campe hortos duos defrondeat.
Vnumperire satius, an populum putas:

VOLVNTATIS.

Adiuuat voluntatem omnem non malam fautor Deus.
Computat Deus factum omne, quod cupis sedn npotes.
O Deus fiat mihi id quod expedit,non quod volo.
Quod Deus vult, hoc quoque omni vuit loco vtr innocens.
Quod Deus vult idrepe te spectatad benun exitum.
Si Deus vult e feroci fiet agnus t gride
Avo untate imperantum pax velisue gentium est.
Quis volnnta: esregentum promeretur omnium.
Avoluntate exoriri non potest mala bonum.
Avoluntate, omne factum vel bonum fit vel malum.
Est voluntas actione ... [reading uncertain: print faded] quae facit bonam aut malam.
Non potest cogi voluntas, non potest tangi malo.
Postulare, sponte quod quis praestat, aura iniuriae est.
Quos voluntas continere non potest, frenet metus.
Velle si vis semper eadem vera oportet eligas.
Bonam voluptatem vsque promouet Deus.
Dei voluntas fons origoque omnium.
Dei voluntas iustitia exactissima est.
Deo volente nauigabis viminem
In maxima re, velle nudum, vel sat est.
Mens ac voluntas ponderatur, non opus.


page 880, image: s896

Nil velle debet quispiam quod non potest.
Promptae voluntatis pes haud it, sed volat.
Regum voluntas admodum est mutabilis.
Sapiens vbique velle debet quod Deus.
Subiecta cuncta sunt voluntati Dei.
Volentia impertuna ab odio non abit.
Vult quod potest, non vult quod haud potest, probus.

VOLVPTATIS.

Regibus virtus, tyrannis se voluptas applicat.
Avoluptate aegritudo quando abit, statimredit.
Avoluptate esse longe non solet molestia.
Avoluptatis cauere quis sibi philtro potest?
An voluptas est sequatus quin statimmoeror eomes.
Belluam decet voluplas masculum certe haud decet.
Caussa multorum malorum fit voluptas pluribus.
Culcitae nutrix voluptas tota spectat adsues.
Cuncta seruiunt voluptati, ore quanquam omnes negent
Erquis ordo, sexus ecquis, cui velusptas sordeat.
Est voluptati aegritudo, est comes speimettis.
Est voluptatis chorea mater, est lubentiet.
Et voluptatis fidelis moeror vsque baeret comes.
Ita Voluptas, blanda Siren, opprimis quos allicis.
Haud voluptati fruuntur improbe sed seruiunt.
Heu quot ac quantis voluptas quaeque statmolestiis.
Heu voluptatum quot hamis pendula est mortalitas,
Ignis ingens es, voluptas, quidquis attingis perit.
Illico seckum voluptas paenttentiam tre bit.
Improbo summum voluptas est bonum, virtus malum.
In scientia inque virtute est voluptas maxima.
In volupta emuenire quaelibet fas estm ala,


page 881, image: s897

In voluptate ipsa mors est: vita virtuti it comes.
In volupt atum faga,omniam est volupt as maxima.
Maxtma omnium voloptas in voluptatum fuga est.
Maxima omnium est volup: as, nil voluptatum quaehabent.
Mens voluptati indigere non potest quae ipsa est sibi.
Multum habet mellis voluptas tota virtus fellea est.
Nequidem caelum voluptate absque mansura placet.
Ne quidem volupatem inter cessat a scelere improbus.
Nemini bona est voluptas qui vtitur prudentia.
Nemini non est voluptas grata, id ore etsi abnuat.
Nil voluptate arbitrantur pulcrius Gnathonici.
Nil voluptates mege horrent quam iubar virtutium.
Nulla non turpis voluptas: penis at turkpissima.
Nunquam eis defit voluptas mens quibus minus mala.
Plena sunt voluptatum illa casus in quae nil potest.
Plus valet breisis voluptas vtili longo improbis.
Post voluptatem vsque tristis paenitentia incipit.
Quaelibet tandem voluptas in dolores desinit.
Qui voluptatem anteponit anitati se necat.
Qui voluptates sequuntur, concupiscunt, non amant.
Quidquid est voluptuosum transit in molestias.
Quis voluptatum trahi senon sinit dulcedine?
Quo cui est maior voluptas hoc est calamitosior.
Re vosuptatem sequuntur plurimi, ore qus negant.
Regna confestim voluptas mutat in tyrannidem.
Tam sibi est hostis voluptas quam aliteri cuilibet.
Vis genus voluptatum omne? vita sit frugalior.
Vita cui defit voluptas vita vere mortua est.
Vmbra sumi est vita tota cui voluptas deficit.
Ancilla virtuti est voluptas, haud hera.
Gruis voluptas expetit collum sibi.


page 882, image: s898

Maerore maltm quam voluptate affici.
Maeror perennis est voluptatis comes.
Nulla est voluptas cui cones non sit dolor.
Nulla est voluptas in dolores quin eat.
O quam cruci est comes voluptatis dolor.
Omnis voluptas in pecus mut at viros.
Primae voluptas semper aetati est comes.
Quaeuis voluptas plena posnitentiae est.
Quaeuis voluptas serua poenitentiae est.
Quamuis voluptas non fugit, tamen noces.
Semper voluptas famem habet nouem sui.
Vbi est iuuenta ibi et voluptas proxima est.
Vbi est voluptas sserati non potest.
Vbi est voluptas, mentis et diffusio est.

VOTI.

Haud Deus semper secundat vota non felicium.
Id nefas Deo vouere, quod nefas est reddere.
Impleat Dei, valere vota qui cupit stea.
Quid roget Deum ille qui iam summa votorum attigis.
Vita Dijs dicata veraesigna poenttentiae.
Vox Dei nostra ad beatos votaducit exitus.
Neminem areg more abire oportet irritum.
Ad bonum adspirare votis, pars boni potissima est.
Ecquis est quipura fraudis votatemplis offferas
Hortulan figulique vota ferme dissident.
Inscius voti, criscemque muneris loco petit.
Nemo non sibi suis que faissta quaelibet vouet.
Non eunt viles in auras casta vota amantium.
Per vota quidquid obtines non est tuum.
Spes deorsum, spes volutat vota sursum, cuilibet,
Totius orbis vota quid spectant? opes.


page 883, image: s899

Vota nullum diuitarunt est necesse vti et manis.
Vota transgredi parentum liberi quando queant.
Cur vota humilia conct is graui viro?
Curu nt ptorum vaa caelestes heros.
Promessa certam vota postulant fidem.
Quam fluxa vota voluit humanum genus.
Quinil cupit, votum omne ei superfluum est.
Ratum omne habeto quod semel dicis Deo.
Votis Deus pie annuit precantium.

VOCI.

Cum Dei timore iunctum vox mera est silentium.
Vir ptus Deo vocanti paret haud ingratijs.
Territat galli leones vox, popelli principes.
Vox suis terret elephantos: vox popelli principes.
Nullus estrex quin popelli terreatur vocibus,
Euolat facilleme vex inde sednunquam redit.
Nascitur stult is in ore vox, sophis in pectore.
Quae dicis, facis, ad vsam publicum refer sophus.
Saepe per gulam reuerti cogitur vox libera.
Si quam opem fassis reportas, voce properata edoce.
Sufficit natura voces, has sed ars apte polit.
Viua vox oratione quapiam efficaior.
Vox foras erumpit alti cogitata pectoris.
Vox probi omnibus saluti est, vox probi nunquam nocet.
Festiuitatuis constat orbe vrbanitas.
Pro lege habendum quidquid effatur potens.
Sub rege vox periculosa liberi est.
Vox atque lingua proma Mentis vnica.
Vox feminina musculum nullum decor.
Vox quemque prodit: sermo mentis est stylus.



page 884, image: s900

VRBIS.

Principem parentis instar optimi vrbs omnis colat.
Publici vrbium parentes gentiumque Principes.
Qualis vrbium est potestas, talis est felicitas.
Sit bonus rex regiusque, nemo in vrbe erit malus.
Vrbium e proscriptione dignitas sublimium est.
Absque legum vsu omnis est Vrbs nil latronum quam specus.
Ciuium ampla multitudo vrbis est beatitas.
Continet viros et vrbes iurium obscurantia [correction of the transcriber; in the print obscruantia].
Diruta vrbs dein renascens fit priore pulcrior.
Diues atque iniustus idem, pestis vrbis publice est.
Est bene vrbi vbi Senatus imperat, plebs subdita est.
Est statim vrbs extra quietem regnat in qua iniuria.
Florae vrbs ea omne in aeuumque vnius sententia est.
Fortis est vrbs disciplinae quam indignum ambit circulus
Fundo ab imo euertit vrbes maximas iniuria.
Haud timent mali, haud timentur, Vrbis in statu bono.
Heu quot et quantas dapalis luxus vrbes perdidit.
Heu quot vrbes imo regna vertit ater ambitus.
Illico vrbs perit supremo cum loco non stat fides.
Incola virtute dites, Vrbium sunt moenia.
Nescit vrbs stare illi longum lex vbi atque ius iacent.
Non mage vrbs stat absque lege, quam absque mense sanitas.
Non potest manere diu vrbs si auferas concordiam.
Optima vrbs est cui beati magna ciuis copia est.
Optime vrbes tunc reguntur poenam vbi dant improbi.
Pax ibi est quiesque in vrbe quisque vbi imperat sibi.
Pulcriorque grandiorque diruta vrbs renascitur.
Quae capi vrbs nescitur armis, occupet penuria.


page 885, image: s901

Quo situ vrbs quaeque altiori est, hoc item est salubrior.
Raritas magna est bonorum fluctuante vrbis statu.
Stantis vrbis quam iacentis pulcrior victoria est.
Tela multas bellica vrbes, luxus at plures tulit.
Velperit, vela ruinis surgit vrbs augustior.
Vir probus statum vrbis effert, tam probus que destruit.
Vis mori vrbem? incende flammis aut aratro dirue.
Vrbium cor est Senatus, corporis plebs est loco.
Vrbs beata est, munere in qua fungitur quiuis suo.
Vrbs beata est quae laborat more apum communiter.
Vrbs boni expers atque honesti iam ruina proxima est.
Vrbs cui est perenne flumen, et perenne ei lucrum est.
Vrbs ea est beata mores sunt vbi prolegibus.
Vrbs ea optima est beate ciuis in qua qutsque agit.
Hodierequiras Sammium ipso in Samnio.
In peius vsque mutat vrbes ambitus.
Laus ciuium, vrbis est decus pomum.
Plures in omni sunt boni vrbe quam mali.
Praefect us vrbis audiendus vt parens.
Summum bonum vrbis pendet a concordia.
Vis tollere vrbem? tolle ei ignem vna ac focos.
Vis tollere vrbes? tolle eis concordiam.
Vrbs negligens legum, et Deo neglectui est.

VSVS.

Cuncta ad vsum dirigenda: pompa nil vrbes iuuat.
Cuncta amara edulcat vstis, cuncta mollit aspera.
Cuncta grata, ingrata cuncta, folus vsus efficit.
Delphica est machara asellus: vsui cuiuis patet.
Ferrum et as manufrequente tang vtrumque deferes.
Gazae quo forma, si eius vsus interdicitur.


page 886, image: s902

Gramen atque fustem asello qui dat, id dat quod decet.
Ipso inusu aeruginosas deterit ferrum situs.
Nemini integrum patere est vsui ac libidini.
Nemini est opus re, quae vti nonpo est, nedum frui.
Nil in opes opumue fructas si vsus interdicitur.
Nosse honesta, nec fruisci posse, res tristissima.
Nosse multa, cui bone, vti si necesse vbi est nequis.
Nullum animal rude est ad vsum, nedum homi ipsemet, sut.
Parcius bonis amicis vtere, vt durest diu.
Quidnam opes pudorque pro unt? utere bis dum viuitur.
Quidquid vum excedit ingens pondus est ferentibus.
Quisque queis nescit bene vti, perdere est dignus bona.
Quinam opes quonam potestas, vti eis si non licet,
Si bene vti vis asello, verbera ad de carduis.
Si potest quis vti asello, cur equos desideret.
Tam bonum malumise non est quo bene vtatur,
Vsibus probata certis pauca si tenes sat est.
Vsus est rerum magister et tyrannus omnium.
Amicitiam vis tollere? vsum tolleto.
Bene malo vti bonum est, melius bono bene.
Lyra tacentis, orba larua est Gratijs.
Metimur vsu cuncta: nil Bonum aut malum est.
Nemo patet libidini vna et vsui.
Nisi vsus adsit, omnia assis arbitror.
Non luxui sed vsui seruit sophos.
Parcas rei omni cuius vsus est frequens.
Rebus malis vel optime vtitur Deus.
Vbi vsus est, ibi est amor pecuniae.
Qui non sibi est queinam vtilis sit alteri?
Vsus magister efficax rerum omnium est.
Vsus vetustus vim tenet tyrannidis.



page 887, image: s903

VTILITATIS.

Regis animus vsque spectat vtile est quod publice.
Alluit ripam mare, herbam pingue sed nullam facit.
Anteponit gloriosa semper vtili sophus
Arborem florere non at: se probet fructu decet.
Copula tenetur vna quod pium ac quod vtile est.
Ex asellorum osse fiunt tibiae vel optime.
Nemini perit, quod vtile vniuersis publice est
Quidquid est pium atque honestum, iudica vtilissimum.
Qusquis vtile abs honesto separat, perdit duo.
Separare ab aequitate qui vtile a de, inquinat.
Turpe nemini put tur alteri quod vtile est.
Vtile est priuatim in omne, publice quod vtile est.
Vtile est quod est honestum: non honestum, inutile est.
Vtilis qui non sibi ipsi est vtilis nec alteriest.
Vtilis quoque es tibi ipsi, vtilis sies omnibus.
Vtilitasab aequitate separanda nemini est.
Abomnibus fist quod vtile est omnibus.
In ora lucis omne ducendum vtile est.
Nega vtile esse honestitudo vnde exulat.
Nil est pium iustumque quam quod vtile.
Plerisque honestate vtile est antiquius.
Quod est honestum id esse noris vtile.
Quod non honestum est, vtile esse idem nega.
Quod vtile est, id vulgo hone stum item acpium.
Quod vtile est praponito plausibils.
Res vtiles quasuis honestas efficit.

VVLGI.

Crimine vno merita mille vulgum apud pessumdabis.


page 888, image: s904

Corda vulgi nunc timore fluctuant nunc gaudie.
Est mari par vulgus, omni ve titur cum flamine.
Immane vulgo dissidet virtus rudi.
Insolens est, est malignum, vulgus omne prosperum.
Inuida est natura vulgi suspicaxque maxime.
Mobilis natura vulgi est, Aeolique parchoro.
Nemo non insanientis lege vulge victitat.
Nemo non vulgi malignis tangitur sermonibus.
Non potest placere vulgo dia cui virtus placet
Nunc metu plebeia corda palpitant,nunc gaudio.
Pendet a vulgo tribunus, et tamen vulgum regit.
Saepe virtutum vmbra vulgo, pro virtutibus valet.
Sartor ˘ satorque vulgus nequiorum partium.
Terrore vulgus omne quod nouum est quatit.
Vile vulgus nil, pol, audit, vile vulgus nil videt.
Vulgus haud curat, decore sat nitet virtus suo.
Vulgus omne aut impotenter regnat, aut seruit pauerns.
In saxa et aras aure vulgi aufert bonos.
Metu bonum vulgue mage est quam praemio.
Nil arbitrai vulgus insanum potest.
Sane arbitrari vulgus insanum nequit.
Semper mal gnum vulgus improbat bonos.
Vulgi arbitratus semper est vanissimus.

VVLNERIS.

An potest excogitari sanguis absque vulnere.
Claror trunco lacerto Mistius plus eminet.
Fortium budenda nulli pectorum sunt vulnera.
Milita amplior cicatrix amplius parit decus.
Non doles vulnus celebris parta quo victoria est.
Non dolet vulus secuta quod statim victoria est.
Non dolet vulnus triumphi publicatur quod die.


page 889, image: s905

Nullum habere vulnus, ingens militis senis pudor.
Priua vulnera, heu, teguntur publicae res malis.
Pro graue imbecillior adurior vox vulnere est.
Promptius sanatur ensis quaque quam oris vulnera.
Saepe vulnus dum medetur impudens facit manus.
Teli acuti quam refusi vulnus est benignius.
Vlcera incedes petulca si manu cur aueris.
Vulnerantur tergo tnertes, fortis ipso pectore!
Vulneris loco misellis dictio est amarior.
Vu lnerum quaeuis cicatrix gloriosa militi est.
Vulnus etsi iam coiuit, at cicatrix permanet.
Aduersa habere vulnera haud vllum pudet.
Quodlibet sapatur auro vulnus assentantibus,
Os vlceris pendente contrecta manu.
Sentire vulnus vix solet miles vetus.
Vulnus quidem coit, cicatrix at manet.

VVLTVS.

Regis in vultu est imago vius summi Numinis.
Vel supra omnem quaestionem, vultus est tyrannidis.
Ambiguus gradu atque vultu, nectit astus pector.
Dextera cuiusque corpus animus vultu pascitur.
Dulcis est benignitatis vultus omnibus locis.
Est pater vultu seuerus, corde sed nullissimus.
Gaudium amorenque mentis vultus omnis indicat.
Gaudium cuique aut dolorem vultus ipsus arguit.
Grata, vel non grata vultus fit tenore, gratia
In malis bonisque vultus nemini idem permanet.
Neminem non demereris quem bono vultu excipis.
Vultus vt praefert amorem, sic et inuidentiam,


page 890, image: s906

Frons atque vultus ipsa mentis ianua est.
Sub tetrico vultu fere corpar latet.
Vultus tyranni quaestio est acerrima.

VXORIS.

Ecqua maior est tyrannis quam marita, et liberi
Hei, quot vxor liberique sunt vtro tyrannides.
Christianus vxori vnise probat marem suae.
Despicit sere v rum vxor quae nimis se suspicit.
Diustem vxorem, haud decoram, liberis quaerunt patres.
Eccui vxor ducta propter nascituros liberos.
Est ei chaos malorum cui domi vxor non proba.
Femina illa par marito est, quae marito fit minor.
In domo est vbi mala vxor semper est incendium.
Inmolestia perenni est cui demi vxor haud bona est.
Non amat virum vxor, aute quae sibi formam parat.
Non cupit viro placere, quae nimis se vxor polit.
Non opus Vulcanio igne in aede vbi vxor est malae.
Nonpotest viro lacere, pluribus quae perplacet.
Nulla diuitis recusat vxor esse etsi mali.
Nulla ibi aedes silua, vbi vxor imperat sibi et viro.
Nuspiam Delphin vagatur in mari absque coniuge.
Pluribus ducta vxor haud est mentis ex sententia.
Post diem atque annum, marito iudica vxor de bono.
Quit suam vxorem videndam dat aliis, iure excidit.
Quid pretiosius marito coniugis sit quam fides.
Quod viro placet, placere debet eius coniugi.
Sit canis bona vxor, aspera exteris, lenis viro.
Vitam agit doloris expers cui bona est vxor domi.
Vltimum omnium malorum est, vxor haud bonae notae.


page 891, image: s907

Vxor ac vir vno amoris foederantur vinculo.
Vxor haud bona, est marito pro scholae patientib.
Vxorem reuerens, reuerentem iuxta habebit coniugem.
Formae sat est, aetatis vxor integrae.
In servitutem vxore ducta tradimur.
Non est suus, verum maritae, vxorius.
Quisnam libenter vincla fert vxoris?
Sen s marita seruit et viciniae.
Solummmodo vir natus vxori tuae est.
Vxor beat [correction of the transcriber; in the print be at] bona, at mala infelicitat.

FINIS.